Phạm Ngọc Tiến - Không thể hiểu nổi!

Những ngày này văn đàn xảy ra nhiều chuyện quá. Từ tác phẩm Nỗi buồn chiến tranh của nhà văn Bảo Ninh, đến bây giờ là sự dừng phát hành mấy cuốn sách về thời nhà Trần của nhà văn Trần Thanh Cảnh.

Tất nhiên khúc giữa là “Chuyện với Thanh” xảy ra ở Nhà xuất bản Hội Nhà văn, với bao hệ lụy dính đến lao lý của những người liên quan.

Trong đời tôi chưa bao giờ chứng kiến cảnh Hội Nhà văn như thể bị đấu tố dữ dội như những ngày này. Người ta công khai nói trên mạng xã hội nơi đây là hang ổ phản động. Danh xưng “nhà văn” chưa bao giờ chịu nhiều thị phi, tai tiếng với những từ ngữ miệt thị thấp kém như bây giờ.

Tiểu Vũ - Thằng bán tơ thời đại số

Truyện Kiều của Nguyễn Du có hàng chục nhân vật như Thúy Kiều, Thúy Vân, Kim Trọng, Tú Bà, Mã Giám Sinh… Mỗi nhân vật đều được đại thi hào khắc họa khá đầy đủ, từ lai lịch, ngoại hình đến tính cách.

Với Từ Hải, Nguyễn Du viết:

"Râu hùm, hàm én, mày ngài

Vai năm tấc rộng, thân mười thước cao.

Phạm Đình Trọng - Phía sau chiến dịch đấu tố đang diễn ra

MỘT

Chỉ ra sự gian dối của người hung hăng nhất trong trào lưu vu tội và đấu tố đang sôi sục trên mạng xã hội ở nước ta, bài viết của tôi trên trang Facebook cá nhân với tiêu đề Sự Dối Trá Không Lương Thiện, sau ba ngày nhận được 1.163 bình luận, trong đó có 117 bình luận bênh vực sự gian dối.

Bênh vực gian dối, người có nickname nửa tây nửa ta DrNature Tuấn viết: “Anh Can có thể có vài sai sót nhỏ, nhưng nhìn đại cục thì phải cám ơn anh Trung Can rất nhiều mới đúng. Vì anh ấy đã lôi ra một lũ, một mớ, một đường dây, một tổ chức phản quốc lật đổ trong nước. Theo kế hoạch của CIA, thì bọn phản quốc 2030 sẽ đổi màu Việt Nam, chúng táo tợn lắm.”

Tôi giữ nguyên bình luận chưa chỉnh câu chữ của DrNature Tuấn. Ngoài bình luận trên, DrNature Tuấn còn chui vào hơn hai trăm bình luận của người khác thóa mạ, xúc phạm tôi, đòi tôi phải gỡ bài Sự Dối Trá Không Lương Thiện và phải xin lỗi người có công lớn ngăn chặn kịp thời mưu đồ lật đổ chính quyền nhà nước ta. Những lời xúc phạm tôi là rác trên trang Facebook của tôi, tôi phải dọn sạch và chặn người xả rác.

Dương Quốc Chính - Hãy biến đau thương thành hành động cách mạng

Anh em thấy chưa, trend húc vừa rồi bao gồm hai nhóm chính, nhóm 1 do tư lệnh ngành nào thì tự đoán ra nhé.

Hội nghị Trung ương xong là báo Quân đội Nhân dân và tướng Tuấn đăng bài, nội dung thì rõ ràng là ám chỉ vào nhóm này. Tại sao lại cứ phải tướng Tuấn và báo Quân đội Nhân dân mới được? Thì tự hiểu nha.

Trước đó, Cục trưởng Cục Báo chí đăng bài, báo dân sự đăng bài cảnh cáo, anh em có ngại gì đâu, húc luôn cả Cục trưởng, coi như cục phân! Nhưng báo Quân đội Nhân dân và tướng Tuấn (chắc phải đứng tên!) đăng bài thì chuồng mới nín. Nhìn Bác chúng con là rõ nhất đó, giờ toàn đăng bài yêu lước, hô khẩu hiệu cho lành, tương tác thì flop nặng, chắc anh em phone farm, clone cũng rút quân nên vậy.

