Nguyễn Thông - Nhớ lại trận dịch khủng khiếp (1)

Đó là dịch Covid-19, còn được gọi tên cúm Tàu, cúm Vũ Hán (bởi nó khởi nguồn từ Trung Quốc), kéo dài suốt từ cuối năm 2019 (vậy nên mới có số 19 sau chữ Covid) tới 2023, chỉ hơn 3 năm trời mà dài như thế kỷ.

Chỉ có thể nói: khủng khiếp, cực kỳ khủng khiếp. Cuối năm 2023, ông hàng xóm nhà tôi bảo sống được tới giờ còn là may.

Thời gian dịch, chủ yếu chỉ nằm nhà, hoặc thách thức mạng sống tìm cách trốn qua mấy trạm công an dân phòng để... đi chợ mua rau, mì gói, bánh mì nên tôi "nhàn cư vi bất thiện" lẩn mẩn ghi chép những điều xảy ra. Vừa biên vừa buồn, có hôm khóc. Thương dân mình quá.

Nguyễn Viện - Một ngày (02/07/2026) hai sự kiện đặc biệt

 

Chuyện gần: Sài Gòn kỷ niệm 50 năm đổi tên TPHCM.

Nhân dịp này tôi có viết một bài cho BBC News Tiếng Việt. Có một chi tiết rất hay về Sài Gòn cũ mà tôi quên. Đó là sinh hoạt chính trị thời đó. Đa đảng, đa nguyên và cũng có phần bát nháo. Đặc biệt trong các dịp bầu cử “đại biểu nhân dân” các cấp, từ xã, tỉnh đến quốc hội lưỡng viện, kể cả tổng thống.

Tuy nhiên, vui nhất vẫn là bầu cử dân biểu Hạ viện. Mạnh ai người ấy ứng cử, cũng như vận động bầu cử. Tự do và tất nhiên vui nhộn, đôi khi cũng hài hước. Tất cả đều được báo chí tường thuật, hấp dẫn chẳng kém bầu cử tổng thống Mỹ.

Hoài Nam - Khép lại những tờ báo mang tên TP Hồ Chí Minh

 

Hôm nay những tờ báo Pháp Luật TP Hồ Chí Minh, Người Lao Động, Phụ Nữ TP Hồ Chí Minh sẽ ra số báo cuối cùng và từ ngày mai (01.07) bạn đọc sẽ không còn được nhìn và đọc những tờ báo giấy quen thuộc, cũng như giao diện điện tử nữa.

Cùng ra đi với 3 tờ báo là 5 tờ tạp chí gồm : Tạp chí Giáo dục TP Hồ Chí Minh, Tạp chí Du lịch TP Hồ Chí Minh, Tạp chí Doanh nhân Sài Gòn, Tạp chí Kinh tế Sài Gòn, Tạp chí Khoa học Phổ thông. Riêng tờ Tuổi Trẻ (không còn báo in từ 01.07) và Sài Gòn Giải Phóng sẽ sáp nhập vào Đài Phát Thanh và Truyền hình TPHCM.

Việc 8 cơ quan báo chí của TP Hồ Chí Minh khép lại, kéo theo hàng trăm cán bộ phóng viên bị mất việc, có gia đình cả vợ chồng đều làm chung một tờ báo. Nhưng khi được hỏi đều trả lời « phải chấp nhận thôi vì cơ chế mà ».

Hà Phan – Nuối tiếc

 

Ngày mai TPHCM không còn báo Tuổi Trẻ giấy, Pháp Luật, Phụ Nữ, Người Lao Động và 8 tạp chí khác ! Thời hoàng kim của báo chí Sài Gòn đã qua từ lâu nhưng vẫn để lại nhiều tiếc nuối.

Tôi đồng cảm và chia sẻ với hàng trăm nhà báo và những người làm việc liên quan khi chưa biết mai sau thế nào. Cứ an ủi nhau cánh cửa này sập lại thì cửa khác mở ra, nhưng đâu có dễ như người ta tưởng vậy !

