Một
người đàn ông nắm trong tay 5 nghìn tỉ đô, thứ mà cả đời này anh ta hối hận
nhất khi mua, lại là một chiếc Mercedes.
Người
có tài sản đủ mua nửa nước Đức, bạn đoán xem thứ mà cả đời này anh ta hối hận
nhất khi mua là gì? Không phải du thuyền, không phải máy bay riêng, không phải
hòn đảo nào đó.
Là
một chiếc Mercedes. Một chiếc Mercedes S-Class đời 1999, năm đó giá 80.000 đô
la. Hoang đường hơn nữa là, chính miệng anh ta nói, đó là "chiếc xe đắt
nhất thế giới", trị giá tròn 1,2 tỉ đô la.
Ngày
16/10/2026, Cơ quan Di trú Đài Loan đã thu hồi giấy phép nhập cảnh, trục xuất và
cấm nhập cảnh trong 5 năm đối với một nam sinh viên trao đổi mang họ Vương đến
từ Trung Quốc đại lục. Lý do được đưa ra là anh ta đăng tải hình ảnh và nội
dung chính trị gây tranh cãi liên quan đến Tổng thống Lại Thanh Đức (Lai Ching
Te).
Sự
việc bắt nguồn từ ngày 12/10/2026, tại lễ bế mạc chương trình “Cầu nối Đài
Loan” do Đại học Quốc gia Đài Loan (NTU) tổ chức. Tổng thống Lại Thanh Đức đến
dự và phát biểu. Trong lúc đó, nam sinh viên họ Vương đã chụp ảnh bằng góc phối
cảnh, tạo hiệu ứng như đang dùng ngón tay kẹp/nắm lấy đầu Tổng thống đang đứng
trên bục.
Anh
ta đăng hình ảnh và video lên Douyin (phiên bản TikTok của Trung Quốc) kèm các
dòng chữ như: “Nhận lấy/hạ gục tiểu Lại Thanh Đức", "Lại Thanh Đức
đang trước mắt, đây có phải cơ hội duy nhất trong đời không?".
Cái bẫy năng lượng của Putin và « gáo nước lạnh » cho châu Âu
Le Monde chạy tít trang nhất : « Dầu diesel : Thỏa thuận sốc giữa Trump và Putin », còn Le Figaro nói về « Ukraine dưới cú sốc từ thỏa thuận Trump-Putin ».
Đối với nhà nghiên cứu Francis Perrin, thỏa thuận nhằm trấn an cử tri
Mỹ trước bầu cử có tác động rất khó đoán định, và đây là « cái bẫy do Putin giương ra ».
Trả lời phỏng vấn của Libération,
ông nhấn mạnh Nga hứa cung ứng 33-35 triệu thùng dầu kéo dài trong
nhiều tháng, trong khi mỗi ngày thế giới tiêu thụ đến 28-29 triệu thùng.
Hơn nữa các nhà máy lọc dầu Nga đang bị drone Ukraina oanh tạc dữ dội,
kể cả ở xa hơn 1.000 kilomet, và sửa chữa xong lại bị tấn công tiếp.
Matxcơva hiện phải ngưng xuất khẩu diesel đến cuối tháng Mười, tuy đang
thu lợi lớn với giá 100 đô la một thùng.
Lưỡng
đảng Quốc Hội Hoa Kỳ đã thông qua gói hàng nóng trị giá 14 tỉ đô la mà Đài Loan
đặt mua, để có phương tiện bảo vệ nên tự do dân chủ của họ đang bị giặc Tàu đe
dọa.
Họ
không xin hay yêu cầu lính Mỹ đến chiến đấu giùm, mà mua để họ tự chiến đấu một
mình.
Đài
Loan chưa bao giờ van xin Hoa Kỳ đến bảo vệ họ nửa thế kỷ qua.
Phát
biểu mới đây của Donald Trump về Đài Loan thực ra không có gì quá bất ngờ,
nhưng nó thêm một lần nhắc thế giới nhớ tới bản chất thật của chính trị quốc
tế.
Ông
Trump nói ông không muốn Mỹ bị kéo vào một cuộc chiến chỉ vì Đài Loan tuyên bố
độc lập. Nói cách khác, lợi ích và cái giá mà nước Mỹ phải trả luôn là điều
được đặt lên bàn cân đầu tiên.
Đó
không phải chuyện riêng của ông Trump. Lịch sử quan hệ giữa Mỹ và Đài Loan đã
cho thấy điều đó từ lâu.
