Võ Xuân Sơn - Ngày Thống Nhất Đất Nước

Một số bạn nói chuyện với tôi, gọi ngày 30/4 là Ngày giải phóng Miền Nam. Tôi nói thẳng với các bạn ấy, là tôi không thích gọi như vậy.

Thực ra khi tôi còn trẻ, tôi nghe riết thành quen, và bản thân tôi hồi đó vẫn gọi đó là Ngày giải phóng Miền Nam. Có một bài hát mà tôi thuộc lòng từ khi mới 13, 14 tuổi, trong đó có đoạn: “Trên cánh đồng miền Nam đau thương mây phủ chân trời. Khi ca lên Hồ Chí Minh, nghe lòng phơi phới niềm vui”.

Những lời hát này khắc sâu vào tâm trí tôi, rằng đồng bào Miền Nam quê hương tôi đang đau thương quằn quại dưới gót giầy quân xâm lược Mỹ và ngụy quyền Sài Gòn.

Nguyễn Đình Bổn - Sao chúng lại vui!

Vì sao một số tờ báo Việt Nam và bò đỏ tỏ thái độ vui mừng khi Iran phong tỏa eo biển Hormuz?

Hay chúng không biết hiện nay sản lượng dầu thô dự kiến ​​sẽ giảm xuống còn 5,8 triệu đến 8 triệu tấn mỗi năm trong giai đoạn 2026-2030, so với sản lượng trung bình hàng năm là 8,6 triệu tấn trong 5 năm qua.

Và khi sản lượng trong nước sụt giảm sẽ khiến Việt Nam càng phụ thuộc vào nhập khẩu, vốn đã tăng 5,3 % lên 14,2 triệu tấn vào năm 2025 (theo số liệu hải quan Việt Nam- Reuters dẫn tin).

Lưu Nhi Dũ - Nghĩ vụn về Cuba và Iran

 

Thấy “người anh em” Cuba đang rã đông, chợt nhớ đọc đâu đó nhà văn Nguyễn Khải từng viết về vị lãnh tụ Fidel. Loay hoay tìm thì thấy trong bài “Đi tìm cái tôi đã mất”. Đây là một tiểu luận xuất sắc của ông. Ở đó ông viết thật, chẳng có rào đón gì, kể cả với Fidel Castro :

“Đám đông không thể đứng mãi dưới nắng để nghe lãnh tụ diễn thuyết. Họ luôn mong đợi được giải tán để về nhà. Con người ở nhà vẫn cũ kỹ nhưng là người thật chứ không phải là sự nhập đồng chốc lát khi đứng trong đám đông.

Tôi thật lòng yêu mến, ngưỡng mộ Fidel, một nhà yêu nước kiên cường, một nhân vật đã thuộc về lịch sử của Cuba. Ông là một trí thức lớn, bạn tâm giao của Marquez, nghe nói trong túi lúc nào cũng có một cuốn tiểu thuyết đang đọc dở. Bởi vậy tôi mới lấy làm lạ khi ông buộc dân chúng phải đứng hàng nửa ngày dưới nắng để nghe ông cao đàm khoát luận về đủ mọi vấn đề.

Nguyễn Thông - Không thể không nói

 

Hôm nay 22.02.26, tính theo lịch âm là mùng 6 tháng giêng Bính Ngọ. Nhẽ ra bình thường thì hết tết nhưng trúng ngày nghỉ Chủ nhật, vả lại nhà nước cho nghỉ dài để kích cầu (mua sắm, tiêu thụ hàng hóa, chơi bời, du lịch...) nên vẫn còn hơi hướng vui xuân. Mai thì mọi người đi làm, đi học, lại lao vào vòng đời mưu sinh, bận rộn.

Có lần đứa cháu tôi bảo "đang yên đang lành thì tết" bởi nó chăm chỉ, chỉ thích đi làm. Một ông bạn tôi nhà khá giả, tết nào cũng đi chơi tung hoăng, lại nhắn "mới tết đã hết, nhanh quá mày ạ". Thích hay không, còn tùy người, chứ không phải tất cả "rộn ràng náo nức vào xuân" hoặc "chán tết như cơm nếp nát".

