Chương trình phát thanh RFI ngày 23.08.2026

 

Nguyễn Thông - Độc quyền hành dân

 

Năm nào cũng vậy, cứ thời điểm này, trước thềm năm học mới, sách giáo khoa hành dân ra bã.

Tôi nói thật, còn duy trì sự độc quyền xuất bản sách giáo khoa của Nhà xuất bản Giáo dục thì còn sinh đủ chuyện, chứ chẳng phải chỉ có khan hiếm, thiếu sách, xếp hàng tranh giành mua, giá cao... làm khổ phụ huynh và học sinh đâu.

Dân kêu mãi rồi, vài chục năm rồi, nhưng chả hiểu sao nhà nước cứ cố tình duy trì kiểu cách bóc lột ấy. Cũng là một dạng tham nhũng. Tham nhũng công khai và được nhà nước bảo hộ.

Nguyễn Văn Tuấn - Từ Quỳnh Tâm đến Amanda Nguyễn: Khi người phụ nữ lên tiếng có thể làm thay đổi hệ thống

 

Thật khó diễn tả hết sự "bức xúc" của một người ngoài cuộc khi đọc câu chuyện của cô gái Mỹ gốc Việt 24 tuổi đang theo đuổi một vụ tố cáo xâm hại tình dục xảy ra trong chuyến đi chơi ở Phú Thọ.

Nhưng bên cạnh sự bức xúc, tôi lại thấy một điều khác đáng nói hơn: Sự can đảm.

■ Can đảm

Can đảm kể lại một trải nghiệm có lẽ người ta chỉ muốn quên đi. Can đảm công khai tên mình, thậm chí kể cho bạn trai biết câu chuyện.

Liễu Hằng – « Hãy lên tiếng cho những người không thể lên tiếng »

 

Một phụ nữ khi bị xâm hại tình dục, việc đứng ra tố giác không đơn giản!

Dù đã qua “kỷ nguyên mới”, nhưng ở Việt Nam, chuyện dám công khai mình đã bị lột trần, bị cưỡng hiếp là điều “tế nhị”. Rồi đến những dèm pha khả ố kiểu: Không có lửa sao có khói? Nhìn ngon thế kia mà…

Tôi tin trong 10 ngày im lặng ấy của cô gái là khoảng thời gian cô đơn và đau đớn cùng cực. Chưa kể những khó khăn từ việc cô đang ở một nơi mà cô không mấy thông hiểu về luật, về lệ. Những áp lực, những lởi đề nghị khiếm nhã từ gia đình bên kia…

Tuấn Khanh – Đừng chỉ hô khẩu hiệu

 

Câu chuyện cô Quỳnh Tâm bị xâm hại hay em Phương Thùy tử nạn ở Hà Nội, không nên là câu chuyện được kể lại, râm ran và hưởng thụ như lời qua đường trên đất nước này.

Chê trách, khen ngợi các vị phụ huynh trong các sự kiện vừa xảy ra; tiếc thương hay bất bình cho nạn nhân chỉ là phần nổi của sự kiện.

Việt Nam đã và sẽ có nhiều chuyện như vậy. Từ Hồ Duy Hải, Nguyễn Văn Chưởng, Lê Văn Mạnh... cho đến những điều gần nhất, cũng cần được để trong suy tư nhân phẩm cao nhất của mỗi con người Việt Nam. Rằng khi điều như vậy xảy đến với gia đình mình, con cháu mình... thì bản thân mỗi người sẽ chọn thái độ sống và hành động như thế nào.

Ngô Nguyệt Hữu - Rủ rỉ một ngày!

 

1. Sáng cuối tuần, dậy muộn so với thường ngày, không phải đưa các con đi học. Ngồi hàng hiên cà phê thì anh Hà gọi, cà phê đi em. Lúc nào, cũng là câu này. Qua tuần, anh nha. Nay cuối tuần, em ở nhà mà. Nay Thủ tướng nói đi làm bù mà, em quên ha. 

Thiệt là, mình không nhớ. Cũng không ai nhắc, mà thôi, thứ Bảy ở nhà cũng được mà đi làm cũng được. Dẫu sao, cũng sớm rồi chiều.

