lundi 9 novembre 2026

Tino Cao – Tư tưởng của Bernie Sanders trước những thách thức của nền dân chủ Mỹ

 

Ngày 5 tháng 11 năm 2026, chỉ hai ngày sau cuộc bầu cử giữa kỳ đưa đảng Dân chủ trở lại vị trí kiểm soát cả Hạ viện lẫn Thượng viện Hoa Kỳ, thượng nghị sĩ Bernie Sanders công bố bài viết What’s Next After the Midterms, bàn về những nhiệm vụ chính trị của Quốc hội mới.

Ông nhìn nhận kết quả bầu cử như một sự phản đối đối với chính quyền Donald Trump, nhưng đồng thời cảnh báo rằng chiến thắng của đảng Dân chủ sẽ không có nhiều ý nghĩa lâu dài nếu đời sống kinh tế của người dân vẫn tiếp tục xấu đi.

Theo Sanders, sự suy giảm niềm tin vào nền dân chủ Mỹ có quan hệ trực tiếp với tình trạng hàng triệu gia đình lao động phải chật vật trước chi phí sinh hoạt, trong khi của cải ngày càng tập trung vào tay một thiểu số giàu có. Một nền dân chủ dù duy trì bầu cử tự do và các quyền công dân được hiến pháp bảo vệ vẫn có thể chịu sự chi phối của giới tài phiệt, khiến tiếng nói của người lao động ngày càng ít được quan tâm trong các quyết định chính sách.

Lê Diễn Đức – Trump, con vịt què ở Quốc hội vẫn có thể vùng vẫy trên sân khấu thế giới

 

Chiến thắng áp đảo của đảng Dân chủ trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ đã đặt Donald Trump trước một thực tế chính trị mới: Hai năm cuối nhiệm kỳ sẽ không còn là khoảng thời gian ông muốn làm gì thì làm.

Quốc hội nằm trong tay Dân Chủ. Trump vẫn còn quyền phủ quyết, nhưng quyền phủ quyết không phải là quyền cai trị tuyệt đối. Quốc hội có thể điều tra, giám sát, kiểm soát ngân sách, ngăn chặn nhiều chương trình nghị sự và thậm chí tiến hành luận tội tổng thống.

Paul Krugman đã phân tích rằng, dù Trump vẫn nắm quyền hành pháp và chính sách đối ngoại, ông sẽ phải đối diện với một Quốc hội có khả năng kiểm soát và chất vấn mạnh mẽ hơn. Thủ tướng Đức Friedrich Merz cũng đặt câu hỏi: Trump từng điều hành khi không có sự ủng hộ của Quốc hội, vậy điều gì khiến lần này khác biệt?

Phúc Lai – Giải thích về câu chuyện « 28 chiến sĩ Panfilov »

 

Trên mạng vừa xuất hiện một bài về sự thật trần trụi quanh huyền thoại "28 chiến sĩ Panfilov". Câu chuyện về nó là như thế này:

Năm 1941, khi xe tăng Đức đang lao vào Mátxcơva chỉ còn cách vài chục ki-lô-mét (đã nhìn thấy tường Kremlin qua kính viễn vọng mạnh), Stavka (Đại bản doanh Hồng quân) vội vàng cho thành lập rất nhiều đơn vị từ các vùng sâu vùng xa, các dân tộc ít người (Sư đoàn Siberia nổi tiếng với những người Bashkir)... Trong đó có sư đoàn 316 được thành lập ở Alma Ata (nay là Almaty, Kazakhstan) gồm những người Kazakh và Kirghiz.

Sư đoàn Trung Á đó được thành lập vội vã, còn chưa được huấn luyện và không đủ vũ khí, được đưa ra để chặn xe tăng Đức, bằng cách yêu cầu binh lính ôm lựu đạn, bộc phá và kết hợp với chai xăng "cocktail Molotov" để chặn xe tăng. Đúng là có 18 xe tăng Đức bị đốt thật, và quân Đức do quá mệt mỏi vì đột phá sâu bị chặn đánh liên tục, đã dừng lại.

