Dương Quốc Chính – Bức tường ô nhục

 

Báo chí đột nhiên đồng loạt lên bài về việc đập "bức tường ô nhục" ở Huế như một chiến tích giải phóng, xóa bỏ nỗi nhục chia cắt đồng bào ta ở Huế! Đọc thấy hài, vì không biết cái tên ô nhục đó do ai bịa ra?

Mình đi Huế mấy lần không biết luôn là có nó ! Ai dân Huế cho biết là dân Huế có thấy ô nhục gì không vậy? Mình đọc một loạt báo, thì thấy bất nhất về thời điểm xây tường, chỗ bảo 1884, chỗ thì 1885, chắc 1885 đúng hơn?

Bức tường này đơn giản chỉ là tường rào đồn Mang Cá của Pháp ngày xưa đóng ở Huế. Họ xây kiên cố như tường thành vậy là do bị quân triều đình tấn công bởi quân của Tôn Thất Thuyết. Đó là sự kiện kinh thành thất thủ năm 1885. Quân ta thua, dĩ nhiên, Hàm Nghi bôn tẩu với Tôn Thất Thuyết.

Nguyễn Thông - Trách ai?

 

Báo chí "chính thống" thông tin chính quyền Hà Nội đang có ý định chuyển một số trường đại học lớn và bệnh viện lớn ra khỏi khu vực nội thành cũ.

Thực ra điều ấy đã được thực hiện từng phần rồi, bằng chứng là các bệnh viện Bạch Mai, Việt Đức đã được xây cơ sở mới ở tỉnh Hà Nam, mở thêm chứ chưa dời hẳn. Chỉ có điều quan chức ăn dày quá nên hơn chục năm nay chúng còn đắp chiếu.

Thời xửa xưa, chính quyền đã định dời hết các trường đại học về "thành phố" Xuân Hòa, rục rịch được một thời gian, cuối cùng lay lắt, chết yểu. Tới nay đã hơn nửa thế kỷ. Trường không những không được di dời mà ngày càng "xây cho nhà cao cao quá", đếch chuyển, làm gì nhau.

Bông Lau – Trung Đông không yên tĩnh

 

Ở một phi trường quốc tế vùng Washington DC, gặp một tốp đặc vụ ICE khoảng sáu bảy người. Mình chặn lại xin chụp hình lưu niệm và trò chiện thăm hỏi vài câu.

Người trưởng toán để râu xồm, cao lớn đồ sộ với cái bụng bia, mới đầu ngần ngại hỏng muốn bị chụp hình, nhưng sau đó anh ta nhún vai liều đứng chụp chung với vài đồng nghiệp ICE có lẽ vì thấy xạ thủ không đến nổi đe dọa phá rối trị an ha ha...

Bất ngờ mình tếu lâm chi bảo. “Tui mang 2 passport, một cái du lịch và một cái của Bộ Quốc Phòng. Ông muốn coi cái nào?” Anh ta cười thân mật nói “Anh không cần thiết phải làm zậy”. Anh ấy còn kể vợ đang làm nghề gì nữa.

Võ Khánh Tuyên - Hưởng ứng triệt để!

Giờ Trái Đất (tiếng Anh: Earth Hour) là chiến dịch Quốc tế hàng năm do WWF (Tổ chức Quốc tế Bảo tồn thiên nhiên) khởi xướng, kêu gọi tắt đèn không cần thiết trong một giờ (20:30 - 21:30) vào thứ Bảy cuối cùng của tháng Ba.

Phong trào này được cho là nhằm nâng cao nhận thức về biến đổi khí hậu và bảo vệ môi trường.

Năm nay, Giờ Trái đất được tổ chức vào ngày thứ Bảy 28/03/2026.

Bông Lau - Búa liềm Mỹ

Đang ở xa nên không được chứng kiến tận mắt các cuộc biểu tình “Không có Vua” đang diễn ra khắp nơi. Nhưng khi coi Facebook Ziệc Nôm thì cười té ghế vì cách miêu tả quần chúng Mỹ biểu tình chống ngài Donald Trump.