2. Sầm sập trên báo là tin tức về mấy anh giang hồ mạng, qua có viết giỡn về anh Phú Lê, để một lát rồi xóa.

Mai Quốc Ấn – Luật cho An, luật cho Ân

 

Từ thời Lê sơ, bộ Quốc Triều Hình Luật luật (tên khác là Luật Hồng Đức) đã thể hiện tính nghiêm minh của pháp luật.

Bộ luật nổi tiếng này gắn liền với tên tuổi của vua Lê Thánh Tông. Sự tiến bộ của luật Hồng Đức ở rất nhiều điểm. Ví dụ như bảo vệ phẩm giá, tài sản của phụ nữ. Luật cũng quy định rõ việc bảo vệ người yếu thế.

Quốc Triều Hình Luật quy định rõ việc giết người mà không cố ý phải chịu 60 trượng hoặc 80 trượng (đánh xong mà còn sống thì cũng chỉ còn nửa mạng). Bên cạnh khốc hình thì kẻ giết người còn phải đền tiền cho nạn nhân. Số tiền đền cho gia đình người chết theo tăng phẩm cấp xã hội. Quan lại, thương nhân nếu lỡ ngộ sát thì tiền đền cao hơn thường dân phạm cùng tội.

Nguyễn Hồng Lam -Trận đấu không đều

 

Không đều vì Việt Nam thắng 2 bàn, Thái Lan chẳng ghi được trái nào cả.

- Hiệp 1 cả Thái lẫn Việt đều đá rất chán, sút bóng như chưa ăn tối.

- Cầu thủ nội vẫn hiệu quả hơn ngoại binh, có lẽ là do sự ăn ý.

- Huấn luyện viên Kim Sang Sik đọc trận đấu rất hay, thay người đúng lúc và hiệu quả. Mặc áo pull nhưng tay áo của ông rộng như tay áo dài phù thủy, giấu bài cực giỏi. Nguồn nhân lực của đội tuyển hiện tại quá dồi dào.

Văn Công Hùng – Ghi chép ngày 22.08.2026

 

Tin sáng

1. "Công an xuất hiện tại nhà Hải Sapa TV trong đêm"- Thì cũng... bình thường thôi, phỏng ạ?

Liên quan: "Tạm giam chủ xưởng gỗ liên quan vụ cháy làm 3 người chết ở Hà Nội"- Thì cũng... bèn thôi. Nó là như thế này: Kho xưởng của Công ty TNHH kiến trúc và nội thất mộc Bùi Gia chưa đăng ký về phòng cháy, chữa cháy và chưa được cơ quan có thẩm quyền cấp giấy chứng nhận đủ điều kiện an toàn phòng cháy, chữa cháy theo quy định. Liều, rất liều huhu, và giờ thì... đành liều đưa tay...

Tương tự: "Thợ xây tử vong do điện giật, khởi tố chủ thầu"- Phú Thọ ạ.

Liên quan nữa: "Đề nghị truy tố cựu Chủ tịch tỉnh Bạc Liêu cũ và 4 đồng phạm"- Tưởng cựu mà an thân à, huhu. Ông này cùng đồng phạm vi phạm quy định bồi thường đất, gây thiệt hại hơn 5,5 tỉ đồng.

Văn Công Hùng – Ghi chép ngày 21.08.2026

 

Tin sáng

1. Có 3 bài trên Facebook nên đọc trong hôm nay. Một là của ông đại tá nhà báo nhà thơ Mai Nam Thắng, nó ngắn nên nhà cháu cop nguyên luôn: "Bộ Công an nên rút vụ án xúi giục kích động GenZ gây rối an ninh trật tự về trực tiếp điều tra xử lý, không nên để VTV làm nữa!"

Hai là của nhà báo nhà thơ Uông Ngọc Dậu, nguyên vụ trưởng của VOV, trưởng hệ 1, tổng biên tập báo Tiếng nói Việt Nam, gửi Lâm, tức tổng giám đốc VTV. Và ba, lời nhắn để lại của ông bố cô bé bị xâm hại, nó đầy tính nhân văn, cao thượng thấu tình đạt lý và văn minh thượng thừa, như của một nền văn hóa khác dù ông và con gái là người gốc Việt. Lần đầu tiên nhà cháu điểm Facebook thì phải?

2. "Phát hiện gần 63.000 mã độc mới tấn công điện thoại người Việt"- Èo mẹ, chúng mài tưởng chúng tao dễ tấn công thế sao hở bọn... thế lực thù địch kia?