Tôi đã qua cái tuổi háo hức "năm mới thắng lợi mới". Vả lại sống ở nơi những ngày tết, kể từ hôm cúng ông Táo tới bữa nay, mặt trời như hòn lửa, nóng chẳng khác lò than, sáng nào vừa bảnh mắt việc đầu tiên là mở coi thời tiết, tinh dững 36 - 37 độ.

Phúc Lai - Về cuộc chiến tranh xâm lược Ukraine của Putler ngày 02/02/2026

1. Thấy gì qua một trò tuyên truyền bôi nhọ rẻ tiền?

Gần đây trên báo giáo dục và thời đại, có bài “Xe tăng Abrams và Leopard đang ‘bùng cháy như diêm’ trên chiến trường” của tác giả Bạch Dương (ngày 17/01/2026) với đánh giá “GD&TĐ – Việc sử dụng xe tăng Abrams và Leopard của phương Tây trong Lực lượng vũ trang Ukraine bị xem là một thất bại.”

Nhưng cũng thời điểm đó, có thông tin không chính thức rằng Leopard của lữ đoàn cơ giới 155 Ukraine chiến đấu ở Pokrovsk cực kỳ ổn định trong cuộc chiến kéo dài từ ngày này qua tháng khác, gây cho quân Nga những thiệt hại nặng nề.

Do không xác định được nguồn tin này có chính xác hay không, tôi không tổng hợp nhưng một khi Lenta (nguồn của bài báo trên) dẫn ấn phẩm National Interest chê bai các xe tăng phương Tây, tôi hiểu rằng quân Nga đang gặp vấn đề cực lớn với đối thủ là xe tăng Leopard trên chiến trường.

Nguyễn Thông - Cải lương nên hạ màn

Thiên hạ đang ì xèo việc Hà Nội sáp nhập 6 cơ quan báo chí truyền thông làm một. Nhất thể chính thức có hiệu lực từ hôm nay 1.2.2026.

Cũng là một dạng cây tre trăm đốt, không chỉ riêng lĩnh vực báo chí.

Sài Gòn, quên, TPHCM, đã từng làm điều này từ hồi chưa xảy ra vụ sáp nhập tỉnh, rốt cuộc có bớt được tờ/đài nào đâu. Giống như cuộc cách mạng ở làng Mùi trong truyện của Lỗ Tấn.

Dương Quốc Chính – Dừng húc

 

Dạo một vòng bên các chuồng vừa rồi húc mạnh chống lật sử, húc Nỗi Buồn Chiến Tranh, húc Bộ Giáo dục, húc TPHCM và các ông Gia Long, Lê Văn Duyệt...tóm lại là húc để bảo vệ nền tảng tư tưởng bảo thủ, thì thấy im ắng cả, trật tự hết rồi. Như chưa bao giờ có cuộc húc nhau.

Đúng như mình dự đoán nhé. Anh em chỉ quậy đến xong Đại hội, xong mâm bát rồi là nín hết. Vì có con chỉ đạo chung mà. Vậy giờ có còn loại Nỗi Buồn Chiến Tranh ra khỏi sách giáo khoa nữa hay thôi ! Ông ngủ gật vẫn trụ hạng đó, có húc tiếp không ?

Trong một diễn biến khác, các tài khoản PR cho bác Giang bị bay màu khỏi Facebook, ngay sau khi có kết quả. Có tài khoản bị chặn IP Việt Nam, có tài khoản chắc bị xóa vì xong nhiệm vụ ?

Mai Quốc Ấn – Quyền « Thưa Đảng »

 

Nếu chúng ta nghe “nhạc đỏ”, sẽ thấy nó khác hẳn “nhạc vàng”. Dĩ nhiên đỏ và vàng khác nhau từ giai điệu đến ca từ.