Nguyễn Đình Bổn - Vụ xả súng ở Kraków, sát thủ cực... nào?

 

Ba Lan thông báo quốc tang 2 ngày sau vụ tấn công bằng súng hàng loạt xảy ra vào ngày 7 tháng 11 năm 2026 tại Quảng trường Chính (Rynek Główny) ở trung tâm thành phố Kraków, Ba Lan.

Khoảng 15 giờ chiều ngày 07/11, một người đàn ông lái xe Subaru màu đen lao vào quảng trường đông người (nơi thường xuyên có du khách), mặc trang phục kiểu quân sự và dùng súng trường kiểu AR-15 bắn bừa bãi vào người qua đường. Hắn tiếp tục di chuyển và bắn trong khu vực trung tâm trước khi bị cảnh sát truy đuổi và giao chiến. Hai cảnh sát bị thương nặng trong lúc ngăn chặn hắn. Thủ phạm bị bắn bị thương và bị bắt giữ.

Kết quả rất thảm khốc: 6 người chết tại quảng trường (4 phụ nữ và 2 nam giới), bao gồm công dân Ba Lan, 1 người Anh và 1 người Áo ; 16 người bị thương, trong đó có 2 cảnh sát và thủ phạm.

Hiệu Minh – Nhớ Krakow

 

Tin về vụ xả súng hàng loạt ở Krakow khiến tôi bàng hoàng. Thành phố cổ kính, cố đô và lớn thứ hai của Ba Lan, nơi tôi từng sống và học tập, bỗng xuất hiện trên mặt báo bởi một thảm kịch kinh hoàng. Theo thông tin ban đầu, nghi phạm đã sát hại bố mẹ và em gái trước khi mang súng ra khu trung tâm, xả đạn vào khách du lịch và người dân, khiến 6 người thiệt mạng, 15 người bị thương.

Nghi phạm bị bắn hạ, được đưa đi cấp cứu trong tình trạng nguy kịch. Động cơ gây án chưa được làm rõ. Cảnh sát cho biết đối tượng có tư tưởng cực hữu. Một câu hỏi đặt ra là bằng cách nào hắn có thể sở hữu súng đạn trong một quốc gia kiểm soát khá chặt việc sử dụng và sở hữu vũ khí như Ba Lan?

Tin dữ khiến tôi nhớ Krakow, nhớ những con phố, mái nhà và những ngày tuổi trẻ đã xa hơn nửa thế kỷ.

Trần Trung Đạo – Chuyện hai người lính Bắc, Nam : Nhà thơ Bùi Minh Quốc và nhà văn Lâm Chương

 

Một lần lâu lắm rồi, nhà thơ Bùi Minh Quốc đi Mỹ. Thân hữu của anh giúp lo lắng phần di chuyển và trú ngụ tại tiểu bang mình. Tôi chịu trách nhiệm Boston. Tại Boston, buổi sáng tôi đưa anh đi thăm viếng bảo tàng The Isabella Stewart Gardner và vài thắng cảnh khác.

Buổi chiều không có chương trình gì nên tôi chợt nghĩ đến việc mời một nhà văn miền Nam cùng lứa tuổi để hai người lính có dịp uống rượu nho và tâm sự chuyện vui buồn đời lính của họ. Ở gần tôi nhất có nhà văn Lâm Chương.

Nhà thơ Bùi Minh Quốc sinh năm 1940 tại Hà Tây, bị khai trừ ra khỏi đảng năm 1989 vì vận động các văn nghệ sĩ đòi tự do sáng tác, tự do báo chí, tự do xuất bản.

Văn Công Hùng – Ghi chép ngày 09.11.2026

 

Tin sáng

1. "'Chốt' thu ngân sách năm 2027 trên 3,3 triệu tỉ, chi hơn 4 triệu tỉ"- Ơ thế là... lỗ ạ? Nói thật là nhà cháu hết sức mù mờ về những khoản như này hihi.