Chương trình phát thanh RFI ngày 22.08.2026

 

Nguyễn Thông - Chủ nghĩa xã hội : Thực tế và cảm nhận từ thực tế (2)

Bài 2: Vua bắt chước

Trong phần 1 tôi đã kể rằng sau năm 1945 các thế hệ cầm quyền xứ này gần như bê nguyên xi bộ máy tổ chức của Liên Xô hoặc Trung Quốc về nước mình. Cứ nhắm mắt nhắm mũi áp dụng, họ có gì thì mình y như thế, chả cần xem có hợp hay không, hay dở thế nào.

Cái tâm lý đàn em, nhược tiểu cũng một phần quyết định sự bắt chước, ngại nhỡ ra các đàn anh thấy mình khác biệt, rồi không hài lòng thì phiền. Vậy nên, anh có thế nào, em cứ sao chép tỉ mỉ cho đủ cho đúng, bao giờ anh sửa thì em lại sửa theo, anh bỏ thì em bỏ, anh giữ thì em giữ. Như thằng tiểu đồng lon ton hầu hạ người trên, không dám làm điều gì trái bao giờ.

Dường như Liên Xô, Trung Quốc có thứ gì thì các vị nhà ta phải nhanh nhảu có ngay thứ đó, chẳng cần biết điều kiện, hoàn cảnh của gấu Nga khác trâu An Nam ta rất nhiều. Thời ấy, dân gian cười truyền miệng nhau rằng khi Hồng trường Moskva có mưa tuyết thì ở quảng trường Ba Đình Hà Nội dù đang giữa lúc nắng hè chảy mỡ vẫn cứ phải mặc áo tơi cho đúng điệu.

Chương trình phát thanh RFI ngày 21.08.2026

 

Nguyễn Đình Minh Trị - Lời chào trước khi hai cha con rời Việt Nam

Chỉ còn vài ngày nữa, hai cha con tôi sẽ rời Việt Nam.

Ngay sau khi về đến Houston, Tâm sẽ trở lại trường để tiếp tục việc học. Còn tôi sẽ được trở về nhà, nằm trên chiếc giường và ôm chiếc gối của chính mình, không còn những ngày nay đây mai đó giữa Hà Nội.

Đó vốn là những điều rất bình thường. Nhưng sau những tuần lễ vừa qua, được trở về nhà, được ngủ một giấc bình yên và nhìn thấy con gái tiếp tục con đường học vấn bỗng trở thành những điều vô cùng quý giá.

Lê Quốc Vinh - Nỗi đau của một người cha

LQV: Sáng nay, tôi nói chuyện với anh Trị - cha của QT - về việc anh ấy đang nổi tiếng trên mạng một cách bất đắc dĩ. Anh ấy nói rằng: “Anh có một cuộc sống đơn giản, hạnh phúc ở Houston và không quan tâm đến việc nổi tiếng”.

Làm bạn với anh ấy hơn ba chục năm, tôi biết anh ấy là một người bản lĩnh, mạnh mẽ và trí tuệ. Nhưng đọc những dòng anh ấy viết trong những ngày sát cánh bên con gái đi tìm công lý, tôi không khỏi xúc động. Trước mặt tôi không phải là người doanh nhân chinh chiến mà tôi vẫn biết. Chỉ còn là một người cha đang đau với nỗi đau của con gái mình.

Tôi xin anh ấy được chép lại lên đây, để những người làm cha làm mẹ, cho dù là của những người chịu mất mát, hay của những kẻ gây ra tội lỗi, có thể đồng cảm hoặc tìm thấy một bài học cho chính mình.

Nickie Tran - Face

Chuyện cô gái bị xâm hại tình dục diễn ra gần như song song với một sự kiện khác cũng làm mạng xã hội dậy sóng mấy ngày gần đây. Tôi vừa đọc bức thư người cha công bố, trong đó anh nói đại ý rằng điều quan trọng nhứt anh có thể cho con gái mình là ở đó khi cô cần.

Có một điều làm tôi suy nghĩ. Hình ảnh của người bị tố cáo ở một số nơi còn được che mờ. Hình ảnh một người khác thì chỉ thấy từ phía sau. Nhưng cô gái được cho là nạn nhân lại chọn xuất hiện bằng chính gương mặt, tên tuổi của mình và công khai câu chuyện để đòi hỏi công lý.

