Hà Phan - Từ bốn trăm đến vài ngàn năm lương!

Trên Tuổi Trẻ tôi đọc được câu chuyện Sùng A Ca không cha, không mẹ, lớn lên dưới mái ấm Trung tâm Công tác xã hội và Bảo trợ xã hội.

Năm nay Sa 18 tuổi, từ Mù Cang Chải, Lào Cai về Hà Nội, vào Học viện Nông nghiệp nhưng chỉ có đúng 1 triệu đồng trợ cấp. Mỗi ngày Sa chỉ dám xài 50.000 đồng, cho cả ba bữa ăn. Sa phải đi bốc xếp ngay lập tức để có tiền trang trải!

Cũng mồ côi cả cha lẫn mẹ như Sa, Trần Thị Hoài Thương từ Quảng Trị vào Sài Gòn phụ bán gà rán và hamburger hai tháng nhưng vẫn không đủ tiền đóng học phí cho trường!

Hoàng Quốc Dũng - Macron cảnh báo: Mối đe dọa từ Nga đối với nước Pháp là có thật

Việc Tổng thống Pháp phải trực tiếp lên truyền hình vào giờ có đông người xem nhất để nói với dân chúng về mối đe dọa từ Nga, tự nó đã cho thấy mức độ nghiêm trọng mà chính quyền Pháp dành cho tình hình hiện nay.

Tối 24/09, Tổng thống Emmanuel Macron xuất hiện đồng thời trên bản tin 20 giờ của TF1 và France 2. Một trong những chủ đề chính của cuộc phỏng vấn là sự gia tăng các hành động thù địch của Nga tại châu Âu, và những nguy cơ mà nước Pháp phải chuẩn bị đối phó.

Trong những tuần gần đây, Paris liên tục cảnh báo rằng cuộc đối đầu với Nga không còn chỉ giới hạn trên chiến trường Ukraina. Châu Âu đang phải đối mặt với những hình thức tấn công khác: Tấn công mạng, phá hoại, can thiệp thông tin, sử dụng drone và những hoạt động được gọi chung là “chiến tranh hỗn hợp”. Nước Pháp cũng đã là mục tiêu của nhiều cuộc tấn công mạng và chiến dịch thông tin mà các cơ quan Pháp quy trách nhiệm cho Nga.

Hoàng Quốc Dũng - Nổi loạn có phải là phản động?

Albert Camus, giải Nobel Văn học năm 1957, là một trong những nhà văn và nhà tư tưởng lớn của Pháp thế kỷ XX. Trong số những tác phẩm của ông, có một cuốn sách mà khi đọc, tôi không thể không nghĩ đến lịch sử Việt Nam: L’Homme révolté – Con người nổi loạn, xuất bản năm 1951.

Con người biết nổi loạn

Theo tôi, nếu con người không biết nổi loạn thì xã hội loài người cũng không thể tiến được đến ngày hôm nay.

Khi một người nô lệ nói: “Không, tôi không chấp nhận làm nô lệ nữa”, đó là nổi loạn. Khi người dân không còn chấp nhận một ông vua có quyền quyết định tất cả, đó cũng là nổi loạn. Khi những dân tộc bị đô hộ đứng lên đòi độc lập, đó cũng là nổi loạn…

Hoàng Quốc Dũng - René Depestre : Nhà thơ lớn, giấc mơ lớn, vỡ mộng lớn

 

Ngày 29 tháng 8 năm 2026, René Depestre tròn 102 tuổi. Một con số tưởng như khó tin đối với một nhà thơ vẫn còn sống.

Đặc biệt hơn, cho đến gần đây người ta vẫn thường ghi ông sinh năm 1926, tức năm nay tròn 100 tuổi. Nhưng giấy khai sinh của ông vừa được tìm lại tại Haiti đã xác nhận ông sinh ngày 29 tháng 8 năm 1924. Nhưng điều đáng nói về René Depestre không chỉ là tuổi thọ phi thường của ông, điều làm cuộc đời ông đặc biệt hơn cả không phải là ông đã sống lâu đến thế.

