Tin tức, bình luận, phóng sự, hậu trường chính trị quốc tế
Moscow hôm nay bỗng dưng sống lại thời Liên Xô. Người dân bước vào siêu thị quẹt thẻ không được, vào quán cà phê dùng app thanh toán đứng hình, ra trạm xăng QR code chết lâm sàng, gọi taxi thì ứng dụng Yandex loading như đang dùng modem quay số năm 1991.
Không phải vì Nga bị hacker Mỹ đánh, không phải vì NATO cắt cáp, mà vì… chính điện Kremlin tự tay bóp cổ internet của thủ đô mình.
Đúng vậy!
Bài hát Nối vòng tay lớn của Nhạc sĩ Trịnh Công Sơn được sáng tác vào năm 1968 trong phong trào "đấu tranh đô thị". Đến biến cố 30/04/1975, Trịnh Công Sơn đã đem bài này lên hát ở Đài Phát thanh Saigon vừa bị tiếp quản.
Và nay, nhân dịp 30/04, người ta đã khẳng định và tôn vinh Nối vòng tay lớn đã được "lịch sử chọn".
Nhưng điều oái oăm mà không ít người chưa biết, là bài này nằm trong danh mục "không được phép phổ biến chính thức " sau năm 1975 dưới mọi hình thức.
Theo báo VnExpress, các cơ thủ Dương Quốc Hoàng, Nguyễn Anh Tuấn và Lê Quang Trung đồng loạt bỏ giải Peri Laili Cup 2026 vì phát hiện logo giải đấu có bản đồ "đường lưỡi bò" ngay trong ngày ra quân 26/4.
Giải Peri Laili Cup 2026 diễn ra từ 26 đến 30/04 tại Hải Nam, do Liên đoàn billiards và snooker Trung Quốc (CBSA) tổ chức. Giải đấu quy tụ nhiều tay cơ pool hàng đầu châu Á với tổng giá trị giải thưởng 822.000 nhân dân tệ (khoảng 3 tỉ đồng).
Trên trang chủ Peri Vietnam Tea, Câu lạc bộ quản lý Anh Tuấn và Quang Trung xác nhận sự việc. "Tuy tất cả đã bỏ nhiều công sức, nhưng đây là vấn đề cực kỳ nhức nhối, không thể nhượng bộ. Hoàng Sa Trường Sa là của Việt Nam", thông cáo nhấn mạnh.
1. Chuyện này thì nhiều người và cả báo chí nhà nước (như Tạp chí Xưa & Nay) đã nêu lên trong hơn 10 năm qua, ở đây tôi chỉ nhắc lại.
Đó là việc bài “Lời than vãn của Bà Trưng Trắc” của Nguyễn Ái Quốc, khi được dịch và in ra bằng tiếng Việt ở Việt Nam thì đã bị cắt mất toàn bộ đoạn viết về vua Gia Long. Nguyên bài này đăng lần đầu trên báo L’Humanité của Đảng Cộng sản Pháp, số ra ngày 24/06/1922. Nguyễn Ái Quốc mượn lời của Bà Trưng Trắc để phê phán Khải Định, nhân dịp vị vua này sang thăm Pháp.
Tôi nhớ, tác phẩm “Lời than vãn của Bà Trưng Trắc” được đưa vào dạy ở phổ thông hồi tôi đi học, nhưng tất nhiên, đoạn văn ấy cũng không có trong sách giáo khoa.
Trong hình là anh Từ Hiểu Đông, võ sĩ bên Trung Quốc rất nổi tiếng hồi năm 2019 đã đánh gục chưởng môn Thái cực đạo trong 19 giây.
Nhưng vấn đề là tánh cách bộc trực của anh đã bị xếp hạng D trong thang xếp hạng công dân ở Trung Quốc hồi năm 2018-2019.
