samedi 17 janvier 2026

Phó Đức An - Phiếm đàm : Thế giới này nếu không có nước Mỹ…

 

Đề tài này đã lặp đi lặp lại nhiều lần. Nhưng vẫn có nhiều người chưa hiểu, nên lại lặp lại chi tiết hơn.

Lão sống ở Mỹ nhiều năm, chứng kiến được sự ưu việt và hệ thống chính trị công bằng, công khai đặt dưới hiến pháp. Mọi người đều được hưởng sự ưu việt của chế độ và không ai được phép dẫm chân lên hiến pháp, kể cả tổng thống. Tổng thống cũng bị giám sát và kiềm chế quyền lực từ những điều luật trong hiến pháp. Làm sai là cách chức hoặc tù tội.

Nhiều tay cứ nhắm mắt chê bai Mỹ, nhưng không biết rằng, thế giới có cuộc sống ngày nay là do Mỹ đem lại.

Nên nhớ rằng, nếu không có Hoa Kỳ, thế giới sẽ không có trật tự. Thế giới cần một lãnh đạo, và chỉ có hệ thống và năng lực của Mỹ mới có thể đảm nhiệm vai trò đó. Tất nhiên, không có hệ thống hay phương pháp nào là hoàn hảo.

Hãy tưởng tượng trình độ công nghệ của chúng ta ngày nay sẽ như thế nào nếu không có Hoa Kỳ ? Điều kiện y tế, thuốc men và phương pháp điều trị của chúng ta sẽ ra sao ? Trình độ và phương pháp giáo dục của chúng ta sẽ như thế nào ? Công nghệ hiện tại để chia sẻ thông tin toàn cầu tức thời trực tuyến là đến từ đâu ? Hoa Kỳ cung cấp một khuôn khổ rộng lớn với nhiều luật lệ rõ ràng ; các chi tiết cụ thể sẽ cần các quốc gia khác nhau xây dựng và sáng tạo.

Nếu không có Hoa Kỳ, những tên độc tài sẽ lộng hành, vũ khí sinh học và hóa học sẽ được sử dụng mà không bị trừng phạt, và Thế chiến III có lẽ đã bùng nổ. Công lý sẽ bị chà đạp, và phụ nữ và trẻ em sẽ phải chịu đựng khổ nhục. Nếu dựa theo nguyên tắc không can thiệp nội bộ thì bất kỳ tội ác khủng khiếp nào của một tên độc tài ở một nước, cũng sẽ bị bỏ qua và ngang nhiên lộng hành mà không bị trừng phạt !

Phải thừa nhận rằng Hoa Kỳ đóng một vai trò mà không quốc gia nào trên thế giới có thể thay thế, và thế giới không thể vận hành nếu thiếu Hoa Kỳ. Thế giới ngày nay được dẫn dắt bởi hai hệ thống lý thuyết chính trong ngoại giao quốc tế. Một là lý thuyết chủ quyền quốc gia được thiết lập ở châu Âu sau Chiến tranh Ba mươi năm vào thế kỷ 17, nhấn mạnh chủ quyền hơn nhân quyền. Hệ thống kia là hệ thống Yalta được thiết lập vào cuối Thế chiến II.

Nhiều vấn đề trên thế giới ngày nay đòi hỏi ảnh hưởng mạnh mẽ của Hoa Kỳ để duy trì trật tự bình thường. Tuy nhiên, phương Tây, mà Hoa Kỳ đại diện, phần lớn tự cho mình là trung tâm, tự xưng là hiện thân của công lý, và áp đặt nhiều điều mà các nước khác không muốn làm ; đồng thời, Hoa Kỳ cũng tham gia vào nhiều hoạt động tự phục vụ trong khi duy trì trật tự thế giới. Tóm lại, thật may mắn là Chiến tranh Lạnh đã kết thúc với chiến thắng của Hoa Kỳ ; nếu không, giờ đây chúng ta sẽ bị bao vây bởi các thế lực trên lục địa.

Mặc dù quân đội Hoa Kỳ có vẻ bá đạo, nhưng trật tự quốc tế sẽ hỗn loạn không thể tưởng tượng được nếu thiếu quân đội Mỹ, và sẽ là một mớ hỗn độn vô tổ chức. Hoa Kỳ đã theo đuổi chiến lược toàn cầu của mình trong nhiều năm, xây dựng căn cứ khắp thế giới. Chỉ riêng về khía cạnh này, không quốc gia nào khác có thể thay thế được Hoa Kỳ.

Nếu không có Hoa Kỳ, có lẽ thế giới sẽ ổn định hơn ? hoặc có lẽ sẽ tồi tệ hơn. Nhật Bản, một quốc gia nhỏ bé nhưng cực kỳ hiếu chiến có lẽ sẽ còn hung hăng hơn nữa nếu không có sự răn đe của Mỹ ; người Nhật có phần sợ Mỹ, sau khi nếm hai quả bom nguyên tử. Nga có thể sẽ tốt hơn, nhưng nền kinh tế lại là điểm yếu chí mạng của họ. Các quốc gia nhỏ ở châu Âu, đã từng nếm trải cay đắng của chiến tranh, có hệ thống phúc lợi xã hội, chăm sóc sức khỏe và bảo hiểm tuyệt vời ; họ thích hòa bình và ổn định hơn là xung đột. Ấn Độ, Nam Phi, Ai Cập và các nước Mỹ Latinh, Trung Đông nên biết ơn Mỹ, nếu không sẽ có nhiều tổ chức khủng bố hơn, cuộc sống nhếch nhác khó tưởng tượng.

