Lê Diễn Đức – Nước Mỹ có bị cộng sản đe dọa không?

 

Ngày 03/07/2026, nhân dịp kỷ niệm 250 năm Quốc khánh Mỹ (1776-2026), tại núi Rushmore, Nam Dakota, nơi trên vách núi có tượng vinh danh bốn gương mặt Tổng thống Hoa Kỳ George Washington, Thomas Jefferson, Theodore Roosevelt và Abraham Lincoln. 

Thay vì một bài phát biểu tôn vinh lòng yêu nước, kêu gọi đoàn kết như các tổng thống tiền nhiệm vẫn làm, Tổng thống Donald Trump lại chuyển hướng sang một kịch bản đen tối, liên tục sử dụng từ khóa "chủ nghĩa cộng sản" và coi đây là "mối đe dọa sinh tử" đối với tự do của nước Mỹ.

Phát biểu này hoàn toàn sai lệch so với định nghĩa học thuật về chủ nghĩa cộng sản. Bản chất của bài phát biểu không phải là một phân tích thực tế, mà là một chiến thuật dán nhãn chính trị nhằm phục vụ cho cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ sắp tới.

Hoàng Quốc Dũng – Tunisie & Việt Nam : Tuy hai nhưng là một

 

Tôi vừa trải qua một tuần du lịch ở Tunisie. Đây là lần thứ tư tôi đến đất nước này. Những lần trước tôi chỉ ở trong các resort nên hầu như không có dịp tiếp xúc với người dân. Lần này thì khác. Tôi sống trong nhà một gia đình trí thức Tunisie. Hai vợ chồng và các con đều nói tiếng Pháp rất tốt. Nhờ vậy, tôi có cơ hội hiểu đất nước này hơn rất nhiều.

Có rất nhiều chuyện để kể. Nhưng để tránh bài quá dài, tôi chỉ xin nói đến những điều khiến tôi liên tưởng đến Việt Nam.

Tunisie từng được xem là quốc gia Ả Rập cởi mở nhất, hiện đại nhất, gần với tinh thần khai sáng nhất của Địa Trung Hải Hồi giáo. Người Tunisie không cực đoan như nhiều nước Hồi giáo khác trong khu vực. Họ cũng giành được độc lập một cách tương đối ôn hòa và vẫn giữ quan hệ khá tốt với Pháp, khác hẳn Algeria với một lịch sử đẫm máu mà dư âm còn kéo dài đến tận hôm nay.

Nguyễn Trung Bảo – Khí chất chứ không phải ngoại hình

 

Giữa nhiều dòng sự kiện, thì một sự kiện văn hóa như giới thiệu hai diễn viên vào vai cựu hoàng Bảo Đại và Nam Phương hoàng hậu lại gây ra nhiều dư luận, dường như làm cho chúng ta đỡ ngột ngạt trong cái nóng và độ ẩm của xứ nhiệt đới này.

Các tranh luận tập trung vào ngoại hình của hai diễn viên. Có rất nhiều ví dụ trong điện ảnh thế giới từ Đông sang Tây cho thấy ngoại hình chỉ là điểm khởi đầu, còn điều quyết định là diễn xuất và thần thái.

Hãy xem Gary Oldman thủ diễn Winston Churchill (Darkest Hour, 2017). Gary Oldman vốn không hề giống Churchill. Nhờ hóa trang xuất sắc kết hợp với giọng nói, dáng đi, ánh mắt và thần thái của một nhà lãnh đạo thời chiến, ông khiến khán giả hoàn toàn tin mình đang nhìn thấy Churchill. Vai diễn này mang về cho ông giải Oscar Nam chính xuất sắc nhất.

Trương Châu Hữu Danh – Nam Phương hoàng hậu : Chúng ta đang nhìn bà khách quan hay đang bù đắp cho lịch sử ?

 

Đây chỉ là cảm nhận cá nhân tôi. Tôi thấy Nam Phương Hoàng hậu là một người phụ nữ đẹp, phúc hậu NHƯNG sang trọng và rất có thần thái. Nhưng nếu chỉ nói về nhan sắc, tôi nghĩ bà đẹp như rất nhiều phụ nữ Việt Nam (đẹp) khác.

Điều khiến tôi suy nghĩ là cách người ta ca ngợi bà ngày nay.