Dương Quốc Chính – Sóng trong chậu và bão trong tách trà

 

Bắt đầu từ đợt húc Tả quân Lê Văn Duyệt, Nguyễn Ánh, rồi tới Nỗi buồn chiến tranh (Bảo Ninh) và đỉnh điểm là Chuyện với Thanh (Nguyễn Thành Nam), chúng ta có thể thấy có một làn sóng truyền thông tạm gọi là bảo thủ, lấy cớ là bảo vệ nền tảng tư tưởng, đội lốt nhân dân (họ tự nhận là tiếng nói của người dân).

Xưa nay các hội nhóm đỏ vẫn luôn tồn tại, nhưng không cực đoan như giờ. Thời ông Trọng, anh em đỏ có húc mấy bộ quốc sử vì bỏ khái niệm Ngụy, cũng ì xèo, đại diện cũng là mấy ông tướng về hưu, nhưng chính ông Trọng cũng chả can thiệp, rồi cũng chỉ mua vui được vài trống canh, rồi xịt.

Nhưng đến thời tổng bí thư Tô Lâm, dường như nhóm bảo thủ cảm thấy bất an, hoang mang, nên nổ phát súng đầu tiên là húc Đại học Fulbright và chính bà giáo sư đã đưa ông Tô Lâm qua Đại học Columbia nói chuyện. Lúc đó, một kênh truyền thông chính thống xuất trận, kèm với một kênh nửa chính thống khác. Thông điệp đã rất rõ ràng là ai đánh ai!

Mai Quốc Ấn - Đất nước sao yên?

Cục Báo chí : 23 Cơ quan báo chí bị xử lý vì đưa tin về sách Chuyện với Thanh.

Cục Xuất bản: “Mỗi năm Việt Nam xuất bản khoảng 50.000 đầu sách với khoảng 350 triệu bản, trong khi lực lượng cán bộ làm công tác quản lý xuất bản tại Cục Xuất bản, In và Phát hành "rất hạn chế, chỉ có vài người nên không thể đọc toàn bộ khoảng 50.000 đầu sách.” (Trích VNN)

Việc quyển sách Chuyện với Thanh được cấp phép xuất bản có phần nguyên nhân do Cục xuất bản không thể đọc hết sách do thiếu nhân sự. Nhưng có một chi tiết đắt giá:"Hiện nay không có khái niệm Hội đồng thẩm định. Chúng tôi sử dụng mô hình tổ đọc, đã được duy trì từ nhiều năm nay"- ông Đinh Tiến Dũng, Phó Cục trưởng Cục Xuất bản, In và Phát hành nói.

Nguyễn Hồng Lam – Một nguyên tắc ứng xử trên mạng xã hội đáng quan tâm

 

Trên trang cá nhân của ông Lưu Đình Phúc - Cục trưởng Cục Báo chí, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã có một bài viết mà theo tôi là rất xác đáng, rất cần thiết và cũng rất thời sự.

Đây có lẽ là trường hợp hiếm hoi, một lãnh đạo đương chức phát biểu thẳng thắn, cởi mở trên trang cá nhân về cả một vấn đề lớn mà dư luận xã hội quan tâm.

Tôi tin chắc quan điểm đúng đắn, chuẩn mực này sẽ nhận được sự đồng thuận của đông đảo quần chúng, nhất là từ giới trí thức, văn nghệ sĩ. Cảm ơn anh về bài viết.

Lưu Trọng Văn – Đây là lúc thể hiện bản lĩnh

 

Nền tảng ổn định của một quốc gia luôn là thước đo bản lĩnh của các nhà lãnh đạo quốc gia. Không thể để mất sự ổn định, khi đó chính là niềm tự hào của các nhà trị quốc hiện nay và là nguồn năng lượng cần thiết để kinh tế xã hội phát triển.

Trên không gian mạng đang có những làn sóng vì lẽ này, lẽ nọ, vì nhân danh này, nhân danh nọ dù không có chủ đích đi chăng nữa đã tạo nên sự mất ổn định nhân tâm, xào xáo niềm tin vào lẽ công bằng, niềm tin vào trật tự pháp luật.

Trước tình trạng đầy lo ngại bất an ấy người dân trông chờ vào hành xử của chính quyền. Một động thái thiếu cẩn trọng dễ châm dầu vào lửa.

Tuấn Khanh - Chuyện của Nam, chuyện xưa, chuyện nay

 

Vụ khởi tố ông Nguyễn Thành Nam theo Điều 117 Bộ luật Hình sự cho thấy một hình ảnh không phải là một cá nhân bị đè bẹp, mà còn một xã hội công dân bàng hoàng, cảm thấy nghẹt thở và bức bối. Trước chuyện một án lệ xuất hiện từ hướng của ngôn luận "đấu tố" (từ đây tạm gọi), như mở đầu cho một thời kỳ luật pháp bị dẫn dắt đến khó tin.