Xuất phát của giai điệu và ca từ của nhạc nào cũng là từ nội tâm người sáng tác. Để tạo ra nhạc, chí ít là một bài nhạc tạm “nghe được” trở lên tới mức nghệ thuật, thì cũng đòi hỏi người sáng tác và trình bày có một trình độ nhất định.

Tôi chắc chắn không cười cợt vào quyền riêng tư được “Thưa Đảng” của nhạc sĩ/ca sĩ Anh Tú vì “Mọi người sinh ra đều có quyền bình đẳng. Tạo hóa cho họ những quyền không ai có thể xâm phạm được.” Quyền sáng tác và hát “Thưa Đảng” của nhạc sĩ/ca sĩ Anh Tú là cần được tôn trọng. Ai không thích, có thể không đến xem biểu diễn hay không nghe qua YouTube và mang xã hội. Lần nữa, xin nhắc lại, cần tôn trọng quyền tư do đó ở mức bình đẳng nhất.

Nguyễn Thông - Cuba

(Bài này chỉ nói về Cuba, không có ý đề cập thêm chỗ nào cả)

Những gì đã và đang xảy ra ở Cuba “hòn đảo lửa đảo say” khiến chúng ta phải có đôi nhời về nó. Hơn nửa thế kỷ trước mà dân thiếu cơm ăn áo mặc thì còn hiểu được, chứ thời buổi này vẫn phải lê la vác rá đi xin gạo, bị cúp điện, phân phối từng quả trứng gà... quả là đại bi kịch.

Đó là một nước nhỏ vùng Trung Mỹ, còn gọi là khu vực Mỹ Latinh. Nhỏ, bởi cứ tra trên Gu gồ chứ chẳng cần mày mò lâu lắc gì, biết ngay diện tích quốc đảo này gần 110.000 cây số vuông (bằng 1/3 Việt Nam), dân số kể cả dân thường lương thiện và cán bộ đảng viên hơn 12 triệu (hơn 1 phần 10 Việt Nam).

Nhỏ nhưng có võ, nhất là võ mồm, chẳng hạn tự xưng “pháo đài cách mạng xã hội chủ nghĩa ở tây bán cầu”, “tiên phong chống đế quốc”, “tự do hay là chết”, “Vì Việt Nam, Cuba sẵn sàng hiến dâng cả máu của mình”, v.v...

Phan Mạnh Tường - Đừng hy sinh bằng mồm

Bác nói cho cháu Thân Nguyễn nghe nè :

Bác Giang không biết, không quan tâm cháu là gã ất ơ nào đâu. Cháu đi đâu, làm gì chả ai quan tâm.

Đừng nói "Nếu bác Giang cho phép..." vô tình làm người khác nghĩ cháu quan trọng như tài sản chiến lược quốc gia, phải được “Bác Giang phê duyệt”.

Phúc Lai – Tại sao Ukraine không cần ám sát một kẻ đang hủy hoại đất nước của hắn ?

 

(Về cuộc chiến tranh xâm lược Ukraine của Putler ngày 07/01/2026)

A. Chúng ta đang bị tấn công trong cuộc chiến không cân sức

Trong một video của kênh ĐTV (Điên Bien TV thì phải) có một talk như thế này : “Ám sát Tổng thống Putler bất thành, Ukraine hứng chịu cơn thịnh nộ từ Nga”. Mạch logic của những người làm chương trình như sau

1. Tổng quan

Bước 1. Xây dựng nền móng

“Huyền thoại về sự bất tử kinh tế”, họ bắt đầu bằng việc bơm thổi về “khả năng chịu đựng 50 năm”, với mục đích tạo ra một tâm thế tuyệt vọng cho người nghe : “Ukraine và phương Tây không bao giờ thắng được đâu, Nga có vàng, có dầu, có công nghệ vũ khí.” Từ đó, họ tạo ra một logic ngầm : Nga là một thực thể không thể bị đánh bại về mặt vật chất, nên mọi nỗ lực phản kháng quân sự thông thường của Ukraine đều là vô ích.