Hoa Kỳ là quốc gia khoái biểu tình vì Tu Chính Hiến Pháp 1 cho phép mọi công dân có quyền diễn đạt quan điểm của mình. Dân Mỹ biểu tình như cơm bữa để thể hiện sự ưu tư bất đồng ý kiến của họ để nhà nước Mỹ Đế lưu ý mà sửa sai, và để truyền thông có cơ hội loan tải giùm nguyện vọng của họ.

Ví dụ dân Mỹ biểu tình chống phá thai, tự do phá thai, chống chiến tranh, chống thuế, ủng hộ nhân quyền, chống nhà độc tài, này chống tham ô nọ v.v...và v.v...

Thọ Nguyễn - Thiên hạ đại loạn dã hảo (1)

Đó là câu nói của Mao Trạch Đông (Thiên hạ càng loạn càng tốt)  đầu những năm 1960, khi ông đưa ra hàng loạt chính sách điên khùng để tiếm quyền lãnh đạo Đảng cộng sản Trung Quốc, hòng lãnh đạo phong trào Cộng sản quốc tế và làm chủ thế giới mà ông coi mình là "Trung tâm".

Từ chiến dịch nhà nhà vác nồi, niêu, xoong, chảo ra luyện thép, đúc gang để vượt Mỹ về sản tổng sản lượng luyện kim, ông phát động chiến dịch "diệt chim sẻ“ để bảo vệ mùa màng. Rồi lãnh tụ vĩ đại lại chỉ đạo cấy lúa thật dày để tăng năng suất.

Hồi đó chưa có AI, nhưng Tân Hoa Xã đã tạo ra bức ảnh Mao và mấy ông nông dân đứng trên ngọn các cây lúa cấy lèn chặt như bó rơm. Bức ảnh "Bác Mao bơi vượt sông Dương Tử“ cũng được dân Hà Nội tấm tắc khen ngợi.

Dương Quốc Chính – Nhất thể hóa nhị thể, tam thể

 

Việc đưa VTV, VOV, Thông tấn xã Việt Nam về trực thuộc Ban chấp hành Trung ương Đảng (bản chất là do Bộ Chính trị chỉ đạo trực tiếp) mình thấy cũng bình thường, chả có gì sai.

Bởi vì xét tới thực tế lâu nay các cơ quan báo chí đều chịu sự quản lý nội dung của Ban Tuyên giáo Trung ương, tức là đảng chỉ đạo. Còn về mặt tổ chức thì lại do bên chính phủ quản lý, bổ nhiệm cán bộ. Tức là một cổ hai tròng. Từ đó dẫn tới sự chồng chéo về quản lý, điều hành.

Kiểu này không chỉ ở ba cơ quan truyền thông nói trên mà cả ở hầu hết các cơ quan khác nữa. Ví dụ ở tỉnh, muốn làm gì thì phải theo lệnh của chủ tịch, nhưng phải xin ý kiến chỉ đạo của bí thư. Sẽ giảm tốc độ ra quyết định.

Lưu Trọng Văn – Hợp lý

 

Hội nghị Trung ương đảng Cộng sản Việt Nam quyết định chuyển VTV, VOV và Thông tấn xã Việt Nam từ chịu sự quản lý của chính phủ qua chịu sự quản lý của đảng.

Đây là sự kiện nóng trong giới truyền thông, tạo ra làn sóng dư luận khá sôi nổi.

Riêng gã, một kẻ xưa nay không ưa diễn xuất, màu mè, thì cái quyết định này là đúng với thực chất của cái việc ai là cơ quan chủ quản các đơn vị kia.

Nguyễn Thông - Chuyện đoàn (2)

 

Rốt cục, Thành và tôi được kết nạp đoàn. Thành đi bộ đội, cùng đợt với thầy Mễ chủ nhiệm, các bạn Như, Thảo, Tiến, Thanh, Sơn, Lĩnh, Biên tây... Tôi được hoãn bởi anh ruột đang đánh nhau bên Lào rồi.

Tiễn đưa nhau trong một ngày buồn, tháng 4.1972. Đoàn viên Thành vào mặt trận Quảng Trị, cái cối xay thịt thành cổ hè 1972, may nhờ phúc ấm tổ tiên, ông bà phù hộ, nên chỉ sứt mẻ trở về. Cứ mỗi lần nhắc tới đồng đội thành cổ, y mắt đỏ hoe, khóc rưng rức.