Câu chuyện của Nguyễn Thành Nam chắc sẽ còn được nghiên cứu, như một chương sách giáo khoa về khuynh hướng xã hội phán xét thiếu đạo đức pháp lý. Về việc người dân có thể phạm tội trong một xã hội kiểm duyệt nghiêm ngặt xuất bản, mà rốt cuộc chỉ có một người phải chịu trách nhiệm, bị khởi tố.

Có lẽ người tổ chức thảo luận với ông, về cuốn sách trên hệ thống Spiderum cũng sẽ bị một án răn đe nào đó tương tự, như một cách để giới thiệu "án biểu trưng và giáo dục" người dân trong nước. Nhưng những phần xung quanh có trách nhiệm đã tận lực quảng bá và ca ngợi cuốn sách này, thì dường như chỉ là giơ cao đánh khẽ, kể cả trong đó có báo Nhân Dân – tiếng nói của Đảng Cộng sản Việt Nam.

Ngọc Vinh – Sống hay tồn tại ?

1) Tôi mới đọc được bài viết của tác giả Trần Kỳ Trung, xưa làm Nhà xuất bản Đà Nẵng. Anh kể việc nhà xuất bản bị đánh tơi bời chỉ vì dám in một cuốn sách của nhà văn Nguyễn Xuân Khánh - tiểu thuyết Miền hoang tưởng.

Tôi thích một khái niệm, theo tôi là mới, mà anh đưa ra : đó là" văn hóa chiến lũy". Khái niệm mới, nhưng biểu hiện một thực tại cũ.

Theo Trần Kỳ Trung, với hòa bình đã có hàng chục năm qua, thứ văn hóa chiến lũy này tưởng rằng đã" qua đời". Nhưng không, nó vẫn tiếp tục, không khác gì thời chiến, có khi mãnh liệt hơn.

Nguyễn Thông - Năm hạn

Năm 2025 là năm có nhiều chuyện vớ vẩn, mà vớ vẩn nhất vụ đấu tố tác phẩm Nỗi buồn chiến tranh của nhà văn Bảo Ninh.

Một cuốn sách ra đời cách nay đã 35 năm, dù lúc đầu hơi bị trục trặc nhưng sau đó đã được công nhận và phổ biến rộng rãi, giành nhiều giải thưởng, vào cả sách giáo khoa... mà chả ai nói gì, được mặc định có giá trị.

Tự dưng từ cái giải thưởng ất ơ, rồi cuộn lên phong trào chửi rủa, lên án, quy kết này nọ, thậm chí có những ông chưa đọc bao giờ cũng hăng hái đấu tố, ngậm máu phun người.

Thái Hạo - Trong khoảnh khắc ấy, ta là người...

 

Trong “Một người Hà Nội” có “nhân vật phụ”, là Dũng – con trai của cô Hiền. Sau ngày chiến thắng trở về năm 1975, trong bữa tiệc mừng do gia đình tổ chức, “Một ông già hướng mặt về phía Dũng bảo: "Đồng chí bộ đội có chuyện gì vui kể nghe nào?"

Dũng nói: "Thưa các bác, chỉ có những chuyện không được vui lắm". Một bà nói: "Cứ nói, người ở xa về có quyền muốn nói gì thì nói". Dũng nói rằng trong nửa năm nay anh không ngớt nghĩ về những người từ Hà Nội ra đi cách đây đúng mười năm. Sáu trăm sáu mươi người, bây giờ còn lại khoảng trên dưới bốn chục”.

Vâng, đó là một “nỗi buồn chiến tranh” – nỗi buồn của những người mẹ, người cha, người đồng đội trở về sau chiến thắng. Sống mà trở về khi bạn bè đã phải chết, trong hoàn cảnh ấy, Dũng thấy buồn đau và tội lỗi…

Phúc Lai – Nỗi buồn chiến tranh

 

Tôi sinh ra trong hòa bình, chỉ biết đến cuộc chiến tranh 20 năm qua hình ảnh đoàn xe tiến từ phía nam thành phố qua phố Huế nhà mình. Sau đó vài năm là ông cậu cùng các thanh niên trong phố đào hố trên vỉa hè. Lại một cuộc chiến nữa đang đến. Tháng Hai năm Bảy chín.

