Reuters
cho biết : Không có dấu hiệu thỏa hiệp nào đạt được tại cuộc họp hôm qua ở Abu
Dhabi, Mỹ và Nga đang gây sức ép buộc Ukraine từ bỏ Donbas của mình.
Thật
vô lý đến trơ trẽn và bỉ ổi, đất của người ta mà lại ép từ bỏ để giao cho quân
ăn cướp !
Một
đế chế tiềm lực quân sự, binh lính mạnh gấp nhiều lần mà suốt 4 năm không chiếm
nổi vùng Donbas không đáng xấu hổ và nhục nhã sao ?
Mở đầu
cuộc chiến, Ukraina phụ thuộc nặng vào vũ khí phương Tây, nhưng chiến tranh kéo
dài đã buộc họ phải thay đổi. Họ không thể ngồi trông chờ mãi vào quyết định
chính trị của đồng minh, không thể chờ vũ khí đắt tiền, số lượng ít, không thể
đánh theo khuôn mẫu NATO vốn thiết kế cho chiến tranh ngắn.
Ukraina
mở cửa hoàn toàn cho doanh nghiệp tư nhân, startup công nghệ, kỹ sư dân sự,
nhóm sáng chế bán quân sự. Nhà nước không giữ độc quyền sáng tạo, mà trở thành
“bà đỡ” cho sáng tạo.
Ukraina
không chạy đua UAV “xịn” như Mỹ hay Israel, mà chọn con đường khác : UAV FPV
giá 300–1.000 USD, sản xuất hàng loạt, thay đổi thiết kế liên tục theo từng tuần.
“Hôm nay là ngày sinh nhật của Tổng
thống Volodymyr Zelenskyy – một người đàn ông mà sự lãnh đạo của ông không chỉ
định hình lại vận mệnh đất nước, mà còn cả la bàn đạo đức của thế giới hiện
đại.
Bốn năm trước, ít ai có thể tưởng tượng
được quy mô của những gì đang chờ đợi phía trước. Càng ít người hơn nữa có thể
tưởng tượng một vị tổng thống dân sự đứng vững trước một trong những cỗ máy
quân sự lớn nhất trên trái đất – và từ chối rời bỏ, nhượng bộ, hoặc đánh đổi tự
do của người dân mình để đổi lấy một nền hòa bình giả tạo.
Zelenskyy không trở thành biểu tượng
một cách ngẫu nhiên. Ông đã trở thành biểu tượng bằng sự lựa chọn của mình và
của nhân dân minh.
Những
ngày vừa qua, Nga Putler tăng cường không kích, làm Kyiv mất điện, dẫn đến việc
cư dân thành phố bị lạnh, trong nhà chỉ khoảng dưới 10 độ C. Theo dõi những
người bạn ở Kyiv hiện nay, tôi thấy tinh thần họ vẫn vững vàng, nhưng không
biết kéo dài được bao lâu.
Trên
chiến trường, có vẻ Putler đang thúc đẩy chiến dịch tấn công mùa đông. Hôm kia,
con số thiệt hại của Nga được Ukraine báo cáo lên tới 1.200 thương vong về nhân
lực, 8 xe tăng... chứng tỏ chiến sự khá nóng…
Những
trò làm loạn thế giới của Trump những ngày vừa qua liên quan đến Greenland đã
làm sao nhãng sự chú ý của cộng đồng quốc tế tới cuộc chiến tranh xâm lược
Ukraine của Putler. Trong khi thế giới đổ dồn sự chú ý vào các “dòng trạng thái
gây sốc về Greenland” của Trump, thì tại Ukraine, Putler đang tận dụng “khoảng
trống truyền thông” này để thực hiện những bước đi cực kỳ tàn khốc mà Tướng Ben
Hodges mới cảnh báo trong video trả lời phỏng vấn mới nhất của ông. Vậy thì
những gì đang diễn ra trên thực tế?
Bộ
Quốc phòng Trung Quốc ngày 24-1 thông báo Phó chủ tịch Quân ủy Trung ương,
thượng tướng Trương Hựu Hiệp và thượng tướng Lưu Chấn Lập, Tham mưu trưởng Bộ
tham mưu Liên hợp Quân ủy Trung ương, đang bị điều tra vì nghi vấn "vi
phạm nghiêm trọng kỷ luật và pháp luật" (trong quân đội Trung Quốc, quân
hàm cao nhất là cấp thượng tướng).
Bộ
tham mưu Liên hợp Quân ủy Trung ương là cơ quan chỉ huy tác chiến cao nhất của
quân đội Trung Quốc, được thành lập ngày 11/01/2016 nhằm thay thế Bộ Tổng tham
mưu.