Trong
chính trường, mỗi một chi tiết đều mang trên mình một ý đồ hành động thâm sâu.
Đọc hiểu những tín hiệu đó có lợi cho sự chuẩn bị những ứng xử chiến thuật trên
bàn đàm phán.
Ngày
12 tháng 5, theo giờ địa phương tại Hoa Kỳ, Tổng thống Mỹ Trump bắt đầu chuyến
thăm Trung Quốc. Trong chuyến đi, khi chuyên cơ Air Force One dừng tiếp nhiên
liệu ở Alaska, CEO của Nvidia, Jensen Huang, bất ngờ xuất hiện và lên máy bay,
ngay lập tức trở thành tâm điểm chú ý.
Trước
đó, tên của Huang không có trong danh sách các lãnh đạo doanh nghiệp tháp tùng
được truyền thông nước ngoài công bố, vậy mà ông lại tham gia đoàn vào phút
cuối. Điều này có ý nghĩa gì?
Mấy
ngày qua, những tin tức “nóng” từ chính trường thượng tầng Trung Quốc đã thu
hút sự chú ý của cư dân mạng xã hội. Đại khái là, Trung Nam Hải đang có một vụ
thanh trừng.
Sự
kiện chấn động nhất trong 48 giờ qua tại Bắc Kinh chính là cuộc thanh trừng
toàn diện nhắm vào thượng tầng Quân ủy Trung ương (CMC). Thông báo chính thức vừa
được phát đi chiều ngày 24/01/2026.
Theo
dòng sự kiện, vừa qua có hai nhân vật quan trọng nhất vừa bị lập án điều tra là
:
Chưa hết bàng hoàng sau vụ Maduro, châu Âu lại lo cho Groenland
Le Figaro chạy tít trang nhất « Venezuela, Ukraina : Trump gây bất ổn cho châu Âu ».
Châu lục này chưa hết bàng hoàng về vụ bắt Nicolas Maduro, đã thấy mối
đe dọa hướng về phía mình. Lệ thuộc vào sự trợ giúp của Mỹ ở Ukraina,
châu Âu không dám lên án mạnh mẽ chiến dịch của Donald Trump. Say men
chiến thắng, tổng thống Mỹ tuyên bố « sẽ chiếm đóng Groenland trong hai tháng ». Châu
Âu phải xử trí các mối đe dọa trước hết từ Nga, rồi đến Trung Quốc, và
bắt đầu ghi nhận sự thay đổi của Hoa Kỳ từ đồng mình trở thành đối thủ.
Người
thứ nhất là bà Sanae Takaichi, nữ thủ tướng đầu tiên của Nhật Bản, một người
theo chủ nghĩa bảo thủ xã hội và có quan điểm cứng rắn với Trung Quốc, đã đạt
được thỏa thuận liên minh vào phút chót.
Bà
Sanae Takaichi muốn tập trung vào các vấn đề mà các chính quyền trước đây chưa
hoàn thành như ban hành dự luật "giúp ngăn chặn sự rò rỉ thông tin nhạy cảm
sang Trung Quốc", cũng như đưa ra các chính sách nhằm chống lại mối đe dọa
công nghệ của Bắc Kinh.
Takaichi
đã cam kết sẽ “làm cho nền kinh tế Nhật Bản mạnh hơn và định hình lại Nhật Bản
thành một quốc gia có thể chịu trách nhiệm cho các thế hệ tương lai” đồng thời
xây dựng một mối quan hệ thân thiện với tổng thống Trump.
Thực
hiện một dự án quy mô và phức tạp như đường sắt cao tốc (ĐSCT) là điều hoàn
toàn mới mẻ ở Việt Nam nên dĩ nhiên cần tham khảo bài học của nước ngoài.
Trong
trường hợp chính phủ chọn phương án đầu tư công thì có thể tham khảo bài học của
Trung Quốc, Hàn Quốc hoặc các nước châu Âu là những nơi mà nhà nước đóng vai
trò chủ đạo trong các dự án loại này.
Còn
trong trường hợp giao tư nhân làm chủ đầu tư thì bài học của Đài Loan có thể sẽ
phù hợp hơn, với nhiều điểm tương đồng với Việt Nam.
Trong
khi Trump làm lung lay mối quan hệ với các đồng minh của Mỹ, xây dựng bức tường
thuế quan và gây ra tình trạng hỗn loạn kinh tế toàn cầu, qua đó gây hỗn loạn
thế giới. Trung Quốc đang cố gắng truyền tải một thông điệp nhất quán tới quốc
tế : Chúng tôi sẽ là lực lượng bảo vệ sự ổn định toàn cầu trong thời kỳ hỗn
loạn.