Lớn lên, tôi ra trường rồi công tác trong lực lượng vũ trang một thời gian. Chẳng thể gọi là lính được, mình chỉ là một thứ cán bộ quèn, vớ vẩn nào đó. Người ta bảo : Một ngày là lính, trọn đời là lính. Ừ, đó là việc của họ. Nếu bây giờ còn trong lực lượng, có khi là đại tá, thiếu tướng rồi chứ chẳng chơi, cũng hơn ba chục năm rồi còn gì.

Tôi biết đến chiến tranh như vậy, chỉ thông qua văn học và phim ảnh. Erich Maria Remarque. Bạn hãy thử tìm “Ba người bạn” và đọc nó đi. Chiến tranh đó. Kiểu chiến tranh không có tiếng súng, nhưng chết chóc vẫn rất gần. Ernest Hemingway. Bạn hãy thấm sự đau khổ tột cùng của Frederic Henry khi mất cả vợ lẫn con trai, dù họ đã cố chạy trốn khỏi chiến tranh.

Vũ Hoàng Linh – Một cuốn sách khác cũng nên « đấu tố »

 

Nhân thể đang có cuộc tấn công vào cuốn « Nỗi buồn chiến tranh » của Bảo Ninh từ Trung tướng Tuấn và một số người khác, góp ý luôn cho các anh một tác phẩm khác cũng được vinh danh cùng « Nỗi buồn chiến tranh », là « Mình và Họ » của Đại tá Nguyễn Bình Phương, Tổng biên tập Tạp chí Văn nghệ Quân đội.

Nếu như « Nỗi buồn Chiến tranh » viết về nỗi buồn trong chiến tranh chống Mỹ thì « Mình và Họ » là dư âm hậu chiến từ cuộc chiến tranh chống Trung Quốc.

Và nhân vật người lính được nhắc đến trong truyện thì sao ?

Nguyễn Lương Thịnh – Từ chuyện Hữu Loan, nhớ Trịnh Công Sơn

 

Hôm trước trên đường lên đồi Nga Sơn, Thanh Hóa, viếng mộ Hữu Loan, Lê Học Lãnh Vân đã ghi hình đống đá này và đăng lên Phây. Chỉ vậy thôi mà làm mình mất ngủ...

Nhớ hồi sau 75, Tuyên giáo tỉnh Bình Trị Thiên phát động chiến dịch "đấu tố Trịnh Công Sơn". Cao trào là giăng biểu ngữ phát động chủ đề này tại các trường Đại học Huế.

"Tổ chức" phân công Hoàng Phủ Ngọc Tường "động viên" Trịnh Công Sơn viết bản "Tự kiểm điểm". Tác giả của các Ca khúc Da vàng, Kinh Việt Nam... phản ứng bằng thái độ im lặng.

Hoàng Quốc Dũng - Không được chết lung tung

Tháng 9 năm 1974, trên chuyến tàu liên vận Việt Nam – Trung Quốc – Liên Xô, tôi đặt chân đến Bắc Kinh. Chúng tôi được dừng lại vài ngày trước khi đi tiếp đến Matxcơva. Đối với người Việt Nam thời đó, đây là một dịp hiếm hoi. Đám học sinh chúng tôi háo hức kéo nhau đi thăm Bắc Kinh.

Tôi vốn là dân Hà Nội nên biết rõ về Hà Nội. Hà Nội lúc ấy cũng nghèo nàn, tiêu điều và đơn điệu, nhưng vẫn còn giữ lại chút sắc mầu từ thời thuộc địa. Nhiều gia đình có thân nhân bên Pháp gửi quần áo, xe đạp, xe máy Peugeot về, đẹp đến lóa mắt, đẹp dã man. Thêm vào đó, sinh viên từ các nước xã hội chủ nghĩa khác thỉnh thoảng trở về cũng mang theo hàng hóa, làm cho phố phường Hà Nội, tuy khốn khó, nhưng vẫn có một vài mảng màu tươi sáng.

Vậy mà khi đặt chân đến Bắc Kinh, tôi choáng váng. Một bức tranh xám xịt. Trên đường phố, tôi chỉ thấy hai mầu quần áo : xanh công nhân và nâu “cứt ngựa”.

Lê Học Lãnh Vân – « Đấu tố » Trấn Thành » : Nguy hiểm vì lạc điệu với các tiêu chuẩn văn minh

 

Bài viết của Trấn Thành về sự ra đi của nghệ sĩ đàn bầu Phạm Đức Thành là bài viết ngắn của một người trong giới nghệ sĩ tiếc thương một nghệ sĩ. Một bài viết chứa tâm tình riêng bị lôi ra giữa quảng trường đấu tố.