"Sau
đánh giá của Trung ương đảng Cộng sản Trung Quốc, Bộ Quốc phòng quyết định khởi
động cuộc điều tra đối với ông Trương Hựu Hiệp và ông Lưu Chấn Lập"- thông
báo nêu rõ.
Một năm đủ để phá vỡ trật tự quốc tế hậu Đệ nhị Thế chiến
Libération chạy tít trang nhất « Một năm của Trump mà như một thế kỷ ».
Truy quét di dân, chiến tranh kinh tế, tấn công vào vấn đề khí hậu và
khoa học, đồng lõa với Putin, dự án Riviera ở Gaza, bắt Maduro, đe dọa
sáp nhập Groenland…Một năm sau khi quay lại, bản tổng kết của Donald
Trump khiến người ta phải chóng mặt. Tờ báo nhận xét, cách đây một năm
đúng vào giờ này, người ta biết rằng sẽ có nhiều biến động. Rằng Ukraina
có nguy cơ bị Hoa Kỳ bỏ rơi, rằng thế giới sẽ không còn như cũ sau
nhiệm kỳ thứ hai của Donald Trump.
Nhưng không ai có thể tưởng
tượng là vị tổng thống Mỹ - vừa có khuynh hướng trẻ con vừa tự cao tự
đại - lại hành động nhanh chóng, mạnh mẽ và đi xa đến như vậy. Không hề
nghĩ rằng ông sẽ phá vỡ trật tự thế giới được thiết lập sau Đệ nhị Thế
chiến, biến các đồng minh châu Âu thành kẻ thù, mời người bạn mới
Vladimir Putin ngồi vào một « Hội đồng Hòa bình » có nhiệm vụ quản lý
Dải Gaza bị tàn phá bởi một người bạn khác, Benjamin Netanyahu.
Nhân
vật cực đoan, “siêu diều hâu” và là trùm dư luận viên ủng hộ chiến tranh có
“nghệ danh” Maxim Kalashnikov, vốn tên thật là Vladimir Kucherenko vừa có bài
nói trong đó hắn công khai thừa nhận Nga đang cạn kiệt sức lực.
Đây
là một tín hiệu cực kỳ quan trọng, nó cho thấy sự rạn nứt đã lan đến tận cốt
lõi của bộ máy tuyên truyền Nga. Tuyên bố này được đưa ra trong một chương
trình phát sóng trực tiếp trên kênh truyền thông của hắn ta, tôi mới xác minh
được một là “Roy TV” và cũng livestream trên mạng xã hội một ngày vào khoảng đầu
tháng 1/2026.
Trong
đó, cụ thể Kalashnikov đã nói : “Rõ ràng là Liên bang Nga, trái ngược với những
gì tuyên truyền, không thể chiến đấu mãi mãi. Chúng ta đang cạn kiệt sức lực,
và điều đó là hiển nhiên. Nền kinh tế đang ở điểm tới hạn, nguồn dự trữ nhân lực
và kỹ thuật đang bị đốt cháy nhanh hơn khả năng phục hồi.” Hắn ta còn nhấn mạnh
rằng việc cứ tiếp tục tiêu tốn tài nguyên mà không có một chiến thắng dứt điểm
sẽ dẫn đến một “thảm họa sụp đổ dây chuyền” giống như đế quốc Nga năm 1917.
Tờ
Times, trích dẫn đánh giá từ tình báo Anh, đưa tin rằng lực lượng Ukraine đã
tiêu diệt số binh sĩ Nga gấp 27 lần trong các trận chiến giành lại quyền kiểm
soát Kupyansk.
Nghĩa
là để loại bỏ 1 lính Ukraine, Nga phải tốn 27 mạng.
Một
nguồn tin quốc phòng nói với tờ báo rằng khoảng 200 binh sĩ Nga đã bị các đơn vị
Ukraine tiến công bao vây trước Giáng sinh. Tổng số thương vong của Nga trong
khu vực vẫn chưa được biết, nhưng nguồn tin ước tính rằng tổn thất trong năm
qua lên tới hàng nghìn người.
Đề
tài này đã lặp đi lặp lại nhiều lần. Nhưng vẫn có nhiều người chưa hiểu, nên lại
lặp lại chi tiết hơn.
Lão
sống ở Mỹ nhiều năm, chứng kiến được sự ưu việt và hệ thống chính trị công bằng,
công khai đặt dưới hiến pháp. Mọi người đều được hưởng sự ưu việt của chế độ và
không ai được phép dẫm chân lên hiến pháp, kể cả tổng thống. Tổng thống cũng bị
giám sát và kiềm chế quyền lực từ những điều luật trong hiến pháp. Làm sai là
cách chức hoặc tù tội.