Riêng cá nhân mình, tôi chỉ tiếc cho báo chí Sài Gòn thời còn dám viết, dám đăng và dám dấn thân vì xã hội thật sự. Chứ không phải những năm tháng na ná những bản tin giống nhau vừa làm vừa sợ mất ghế và ngại trên la rầy !

Võ Khánh Tuyên – Rồi mai, ai cũng sẽ già

Hồi đâu hơn 25 năm trước, có dịp ra Huế, buổi sáng đi ăn sáng café, có cảm giác nhiều người nhìn tui như là vật thể lạ.

Bởi khi đó, tui mua cả 5-7 tờ "báo Saigon", vừa ăn uống vừa chăm chú giở từng trang đọc. Người quen bảo : Ở ngoài này, không mấy ai mua báo đọc đâu. Thậm chí nghe mấy đứa bán báo rao tin giật gân mà đọc không vừa ý là...chửi luôn thằng bán báo.

Nó khác hẳn với dân sống ở Saigon và nhiều tỉnh miền Nam, hay có thói quen vừa ăn sáng hay nhâm nhi ly café vừa đọc báo.

Ken Trần - Ngày cuối cùng, người Sài Gòn đổ xô mua báo giấy

 

Trước thông tin số báo cuối cùng của nhiều tờ báo thân thuộc với độc giả sẽ nói lời chào tạm biệt, sáng nay 30.06, nhiều người đổ xô đi mua báo.

Những tờ báo Tuổi Trẻ, Tuổi Trẻ Cười, Người Lao Động, Phụ Nữ, Pháp Luật, Tạp chí Kinh tế Sài Gòn…hết sạch. Chưa bao giờ, báo giấy được mua nhanh gọn như thế trong vòng 10 năm trở lại đây.

Có sạp báo trên đường Nguyễn Đình Chiểu còn nâng giá lên so với giá bìa. Thế mà độc giả vẫn tranh nhau mua, sợ không nhanh tay thì người khác mua hết.

Lưu Trọng Văn – Khúc trầm

 

1. Báo chí là tấm gương phản ánh trung thực chân dung của thời cuộc. Có lúc thăng, có lúc trầm.

Báo chí Việt Nam hiện vào khúc trầm. Trầm đồng bộ cả mạng xã hội lẫn cơ quan truyền thông chính thống. Với ai đó, đó là khúc trầm, khúc dồn nén trầm cần thiết lúc này để dành ưu tiên cho toàn lực phát triển kinh tế và khoa học công nghệ.

Cứ tạm cho là vậy ! Tạm chấp nhận vậy.

Nguyễn Đình Bổn - Thảm!

 

Chỉ 21 năm ngắn ngủi, từ 1954 đến 1975, Sài Gòn khi đó là thủ đô của Việt Nam Cộng Hòa, dù trong chiến tranh đã bừng sáng không thể mô tả cái huy hoàng về văn học nghệ thuật.

Không kể hàng trăm tờ báo, chỉ riêng mảng văn chương đã có những tạp chí ghi dấu ấn mạnh mẽ như Văn, Văn Học, Bách Khoa, Khởi Hành, Sáng Tạo...trở thành những diễn đàn quan trọng. Đây được coi là một trong hai giai đoạn rực rỡ nhất của văn học Việt Nam hiện đại (thời kỳ trước là văn chương tiền chiến 1930-1945) mà không biết trăm năm sau còn có thể tạo ra?

Về Văn học: Võ Phiến, Mai Thảo, Doãn Quốc Sỹ, Nguyễn Thị Thụy Vũ, Bùi Giáng, Dương Nghiễm Mậu, Tô Thùy Yên, Nguyên Sa, Bình Nguyên Lộc, Sơn Nam, Duyên Anh... nói chung khó thể liệt kê.

Lê Huyền Ái Mỹ - Lang thang… nghĩ vụn!