Thế giới sẽ như thế nào nếu không có Hoa Kỳ ? Nếu không có hai lần can thiệp của Mỹ vào châu Âu để kiềm chế Đức gây ra các cuộc chiến tranh thế giới, Pháp, cái nôi của nền dân chủ, có lẽ đã bị hủy diệt bởi một nước Đức theo kiểu Sparta, giống như Athens cổ đại. Thế giới ngày nay sẽ là một thời kỳ Trung Cổ đen tối khác.

Nếu không có Chính sách mở cửa của Hoa Kỳ và đảm bảo về sự thống nhất của Trung Quốc, Trung Quốc có thể đã bị chia cắt thành 20 đến 30 quốc gia nhỏ hơn sau khi Liên minh Tám nước tiến vào Bắc Kinh, giống như Trung Đông hiện nay, nơi luôn tồn tại xung đột, và tình hình có thể còn nghiêm trọng hơn nữa.

Nếu Hoa Kỳ không đánh bại Nhật Bản trong Thế chiến II, Trung Quốc có thể giờ đây lại có một triều đại Nguyên hoặc Thanh khác, với hoàng đế Nhật Bản cai trị.

Nếu Hoa Kỳ không chống lại các cuộc chiến tranh bành trướng đế quốc xã hội của Liên Xô ở Triều Tiên, Việt Nam, Cuba và các nơi khác, thế giới có thể rơi vào guồng máy chủ nghĩa cộng sản với các quốc gia bán bù nhìn, hoặc như Bắc Triều Tiên ngày nay, với người dân sống trong lầm than.

Nếu không có Hoa Kỳ, châu Mỹ có thể chỉ thịnh vượng ở mức trung bình như các nước Mỹ Latinh, hoặc tệ hơn, như Nam Phi, bị tàn phá bởi nghèo đói, diệt chủng và đại dịch AIDS.

Nếu không có Hoa Kỳ, mặt trăng và sao Hỏa sẽ vẫn là những bí ẩn, không có dấu chân người hay dấu vết của sự sáng tạo của con người.

Nếu không có Hoa Kỳ, có thể đã có các cuộc xung đột toàn cầu : Chiến tranh giữa Đức, Pháp, Nga và Anh ở châu Âu ; chiến tranh ở Trung Đông ; chiến tranh giữa Trung Quốc và Nhật Bản ở Đông Á ; chiến tranh ở châu Phi ; chiến tranh ở châu Mỹ; và chiến tranh ở Nam Á. Dân số thế giới hiện nay có thể chỉ khoảng 2 tỉ người.

Nếu không có Hoa Kỳ, Đài Loan và Hồng Kông có thể không thịnh vượng như hiện nay. Đài Loan sẽ tương tự như đảo Hải Nam, và Hồng Kông chắc chắn sẽ tụt hậu xa so với Thượng Hải.

Nếu không có Hoa Kỳ, sẽ không có thị trường toàn cầu thực sự, và bức tranh kinh tế toàn cầu sẽ hoàn toàn khác. Trung Quốc sẽ không có nhiều nhà máy sản xuất hàng hóa cho khách hàng nước ngoài, và sự bùng nổ lao động di cư sẽ không xảy ra. Nếu không có Hoa Kỳ, lão PP không thể viết bài trên iPad ngày hôm nay, và bạn sẽ không đọc những bài viết này, chứ đừng nói đến việc tham gia vào cuộc tranh luận trên mạng.

Nhiều người tin rằng thế giới sẽ tốt hơn nếu không có Hoa Kỳ, điều này chắc chắn là sai.

Trên thực tế, với những tiến bộ trong khoa học và công nghệ, khả năng tiềm ẩn chiến tranh tăng lên, dễ bị chi phối bởi cường quyền hơn. Tuy nhiên, như đã thấy từ Thế chiến I và II, chiến tranh hiện đại, nếu không có một lực lượng mạnh mẽ và công bằng cầm trịch, thế giới luôn đứng trước nguy cơ bị tàn phá nghiêm trọng.

May mắn thay, Hoa Kỳ tồn tại, đảm bảo cho hòa bình toàn cầu. Nếu không có Hoa Kỳ, thế giới sẽ thụt lùi năm mươi năm.

Giả sử Hiến pháp Hoa Kỳ không được thông qua vào năm 1787, thế giới sẽ như thế nào nếu Hoa Kỳ ngày nay là nơi sinh sống của ba mươi đến năm mươi quốc gia với các mức độ phát triển và hệ thống chính trị khác nhau ?

PHÓ ĐỨC AN 17.01.2026

Aucun commentaire:

Enregistrer un commentaire

Remarque : Seul un membre de ce blog est autorisé à enregistrer un commentaire.