Nhắc tới đoàn, đừng quên tên của nó. Những năm 60 - 70, tên là Đoàn thanh niên lao động Việt Nam, bởi đảng sinh ra nó là Đảng lao động Việt Nam. Tên nghe khá gần gũi, chả xa lạ như sau này. Khi tôi vào đoàn năm 1972, trước đó nó đã được đổi thành Đoàn thanh niên lao động Hồ Chí Minh, sau khi cụ Hồ mất mấy tháng. Vẫn còn chất "lao động". Tới năm 1976, đất nước thống nhất, nó lại có tên mới - Đoàn thanh niên cộng sản Hồ Chí Minh. Đổi xoành xoạch.

Nguyễn Thông - Chuyện đoàn (1)

 

Hôm nay 26.3.2026. Ngày 26.3 ở xứ này gần thế kỷ nay được coi là ngày thành lập đoàn.

Đoàn mà tôi nhắc trong bài là đoàn thanh niên, thanh niên cộng sản, cánh tay đắc lực của đảng. Có người còn gọi là cánh tay phải. Có phải cánh tay không, tay phải hay tay trái, thú thực tôi không biết.

Hôm nay 26.3, như thường lệ là ngày kỷ niệm sinh nhật đoàn. Năm nào cũng vậy, người ta làm ầm ĩ lắm. Năm nay lặng hơn nhạt hơn, dù là năm "chẵn". Đoàn sinh ngày 26.3.1931 (thì nghe nói thế, chứ ai iết được, ngày sinh ngày chết còn bịa được cơ mà), tính đến 2026 tròn 95 niên. Xứ này rất lạ, cứ năm có số đuôi là 0 hoặc 5 được tính là năm chẵn. Không chỉ đoàn, mà với cả đảng, nước, các idol đều được tính kiểu vậy.

Dương Quốc Chính - Điều bi ai của dân tộc

Cụ Phan Châu Trinh có một cái may mắn, đó là chết trước khi thành lập đảng cộng sản, cũng giống cụ Nguyễn Thái Học chết khi đảng mới ra đời vài tháng, chưa có mấy vai trò.

Nếu họ còn sống thêm độ 5-10 năm, chắc cú là nếu sống đến năm 46, thì thành phản động chắc luôn, thậm chí có thể bị Việt Minh tiêu diệt. Thế nên với quan điểm chính thống của đảng cộng sản thì cụ Phan Châu Trinh là “cải lương”, mong giặc “rủ lòng thương”. Thế là còn rất nhẹ nhàng đó.

Mình thấy quan điểm của giới sử học chính thống cũng đã đánh giá lại về cụ không còn cực đoan như xưa. Điều nhạy cảm nhất mà thường không tư liệu chính thống nào dám công khai đánh giá, hoặc không dám nói/viết thẳng tưng, là quan điểm chính trị của cụ.

Lê Diễn Đức - Đệ tử Putin

Phim tài liệu “Mr. Nobody Against Putin” (tạm dịch “Người vô danh chống lại Putin”) kể một câu chuyện có thật và rất xúc động về cuộc sống dưới chế độ kiểm soát thông tin của chính quyền Nga - từ góc nhìn của một người bình thường không phải nhân vật chính trị. 

Phim đoạt Oscar cho thể loại phim tài liệu hay nhất của Giải Oscar 2026. Nội dung chính:

- Phim theo chân Pavel “Pasha” Talankin, một giáo viên tiểu học ở Karabash, một thị trấn nhỏ ở vùng Ural (Nga). Ban đầu anh chỉ là một thầy giáo vui tính và được học sinh yêu mến, đồng thời kiêm nhiệm việc quay video hoạt động của trường như một phần công việc.

Cuba : Giấc mơ cách mạng tàn hơi trong bóng tối La Habana

 

Đăng ngày: 17/03/2026 

Le Figaro ngày 16/03/2026 nhận xét, sau gần bảy thập niên dưới chế độ Castro, lớp trẻ Cuba chỉ mơ thoát khỏi đảo quốc cộng sản. La Croix đánh giá « Cách mạng Cuba ngộp thở dưới áp lực của Donald Trump ».