Tôi không biết cô bé đã phải lấy bao nhiêu can đảm mới làm được chuyện đó. Tôi chỉ biết khi đọc bình luận dưới một số trang đăng lại vụ việc, Tôi thấy cổ họng mình tởm lợm. Có thằng ất ơ hỏi tại sao không “làm có bầu rồi cưới luôn”. Có đứa nói chắc “chưa đưa đủ tiền”. Có thằng mất dạy còn chê cô bé xấu. Rồi “chưa đủ lâu”, “hôm đó cô gái sử dụng cái gì”, và vô số câu khác mà Tôi không muốn nhắc lại. Những sinh vật đó nhơ nhớp tới mức dành thêm chữ cho chúng cũng thấy phí thời gian.

Lâm Nguyễn – Nghiệp !

 

Những ngày qua, có một số anh chị nhắn hỏi tôi nghĩ gì về phóng sự của VTV vụ cháu nữ sinh bị tai nạn tử vong và bức ảnh được cho là thật hay giả (AI). Bức ảnh thì cũng chẳng cần giải thích vì đã có nhiều người trong nghề phân tích.

Còn câu hỏi kia tôi biết có những anh chị cũng thắc mắc, băn khoăn rằng tôi đã có bao giờ từng làm kiểu phóngsự theo hướng này.

Tôi vốn tin Luật Nhân Quả, tin một cách chí thành bởi vì tôi đã nhiều lần chứng kiến những hiện tượng tâm linh kỳ lạ. Câu đời cha ăn mặn đời con khát nước là có thật. Một người làm quan từng sàm tấu với vua để rồi 10 người của một dòng họ bị chém đầu. Đời thứ năm, thứ sáu, thứ bảy, thứ tám của vị quan xưa kia đều có người tự tử, đều là con cháu trai. Đến đời thứ chín, dòng họ vị quan may mắn gặp được người cứu mạng chứ không oan oan tương báo không biết bao giờ dứt.

Văn Công Hùng - Ghi chép ngày 20.08.2026

Tin sáng

1. "Bảo đảm trật tự, an toàn giao thông dịp nghỉ lễ 02/09 và tháng cao điểm học sinh đến trường"- Là công điện số 55 của thủ tướng chính phủ do phó thủ tướng thường trực ký, trong đó nhấn mạnh, rất mạnh: "Xử lý nghiêm các hành vi vi phạm giao thông, "không có vùng cấm, không có ngoại lệ""- Thế quái nào cái công điện lại mang số... 55.

2. "Trao ngay học bổng đặc biệt 50 triệu đồng cho tân sinh viên 24 tuổi đời tràn ngập nỗi đau"- Hết sức nể nghị lực của cháu này. Và cám ơn suất học bổng ý nghĩa và kịp thời này.

Liên quan: "Tự nặn mụn trên cánh tay, phát hiện con giun rồng dài 20 cm dưới da"- Có những thứ bệnh kỳ lạ thật? Đây là bệnh nhân mắc giun rồng thứ 44 ở Việt Nam.

Lê Học Lãnh Vân – Tảng đá buồn

Xem VTV1 thông báo về cách xử lý ông Nguyễn Sỹ Cương khi ông vi phạm luật giao thông, đi chiều cấm, gây tai nạn, đâm vào cô gái mười tám tuổi khiến cô bị đứt lìa chân và chết một tuần sau đó, Nỗi buồn trong tôi nặng như tảng đá lớn khiến cõi lòng chìm xuống!

Nhiều nỗi buồn khác nhau và cộng hưởng nhau trong tảng đá buồn ghê gớm đó! Các nỗi buồn trộn lẫn nhau, nhưng vẫn tách bạch được…

Nỗi buồn thứ nhất: Xem thông báo chính thức của đài VTV1 mà tôi cảm nhận sự qua loa trong thông tin, sự bênh vực, bao che bên gây tai nạn với rất nhiều vô lý trong lập luận.

Mai Quốc Ấn – Suy nghĩ của Gen Z

Tôi đọc và suy nghĩ rất lâu thông điệp này của một bạn Gen Z trên Threads:

“Sẽ không có cuộc biểu tình nào

Sẽ không có cuộc cách mạng màu nào

Sẽ không ai phản động

Nhưng có một thế hệ mất niềm tin cực kỳ lớn”