Hồi tôi đi học, triều Nguyễn nói riêng và chế độ phong kiến nói chung được nhìn từ góc độ phê phán. Nghĩ đến vua chúa quan lại, địa chủ, ông hội đồng, trong đầu của những đứa trẻ như tôi chỉ thấy căm thù. Chỉ có cách mạng mới làm chúng ta sung sướng, còn bất kỳ chế độ nào cũng là thứ phải tiêu diệt. (Rất nhiều người đi vào cánh cửa này và không chịu đi ra, họ bị người tiến bộ hơn dán cho cái nhãn “anh em bên chuồng” - thật xót xa).

Nguyễn Thông - Lúng túng, rề rà, lãng phí

 

Hôm nay 02.07, đã vào kỷ nguyên mới được tròn một năm, thêm một ngày.

Để có cuộc cách mạng vĩ đại sáp nhập/xóa bỏ các bộ ngành, các đơn vị hành chính tủn mủn cồng kềnh, điều chắc chắn là cấp trung ương đảng và chính quyền đã nghiên cứu, bàn bạc rất kỹ, rất lâu. Ủ mưu cho chín muồi, tính kỹ về tất cả mọi điều, rồi mới quyết định thực hiện từ 0 giờ ngày 01.07.2025.

Ông em rể tôi bảo rằng dẹp được 29 tỉnh, xóa được gần 700 cấp huyện là điều cực kỳ vĩ đại, tích cực, bỏ bộ máy cồng kềnh với bao nhiêu rườm rà ăn theo mà tất cả những triều trước cố duy trì, không dám làm, không làm được.

Nguyễn Đức Hiển – Tạm biệt !

 

Hôm nay tôi trực số báo cuối cùng

Ngày 12/06/1996 tôi bước vào 470 Nguyễn Tri Phương với tư cách độc giả được mời hiến kế. Một tuần sau tôi viết bài đầu tiên phân tích việc chỉ đạo không nhất quán giữa trung ương và địa phương trong xử lý các vụ buôn lậu dưới tên gọi “khai thác hàng qua biên giới”.

Khi đó Long An cho quota còn Kiên Giang, Đồng Tháp cấm. Tôi phỏng vấn được hai nhân vật quan trọng : Phó chủ tịch UBND tỉnh Long An, chị Sáu Sữa (Trần Thị Sữa) và Thứ trưởng Bộ Nội vụ (nay là Bộ Công An), trung tướng Võ Thái Hòa. Chị Sáu Sữa cuối cùng thừa nhận trong cuộc phỏng vấn với chúng tôi (cố nhà báo Hoàng Hùng và tôi) : “Khai thác hàng qua biên giới” là chủ trương của tỉnh !

Khi ấy, tôi 23 tuổi, còn 1 năm nữa mới tốt nghiệp đại học (trường luật khi ấy học 5 năm). Ông Nam Đồng hỏi tôi : Sao mày là cộng tác viên chưa có thẻ, mà họ chịu trả lời ? Tôi nói vì tôi quyết liệt !

Hoài Nam - Khép lại những tờ báo mang tên TP Hồ Chí Minh

 

Hôm nay những tờ báo Pháp Luật TP Hồ Chí Minh, Người Lao Động, Phụ Nữ TP Hồ Chí Minh sẽ ra số báo cuối cùng và từ ngày mai (01.07) bạn đọc sẽ không còn được nhìn và đọc những tờ báo giấy quen thuộc, cũng như giao diện điện tử nữa.

Cùng ra đi với 3 tờ báo là 5 tờ tạp chí gồm : Tạp chí Giáo dục TP Hồ Chí Minh, Tạp chí Du lịch TP Hồ Chí Minh, Tạp chí Doanh nhân Sài Gòn, Tạp chí Kinh tế Sài Gòn, Tạp chí Khoa học Phổ thông. Riêng tờ Tuổi Trẻ (không còn báo in từ 01.07) và Sài Gòn Giải Phóng sẽ sáp nhập vào Đài Phát Thanh và Truyền hình TPHCM.

Việc 8 cơ quan báo chí của TP Hồ Chí Minh khép lại, kéo theo hàng trăm cán bộ phóng viên bị mất việc, có gia đình cả vợ chồng đều làm chung một tờ báo. Nhưng khi được hỏi đều trả lời « phải chấp nhận thôi vì cơ chế mà ».

Hà Phan – Nuối tiếc

 

Ngày mai TPHCM không còn báo Tuổi Trẻ giấy, Pháp Luật, Phụ Nữ, Người Lao Động và 8 tạp chí khác ! Thời hoàng kim của báo chí Sài Gòn đã qua từ lâu nhưng vẫn để lại nhiều tiếc nuối.