Đó còn là câu chuyện về một thế hệ trí thức từng đặt niềm tin vào chủ nghĩa cộng sản, và về cái giá phải trả khi lý tưởng va chạm với hiện thực. Đời ông trở nên đặc biệt không chỉ nằm ở những tập thơ, những cuốn tiểu thuyết hay những giải thưởng văn học, mà còn ở hành trình tư tưởng đầy nghịch lý: Từ một người cộng sản cuồng nhiệt đến một trong những tiếng nói phê phán sâu sắc nhất đối với chính chủ nghĩa mà ông từng dành cả tuổi trẻ để phụng sự. Đó là một cuộc đời đáng để suy ngẫm.

Ngô Nguyệt Hữu - Rủ rỉ một ngày!

 

1. Sáng cuối tuần, dậy muộn so với thường ngày, không phải đưa các con đi học. Ngồi hàng hiên cà phê thì anh Hà gọi, cà phê đi em. Lúc nào, cũng là câu này. Qua tuần, anh nha. Nay cuối tuần, em ở nhà mà. Nay Thủ tướng nói đi làm bù mà, em quên ha. 

Thiệt là, mình không nhớ. Cũng không ai nhắc, mà thôi, thứ Bảy ở nhà cũng được mà đi làm cũng được. Dẫu sao, cũng sớm rồi chiều.

2. Sầm sập trên báo là tin tức về mấy anh giang hồ mạng, qua có viết giỡn về anh Phú Lê, để một lát rồi xóa.

Hoàng Quốc Dũng - Khi trợ lý Thủ tướng Raffarin bị cảnh sát bắt giữa đêm ở Paris

 

Để các bạn có thể hình dung một vụ việc tồi tệ liên quan đến một quan chức có thể diễn ra như thế nào ở một nước dân chủ, cụ thể là nước Pháp, tôi xin kể lại một câu chuyện xảy ra vào năm 2004.

Đêm 19 rạng sáng 20 tháng 4, cảnh sát phát hiện một nhân vật có những hoạt động đáng ngờ liên quan đến gái mại dâm và tiến hành kiểm tra trên đại lộ Ternes, quận 17 Paris.

Nhân vật đó, thật trớ trêu, lại chính là Dominique Ambiel, cố vấn của Thủ tướng. Và tình hình càng trở nên nghiêm trọng hơn khi trong xe của Ambiel có một cô gái Romania mới 17 tuổi, được xác định là gái mại dâm.

Tạ Duy Anh - Ai ký giấy khai sinh cho "Chuyện với Thanh"?

Một cuốn sách muốn ra đời ở Việt Nam, theo các quy định hiện hành, cần phải qua 5,6 chặng. Chặng nào cũng hướng tới việc không để lọt đến bạn đọc những nội dung "xấu độc".

Chặng cuối cùng mang tên hậu kiểm.

Phải qua nốt được cửa ải này, cuốn sách mới chính thức chào đời, mới có giấy khai sinh. Tất cả đều được vận hành bằng một quy trình chặt chẽ, gắn với trách nhiệm cá nhân.

Hiệu Minh - Bán kết World Cup 2026: Pháp-Tây Ban Nha

Câu hỏi trước giờ bóng lăn là Gà trống gáy to hay Bò tót húc mạnh? Ai đi đến trùm cuối?

Đêm nay, World Cup 2026 sẽ chứng kiến cuộc đại chiến giữa hai “linh vật quốc gia” nổi tiếng bậc nhất châu Âu, đó là Gà trống Gaulois của nước Pháp và Bò tót của Tây Ban Nha. Với phần đông người Việt chỉ nhớ hai ông này là thực dân cướp bóc.

Một bên là chú gà nổi tiếng… gáy rất đúng giờ mà không cần tới đồng hồ Thụy Sĩ. Mỗi lần vô địch là cất tiếng gáy vang cả châu Âu, khiến hàng xóm mất ngủ vài tuần. Fan đổ ra đường đập phá, bất kể thắng hay thua.