Bác sĩ Cuba phải làm ba việc cùng lúc để tồn tại

Chiến sự Trung Đông, tình hình tuyệt vọng ở Cuba, bầu cử địa phương tại Pháp là các chủ đề được đề cập rộng rãi hôm nay. Trong bài « Giới trẻ Cuba không còn mơ đến cách mạng », Le Figaro nhận xét, sau gần bảy thập niên từ khi Fidel Castro giành chính quyền, dân Cuba nhất là lứa tuổi 20-30 chỉ mơ thoát khỏi đảo quốc cộng sản.

 

Bài viết mở đầu bằng cảnh một chiếc xe Tchaika thời Liên Xô kéo theo một xe ba bánh chạy điện của Trung Quốc, do một thanh niên 29 tuổi điều khiển. Robertico là tài xế, vừa là quản lý một quán cà phê, vừa là bác sĩ đa khoa. « Ông có thấy ở nước nào mà một bác sĩ phải làm đến ba công việc cùng lúc để sống sót hay không ? » Lương của anh chỉ có 20 đô la một tháng. Chủ nghĩa cộng sản chẳng mang lại được gì.

Dương Quốc Chính - Bầu bí

Bắc Kỳ, Trung Kỳ nổi tiếng lắm sĩ phu chém gió chính trị, nhưng lần này có 5 người tự ứng cử thì toàn dân Nam Kỳ! Ba người miền Tây, hai người TPHCM.

Thế nên không khí bầu cử có phần ảm đạm, thiếu kịch tính. Nhớ lần bầu cử Quốc hội trước nữa, có phong trào tự ứng cử, nhất là đa số là anh em hay phản biện trên Facebook. Trong đó có vụ đình đám nhất là cụ Quang A hiệp thương, bị nhân dân ý kiến đại khái là "thiếu hòa đồng"...Thế nên xịt!

Trước ngày bầu cử khóa trước thì anh em tự ứng cử đó lần lượt đi tù, với nhiều lý do, cơ bản giống nhau. Hình như còn mỗi cụ Quang A còn ở ngoài?

Hiệu Minh - Làng Sài bầu cử

Đến hẹn lại lên, làng Sài tấp nập đi bầu cử.

Chiều qua ông tổ trưởng đi thông báo cho mấy bà bán xôi, bán nước mía, bán phở… phải ngừng kinh doanh. Vài ngày các bà ấy lại cãi vã vì tranh chấp không gian công cộng. Xe ô tô biến đi đâu hết, trả lại sự thông thoáng cho đường làng.

Buồn cười là mấy hôm liền, ban tổ chức lo quét sơn, trang trí nhà sinh hoạt, treo cả đèn lồng đỏ rực như quán ăn. Họ thử âm thanh cho hệ thống loa, thỉnh thoảng lại phát bài chào cờ “Đoàn quânViệt Nam đi…” làm lão Cua đang bận rối vẫn phải dừng lại cho trang nghiêm.

Đặng Sơn Duân - Raúl Guillermo Rodríguez Castro

 

 

Ngày 13.03, trong khi Chủ tịch nước, Bí thư thứ nhất Cuba Miguel Díaz-Canel với ánh mắt mệt mỏi, khuôn mặt bơ phờ đưa ra thông báo về cuộc đàm phán với Mỹ, ngồi ở hàng đầu góc trái, tách biệt ở một căn bàn riêng là một nhân vật trẻ tuổi lẽ ra không nên có mặt ở đó.

Khác với dáng vẻ kiệt sức của vị chủ tịch, vốn chỉ là một quân cờ được đặt để vào bàn cờ quyền lực, đang phải gánh vác một nền kinh tế trong cơn khủng hoảng, đối mặt với làn sóng biểu tình ngày càng lan rộng, Raúl Guillermo Rodríguez Castro, còn được gọi là “Raulito” hoặc "El Cangrejo" (Con Cua), toát ra vẻ điềm tĩnh lạnh lùng của một kẻ giám sát.

Về mặt chính thức, Raúl Guillermo Rodríguez Castro chỉ là một viên trung tá thuộc Bộ Nội vụ, dù có là chỉ huy Cục Bảo vệ yếu nhân (Jefe de la Dirección de Seguridad Personal), anh ta cũng không có vị trí để tham dự cuộc họp Bộ Chính trị và Hội đồng nhà nước. Thứ duy nhất đưa anh ta đến đó là huyết thống, vị trí đứa cháu ngoại được cưng chiều nhất của Raul Castro.