Tôi đồng cảm và chia sẻ với hàng trăm nhà báo và những người làm việc liên quan khi chưa biết mai sau thế nào. Cứ an ủi nhau cánh cửa này sập lại thì cửa khác mở ra, nhưng đâu có dễ như người ta tưởng vậy !

Riêng cá nhân mình, tôi chỉ tiếc cho báo chí Sài Gòn thời còn dám viết, dám đăng và dám dấn thân vì xã hội thật sự. Chứ không phải những năm tháng na ná những bản tin giống nhau vừa làm vừa sợ mất ghế và ngại trên la rầy !

Võ Khánh Tuyên – Rồi mai, ai cũng sẽ già

Hồi đâu hơn 25 năm trước, có dịp ra Huế, buổi sáng đi ăn sáng café, có cảm giác nhiều người nhìn tui như là vật thể lạ.

Bởi khi đó, tui mua cả 5-7 tờ "báo Saigon", vừa ăn uống vừa chăm chú giở từng trang đọc. Người quen bảo : Ở ngoài này, không mấy ai mua báo đọc đâu. Thậm chí nghe mấy đứa bán báo rao tin giật gân mà đọc không vừa ý là...chửi luôn thằng bán báo.

Nó khác hẳn với dân sống ở Saigon và nhiều tỉnh miền Nam, hay có thói quen vừa ăn sáng hay nhâm nhi ly café vừa đọc báo.

Ken Trần - Ngày cuối cùng, người Sài Gòn đổ xô mua báo giấy

 

Trước thông tin số báo cuối cùng của nhiều tờ báo thân thuộc với độc giả sẽ nói lời chào tạm biệt, sáng nay 30.06, nhiều người đổ xô đi mua báo.

Những tờ báo Tuổi Trẻ, Tuổi Trẻ Cười, Người Lao Động, Phụ Nữ, Pháp Luật, Tạp chí Kinh tế Sài Gòn…hết sạch. Chưa bao giờ, báo giấy được mua nhanh gọn như thế trong vòng 10 năm trở lại đây.

Có sạp báo trên đường Nguyễn Đình Chiểu còn nâng giá lên so với giá bìa. Thế mà độc giả vẫn tranh nhau mua, sợ không nhanh tay thì người khác mua hết.

Lưu Trọng Văn – Khúc trầm

 

1. Báo chí là tấm gương phản ánh trung thực chân dung của thời cuộc. Có lúc thăng, có lúc trầm.

Báo chí Việt Nam hiện vào khúc trầm. Trầm đồng bộ cả mạng xã hội lẫn cơ quan truyền thông chính thống. Với ai đó, đó là khúc trầm, khúc dồn nén trầm cần thiết lúc này để dành ưu tiên cho toàn lực phát triển kinh tế và khoa học công nghệ.

Cứ tạm cho là vậy ! Tạm chấp nhận vậy.

Trần Nhung - Nhân hiện tượng bức tượng "khai phóng" tại Trường đại học Tân Tạo, nhớ về một kỷ niệm làm báo

 

Mấy hôm nay dư luận xã hội trao đổi nhiều về bức tượng khai phóng của Trường Đại học Tân Tạo đặt tại xã Đức Hòa tỉnh Tây Ninh. Hình ảnh người phụ nữ trên bức tượng mô phỏng hình tượng Nữ thần Tự Do tại New York, Mỹ ; nhưng lại nhìn na ná hình ảnh bà Đặng Thị Hoàng Yến, là một doanh nhân giàu có chủ sở hữu và quản lý trường Đại học Tân Tạo hiện nay định cư tại Mỹ.

Phần chân đế của bức tượng gây phản cảm về việc mô phỏng một công trình kiến trúc nhằm tôn vinh lãnh tụ được nhân dân Việt Nam và cộng đồng quốc tế trân trọng ghi nhận công lao vĩ đại của Người.

Trước phản ứng của dư luận, Ủy ban nhân dân xã Đức Hòa đã nhanh chóng vào cuộc. Thông tin cho biết sự vi phạm quy định của pháp luật trong xây dựng công trình này của Tập đoàn Tân Tạo. Và Tập đoàn Tân Tạo đã khắc phục sai phạm đang tháo dỡ công trình bức tượng "khai phóng'.