Nguyễn Đình Bổn - Nụ cười của Mbappé!

Khi bị các cầu thủ Paraguay đeo bám, xài tiểu xảo, khều móc, phạm lỗi thô bạo..., Mbappé vẫn không quạu mà cười hihi.

Nụ cười của một siêu sao rất nhiều ý nghĩa.

Anh đã có 19 bàn sau 19 trận, chỉ kém Messi 20 bàn (nhưng Messi đá đến 30 trận) trong lịch sử World Cup. Trong giải này anh đã có 7 bàn.

Lưu Nhi Dũ - Mbappé & Mbappoléon!

Tính hổng viết gì về trận Pháp-Paraguay vì Paraguay chơi bẩn quá. Nhưng thấy bạn DAD (Đỗ Anh Dũng) có bức tranh phái sinh này, nên viết vài dòng.

Bức tranh Napoléon passant le mont Saint-Bernard (Napoléon vượt núi Saint-Bernard), được vua Tây Ban Nha Carlos IV đặt hàng họa sĩ Pháp Jacques-Louis David vẽ. Bức tranh vẽ trong 3 năm từ 1800 đến 1803, sau khi hoàn thành nó được treo trong cung điện hoàng gia ở Madrid. Bức tranh thể hiện mối quan hệ thân thiết của hai nước đồng minh và tài năng cầm quân của Napoléon.

Và Đỗ Anh Dũng đã vẽ lại bức tranh này rất độc đáo với hình tượng siêu sao Mbappé.

Phúc Lai - Không chịu học sử!

Năm 1812, hoàng đế nước Pháp Napoleon Bonaparte dẫn quân đến trung tâm nước Nga. Dù cuộc hành binh thất bại nhưng ông ta đốt trụi thành phố này. Burnt to the ground.

Hai trăm năm sau, có một chàng trai trẻ đóng vai ông hoàng đế này trong bộ phim điện ảnh hài hước có tên là "Rzhevsky chống lại Napoleon" (tiếng Nga: Ржевский против Наполеона, tên tiếng Anh: Rzhevsky Versus Napoleon hoặc Corporal vs. Napoleon). Chàng trai đó là Zelenskyy.

Bộ phim được chính thức công chiếu vào tháng 1 năm 2012, vốn là một dự án điện ảnh hài hợp tác giữa Nga và Ukraine thời bấy giờ, do đạo diễn Maryus Vaysberg thực hiện.

Lưu Nhi Dũ - Arsenal vỡ tan giấc mộng đêm hè !

 

Lại một mùa UEFA Champions League nữa xem trong mưa. Sài Gòn mát rượi, 25 độ C. Trên sân Puskás Aréna tại thủ đô Budapest, Hungary có thể nóng hơn.

Hai đội ngang cơ nhau PSG có vẻ già rơ hơn, nhưng Arsenal với lứa cầu thủ đang độ chín, chơi cũng rất hay. Nếu may mắn Arsenal có thể lấy chức vô địch trong 90 phút nhưng không thể, vì càng đá PSG càng chứng tỏ mình là đương kim vô địch và có nhiều đại danh thủ hơn.

Các cầu thủ của PSG còn có cả sức hấp dẫn của tiền thưởng nếu vô địch, mỗi cầu thủ được ông chủ câu lạc bộ người Qatar thưởng 1 triệu USD.

Hoàng Quốc Dũng - World Cup 2026 : Bóng với chả bánh!

Bóng đá vốn là môn thể thao quần chúng nhất hành tinh. Môn của dân nghèo, dân lao động, dân mê trái bóng hơn mê “triết học linh tinh”. Nhưng càng ngày bóng đá càng trở thành môn thể thao của người giàu. Người nghèo giờ muốn xem bóng đá cũng phải “có điều kiện”.