Liên quan: "Cho phép điều chỉnh lương hưu, trợ cấp bảo hiểm xã hội từ nguồn cải cách tiền lương"- Cứ hân hoan cái đã ạ.

2. "Nhiều người từng khỏe mạnh bỗng 'nhớ nhớ, quên quên', bệnh viện Tâm thần TPHCM khám 25.000 lượt/tháng"- Bỏ mịa, rất giống triệu chứng của nhà cháu hiện nay ạ, huhu. Nhẽ cũng đi khám phát?

Ngô Nguyệt Hữu – Không vụng đường tu

 

1. Một năm nào đó gió gió mưa mưa, Hòa thượng Thích Nhật Từ có va chạm với Hòa thượng Thích Trúc Thái Minh.

Cái đận ấy, thật phong ba bão táp, lấp biển dời non, tưởng chừng không gì hóa giải được.

Lành thay,

Hòa thượng Thích Nhật Từ tìm đến tận chùa của Hòa thượng Thích Trúc Thái Minh, trước là thăm gặp, sau là hòa hợp.

Tạ Duy Anh – Giá của một ký ức đẹp (7)

 

10- CỐI GIÃ GẠO

Một khúc gỗ đảm bảo kích thước, bất cứ loại gỗ gì cũng được nên cũng khá dễ kiếm với một chút khéo tay để tạo cái mỏ cối, thường bằng gỗ ổi lại càng không hề hiếm. Ngay cả khi mỏ cối cần gắn vài cái đinh hoặc vật kim khí nhằm tạo ma sát, cũng không quá phức tạp. Thứ cuối cùng còn lại là cho nó một không gian cố định và tất cả những yêu cầu đó đều nằm trong tầm tay của bất cứ gia đình nông thôn nào có chút của ăn của để.

Ngần ấy là vừa đủ để có một cái cối giã gạo, hoàn toàn có thể tự chế, từng vang bóng một thời chưa kịp xa.

Mặc dù đơn giản như vậy nhưng hầu như mỗi làng luôn chỉ có vài cái cối giã gạo, theo cụm dân cư, mặc dù không hề có sự phân công mang tính chủ ý nào.

Bông Lau - Không quánh người ngã ngựa


Đảng Dân Chủ thắng lớn trong cuộc bầu cử vừa qua, điều mà họ đã không ngờ.

Quần chúng khuynh hướng độc lập và ngay cả một số người thuộc đảng Cộng Hòa cũng đã bầu cho nhiều ứng cử viên Dân Chủ. Bởi vì quần chúng đã quá chán ngán sự chia rẽ, xáo trộn kinh tế, và cuộc chiến ngu xuẩn ở Trung Đông mà dân Mỹ đã ngấy chiến tranh tới cổ.

Có hai nhân vật mới xuất hiện trong chính trường liên bang Mỹ đã thắng cử vẻ vang ở những tiểu bang đỏ truyền thống của Cộng Hòa. Đó là anh James Talarico 37 tuổi của tiểu bang Texas, và cô bác sĩ Annie Andrews 46 tuổi của tiểu bang South Carolina.

Chương trình phát thanh RFI ngày 09.11.2026


 

Nguyễn Đình Bổn - Danh sách đi gặp tử thần


Theo nhà báo Ivan Khomenko, Cơ quan tình báo quân sự Ukraine đã xác định sáu phi công Nga và một sĩ quan cấp cao bị cáo buộc chịu trách nhiệm về vụ không kích sử dụng bom ba tấn vào một trường học ở Komyshuvakha, vùng Zaporizhzhia, khiến ít nhất 55 thường dân thiệt mạng.

Cục Tình báo Quốc phòng Ukraine ngày 7 tháng 11 cho biết, bốn máy bay chiến đấu Su-34 của Nga đã tham gia vào vụ tấn công ngày 2 tháng 11, nhắm mục tiêu vào một trường học nơi dân thường đang nhận viện trợ nhân đạo.