Thọ Nguyễn - Bóng đá và Cách mạng

 

Vừa qua, tại Học viện Bóng đá Hoàng Anh Gia Lai đã diễn ra hội nghị liên tịch giữa Ban Tuyên giáo & Dân vận Trung ương, Bộ Văn hóa, Thể thao & Du lịch, Liên đoàn Bóng đá Việt Nam nhằm bàn về công tác tư tưởng nhân dịp World Cup 2026. 

Bên cạnh đại diện báo chí và thể thao cả nước, nhiều cán bộ lãnh đạo các cơ trung ương đã về dự. Hội nghị đồng tình khẳng định: Nhân dân ta có truyền thống cách mạng lâu đời, thể hiện ngay cả trong cổ vũ bóng đá. « Đi Bão » hay « Dâng hương », « Cúng cụ » tại sân vận động là những phát minh của Việt Nam trong kho tàng bóng đá nhân loại.

World Cup lần này đông đảo dân chúng đã bất chấp đêm khuya, thời tiết nắng nóng, khắc khoải theo dõi các trận đấu đang diễn ra. Ai có TV dùng TV, mất điện thì dùng smartphone màn hình nhỏ. Những trận không có bản quyền thì xem qua Cola-TV. Vì vậy đây là cơ hội tốt cho công tác tư tưởng không được bỏ qua.

Đỗ Dũng – Viết về một cái manchette sắp phải « nghỉ hưu non »

 

Cộng tác với báo Pháp Luật TPHCM vào những năm 90 của thế kỷ trước, khi ấy tổng biên tập là cô Túy Hạt. Hình thức và nội dung tớ báo gần giống như một bản tin bội bộ, khổ A4 mỗi tuần ra một số

Đến những năm cuối thập niên 90 đầu những năm 2000 tờ báo bắt đầu có thay đổi lớn cả nội dung và hình thức. Dấu mốc cho sự thay đổi này có thể tính từ khi anh Nam Đồng (Năm Đồng) lúc bấy giờ đang là phó tổng biên tập báo Tuổi Trẻ được điều về làm tổng biên tập báo Pháp Luật TPHCM. Báo từ tuần báo lên thành báo phát hành nhiều kỳ trong một tuần rồi lên nhật báo.

Anh Năm từng cho mình là người dốt luật nhất tòa soạn nhưng cũng chính anh đã xây dựng tờ Pháp Luật thành một tờ báo mà những người công nhân, người buôn bán khi đọc cũng hiểu phần nào về pháp luật.

Nguyễn Thông – Về cõi vô cùng

 

Sáng nay 29.06.26, đọc rất nhiều tút (status) trên phây búc, ta có cảm giác làng báo Sài Gòn (thực ra là TPHCM) không khác gì nhà có tang. U ám, buồn rầu.

Những tiếng hờ, than thở, khóc thầm, ngậm ngùi, an ủi động viên nhau, những hy vọng mong manh, tiếc nuối về một thời. Có cả những oán giận không thể nuốt vào lòng mà trồi ra thành chữ...

Thôi thì thế gian biến cải, bãi bể nương dâu, sắc sắc không không, "thân như điện ảnh hữu hoàn vô" chỉ như tia chớp có rồi không, nay còn mai mất... chẳng biết đâu mà lần.

Cù Mai Công – « Rồi một ngày đã đến, rồi một thời đã qua… »

Tháng 6 Sài Gòn thường “trời mưa không dứt”. Ngày 01-06-2026, tôi viết Facebook: “… Giờ lại một tháng 6 có ngày Nhà báo 21-6. Sài Gòn “trời mưa không dứt”, không chỉ là thời tiết mà có lẽ cả với nghề báo của chúng tôi thời sáp nhập. Lý - tình, hay - dở quanh sáp nhập sẽ còn nói dài dài, chỉ biết là cái gì đến đang lừ lừ đến...”.

“Cái gì” ấy giờ ai cũng rõ qua những “giọt mưa” luyến thương (tám tờ báo, tạp chí giấy có hạn chót xuất bản ngày 30-06) đã rơi rả rích khá nhiều trên mạng xã hội.

Những “giọt mưa” ấy chủ yếu của anh em từng làm báo giấy và những bạn đọc từng mê báo giấy. Còn hầu hết anh em “đang trong cuộc” thì im lặng, tuân thủ kỷ luật phát ngôn buổi giao thời.

Nguyễn Đình Bổn - Thảm!

 

Chỉ 21 năm ngắn ngủi, từ 1954 đến 1975, Sài Gòn khi đó là thủ đô của Việt Nam Cộng Hòa, dù trong chiến tranh đã bừng sáng không thể mô tả cái huy hoàng về văn học nghệ thuật.