 

Trưa, chạy ngang, thấy Tín Nghĩa mở cửa, mừng húm. Thèm mắm chưng rau ghém bữa giờ. Nhưng cái chính là muốn biết vì sao dạo này Tín Nghĩa hay đóng. Bà chủ đã chín chục, là cháu ngoại của ông chủ quán xưa nói, bán tới buổi trưa thôi cô, chiều tối nghỉ.

Chú bảo vệ hình như làm đâu phòng khám kế bên, chạy qua phụ đón khách, bưng bê vì người trong nhà đều đã lớn tuổi. Quán vẫn thế, bừa bộn, cũ kỹ. Nhưng nhờ vậy mà như thấy mình là người nhà. Nhứt là nêm nếm vẫn thanh tao và ngon như mọi lần.

Mình vừa thưởng thức món mắm chay rau ghém vừa bâng quơ nhìn ra phía trước. Bây giờ đã là ga metro, là tiểu đảo Bến Thành, là vòng xoay “ma trận”… Phía khu tứ giác, mấy năm hoang tàn giờ bắt đầu cục cựa. Vậy đó. Có cái mất đi, có cái hồi sinh. Chỉ Tín Nghĩa là y nguyên, lọt thỏm giữa những đổi thay.

Quốc Vĩnh – 35 năm Thời báo Kinh tế Sài Gòn có những gì đáng nhớ ?

 

Ngày 25/06/2026, Thời báo Kinh tế Sài Gòn chính thức ngưng xuất bản trên báo mạng và báo in sau 35 năm hoạt động. Báo phải giải thể cùng với 7 báo khác ở TPHCM theo chỉ đạo của Nhà nước, từ của giới bình dân gọi là “đóng cửa”, vì tên của tờ báo (manchette) đã bị xóa. Và từ đây khi nhắc đến tờ báo này, chúng ta phải dùng thì quá khứ.

Tôi gắn bó với Thời báo Kinh tế Sài Gòn 20 năm, từ những ngày đầu thành lập cho đến khi nghỉ hưu. Trước đó tôi đã làm báo 19 năm ở Sài Gòn Giải Phóng, tờ báo của đảng bộ TPHCM.

Tôi xin ghi lại vắn tắt một số đặc điểm của tờ báo này mà theo tôi đáng nhớ.

Trần Văn Thọ - Tiếc thương một tờ báo đẳng cấp bậc nhất

 

Đây là bài viết của tôi đăng trên số báo cuối cùng phát hành ngày hôm nay (25/06/2026) của Kinh tế Saigon. Tòa soạn báo đã khiêm tôn sửa lại tiêu đề là "Một văn hóa tòa soạn hiếm có" và sửa một số chỗ có lẽ thấy tôi đánh giá quá cao, họ ngại. Nhưng tôi viết thật lòng nên ở đây đăng nguyên văn bản gốc.

Tôi thấy buồn khi bắt đầu viết mấy dòng nầy. Tôi như mất đi người bạn tâm giao hơn 35 năm.

Tôi hân hạnh được cộng tác thường xuyên với Thời báo Kinh tế Saigon (TBKTSG) từ khi tờ báo mới ra đời. Kể cả thời gian sau khi đổi tên thành Tạp chí Kinh tế Saigon, cho đến nay đối với tôi đây là tờ báo đẳng cấp bậc nhất trong làng báo Việt Nam. Không kể năng lực chuyên môn của ban biên tập và các khâu khác mà tôi đánh giá rất cao, văn hóa làm việc với cộng tác viên luôn làm tôi hài lòng và cảm phục.

KTSG Online – Lời tri ân và tạm biệt : Khép lại hành trình hơn 35 năm của Kinh tế Sài Gòn

 

Thưa quý độc giả,

Hôm nay (25-6-2026), Tạp chí Kinh tế Sài Gòn (trước đây là Thời báo Kinh tế Sài Gòn) xuất bản ấn bản số 1.854, cũng là ấn bản cuối cùng, sau hơn 35 năm kể từ số báo đầu tiên phát hành (ngày 4-1-1991).