Mỗi công dân khi bước vô hệ thống đều có 1.000 điểm ban đầu. Nghe thì có vẻ công bằng. Nhưng từ đó trở đi, đời sống của Từ Hiểu Đông gắn chặt với những con số. Từ Hiểu Đông bị cấm đi máy bay, Không được đi tàu cao tốc, Không được ở khách sạn hạng sang, Bị hạn chế di chuyển liên tỉnh.
Chúng tôi xin lỗi vì đã làm cho độc giả giật mình khi đưa tin về cái chết của chú chó Molly.
Nhiều người ngỡ diễn viên vừa mất người thân, mất chồng, hay mất bố mẹ… khi đọc tít bài viết. Nhưng thực ra, ngọc nữ chỉ mới vĩnh biệt một con chó mình nuôi.
*** Rất nhiều độc giả, nhà văn chất vấn chúng tôi: Tại sao lại xúm vào viết về con chó của Tăng Thanh Hà, trong khi có bao nhiêu chuyện dân sinh, chuyện xã hội nóng bỏng ngoài kia cần lên tiếng, thì chúng tôi không viết một dòng nào?
Chuyện con chó nhà Tăng Thanh Hà chết mà rần rần trên báo thực ra không có gì lạ.
Trước cũng đã có vô số tin tức kiểu kiểu vậy, như tin diễn viên này phải đi chân đất đóng phim nên bị gai cào xước hai đường. Rồi cô mẫu kia mất cái... hộp quẹt, chàng nọ đi hát về đêm lại còn ăn hột vịt lộn nên bị ho... vẫn đầy trên báo đó thôi; trên báo Tây cũng vậy và tất cả được xếp chung vào nhóm tin "gossip", giải trí tào lao xịt bụp.
Nói chuyện hậu trường làng báo giải trí cho nghe. Thường, các nhân vật showbiz sẽ có một trợ lý truyền thông, chính thức hoặc không, và thường người này đồng thời là phóng viên hoặc nhân viên báo/trang tin nào đó, có quan hệ tốt với đồng nghiệp.
Vì đã cho ta thấy sự hiện hữu của loại hình tin tức “Chó chết”.
Đau buồn khi “người bạn bốn chân” qua đời là cảm xúc đáng trân trọng. Khi đau buồn, ta dễ mất kiểm soát. Nhưng chính sự làm quá của hàng loạt tờ báo khiến cái chết của chó Molly cứ như sự kiện quốc gia. Nó vừa bi, vừa hài, vừa trưởng giả mà không mấy sang.
Dẫu vậy, có nên trách báo chí?
Vụ lùm xùm “Nỗi buồn chiến tranh” (NBCT) nhạt dần, nhất là hôm trước cả nước không ngủ do đội bóng U22 Việt Nam lội ngược dòng trong trận chung kết với Thái Lan. Chả gì bằng bóng đá.
Buồn cười nhất là anh Phạm Xuân Nguyên có một bài dài, chứng minh nhân vật trong tiểu thuyết mà hiếp Phương không phải là…bộ đội.
Cánh ta thường ít phân biệt được fact and opinion nên tranh luận loạn xạ. Ý của ta là chân lý, trong khi đọc kỹ thấy sai toét. Lỗi thường nằm ở cách suy diễn. Trong trường cánh ta được học theo văn mẫu. Bộ đội là dũng cảm, yêu dân, không tì vết. Viết khác đi dễ bị điểm kém.
Quốc hội hôm nay 24.11.25 bàn bạc việc sửa đổi Luật Báo chí.
Tôi muốn nói với các ông bà rằng, còn độc quyền thông tin thì có sửa vào mắt.
Không có tự do báo chí thực sự, báo chí bị đồng nhất với tuyên giáo mà cũng mất thời gian họp hành về nó, quả là rỗi việc.
Cần sửa gốc chứ không phải sửa ngọn.
Báo Tuổi Trẻ đăng loạt ảnh với tựa đề: “Cảnh tan hoang sau khi thủy điện Đa Nhim xả lũ giữa đêm”. Sau khi đăng chưa được một giờ đã xóa.