Không kể hàng trăm tờ báo, chỉ riêng mảng văn chương đã có những tạp chí ghi dấu ấn mạnh mẽ như Văn, Văn Học, Bách Khoa, Khởi Hành, Sáng Tạo...trở thành những diễn đàn quan trọng. Đây được coi là một trong hai giai đoạn rực rỡ nhất của văn học Việt Nam hiện đại (thời kỳ trước là văn chương tiền chiến 1930-1945) mà không biết trăm năm sau còn có thể tạo ra?

Về Văn học: Võ Phiến, Mai Thảo, Doãn Quốc Sỹ, Nguyễn Thị Thụy Vũ, Bùi Giáng, Dương Nghiễm Mậu, Tô Thùy Yên, Nguyên Sa, Bình Nguyên Lộc, Sơn Nam, Duyên Anh... nói chung khó thể liệt kê.

Nguyễn Thông - Các bạn tôi bên ấy (3)

 

Hôm nay 29. Tháng 6.2026 có 30 ngày. Chỉ còn ngày mai nữa thôi, báo Tuổi Trẻ giấy (bản in) chấm dứt tồn tại.

Theo ngôn ngữ chính quyền, nó đã “hoàn thành nhiệm vụ lịch sử” khi đất nước sang kỷ nguyên mới, còn nói trần trụi thì do người ta không cần tới nó nữa. Cũng như báo Tin Sáng hồi giữa thập niên 80 vậy, buộc phải tự tuyên bố đã hoàn thành nhiệm vụ lịch sử và chấm dứt hoạt động.

Mấy hôm rồi, bỉ nhân cứ phân vân có biên tiếp không. Đành rằng các anh chị “bên ấy” mình quen biết, thân tình đều đã nghỉ làm Tuổi Trẻ cả, nhưng dẫu sao nhắc tới báo lúc này, khi nó sắp bị đình bản, có điều chi không nên không phải. Vậy nên nhà cháu chỉ tẩn mẩn nhớ lại vài gương mặt mình kính trọng, khâm phục nhất, coi họ như thầy nghề, sư phụ nghề.

Lê Huyền Ái Mỹ - Lang thang… nghĩ vụn!

 

Trưa, chạy ngang, thấy Tín Nghĩa mở cửa, mừng húm. Thèm mắm chưng rau ghém bữa giờ. Nhưng cái chính là muốn biết vì sao dạo này Tín Nghĩa hay đóng. Bà chủ đã chín chục, là cháu ngoại của ông chủ quán xưa nói, bán tới buổi trưa thôi cô, chiều tối nghỉ.

Chú bảo vệ hình như làm đâu phòng khám kế bên, chạy qua phụ đón khách, bưng bê vì người trong nhà đều đã lớn tuổi. Quán vẫn thế, bừa bộn, cũ kỹ. Nhưng nhờ vậy mà như thấy mình là người nhà. Nhứt là nêm nếm vẫn thanh tao và ngon như mọi lần.

Mình vừa thưởng thức món mắm chay rau ghém vừa bâng quơ nhìn ra phía trước. Bây giờ đã là ga metro, là tiểu đảo Bến Thành, là vòng xoay “ma trận”… Phía khu tứ giác, mấy năm hoang tàn giờ bắt đầu cục cựa. Vậy đó. Có cái mất đi, có cái hồi sinh. Chỉ Tín Nghĩa là y nguyên, lọt thỏm giữa những đổi thay.

Quốc Vĩnh – 35 năm Thời báo Kinh tế Sài Gòn có những gì đáng nhớ ?

 

Ngày 25/06/2026, Thời báo Kinh tế Sài Gòn chính thức ngưng xuất bản trên báo mạng và báo in sau 35 năm hoạt động. Báo phải giải thể cùng với 7 báo khác ở TPHCM theo chỉ đạo của Nhà nước, từ của giới bình dân gọi là “đóng cửa”, vì tên của tờ báo (manchette) đã bị xóa. Và từ đây khi nhắc đến tờ báo này, chúng ta phải dùng thì quá khứ.

Tôi gắn bó với Thời báo Kinh tế Sài Gòn 20 năm, từ những ngày đầu thành lập cho đến khi nghỉ hưu. Trước đó tôi đã làm báo 19 năm ở Sài Gòn Giải Phóng, tờ báo của đảng bộ TPHCM.

Tôi xin ghi lại vắn tắt một số đặc điểm của tờ báo này mà theo tôi đáng nhớ.