Ấn bản tiếng Anh The Saigon Times Weekly của chúng tôi cũng phát hành số cuối vào hôm nay và 5 ngày sau đó, vào ngày 30-6-2026, các ấn phẩm điện tử gồm https://thesaigontimes.vn, https://english.thesaigontimes.vn và https://sgtt.thesaigontimes.vn cũng ngừng xuất bản.

Với chúng tôi, đó là hơn ba thập kỷ Kinh tế Sài Gòn gắn bó với công cuộc Đổi mới và những bước chuyển mình của nền kinh tế Việt Nam. Với nhiều người, đây là lúc chia tay một ấn phẩm báo chí kinh tế uy tín. Với những người làm báo nơi đây, đó còn là dịp nhìn lại một chặng đường đáng tự hào.

Nguyễn Thông - Các bạn tôi bên ấy (2)

Đối với người Sài Gòn, đọc báo đã thành thói quen. Tôi chưa thấy ở đâu người ta mê đọc báo như dân thành phố này. Ngay cả những năm tháng, những lúc khổ cực, khó khăn, thiếu thốn nhất, người ta vẫn dành chút tiền bạc cắc ít ỏi mua báo để đọc.

Mà họ là ai? Không chỉ các thầy cô giáo, công nhân viên lao động, mà cả anh đạp xích lô, ông thợ sửa xe lề đường, những bà bán hàng rau cá thịt trái cây quần áo đồ ăn thức uống ngoài chợ, đám sinh viên lúc nào cũng thiếu tiền, v.v.. đều dán mắt vào tờ báo khi hơi rảnh.

Chính những ông bà cán bộ, những vị lãnh đạo có tiêu chuẩn được phát báo, cấp báo miễn phí, không chỉ một tờ mà vài ba tờ, lại là đối tượng lười đọc báo nhất. Tôi từng chứng kiến mấy bà ve chai mua được cả gánh báo còn nguyên đai nguyên kiện, có lẽ chúng được xếp vào tủ, ngăn kéo cho kín đáo, cuối tháng thanh lý một lần.

Từ Nguyên Thạch – Lời ai điếu cho báo chí thị trường TPHCM ?

 

Nhân Ngày Báo chí 21-6, không thể không viết vài dòng, cái nghề như dính chặt với cả đời mình.

Bước vào nghề báo từ 1984 (Văn nghệ Sông Bé), đến 2019 nghỉ hưu (Pháp Luật TPHCM) nhưng vẫn tiếp tục viết cho đến nay, tính ra hơn 40 năm viết báo.

Từ 1991 gia nhập làng báo TPHCM (Người Lao Động), mở ra một giai đoạn cực kỳ thử thách trong bước đường làm báo của mình. Lúc này mình mới hiểu nghề báo là một trong những nghề áp lực nhất. Suốt ngày chạy theo thời sự. Căng thẳng đến mức anh em thường đùa “ăn cũng làm báo, ngủ cũng làm báo”. Vâng, vì quả thật trong giấc ngủ còn mơ nghĩ đề tài cho số báo hôm sau.

Hoàng Tư Giang - Ai sẽ kể câu chuyện TPHCM và Đà Nẵng với nhà đầu tư toàn cầu ?

 

Có một nghịch lý khá lạ.

Đúng vào lúc Việt Nam muốn xây dựng Trung tâm Tài chính Quốc tế tại TPHCM và Đà Nẵng, muốn thu hút hàng trăm tỉ USD vốn đầu tư mới và cạnh tranh với các trung tâm kinh tế trong khu vực, thì thị trường thông tin bằng tiếng Anh dành cho nhà đầu tư quốc tế lại thu hẹp.

Ba mươi năm trước, một nhà đầu tư vừa đáp xuống sân bay Tân Sơn Nhất có thể dễ dàng tìm thấy Saigon Times Daily, Saigon Times Weekly, Vietnam Investment Review (VIR), Vietnam Economic Times (VET) hay Vietnam News.