Nhưng
bài thuyết giáo đó sẽ khó chấp nhận khi Tập Cận Bình tới Moscow để hội đàm với
Putin. Putin đã vinh danh Tập Cận Bình là "khách mời danh dự" tại lễ
duyệt binh vào thứ sáu đánh dấu kỷ niệm 80 năm chiến thắng của Liên Xô trước
Đức Quốc xã trong Thế chiến II.
Đối
với Tập Cận Bình và Putin, chuyến thăm là cơ hội củng cố tính chính danh của họ,
với tư cách là những nhà lãnh đạo của các quốc gia đã đánh bại phát xít Đức và
đế quốc Nhật Bản. Tập Cận Bình muốn nhân ngày kỷ niệm này để so sánh chủ nghĩa
phát xít và cái mà ông gọi là sự bá đạo của Mỹ.
Quân
đội Trung Quốc cảnh báo hôm 09/03/2025 rằng họ có thể thắt chặt "thòng
lọng" siết chặt Đài Loan nếu chủ nghĩa ly khai ở đây ngày càng trở nên
mạnh mẽ. Đồng thời kêu gọi những người ủng hộ nền độc lập của Đài Loan tránh xa
"vực thẳm".
Theo
hãng thông tấn Tân Hoa Xã, người phát ngôn quân đội Trung Quốc Ngô Khiêm đã
phát biểu với các đại biểu tại sự kiện chính trị thường niên "Hai Kỳ
Họp" rằng: "Những người ly khai
cho một 'Đài Loan độc lập' càng hung hăng thì thòng lọng quanh cổ họ sẽ càng bị
siết chặt và lưỡi kiếm trên đầu họ sẽ càng sắc bén".
Cũng
theo Ngô Khiêm, quân đội Trung Quốc "là lực lượng hành động chống lại chủ
nghĩa ly khai và thúc đẩy sự thống nhất". Ngô Khiêm cũng không quên “nhắn
nhủ” những người ly khai nếu cứ tiếp tục tiến về “vực thẳm” thì họ sẽ “rơi vào
ngõ cụt”, không lối thoát.
Lần
đi thăm Đài Loan đầu năm 2024, tôi để ý người Đài Loan luôn ghi nhớ và nhắc
mình, nhắc người khác hàng ngày cái khẩu hiệu sau:
Biết ơn, hối cải, từ bi, bao dung.
Nó
không phải là hình thức để khoe mẽ, biểu diễn đạo đức, mà là một nhu cầu của
lương tâm, nhằm chống lại sự sao nhãng làm điều tốt, vì muôn vàn lý do.
Chỉ có chưa đầy 24 giờ, mà có hai sự kiện
có thể gọi là rất lớn, được nhiều người quan tâm.
Sự việc thứ nhất là vụ thiết quân luật ở
Hàn Quốc. Đó giờ cứ tưởng trên đời chỉ có mỗi Việt Tân. Thì ra lại có cả Hàn
Tân nữa. Ghê thật. Chỉ một động thái của cái ông ngồi chung ghế gãy, là chúng
ta đã được thấy cái sự tương đồng chính trị. Tuy nhiên, Hàn Quốc là một quốc
gia dân chủ, nên cái đám Hàn Tân hay Triều Tân gì đó bẹp ngay như con gián.
Sự việc thứ hai, mới nhìn thì khác hẳn,
chẳng dính gì đến chính chị chính em gì cả. Đó là việc nữ sĩ Quỳnh Dao tự tử.
Tôi nhớ không nhầm thì cách đây không lâu, bà đã có lá thư gởi các con, khẳng định
rằng bà không muốn được chăm sóc y tế, không vô phòng hồi sức, không đặt nội
khí quản… Không biết có phải các con bà có xu hướng không chịu nghe lời, nên bà
chọn cách chủ động kết thúc cuộc sống.
Hoa Kỳ là đồng minh không chính thức có
thực lực quân sự mạnh nhất của Đài Loan, và luật pháp của nước này cũng ràng buộc
Hoa Kỳ phải cung cấp cho Đài Loan các phương tiện để tự vệ.
Ngày 1 tháng 1 năm 1979, khi Hoa Kỳ và
Trung Quốc đại lục thiết lập quan hệ ngoại giao, từ đó giữa Hoa Kỳ và Đài Loan
không tồn tại quan hệ ngoại giao chính thức. Tuy nhiên, Hoa Kỳ thông qua
"Luật Quan hệ Đài Loan", thiết lập "Hiệp hội Hoa Kỳ tại Đài
Loan" để duy trì quan hệ phi chính thức với Chính phủ Trung Hoa Dân Quốc,
bao gồm chính sách "bảo vệ bạn hàng".