Khoảng 9 giờ 45 phút sáng ngày 2 tháng 11, hai quả bom dẫn đường FAB-3000 của Nga đã tấn công trường trung học Dzherelo, phá hủy nhà thi đấu và một tòa nhà phụ trợ.

Lê Xuân Nghĩa - Cựu Thị trưởng Kherson: Thà chết cho Ukraine chứ không chịu để Nga phong vương


Ông là một tấm gương tiêu biểu cho sự bất khuất, lòng kiên trung của dân tộc và sẵn sàng chết để bảo vệ phẩm giá quốc gia.

Volodymyr Mykolayenko, cựu thị trưởng Kherson đã nhất quyết không rời đi, khi quân Nga tiến hành cuộc chiến xâm lược Ukraine và kiếm soát Kherson, mà ở lại chỉ đạo quân và dân Kherson thực hiện cuộc chiến bảo vệ lãnh thổ. Đồng thời khước từ mọi đề nghị làm việc cho Nga để vẫn được giữ vị trí Thị trưởng và nhiều lợi ích lớn hơn ở đây

Sau vài tuần chiến đấu, ông đã bị bắt cóc, bị nhét vào cốp xe hơi và bị chuyển qua các nhà tù ở Crimea, cũng như ở các vùng Voronezh và Vladimir.

Nguyễn Thông - Phu nhân đồng hành


Đàn ông thế gian này hầu hết có vợ, chỉ trừ thầy tu và những anh không muốn bị ràng buộc, nói nôm na là bị trói. Án chung thân mà vẫn phải cười.

Có ai nói vợ - phần không thể thiếu của đứa lấy vợ. Nhầm. Thực ra đàn bà là phần không thể thiếu của đàn ông, nhưng không có nghĩa cứ phải vợ, càng không phải lúc nào cũng bên nhau sát sàn sạt. Cao hơn đàn bà là tự do.

Thời xưa vua chúa chả thiếu thứ gì, nhất là vợ, đủ loại vợ, nhưng tất cả bị sống tách ra, không ở chung, sát cánh bên nhau chi sất. Đi ra trận lại càng không. "Đàn bà ở đám ba quân/Sợ rằng gươm giáo kém phần xông pha". Cho "nó" đi theo chỉ tổ vướng víu, chưa kể để "nó" ở nhà, "nó" còn giúp mình cai quản hậu phương. Chuyện bà thái hậu Ỷ Lan là một ví dụ.

Lưu Nhi Dũ - Lừa đảo chuyên nghiệp mà… lạc quan, bệnh tâm thần!


Tui hổng rảnh để theo dõi phiên tòa xử bọn lừa đảo Mr Pips và Shark Bình.

Đọc báo thấy Mr Pips (Phó Đức Nam) mới có 32 tuổi đã điều hành hệ thống 36 sàn giao dịch, sử dụng 81 công ty và hàng loạt văn phòng kinh doanh để lôi kéo khách hàng nạp tiền đầu tư và thực hiện 920 vụ lừa đảo, chiếm đoạt hơn 1.568 tỉ đồng. Vậy mà ra tòa Nam cứ cho mình bị bệnh tâm thần, lạ thiệt!

Nói sau cùng trước tòa, Nam tiếp tục xin giảm nhẹ hình phạt, muốn được chữa bệnh tâm thần và bày tỏ: "Không biết còn ai muốn yêu thương mình trong hoàn cảnh hiện tại". Bị cáo mong nếu có người muốn "gắn bó yêu thương mình" thì xin được tạo điều kiện đăng ký kết hôn trong thời gian chấp hành án (!).