Nguyễn Thông - Báo chí

 

Cứ phải nói thế này cho khách quan, công bằng :

Việc chính quyền dẹp bớt đơn vị báo chí truyền thông, tém lại cho gọn là phải rồi, thậm chí cần dọn dẹp, loại bỏ, chấm dứt nhiều hơn nữa.

Báo chí truyền thông xứ này đông, nhiều, nhưng không thực chất, không phải báo chí đúng nghĩa. Gần 800 đơn vị báo chí cũng chỉ một giọng cơ quan tuyên truyền theo sự chỉ đạo, quản lý chặt chẽ, kiềm tỏa của ban tuyên giáo. Giải tán hết, chỉ giữ lại một cũng được.

Đặng Chương Ngạn - Về đâu, các nhà báo tương lai?

Điểm chuẩn vào ngành Báo chí nhiều năm qua luôn nằm trong nhóm cao nhất, thậm chí có năm là cao nhất trong kỳ tuyển sinh đại học của Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, Đại học Quốc gia TPHCM.

Thống kê trong 5 năm gần đây, điểm chuẩn tổ hợp C00 của ngành Báo chí như sau:

Năm - Điểm chuẩn C00

Mai Phan Lợi – Viết cho các em hôm nay

 

Anh đã đọc những dòng trạng thái của các em hôm nay.

Những clip quay vội ở sân bay, ở nhà ga - ba lô trên vai, vé máy bay trong tay, mặt ai cũng cố giữ bình thản mà ánh mắt không giữ được vẻ bình thường. Tiếng máy bay ầm ù phía sau. Ánh mắt nhìn vào ống kính như muốn nói điều gì mà không tìm ra chữ...

Các em vào Saigon theo lệnh triệu tập của tòa soạn. Lần cuối.

Nguyễn Văn Vinh - Xin chào những manchette đã đi cùng chúng tôi suốt một thời tuổi trẻ

Tôi đến với nghề báo từ năm 1978.

Ngày ấy, khi còn chưa kịp hoàn tất bài thi tốt nghiệp tại trường Mỹ thuật TPHCM, tôi đã nhận quyết định phân công về báo Tuổi Trẻ. Bước chân vào tòa soạn với tất cả sự bỡ ngỡ của tuổi đôi mươi, người đầu tiên để lại trong tôi ấn tượng sâu sắc về một trái tim nhiệt thành với nghề chính là anh Võ Như Lanh - Tổng Biên tập lúc bấy giờ.

Từ cột mốc ấy, cái nghiệp và cái duyên đã gắn chặt với nhau, để rồi gần nửa thế kỷ qua, tôi không chỉ làm nghề mà còn có cơ hội chứng kiến sự trưởng thành của báo chí thành phố từ rất gần.

Mai Bá Kiếm – Báo chí sẽ có thêm ngày kỷ niệm 15/06 hay 30/06 ?

 

Được biết, ngày 02/07/2026, Cơ quan Báo và Phát thanh, Truyền hình TPHCM sẽ phát hành số báo đầu tiên của kỷ nguyên mới trên lãnh vực truyền thông.

Nghe nói, ngày 15/06/2026 hay 30/06/2026, (ngoài SGGP, VOH, HTV, Tuổi Trẻ Online) tất cả manchette báo thuộc TPHCM dù danh tiếng, từng phát hành nửa triệu bản/lần/ngày, sẽ ngưng xuất bản, tức là trước hoặc sau kỷ niệm lần thứ 101 của Ngày Báo chí Cách mạng Việt Nam (21/6/1925 - 21/6/2026). Từ tổng biên tập đến phóng viên của nhiều tờ báo được đình bản chắc sẽ nghĩ ngày đóng cửa báo là môt kỷ niệm buồn !

Nhưng theo tôi, sự "xáo trộn" quá lớn này là Vô Thường, là luật biến đổi không ngừng, không có gì tồn tại vĩnh cửu hay đứng yên một chỗ của vạn vật. Mọi sự vật, hiện tượng, cảm xúc và hoàn cảnh đều sinh ra, phát triển, thay đổi rồi tan biến.