Nhiều
tay cứ nhắm mắt chê bai Mỹ, nhưng không biết rằng, thế giới có cuộc sống ngày
nay là do Mỹ đem lại.
Mới
đây, bài nói chuyện số 1076 của Yuri Shvets với tiêu đề “Trump chơi tất tay : Mỹ
tấn công Nga, Trung Quốc đứng nhìn. Ukraine là lá chắn mới của phương Tây” (xuất
bản ngày 07/01/2026) đưa ra những nhận định rất mạnh mẽ về sự thay đổi đột ngột
trong chiến lược của chính quyền Donald Trump đối với Nga và hệ thống an ninh
toàn cầu.
Trong
bài nói này, Yuri Shvets nhận định rằng Trump cuối cùng đã nhận ra Putler đi
quá giới hạn trong việc xúc phạm cá nhân ông ta và vị thế của Mỹ.
Lần
đầu tiên trong lịch sử, Mỹ thực hiện các biện pháp quân sự trực tiếp nhắm vào
tài sản của Nga. Cụ thể là việc đặc nhiệm Mỹ bắt giữ một tàu chở dầu treo cờ Nga
(chiếc Marinera, tên cũ là Bella 1) gần Iceland, bất chấp sự hiện diện của tàu
ngầm và tàu chiến Nga đi cùng để bảo vệ. Điều này cho thấy Mỹ đã phá bỏ sự
kiêng dè bấy lâu nay đối với các hành động mang tính biểu tượng của Nga.
Khi
Tướng Keith Kellogg - một cựu tướng ba sao, là đặc phái viên của Tổng thống
Donald Trump về Ukraina - phát biểu rằng Tổng thống Ukraina Volodymyr Zelensky
là một nhà lãnh đạo “cứng rắn, ngoan cố, có chính kiến riêng, không ngại nói thẳng
và biết sử dụng truyền thông”. Ông hẳn không nghĩ rằng câu nói tiếp theo của
mình lại trở thành mồi lửa cho một cơn giận dữ mang màu sắc rất… cá nhân.
Kellogg
nói thêm một câu tưởng như chỉ mang tính so sánh lịch sử : “Ở Hoa Kỳ, chúng ta
chưa từng thấy một nhà lãnh đạo nào như ông ấy kể từ thời Abraham Lincoln.”
Ông
nói điều đó trong bối cảnh bàn về lãnh đạo thời chiến - một tổng thống đứng giữa
sinh tử của quốc gia, phải giữ vững tinh thần dân tộc, huy động ý chí kháng cự
và sử dụng truyền thông như một công cụ sống còn.
PHẦN
BA : TRẬT TỰ THẾ GIỚI MỚI HẬU KỊCH BẢN SỤP ĐỔ LỚN – DỰ BÁO GÌ CHO NĂM 2026 ?
(Kịch
bản xa hậu chiến tranh. Những hình dung địa chính trị)
PHẦN
BA CHẤM HAI. THÁCH THỨC VÀ CƠ HỘI CỦA NHẬT BẢN
1.
Những vấn đề về ní nuận
Không
thể không nhắc đến Nhật Bản, vì nước này là một mảnh ghép gần như cuối cùng để
hoàn thiện bức tranh năm 2026. Sự xuất hiện của bà Sanae Takaichi – nữ Thủ tướng
đầu tiên trong lịch sử Nhật Bản (nhậm chức tháng 10/2024 và đang cầm quyền mạnh
mẽ trong năm 2025) – chính là biến số khiến chúng ta phải băn khoăn suy nghĩ, đặt
câu hỏi về diễn tiến địa chính trị khu vực và toàn cầu sẽ ra sao.
Đây
là những nét chính, dù rất sơ lược về những hành động của bà Takaichi, người được
mệnh danh là « Bà đầm thép » của Nhật Bản. Vốn là học trò xuất sắc của
cố Thủ tướng Shinzo Abe, đang thực hiện những động thái tạm gọi là « quyết
liệt » :
PHẦN
BA : TRẬT TỰ THẾ GIỚI MỚI HẬU KỊCH BẢN SỤP ĐỔ LỚN – DỰ BÁO GÌ CHO NĂM 2026 ?
(Kịch
bản xa hậu chiến tranh. Những hình dung địa chính trị)
PHẦN
BA CHẤM MỘT. TRUNG QUỐC CỦA TẬP CẬN BÌNH Ở CHỖ NÀO TRONG VÁN CỜ UKRAINE ?