Tôi sang Pháp sống từ năm 1990. Thời đó sướng lắm. Không cần trả tiền vẫn xem gần như tất cả các trận lớn : Giải vô địch Pháp, cúp châu Âu, UEFA Champions League, FIFA World Cup… Cả nước cùng xem, cùng chửi trọng tài, cùng « đấm nhau » khi đội nhà thua hay thắng.

(Xin mở cái ngoặc nhỏ ở đây : Ở Pháp có một số bọn điên điên, kiểu gì cũng chạy ra đường đập phá. Hôm vừa rồi Paris Saint-Germain thắng Bayern Munich để vào chung kết Champion League, chúng cũng chạy ra đường đập phá, đánh nhau với cảnh sát làm hơn 30 người bị thương, trong đó có hơn 20 cảnh sát).

Hoàng Quốc Dũng – PSG-Bayern Munich

 

Trận lượt đi – Kinh điển :

Có lẽ đã từ rất lâu rồi người ta mới được xem một trận bóng đá có kịch tính, gay cấn và điên rồ đến như thế. Paris bị dẫn trước 0–1, rồi gỡ hòa, rồi bùng lên như vũ bão để nâng tỉ số lên tận 5–2.

Tưởng như trận đấu đã an bài, rằng Bayer chỉ còn nước xách va-li về nhà một cách xấu hổ. Nhưng không. Chỉ trong ít phút cuối, Bayer ép Paris nghẹt thở, giã liên tiếp hai bàn để kéo tỉ số xuống còn 5–4. Paris thắng, nhưng chỉ thắng với cách biệt đúng một bàn.

Mà trong bóng đá đỉnh cao, một bàn đôi khi là cả đại dương, nhưng cũng có khi chỉ mỏng như tờ giấy chùi… mũi. Với cục diện trận lượt đi như vậy, với khoảng cách mong manh ấy, lại còn phải đá lượt về trên sân Bayer, thì thật thà mà nói Paris chẳng có lợi thế gì đáng kể. Tất cả đều có thể xảy ra. Một cú phản công, một sai lầm thủ môn, một quả penalty trời ơi đất hỡi, là lịch sử đổi chiều ngay lập tức.

Pháp : Xe buýt chở khách rơi từ trên cầu xuống sông Seine

(Le Figaro 30/04/2026) Sáng nay, một chiếc xe buýt đã bị lật tại cầu Draveil ở Juvisy-sur-Orge (vùng Essonne) trước khi rơi xuống sông Seine. Theo một số nguồn tin, trước đó chiếc buýt này đã đụng vào « một chiếc hơi đang đậu ».

Có ít nhất bốn người trên xe vào thời điểm xảy ra tai nạn. Cũng theo các nguồn tin trên, đây là chiếc xe dùng để « huấn luyện ». Người điều khiển là một nữ tài xế tập sự, cùng với người kèm cặp đã được vớt lên. Cảnh sát đường thủy và lính cứu hỏa hiện đang được triển khai tại hiện trường. « Hai tàu đang tuần tra trên sông » để kiểm tra xem tất cả những người trên xe đã được cứu hay chưa.

Ảnh: Người nhái đang tìm kiếm trên sông Seine.

 

 

« Chiếc tàu Noê » của Brigitte Bardot và mê cung tài sản trăm triệu euro

 

Đăng ngày: 24/04/2026 

Di sản của biểu tượng « sea, sex and sun » Brigitte Bardot không chỉ là một « chiếc tàu Nôê » với hàng chục ngàn con vật được cứu vớt, mà còn là khối tài sản khổng lồ đang làm đau đầu giới tư pháp Pháp. Đằng sau quỹ từ thiện được đông đảo người yêu mến, Fondation Brigitte Bardot dần hiện ra như một mê cung tài chánh và vùng xám pháp lý. 

