Thọ Nguyễn – Thế giới đang đối mặt với những chuyển biến nghiệt ngã

 

Khi thằng cướp ăn thịt thằng ăn cắp, nhiều người hân hoan vì kẻ cắp (phiếu) Maduro đã bị tóm và người dân ở xứ đó sẽ được hưởng tự do. Đó là ảo tưởng.

Nhiều người khác bàng hoàng vì một thực tế cay nghiệt : Từ nay thế giới sẽ bị ngự trị bởi bọn cướp. Lúc đầu người ta chỉ lo sợ nhìn vào Trung Quốc. Nhưng tên cướp này vẫn chỉ sử dụng quyền lực mềm, thậm chí còn “viện trợ phát triển” để cướp tài nguyên của các con nợ.

Khi Nga xâm lược Ukraina với cái cớ “tiêu diệt phát xít”, “bảo vệ người Nga”, châu Âu bỗng thấy tên cướp thứ hai đứng trước cửa nhà mình. Ở Việt Nam nhiều người vẫn ủng hộ tên cướp này vì cho rằng nó phải đánh trước để đề phòng cậu bé con hàng xóm xâm lăng nó. Nó cấm ai nói đến từ “Chiến tranh” vì nó chỉ hành động để bảo vệ dân nó bị phát xít đe dọa. Nay đã lộ ra rằng nó chỉ cần lãnh thổ mà vẫn còn có người tin.

Khi Trump lên cầm quyền. Việc đầu tiên là đòi món nợ khống 350 tỉ USD bảo là chính quyền trước viện trợ Ukraina. Sau tăng lên thành 500 tỉ quy ra tài nguyên để mặc cả viện trợ cho nạn nhân của Putin. Hai thằng cướp xâu xé một đất nước oằn mình dưới bom đạn.

Hơn thế nữa, Trump không che giấu ý đồ thanh toán Grönland (Greenland), Panama ngay từ ngày đầu. Chỉ cần nói là để giành lại ảnh hưởng của Tàu là khối kẻ vỗ tay ầm ầm, dù lý do là tài nguyên và vị trí chiến lược.

Nay là lúc ra tay với Venezuela, không có thời khắc và không gian nào đẹp hơn.

Chế độ thối nát của Maduro là cái cớ tuyệt vời để không bị phản đối là xâm lăng vì dầu mỏ. Cũng chính vì thối nát nên dù có diễu võ dương oai, lực lượng vũ trang và tình báo của Maduro chỉ đủ để đàn áp nhân dân mình. Đối với CIA, Delta Force thì có cũng như không. Tội danh “buôn ma túy” gán cho một lãnh chúa dầu mỏ thực hư ra sao không ai biết. Nhưng không sao, “Ma túy”, “Trốn thuế” là các tội danh dễ gán mà.

Đại diện cho phong trào chống Maduro, khôi nguyên giải thưởng Nobel hòa bình María Corina Machado từng mong Trump sẽ khử đối thủ hộ bà. Khử xong, Trump nói thẳng rằng bà và các lãnh đạo đối lập dân chủ không là cái đinh. Bọn dân chủ hay đấu tranh vốn là kẻ thù của Trump. Y sẽ quản lý khối tài nguyên Venezuela bằng bọn độc tài mới. Tay sai nào cũng được, kể cả tàn dư của chế độ Maduro, miễn là nghe lời, không ho he.

Chính quyền mới ở Caracas đã hiểu rằng, liên minh với Nga và Trung Quốc vừa qua là vô nghĩa. Vậy thì dại gì ại không nghe lời Trump ? Kịch bản này chạy êm. Sẽ tiếp các vụ cướp khác, ngoạn mục hơn. Trump đang tìm cách xóa bỏ luật lệ quốc tế cũng như các tổ chức của Liên Hiệp Quốc.

Bên cạnh hai kẻ cướp từ chủ nghĩa tư bản độc tài, nay thêm tên cướp từ chủ nghĩa tư bản tự do. Trump đang biến nước Mỹ tự do sang nhà nước độc tài. Bất chấp quốc hội, tòa án và các thiết chế dân chủ khác, Trump đang tạo ra những việc đã rồi. Nền kinh tế, khoa hoc, nghệ thuật của Mỹ xưa nay dẫn đầu thế giới vì sống trong một xã hội tự do cạnh tranh tự do và sáng tạo.

Nay nhiều ông chủ đang dần chuyển đầu tư, nghiên cứu, nhiều nhà báo, nhà văn hóa đang uốn cây bút theo cái gậy của ông Trump. Sẽ đến lúc ông Trump đi đến từng địa phương, chỉ đạo đám doanh nghiệp lăng xăng xung quanh rằng phải trồng cây này, phải xây cái kia để tiến lên thành nắm đấm, thành đầu tàu của nước Mỹ. Còn nguyên liệu ư, thị trường ư ? Đã có đảng cộng hòa lo !

Đấy hôm qua tao lo xong một vụ rồi đấy ! Nếu hai thằng cướp kia thành công bằng bạo lực, Trung Quốc sẽ bóc cái mặt nạ hòa bình để liếm đến Đài Loan, Biển Đông, Biển Nhật Bản. Mỹ làm được sao lại phản đối tao ?

Điều đáng sợ nhất là sự tê liệt của những đại diện cho chủ nghĩa tự do, dân chủ. Cho đến nay sự phản kháng của phương Tây là yếu ớt. Nhiều người lo như cá nằm trên thớt (như bà thủ tướng Đan Mạch). Trong 80 năm qua, từ Nhật Bản, Úc, Canada đến Tây Âu nấp dưới bóng hạt nhân của Mỹ. Từ 2016, khi ông Trùm trở mặt, ai cũng hò là phải tự lập, tự bảo vệ. 10 năm qua vẫn thế. Chiến tranh Ukraina càng lộ rõ sự bất lực của cả phương Tây. Các vị nguyên thủ châu Âu thường xuyên họp với ông Zelensky. Họp xong luôn là những lời tuyên bố nức lòng người, nhất là ông Merz. Nhưng cho đến nay tên lửa Taurus vẫn không dám cấp cho Kiyv.

Tóm lại là : Tinh hoa dân chủ, nhân đạo trên toàn cầu vẫn chưa có câu trả lời cho hành động của tên cướp. Thế giới đang đối mặt với những chuyển biến nghiệt ngã.

Việt Nam là một quốc gia nhỏ kẹp giữa nhiều thách thức. Chế độ chính trị nào cũng phải coi toàn vẹn lãnh thổ và tự tôn dân tộc là điều kiện bảo đảm cho quyền lực. Muốn vậy chỉ có cách xây dựng nội lực. Nội lực lớn nhất của Việt Nam qua hàng ngàn năm bảo vệ tổ quốc chính là lòng dân. Lòng dân chỉ an khi nhà nước đảm bảo quyền sống cho họ.

Trong kỷ nguyên văn minh thì bên cạnh quyền được làm ăn, được ngụ cư, đi lại quyền sống còn bao gồm cả quyền được nói, được nghĩ và tự do phát triển.

THỌ NGUYỄN 05.01.2026 (Tựa bài do Thụy My đặt)