Một gia đình hai vợ chồng đã chết sau hai ngày nước ngập. Cái rét, cái đói, sự vô vọng đợi chờ cứu hộ, đã khiến hai vợ chồng chết trong chính căn nhà của mình. Tôi tin rằng trong các đợt lũ lụt, trường hợp như hai vợ chồng này không phải là trường hợp cá biệt.
Hàng loạt báo chí hoặc là im lặng hoặc là đăng lên, để rồi sau đó bị ai đó bắt gỡ như báo Tuổi Trẻ.
Tôi có đọc cái tút tâm tư của cậu phóng viên bỏ nghề, được share nhiều trên mạng.
Cậu ấy bảo rằng báo chí nước ta đang ốm nặng, một từ hình tượng rất đúng với thực tế.
Cậu cũng cho rằng, trong đời làm báo của cậu, báo chí nước ta từng có một thời "rực rỡ".
Cậu phóng viên này cho biết mình làm báo 25 năm và mới bỏ nghề đây. Nếu vậy thì cậu làm báo sau năm 2000, là lứa đàn em hoặc học trò của tôi.
Mồi lửa trực tiếp cho cuộc nổi dậy là chỉ thị ngày 28 tháng 8 của chính phủ.
Chỉ thị này yêu cầu 26 nền tảng mạng xã hội, bao gồm các ứng dụng phổ biến như Facebook, Instagram, WhatsApp, X (trước đây là Twitter), và YouTube, có vẻ như bao gồm cả Zalo, phải đăng ký hoạt động tại địa phương trong vòng bảy ngày, nếu không sẽ phải đối mặt với lệnh cấm trên toàn quốc.
Lý do chính thức mà chính phủ đưa ra là để hạn chế ngôn từ kích động thù địch, tin giả và tội phạm trực tuyến, đồng thời đảm bảo các nền tảng được "quản lý đúng đắn, có trách nhiệm và giải trình được". Lý do này anh em thấy quen không? Việt Nam cũng có cái gần tương tự, là nghị định 147, xem ảnh đính kèm. Nghị định này hơi bị “ảo tưởng sức mạnh” quá, không rõ ông nào nghĩ ra.
Với nhiều bạn trẻ 8x về sau, hay bạn già mà ít đọc, thì việc đấu tố giới văn nghệ sĩ tưởng chừng như là trò mới phát sinh sau khi có mạng xã hội. Thực tế là trò này quá quen thuộc ở Việt Nam, điển hình là vụ Nhân văn Giai phẩm, đây là câu chuyện dài, nên mình sẽ viết sau.
Ở đây bàn về một trường hợp khác, mới hơn và gần gũi hơn. Đó là số phận bài hát "Tình ca" của Hoàng Việt. Đây là một bài hát rất đặc biệt về cả giai điệu lẫn ca từ, không hề giống với trào lưu nhạc đỏ hùng tráng và có ca từ nhiều khi là sắt máu lúc đó.
Chính vì sự đặc biệt đó, mình đã thắc mắc hỏi bố mình từ hồi còn là học sinh, và bố mình là người đầu tiên cho mình biết rằng bài hát này đã từng bị cấm một thời gian dài.
“Vụ gà lôi”, có hai tờ báo mình thấy rất chuyên nghiệp, rất đáng khen là:
- Dân Trí với bài của Phùng Thế Kha về sự thay đổi của Thông tư 27 có nội dung hạ cấp bảo vệ gà lôi, đăng trưa 12/08. Và hôm sau, Viện Kiểm sát và Tòa án Hưng Yên lập tức hủy bỏ bản án sơ thẩm và biện pháp tạm giam với anh Thành “Gà lôi”.
- Báo Pháp Luật TPHCM với bài điều tra đáng đồng tiền bát gạo của Minh Châu: “Lạ lùng: 2 vụ án về gà lôi trắng đều do tài khoản Facebook "Quốc Huy" đặt mua gà”.