Hồ sơ của Libération ngày 23/04/2026 « Phía sau Quỹ Brigitte-Bardot » tiết lộ khối tài sản khổng lồ, được quản lý một cách mập mờ. Việc thừa kế đang là nỗi đau đầu chưa từng thấy cho tư pháp nước Pháp. Đã từng kinh ngạc trước việc tranh chấp gia tài do ca sĩ Johnny Hallyday và tài tử huyền thoại Alain Delon để lại, người ta tiếp tục sững sờ về di sản của nữ minh tinh Brigitte Bardot. Đành rằng gia tài của những ngôi sao nổi tiếng thế giới này chắc chắn là lớn, nhưng lần này khác với những xâu xé trong gia đình, tài sản của nữ diễn viên dành cả đời để bảo vệ súc vật đang là một rắc rối pháp lý khó gỡ.

Dinh thự Madrague của bà, được thế giới coi là biểu tượng « sea, sex and sun » có giá trị vô cùng lớn. Mua vào năm 1958 với giá rất rẻ, đến 1992 khi Brigitte Bardot trao tặng cho quỹ được ước tính khoảng 3 triệu euro, tài sản này làm bạc tóc các luật sư của mỗi bên. 

Mỹ–Iran : Đàm phán vẫn trong ngõ cụt

 

Đăng ngày: 23/04/2026 

Tình hình Trung Đông và Ukraina tiếp tục chi phối các bàn cờ ngoại giao quốc tế, bên cạnh những hồ sơ kinh tế chính trị khác như căng thẳng nội bộ tại Iran, vai trò trung gian của Pakistan và nỗ lực của Kiev trong việc mở rộng « ngoại giao drone » tại châu Âu và vùng Vịnh. Đối với Pháp, vấn đề cấp bách là nợ công, bên cạnh đó là nạn khai thác cổ vật trái phép.  

Trump và sự khó đoán trong hồ sơ Iran 

 

Liên quan đến Trung Đông, chưa có gì chắc chắn về cuộc đàm phán vòng hai giữa Hoa Kỳ và Iran, đang còn tùy thuộc vào vui buồn của tổng thống Mỹ. Donald Trump tối thứ Ba đã triển hạn ngưng bắn cho đến khi có lệnh mới. Le Figaro nhận định các cuộc thương lượng vốn đã phức tạp nay càng trở nên khó khăn hơn bởi những phát biểu công khai của ông Trump.

Các cuộc oanh tạc gần như cả ngày lẫn đêm đi kèm với tuyên bố chiến thắng, những lời đe dọa hủy diệt ngày càng mạnh mẽ. Đã tạm dừng ném bom, nhưng Trump vẫn không ngừng đe dọa lẫn trấn an, làm cho tình hình ngoại giao và quân sự thêm phần rối ren. Năng lực truyền thông hầu như siêu đẳng của Trump để áp đặt thực tế của mình, từ một thập niên qua đã giúp sự nghiệp chính trị của ông cất cánh. Nay Donald Trump cố gắng vận dụng trong cuộc chiến tranh đầu tiên dưới quyền chỉ huy của ông.

Thọ Nguyễn - Tại sao Hungary và Ba-Lan ?

 

Anh bạn tôi Stephan Köster [1] có mặt tại Sài Gòn ngày 30.04.1975 đã rất ngạc nhiên khi gặp vài sĩ quan Ba-Lan đang ở đó. Họ đại diện cho một nước cộng sản bên cạnh chính quyền Sài Gòn suốt từ 1954.

Ba-Lan là thành viên Ủy ban giám sát Quốc tế hiệp định Geneve ICS [2]. Từ tháng Ba 1973 bên cạnh Ba-Lan còn có Hungary tham gia ủy ban kiểm soát quốc tế hiệp định Paris ICCS {3]. Sự hiện diện của hai nhà nước xã hội chủ nghĩa (XHCN) tại Sài Gòn để lại khá nhiều câu chuyện thú vị.