Lưu Nhi Dũ - Nghĩ vụn về Cuba và Iran

 

Thấy “người anh em” Cuba đang rã đông, chợt nhớ đọc đâu đó nhà văn Nguyễn Khải từng viết về vị lãnh tụ Fidel. Loay hoay tìm thì thấy trong bài “Đi tìm cái tôi đã mất”. Đây là một tiểu luận xuất sắc của ông. Ở đó ông viết thật, chẳng có rào đón gì, kể cả với Fidel Castro :

“Đám đông không thể đứng mãi dưới nắng để nghe lãnh tụ diễn thuyết. Họ luôn mong đợi được giải tán để về nhà. Con người ở nhà vẫn cũ kỹ nhưng là người thật chứ không phải là sự nhập đồng chốc lát khi đứng trong đám đông.

Tôi thật lòng yêu mến, ngưỡng mộ Fidel, một nhà yêu nước kiên cường, một nhân vật đã thuộc về lịch sử của Cuba. Ông là một trí thức lớn, bạn tâm giao của Marquez, nghe nói trong túi lúc nào cũng có một cuốn tiểu thuyết đang đọc dở. Bởi vậy tôi mới lấy làm lạ khi ông buộc dân chúng phải đứng hàng nửa ngày dưới nắng để nghe ông cao đàm khoát luận về đủ mọi vấn đề.

Lưu Trọng Văn – Cơ hội cuối cùng !

 

Việc chủ tịch Cuba công bố về những cuộc đàm phán của mình với Mỹ thể hiện một bước đi không thể khác.

Kinh tế Cuba kiệt quệ, đời sống 10 triệu dân Cuba bên bờ vực nghèo đói. Lãnh đạo Cuba từ lâu sống trên tháp ngà ảo tưởng về cách mạng và ngai vàng của mình đã mang tội với đất nước Cuba xinh đẹp, giàu có, đã mang tội với 10 triệu dân Cuba tử tế, nhẫn nhịn, khi không chịu học tập Trung Quốc và Việt Nam đổi mới kinh tế.

Có thể nói rằng đây là tội lỗi khó tha thứ.

Đặng Sơn Duân - Hồi kết cho cuộc chiến Iran sẽ đến từ đâu?

Mặc dù thay đổi chế độ ở Iran là mục tiêu chiến lược của Israel và Mỹ, không kích đơn thuần khó có thể lật đổ một hệ thống chính trị bám rễ sâu. Kết quả cuối cùng nằm ở sự rạn nứt từ bên trong.

Các chiến dịch quân sự thực chất là chất xúc tác, cung cấp điều kiện thuận lợi cho một cuộc nổi dậy. Và số phận của Iran phải do chính người dân của họ quyết định, khi các thể chế của nền Cộng hòa Hồi giáo này đang trong tình trạng suy yếu nhất kể từ năm 1979.

Tại sao Israel và Mỹ xác định đây là thời điểm vàng? Để hiểu tình hình nội bộ Iran cũng như những diễn biến hiện nay, cần quay lại cuộc biểu tình bùng phát hồi cuối năm 2025 và đầu năm 2026.

Lưu Trọng Văn - Nghĩ đến nhà cầm quyền Cuba hay người dân Cuba?

Có nhiều nhà báo đến Cuba nhưng hầu như không phản ánh sự thật đời sống người dân Cuba hiện nay thế nào. Có thể họ né hoặc các tòa soạn né.

Mới đây phượt thủ nổi tiếng Lại Ngứa Chân đến Cuba thực hiện một clip rất chân thực, sinh động về người nghèo ở Cuba. Lại Ngứa Chân quyên góp tiền trực tiếp tìm đến những nhà nghèo Cuba để tặng tiền. Hình ảnh những ngôi nhà của người dân Cuba rách nát hoặc xơ xác, những người già Cuba khắc khổ đã được Lại Ngứa Chân ghi lại trung thực.

Động lòng. Gã cảm nhận sống lại những cảnh nghèo nông thôn Việt Nam cách đây 30 năm và cảnh nghèo còn sót lại vài vùng sâu, vùng xa Việt Nam hiện nay. Thương quá!