Số vũ khí trị giá 2 tỉ đô la bán cho Đài
Loan, bao gồm lần đầu tiên hệ thống phòng thủ phi tiễn đất đối không tiên tiến
nhất NASAMS được chuyển giao cho hòn đảo tự trị này, đã vấp phải sự phản ứng dữ
dội từ Trung Quốc.
Ngày Quốc Khánh Đài Loan (The Republic of
China) là ngày 10 tháng 10, còn được gọi là ngày Song Thập, đánh dấu cuộc cách
mạng Tân Hợi nổ ra tại Vũ Xương, tỉnh Hồ Bắc, Trung Quốc.
Ngày cách mạng bùng nổ, Tôn Trung Sơn, tức
Tôn Dật Tiên hay Tôn Văn, không có mặt. Ông đang ở Hoa Kỳ để kêu gọi Hoa kiều ủng
hộ cuộc vận động cách mạng lật đổ chế độ phong kiến Mãn Thanh. Tôn Trung Sơn về
nước tháng 12 và được bầu làm tổng thống lâm thời của Trung Hoa Dân Quốc.
Dựa theo cách lý luận “năm hình thái”
trong duy vật lịch sử của chủ nghĩa Mác, Trung Cộng công nhân ngày cách mạng
mang tính tư sản này nhưng không tổ chức rình rang. Trước đó, Lênin công nhận
cách mạng tư sản Nga 1905 và sau đó tương tự cộng sản Việt Nam cũng dựa theo lý
luận Mác để công nhận cuộc khởi nghĩa Yên Bái, 1930, có khuynh hướng cách mạng
dân chủ tư sản.
Một bạn ở Đài PTS Taiwan vừa gửi cho tôi
đường link, ghi lại cảnh đánh nhau ác liệt ở Viện lập pháp Đài Loan, cơ quan giống
như Quốc hội của Việt Nam.
Bạn nào muốn tận mắt thấy cảnh các nghị sĩ
ra đòn đấm đá, tát, vồ, thậm chí nhảy lên bàn vít cổ nhau như ngoài bãi trông
xe... thì vào xem.
Nếu ai đã đến Đài Loan, tận hưởng không
khí sạch sẽ, xã hội nề nếp, đời sống thanh bình tuyệt vời ở bất cứ đâu ; sẽ
khó mà hình dung ra cảnh các ông bà nghị, những đại biểu dân bầu, lại thượng cẳng
chân hạ cẳng tay với nhau ở giữa nghị trường.
Bà Thái Anh Văn sinh ngày 31 tháng 8 năm
1956, tại huyện Bình Đông, Đài Loan. Bà tốt nghiệp Luật khoa tại Đại học quốc lập
Đài Loan năm 1978, lấy bằng Thạc sĩ Đại học Cornell năm 1980 và bằng Tiến sĩ
Trường Kinh tế và Khoa học Chính trị Luân Đôn năm 1984.
Bà đã giữ nhiều chức vụ chuyên môn ở nhiều
trường đại học cho đến năm 1993, trước khi chính thức bước vào con đường hoạt động
chính trị.
Bà Thái không xây dựng gia đình, sống giản
dị, chân thành và đề cao các giá trị tinh thần. Hàng ngày bà vẫn trực tiếp làm
những việc nhà, việc cá nhân như một công dân bình thường. Nghe nói, ngoài thời
gian làm việc ở Phủ tổng thống, bà ở trong một căn chung cư chưa đầy 100 mét vuông?
Trong hành trình du thương, tôi trải qua
nhiều lần chạm trán động đất, từ Chi Lê, Peru, San Francisco, và ở xứ sở Nhật Bản,
Đài Loan tương đối nhiều.
Khi các trận động đất ở dưới mức 3 độ Richter
thì ta không cảm giác, hoặc chỉ lắc lắc người. Nhưng từ 4 độ Richter thì tim hồi
hộp, đầu óc xoay vòng, chóng mặt, không ngủ được.
Trận động đất xảy ra sáng hôm qua 03/04 tại
thành phố Hoa Liên của Đảo Quốc Đài Loan với cường độ 7,2 Richter thì được xem
là trận động đất lớn nhất tính từ 1999, tức là trận được biên hiệu 921 [九二一] với cường độ 7,4 Richter.