Trong
một bài trước tôi đã viết một câu về Trump : “Sự ngu dốt về địa chính trị có thể
nguy hiểm hơn cả sự thù địch” nhưng cần bổ sung thêm một câu nữa : “Sự ngu dốt
của Trump ở chỗ lão ta khó đoán với đồng minh nhưng cực kỳ dễ đoán với kẻ thù.”
Thực chất đến nhiệm kỳ thứ hai này, bộ mặt thật của Trump đã lộ rõ : Lão ta là
đồng minh của Putler.
Điều
này được nhiều người giải thích rằng : Trump muốn lôi kéo Nga chống Trung Quốc.
Về việc có chống Trung Quốc, hoặc chống được không, tôi đã có bài giải thích từ
lâu : Trump không chống Trung Quốc, mà chống toàn cầu hóa, trong đó Trung Quốc
là bộ phận quan trọng, là công xưởng của thế giới.
Cùng
với vụ bắt cóc Maduro, đây là một bước ngoặt cực kỳ chấn động trong chính trị
quốc tế đầu năm 2026. Việc chính quyền Trump cho phép đặc nhiệm và Tuần duyên Mỹ
đổ bộ lên tàu Marinera (tên cũ là Bella 1) Ngay giữa Bắc Đại Tây Dương không chỉ
là một vụ bắt giữ tàu đơn thuần, mà là một thông điệp gửi đến Điện Kremlin.
Và
đây cũng là lần đầu tiên trong lịch sử hiện đại, quân đội Mỹ tiến hành bắt
giữ một tàu thương mại đang treo cờ Liên bang Nga trên vùng biển quốc tế. Không
phải tàu đăng ký “thuận tiện” hay gì đó, mà mang cờ Nga.
(Về
cuộc chiến tranh xâm lược Ukraine của Putler ngày 07/01/2026)
A.
Chúng ta đang bị tấn công trong cuộc chiến không cân sức
Trong
một video của kênh ĐTV (Điên Bien TV thì phải) có một talk như thế này : “Ám
sát Tổng thống Putler bất thành, Ukraine hứng chịu cơn thịnh nộ từ Nga”. Mạch
logic của những người làm chương trình như sau
1. Tổng
quan
Bước
1. Xây dựng nền móng
“Huyền
thoại về sự bất tử kinh tế”, họ bắt đầu bằng việc bơm thổi về “khả năng chịu đựng
50 năm”, với mục đích tạo ra một tâm thế tuyệt vọng cho người nghe : “Ukraine
và phương Tây không bao giờ thắng được đâu, Nga có vàng, có dầu, có công nghệ
vũ khí.” Từ đó, họ tạo ra một logic ngầm : Nga là một thực thể không thể bị
đánh bại về mặt vật chất, nên mọi nỗ lực phản kháng quân sự thông thường của
Ukraine đều là vô ích.
Hôm
qua, khi thấy một vài tài khoản Facebook đưa tin nhà văn Bảo Ninh viết thư xin
rút giải thưởng, tôi nghĩ đó chỉ là tin đồn thất thiệt. Nhưng sáng nay đọc báo,
hóa ra đó là sự thật.
Một
nỗi buồn văn chương đang lan rộng trên mạng xã hội. Trong nỗi buồn ấy, không ít
nhà văn lặng lẽ suy ngẫm về cầm bút.
Có
lẽ sau Nỗi buồn chiến tranh, các nhà
văn rồi sẽ rụt rè hơn khi hư cấu nhân vật, khi hư cấu chi tiết. Giấc mơ về một Trăm năm cô đơn, một Phía Tây không có gì lạ, một Hóa
thân cho văn chương Việt Nam vì thế lại càng trở nên xa vời.
(Về cuộc chiến tranh xâm lược Ukraine
của Putler ngày 04/01/2026)
1. Những vấn đề về… ní nuận, he he.
1.1.
Vụ này làm cho tôi nhớ lại một bài tôi viết từ năm 2020 về “Vụ tập kích Sơn
Tây” năm 1970. Thật ra, đó là nhận xét của tôi ở 3 góc độ: địa lý quân sự, tư
duy tác chiến và kỹ thuật tình báo.
+
Góc nhìn địa lý quân sự: vai trò của “Thị xã tên lửa”
Sơn
Tây không chỉ là một mục tiêu, mà là một “nút thắt cổ chai” địa hình, nó là một
“điểm hội quân” dựa trên các địa tiêu tự nhiên (do phi công thời đó bay “bằng
mắt”) đã giải thích lý do tại sao mạng lưới tên lửa Việt Nam lại tập trung dày
đặc ở đây. Do vậy, đây cũng là điểm bộ đội tên lửa Việt Nam đón lõng, phục kích
bắn máy bay Mỹ. Cách gọi Sơn Tây là “Thị xã tên lửa” không chỉ là một danh xưng
hào nhoáng, mà là sự thừa nhận về một “vùng chết” (Kill zone) được Bắc Việt
thiết lập có chủ đích.