Nói “đấu tố” bởi trên các báo chính thống đề cập tới đề tài, chỉ có dư luận một chiều. Trong số các người tham gia đấu tố ấy, nghe bà tiến sĩ văn học Đoàn Hương cao giọng rằng những giọt nước mắt của Trấn Thành là “lạc lõng, vô duyên” và “lạc điệu, nguy hiểm” !

Bài viết này lại thấy lời nói của bà Đoàn Hương mới “lạc lõng, vô duyên” vì lệch pha với các tiêu chuẩn văn minh, và do đó “lạc điệu, nguy hiểm” ! Xin phân tích dựa trên những giá trị sống và quy tắc ứng xử được chấp nhận phổ quát trong thời đại chúng ta. Sự phân tích không chỉ gói trong “sự việc Trấn Thành” và phát biểu của bà Đoàn Hương mà mở rộng hơn...

Nguyễn Viện – Trấn Thành

 

Tôi chưa bao giờ thích Trấn Thành và những sản phẩm của anh. Trong số các phim của anh, tôi đã xem Mai. Và tôi đánh giá: Tạm được.

Trấn Thành theo tôi, không phải là người sâu sắc hay "lớn". Nhưng tôi thành thật công nhận Trấn Thành giỏi. Thậm chí, rất giỏi. Anh làm gì cũng thành công và thành công vang dội, từ phim ảnh đến các chương trình biểu diễn.

Trên mặt bằng chung hiện nay, với những gì anh đã đóng góp, nói không quá đáng, anh thật sự là một người cống hiến. Hay nói theo ngôn ngữ chính trị, Trấn Thành "có công với cách mạng".

Lê Huyền Ái Mỹ - Trấn Thành, nốt lạc điệu hay tiếng lòng cần được tôn trọng?

 

Việc diễn viên, MC Trấn Thành viết status tiễn đưa nghệ sĩ đàn bầu Phạm Đức Thành bị cộng đồng bắt hai lỗi: Viết đầy đủ tên người, tên chương trình mà tên nước thì viết tắt; đăng ngay dịp đại lễ mừng Quốc khánh.

Thì tên người mất hẳn phải ghi rõ, hình ảnh “người đàn ông tóc dài ngồi khẩy đờn bầu” lại gắn chặt với tên chương trình ấy thì hẳn tên chương trình cũng cần ghi rõ. Tên nước chỉ có Một, nếu ghi ra thì đảm bảo tính hoàn chỉnh của văn bản nhưng sự viết tắt này - như một thói quen khá làm biếng - tôi nghĩ không hề, chẳng phải để “đối lập” hay “thách thức” trong ý nghĩ cho rằng thiếu tôn trọng so với hai tên người - chương trình kia.

Rồi thời điểm đăng status chia buồn và dòng thông tin khơi lại tiểu sử nhân vật người đã khuất. Thật lòng, nếu những ai, nhất là người phương Nam trong mấy chục năm qua, có… ghé mắt qua coi băng Thúy Nga thì hình ảnh người đàn ông tóc dài, mặc áo dài, ngồi đánh đờn bầu ngay giữa sân khấu là một dấu ấn đậm nét.

Hoàng Nguyên Vũ - Tiến sĩ Đoàn Hương và Trấn Thành: Cực đoan gặp cực đoan, sẽ thành cực khổ!

 

Bà Đoàn Hương – tiến sĩ văn chương, phản đối Trấn Thành bằng những lời lẽ gay gắt, cay nghiệt và thậm chí rất cực đoan. Đại khái "Trấn Thành quả là lạc điệu, nguy hiểm", "Giọt nước mắt của Trấn Thành lạc lõng và vô duyên"...

Tôi vốn không thích Trấn Thành. Tôi cũng vốn thích nhiều quan điểm mạnh mẽ (trước đây - nhưng không phải tất cả) của bà Đoàn Hương. Tôi cũng công nhận, dòng trạng thái chia sẻ của Trấn Thành về sự ra đi của một nghệ sĩ thời điểm đó khá không phù hợp, không đúng thời điểm...,

nhưng, để nâng cao quan điểm và suy diễn theo hướng trầm trọng như bà Đoàn Hương, thực sự không công bằng, dễ gây tổn thương và chia rẽ.