Văn Công Hùng - Ghi chép ngày 08.11.2026


Tin sáng

1. "Nam sinh lớp 8 ở Cà Mau bị bạn đánh phải nhập viện"- Không muốn điểm những tin như thế này, nhưng rồi lại nghĩ, vẫn cần báo động. Thì xử lý... nặng đến như thế, mà chúng vẫn tiếp diễn thì chúng ta phải nhắc cho chúng nhớ thôi.

Liên quan: "Khởi tố 24 bị can trong vụ hỗn chiến ở Tây Nha Trang".

2. "Chó dại tấn công 9 người, ngành chức năng khẩn cấp triển khai biện pháp phòng dịch"- Vĩnh Long ạ.

3. "Lý do học sinh lớp 1-3 vẫn đi về 30 km mỗi ngày ở trường nội trú hơn 123 tỉ đồng"- Các cháu nhỏ quá chưa ở một mình được nên gia đình vẫn phải đưa đón.

Tạ Duy Anh - Giá của một ký ức đẹp (6)


9- CỐI XAY LÚA

Trong một gia đình nhà quê chính gốc nhất định không được thiếu chiếc cối xay lúa, như không được thiếu cái liềm, cái hái, chiếc hòm đựng thóc. Đó là những thứ mà nếu còn thiếu là còn phải nghĩ đến ngày ngày, khi nào có mới thôi.

Tôi cứ phải dừng lại nhắc bạn đọc là tôi đang nói chuyện thời cách đây nhiều chục năm.

Bởi vì có những dụng cụ không chỉ đơn thuần làm chức năng của đồ vật, mà nó còn mang ý nghĩa biểu tượng. Chẳng hạn cái bếp, ngoài việc dùng để nấu nướng, luôn tượng trưng cho hạnh phúc và an bình.

dimanche 8 novembre 2026

Tạ Duy Anh - Giá của một ký ức đẹp (5)


8- NHÀ NGANG

Không phải gia đình nhà quê nào xưa kia cũng có nhà ngang. Khi ăn còn chả đủ, một chỗ chui ra chui vào chưa thưng kín vách, nền đất vẫn mối đùn chuột rúc thì nhắc đến nhà ngang chẳng khác nào nói mỉa ngọt nhau.

Một gia đình cơ nghiệp chưa có, hoặc lưng vốn còn mỏng, chưa bị áp lực phải có thêm không gian, chắc chắn chưa cần phải có nhà ngang.

Một gia đình mới ra ở riêng sau khi tách hẳn khỏi bố mẹ, cho dù đủ điều kiện kinh tế, cũng chưa nghĩ đến nhà ngang làm gì. Nhiều việc khác quan trọng, cấp thiết hơn cần phải làm trước. Vả lại, đời còn đủ dài để mà xây đắp, ước muốn.

Chương trình phát thanh RFI ngày 08.11.2026


 

Tino Cao - Tô Lâm thăm Nhật Bản trong khi Hà Nội phớt lờ cam kết về công đoàn độc lập

Ngày mai, 8 tháng 11, Tô Lâm bắt đầu chuyến thăm chính thức Nhật Bản kéo dài bốn ngày, giữa lúc Hà Nội tiếp tục phớt lờ những cam kết quốc tế về quyền thành lập công đoàn độc lập của người lao động Việt Nam.

Trong khi chính quyền Việt Nam tìm kiếm thêm đầu tư, công nghệ và hợp tác quốc phòng từ Tokyo, người lao động vẫn không được tự thành lập công đoàn và cùng nhau đàm phán với giới chủ về tiền lương, điều kiện làm việc, mặc dù Hà Nội đã cam kết bảo đảm những quyền này khi tham gia Hiệp định đối tác toàn diện và tiến bộ xuyên Thái Bình Dương (CPTPP).

Chuyến công du đặt thủ tướng Sanae Takaichi trước một vấn đề cụ thể. Nhật Bản sẽ yêu cầu Tô Lâm thực hiện các cam kết về quyền lao động, hay tiếp tục bỏ qua những vi phạm của Hà Nội để duy trì quan hệ kinh tế và an ninh?