Khi bị thành ủy TPHCM gọi lên kiểm điểm, trở về anh nói :
- Các anh chị biết tôi đã nói gì với thành ủy không ? Tôi nói : Thời chế độ cũ, báo chí Sài Gòn phần lớn là đối lập. Chính bản thân tôi thường vẽ tranh châm biếm ông Thiệu và gọi ông ta là Sáu Thẹo mà họ cứ cười. Bây giờ tất cả các báo đều của Đảng. Nhà báo chúng tôi ai cũng theo Đảng, nịnh Đảng muốn chết, vậy mà hở một chút là phê bình kiểm điểm. Các anh thật quá đáng!
Anh là ai ? Là nhà báo Huỳnh Bá Thành, tổng biên tập báo Công An TP Hồ Chí Minh. Còn người thuật lại là anh Đào Hiếu, dân cựu phong trào... (Facebook Đào Hiếu, ngày 13/08/2025).
“Báo chí sẽ không biến mất, mà nó sẽ, sớm thôi, biến đi để thành bộ môn nghệ thuật cung đình. Tức là báo chí sẽ không biến mất, mà nó biến từ dạng này sang dạng khác”.
Đây là ý kiến của GS-TS Nguyễn Văn Dững - nguyên Trưởng khoa Báo chí - Học viện Báo chí và Tuyên truyền. Trong điều kiện nghiên cứu, giảng dạy báo chí nước ta như giáo sư Dững có ý kiến như vậy rất chính xác khi mà trình độ công nghệ và mạng xã hội phát triển vũ bão như hiện nay.
Hổm rày nhiều báo ở TPHCM tổ chức trọng thể, tưng bừng kỷ niệm 50 năm thành lập trong nỗi âu lo sáp - nhập và không biết đi về đâu.
ТАСС уполномочен заявить
Tiếng Việt : TASS được quyền công bố / TASS được ủy quyền tuyên bố.
Tiếng Pháp : TASS est autorisée à déclarer / TASS est habilitée à faire la déclaration.
Tiếng Anh : TASS is authorized to declare / TASS is empowered to make the statement.
1. Một công thức nghi lễ – và lời thú tội vô tình
1. Hổm rày thấy mấy “nhà báo lớn” lên truyền thông tán dóc về quyền lực thứ tư của báo chí. Tui chỉ là nhà báo quèn, có làm báo 35 năm, thấy ở nước ta làm chi có cái quyền đó? Đừng ảo tưởng và bươi ra thêm rách việc.
Trong cuốn “Một Người Việt Trầm Lặng” của nhà báo Jean-Claude Pormonti (Nguyễn Văn Sự dịch - NXB Tri Thức) có chi tiết này khá thú vị, khi ông phỏng vấn (trò chuyện) cùng Đại tướng Võ Nguyên Giáp. Lúc giải lao, Pormonti nói câu ngạn ngữ Việt Nam: “Nhà báo nói láo ăn tiền”, nghe vậy, tướng Giáp nói bằng giọng hiền hòa: “Ở nước chúng tôi thì đúng như thế nhưng ở nước ông thì chắc là không”.
Tùy các bạn suy nghĩ.
Từ lúc Israel mở chiến dịch "Sư tử trỗi dậy" oanh tạc dồn dập vào các cơ sở hạt nhân của Iran, làm chấn động thế giới thì trên mạng cũng xuất hiện một số "đạo đức gia" người Việt, bắt đầu mở đài khóc thương cho người dân Iran, khóc thương cho kẻ yếu Iran bị kẻ mạnh Israel ức hiếp...
Tôi chắc chắn là người dân Iran không cần và cũng chẳng biết có những nhà đạo đức người Việt đang thương vay khóc mướn cho họ theo kiểu đó.
Vì sao vậy? Đơn giản là dân Iran ngày càng chán ghét chế độ thần quyền của Ayatollah Ali Khamenei, do họ bị chế độ đó áp bức, kinh tế thì suy thoái trầm trọng lạm phát 40 % và thất nghiệp 20 %. Họ đang bày tỏ sự ủng hộ Mỹ và Israel chấm dứt chế độ Khamenei.