Phúc Lai - Khoảng cách giữa "chiến thắng trên màn hình" và thực tại ở Ukraine

Gần đây, nếu ai hay theo dõi các bản tin trên Điện Biên TV, Nghệ An TV hay các talkshow của VNNews, hoặc các bài báo về chiến tranh Nga – Ukraine của những cây bút Tuấn Sơn, Thanh Bình, Tiến Minh (thô bỉ bậc nhất) hay cháu gái Quỳnh Như nào đó… hẳn sẽ có cảm giác nước Nga đang sống trong một kỷ nguyên “vàng son” chưa từng có.

Những kịch bản về một nước Nga “chịu đựng được 50 năm,” về sức mạnh của tổ hợp công nghiệp quốc phòng sản xuất vũ khí như lấy trong túi áo ra, được rao giảng với một niềm tin sắt đá.

Nhưng có một thực tế khác, lặng lẽ và đau đớn hơn nhiều, nằm trong suy nghĩ của những người đã từng đi qua lửa đạn. Đây là “cái nhìn của người đã từng trong cuộc chiến.”

Phúc Lai – Về cuộc chiến tranh xâm lược Ukraine của Putler ngày 03/01/2026 (1)

 

PHẦN MỘT. NGA TIẾN QUÂN THẦN TỐC TRONG NĂM 2025 VÀ GIẢI THÍCH XU HƯỚNG TRUYỀN THÔNG

Hôm nay trên báo Tiền Phong có bài của Quỳnh Như “Nga thần tốc tiến công nhờ chiến thuật mới”… 

Đọc nó, tất cả chúng ta, những người còn hơi tỉnh táo sẽ cảm thấy sửng sốt, như khi đọc tất cả các bài của những người được mệnh danh là “nhà báo” dạng Tuấn Sơn, Thanh Bình (Dân Trí) hoặc Tiến Minh (báo nào tôi không nhớ) ? Không quá khó để thấy những gì họ mô tả cực kỳ mâu thuẫn với tin tức quốc tế.

Tại sao chuyên gia quốc tế thì nhận xét, Nga sa lầy, trong khi báo Nam Quảng Tây thì gọi là “thần tốc ???” Đây là một vấn đề rất thú vị và cũng đầy góc cạnh trong bức tranh truyền thông hiện nay. Theo tôi, chúng ta có thể phân tích xu hướng này dựa trên các cơ chế về nguồn tin, quy định biên tập và cả tâm lý học truyền thông tại Nam Quảng Tây.

Phan Mạnh Tường - Phân biệt dư luận viên và bò đỏ

Nhìn bức ảnh ba con bò ngồi trước laptop với các con số 468 ngàn/tháng, 702 ngàn/tháng, 1,17 triệu/tháng, nhiều người cười vì thấy nó hài. Nhưng thật ra đây là dư luận viên, hay đúng hơn là những con “bò” có bảng lương, KPI và ca kíp.

Còn thứ mà mạng xã hội thường gọi là “bò đỏ” thì phần lớn chỉ là lực lượng… làm không công.

Trên mạng, người ta hay gom tất cả đám này vào một rổ gọi là “bò đỏ”. Gọi vậy cho tiện miệng, nhưng sai bản chất. Muốn hiểu và phản biện cho đúng, phải tách rõ dư luận viên và bò đỏ là hai thứ khác nhau.

Châu Nguyễn - Chuyện tình của tôi

Người yêu thứ nhất quen non một mùa trăng, bỗng một hôm đi karaoke nàng chọn bài "Cô gái Sài Gòn đi tải đạn". Mình chia tay không nuối tiếc.

Người yêu thứ hai quen già nửa mùa trăng, bỗng một hôm a lô cho bố mẹ ngoài quê, dạ con mừng cả nhà ta Tết Độc lập nhá. Mình ra đi không hẹn ngày trở lại.

Người yêu thứ ba quen hơn một mùa trăng, cùng nhau đi cổ động bóng đá, nàng đeo băng đô cờ đỏ sao vàng tay cầm cờ đảng hô vang Việt Nam vô địch. Mình lặng lẽ hòa vào dòng người tấp nập.