Ai có thể tưởng tượng rằng trước tháng tư 1975, máy bay TU-154 của hãng hàng không Malrev hạ cánh xuống sân bay Tân Sơn Nhất, đỗ bên cạnh các máy bay của Air America hay Air Vietnam, rằng đã có người Sài Gòn được các cô tiếp viên Hungary mời uống đồ giải khát? Ông bán phở ở gần khách sạn Catinat (Đường Nguyễn Huệ) đâu có biết rằng bà đầm hay ghé ăn phở lại là cô sĩ quan cộng sản Malgorzata từ thành Varsovie xa lạ.

Phi công Mỹ được giải cứu ngoạn mục, chiến tranh Iran vẫn chưa có lối thoát

 

Đăng ngày: 07/04/2026 

Trong ngày nghỉ lễ Phục Sinh 06/04/2026, chỉ có Le Figaro xuất bản cùng với Le Monde ra từ cuối tuần trước, nhưng hồ sơ Trung Đông vẫn chiếm vị trí trung tâm. Vụ đặc nhiệm Mỹ giải cứu phi công bị rơi tại Iran phô bày sức mạnh quân sự Washington, đồng thời cho thấy cuộc xung đột với Teheran ngày càng bế tắc và tiềm ẩn nhiều rủi ro leo thang. 

Chiến dịch giải cứu « kiểu Hollywood » của quân đội Mỹ

Vụ giải cứu ngoạn mục phi công thứ hai của chiếc F-15 bị rơi tại Iran trong vòng 48 tiếng đồng hồ tập trung mọi chú ý, một lần nữa đã cho thấy tính chuyên nghiệp của quân đội Mỹ. Le Figaro cho rằng chiến dịch này là một thành công, nhưng việc bị mất nhiều phi cơ cho thấy Iran vẫn còn sở hữu phương tiện phòng không.

 

Trang web Les Echos và Libération đều đưa chi tiết về vụ giải cứu ly kỳ này. « WE GOT HIM ! » (Chúng ta đã tìm được anh ấy !). Tổng thống Donald Trump phấn khởi viết trên mạng xã hội của ông hôm Chủ nhật : Phi công thứ hai của chiếc F-15 E bị bắn rơi trên không phận Iran đã được cứu thoát nhờ một chiến dịch quân sự khó khăn. Đặc nhiệm Mỹ có sự hỗ trợ của CIA đã huy động phương tiện quy mô, làm nên một kịch bản hoàn hảo kiểu Hollywood.

Pháp bị Mỹ và Israel chỉ trích, vùng Vịnh phải tự xoay sở trước Iran

Đăng ngày: 03/04/2026

Tổng thống Donald Trump và thủ tướng Israel Benyamin Netanyahou công khai chỉ trích Pháp vì không hỗ trợ trong chiến dịch chống Iran. Các quốc gia vùng Vịnh đối mặt với rủi ro an ninh, trong khi Kremlin phong tỏa Telegram và thay thế bằng ứng dụng Max, gây trở ngại cho chính quân Nga trên chiến trường. 

Macron trong tầm ngắm của Trump và Netanyahu

Le Figaro ngày 02/04/2026 nhận xét « Macron trong tầm ngắm của Trump và Neta nyahou ». Bị cáo buộc cản trở cuộc tấn công Iran qua việc không cho oanh tạc cơ Mỹ sử dụng căn cứ, Pháp bị Hoa Kỳ và Israel chỉ trích. Tổng thống Donald Trump cũng dọa sẽ rời khỏi NATO.

Năm 2003, sau khi từ chối ủng hộ cuộc chiến tranh Irak, Pháp bị Nhà Trắng ghét bỏ suốt một thời gian dài, và nay thái độ thiếu hăng hái trước chiến tranh Iran khiến các quan chức Mỹ chỉ trích. Cuối tuần qua, do từ chối cho các phi cơ Mỹ chở thiết bị quân sự cho Israel bay qua không phận, Donald Trump cáo buộc Pháp « hết sức vô dụng », và Hoa Kỳ « sẽ ghi nhớ ». Tổng thống Mỹ từng cho là các đồng minh của Washington là « hèn nhát », nay nói thêm họ « thiếu hợp tác ». Tất cả các nước lớn châu Âu đều liên quan.