PHẦN HAI. VỀ VỤ
TẤN CÔNG TRẢ THÙ CÓ TÍNH CHẤT TUYỆT ĐỐI KHỦNG BỐ CỦA NGA VÀO KHARKIV TỐI QUA
Đêm
qua, song song với việc “chuyển chứng cứ cho Hoa Kỳ để chứng minh có vụ tấn
công của Ukraine vào dinh thự của Putler ở Valdai”, phát-xít Nga đã bắn hai quả
tên lửa Iskander vào một tòa nhà chung cư 5 tầng ở Kharkiv. Ngay trong đêm, lực
lượng cứu hộ đã đưa ra được hơn 30 người bị thương, tạm ghi nhận 2 người thiệt
mạng và con số chưa dừng lại ở đó.
Tôi
sẽ không bàn về những vấn đề “râu ria” xung quanh, chẳng hạn như những kẻ ủng hộ
Nga xâm lược Ngay từ hôm Putler tung tin giả về vụ tấn công, đã hô hào “bắn tên
lửa vào Ukraine diệt hết bọn phát-xít” và đương nhiên, họ sẽ không bao giờ cho
rằng đó là một trò ăn vạ của Putler…
1.
Điều tôi chú ý ở sự việc này là : (1) Nga dùng tên lửa Iskander vốn có tầm bắn
tới 500 ki-lô-mét và (2) Bắn vào Kharkiv, một thành phố chỉ cách biên giới Nga
(vùng Belgorod) chỉ khoảng 50 ki-lô-mét. Những nhận xét của tôi là :
PHẦN MỘT. NGA
TIẾN QUÂN THẦN TỐC TRONG NĂM 2025 VÀ GIẢI THÍCH XU HƯỚNG TRUYỀN THÔNG
Hôm
nay trên báo Tiền Phong có bài của Quỳnh Như “Nga thần tốc tiến công nhờ chiến
thuật mới”…
Đọc nó, tất cả chúng ta, những người còn hơi tỉnh táo sẽ cảm thấy sửng
sốt, như khi đọc tất cả các bài của những người được mệnh danh là “nhà báo” dạng
Tuấn Sơn, Thanh Bình (Dân Trí) hoặc Tiến Minh (báo nào tôi không nhớ) ? Không
quá khó để thấy những gì họ mô tả cực kỳ mâu thuẫn với tin tức quốc tế.
Tại
sao chuyên gia quốc tế thì nhận xét, Nga sa lầy,
trong khi báo Nam Quảng Tây thì gọi là “thần tốc ???”
Đây là một vấn đề rất thú vị và cũng đầy góc cạnh trong bức tranh truyền thông
hiện nay. Theo tôi, chúng ta có thể phân tích xu hướng này dựa trên các cơ chế
về nguồn tin, quy định biên tập và cả tâm lý học truyền thông tại Nam Quảng
Tây.
DỰ
BÁO GÌ CHO NĂM 2026 ? MỞ RỘNG (2) CỦA PHẦN BA : THƯỢNG ĐỈNH MAR-A-LAGO VÀ SỰ
HOÃN LẠI CỦA KỊCH BẢN “SỤP ĐỔ LỚN”
(Bài
cũng cứ dài, nhưng vẫn thú vị, quý vị chịu khó đọc)
1.
Ben Hodges đã nói gì mấy hôm trước ?
Hôm
28/12/2025, tướng về hưu Ben Hodges có bài trả lời phỏng vấn War & Politics
24 với tiêu đề “Putler đang hỗn loạn ! Ukraine trúng số độc đắc. Mục-tư-khoa chờ
đợi năm 2026 tới trong nỗi kinh hoàng.”
Vì
là người theo chủ nghĩa diều hâu, nên Ben Hodges thường có những nhận xét rất nặng
cho Nga, và cho đến nay không phải lúc nào cũng đúng. Là người thường xuyên
theo dõi ông này, tôi nhận thấy hầu hết những nhận định của Hodges trong trường
hợp không thành sự thật, là do khác biệt về tư duy. Ông ấy là chỉ huy của một lực
lượng chính quy mạnh và hành động với đầy đủ hỗ trợ nguồn lực tiên tiến, hiện đại,
với tư thế bên mạnh hơn. Ukraine là bên yếu thế so với Nga, đang phải thi hành
chiến tranh phi đối xứng.