Phúc Lai - Oscar chẳng hề liên quan đến những cơn sốt

Bạn hẳn đã xem Forrest Gump rồi phải không? Và bạn biết tại sao nó đoạt nhiều Oscar đến vậy phải không? Nó chẳng liên quan gì đến một cơn sốt như dịch cả.

Tôi phải nói thẳng là để gây cơn sốt dịch với thằng cộng đồng mạng ở quê tui, hoàn toàn không khó. Và nó cũng không đảm bảo để tác nhân gây sốt được Oscar đâu. Tuyệt đối không nên đem sốt với quyết tâm chính trị ra tự sướng cho rằng Oscar với Nobel đến nơi.

"Nỗi buồn chiến tranh" cũng vậy. Còn khuya mới được Nobel văn học. Đừng có mơ. Hay? Có hay. Có thẳng thắn nhìn vào một mặt, một góc khuất của tâm hồn con người. Kiệt tác thì chưa phải.

Tiểu Vũ - Mưa đỏ trượt Oscar không có gì là bất ngờ cả

Việc Mưa đỏ không xuất hiện trong danh sách rút gọn hay đề cử Oscar không nên được nhìn như một cú hụt hẫng, càng không nên bị đẩy thành câu chuyện thất bại.

Nếu đặt bộ phim này vào toàn bộ hành trình hơn 30 năm phim Việt đi Oscar, thì kết quả ấy thực ra nằm trong một quy luật đã lặp lại nhiều lần, với những đặc điểm quen thuộc và không khó để dự đoán.

Với tư duy làm phim như hiện tại thì sang năm cũng vậy thôi.

Dương Quốc Chính - Cần chứng minh

Mình đọc đơn của ông Phan Trung Can này mà buồn cười mãi. Nó thể hiện não trạng ngây ngô, khi bắt ông nhà văn đi chứng minh sự kiện trong tiểu thuyết là có thật! Mình rất mong Bộ Quốc phòng vào cuộc, rồi từ đó mở rộng điều tra các vấn đề khác trong lịch sử chứ không chỉ trong tiểu thuyết.

Ví dụ như truy tìm thân nhân của anh Lê Văn Tám. Phải chăng anh này không cha không mẹ, anh em, bạn bè đồng chí? Lê Văn Tám là ai? Rồi phải có thực nghiệm hay chứng minh khoa học về hành vi tự thiêu mà chạy được đi đốt kho xăng...

Ngoài ra cũng cần xác minh khoa học, có thể bằng thực nghiệm, việc ôm hòn gạch nung để ngủ thì mỗi đêm tỉnh dậy mấy lần để nung lại?

Nguyễn Đình Bổn - Phê bình văn học Việt: Gần như là số không

 

Cái gọi là "phê bình văn học" Việt Nam hiện nay theo tôi có những điểm chính sau:

1. Các nhà "phê bình hiện thực xã hội chủ nghĩa": Đây là những nhà phê bình ăn lương nhà nước. Có cả một Hội đồng phê bình lý luận cấp trung ương nhưng cái tổ chức này già nua và giáo điều.

Họ vẫn viết một cách công thức, gò bó, xa sự thật. Họ nhìn xã hội bằng con mắt giả trá, vẫn cứ đòi hỏi phải theo cái khuôn khổ cũ, vẫn mong mỏi tác giả tìm ra một “con người mới xã hội chủ nghĩa”, dù chính họ biết tỏng chẳng hề có thứ con người kỳ quái đó!

Nguyễn Thông - Ối giời, phim quốc doanh

Trước hết, bỉ nhân nhận "tội", những hôm rồi do ban ngày bận bịu bấn bíu việc nhà, mệt, nên tối mở tivi coi thư giãn chút, chứ không phải nghiện tivi như có bác nào đó luận tội, kết án.

Trúng ngay kênh đầu tiên, trúng luôn cái phim quốc doanh "Lằn ranh", mấy lần vậy.

Suốt mấy tập, túm lại là thế này: