dimanche 31 mai 2026

Trương Châu Hữu Danh - Kỷ nguyên mới của Trấn Thành

Đọc hết tút của Trấn Thành, tui cảm giác như đang đi giữa một rừng những khái niệm lớn lao: “di sản xúc cảm”, “chuyển hóa đột biến”, “kỷ nguyên vận hành mới của thế giới nội tại”, “sự tiến hóa của trái tim”, “đạt ngưỡng rung động”…

Từng cụm từ riêng lẻ nghe có vẻ rất sâu sắc, nhưng khi ghép lại với nhau lại tạo nên cảm giác mơ hồ, khó nắm bắt. Nếu nói nặng nề là… hổ lốn!

Hơn chục năm trước, khi Trấn Thành còn là MC, tôi rất thú vị khi thấy anh đối đáp, tung hứng trên sân khấu. Nay tình cờ đọc cái tút của anh, tôi hết sức ngạc nhiên vì không hiểu là anh đang muốn nói gì.

Nguyễn Thông - Ký giả

 

 

Hồi trước năm 1975 ở Sài Gòn, chính quyền o ép báo chí, đã diễn ra cuộc phản đối mang tên "Ký giả đi ăn mày". Gọi vậy thôi, chứ vẫn được "múa bút vung gươm hả một phen".

Năm mươi năm sau, cũng trên đất ấy, lại diễn ra cuộc liên quan tới báo chí, nhưng có tên là sáp nhập. Nhiều tờ báo bị đóng cửa, chấm dứt hoạt động; rất nhiều nhà báo mất việc làm.

Âu cũng là do thời cuộc, bãi bể nương dâu. Than trách cũng chẳng được gì, bởi "Bắt phong trần phải phong trần/Cho thanh cao mới được phần thanh cao".

Chương trình phát thanh RFI ngày 31.05.2026


 

Nguyễn Thị Hậu – Di sản báo chí của Sài Gòn

 

1. Sài Gòn, ngoài nhiều loại hình di sản đô thị còn có một loại di sản độc đáo và quý giá: di sản báo chí. Có thể xếp báo chí vào di sản phi vật thể, bởi phương tiện thể hiện của nó chủ yếu bằng ngôn ngữ - ngôn ngữ báo chí, dù trên tờ báo in hay trên báo mạng, “nền tảng số”.

Đó là một di sản không nằm yên trong viện bảo tàng, cũng không là một công trình kiến trúc dễ gây chú ý. Nó hiện diện hàng ngày trong đời sống : trong những sạp báo cũ, trong tiếng rao báo buổi sớm, trên bàn nhỏ trong quán cà phê... Nó hiện diện bằng mùi giấy in còn thơm mực, bằng những ánh đèn xuyên đêm trong các tòa soạn. Và đặc biệt, nó hiện diện trong lối sống của người Sài Gòn là luôn muốn biết đời sống quanh mình hôm nay thế nào ?

Ít nơi nào ở Việt Nam mà lịch sử báo chí lại gắn sâu với lịch sử đô thị như ở Sài Gòn. Từ giữa thế kỷ 19, Gia Định Báo ra đời tại Sài Gòn năm 1865, thường được xem là dấu mốc mở đầu cho báo chí quốc ngữ Việt Nam.

Hoàng Quốc Dũng – Ga Hàng Cỏ : Di dời một nhà ga hay xóa đi một phần linh hồn Hà Nội ?

 

Tôi là người Hà Nội gốc. Tôi sinh ra và lớn lên ở đây, với biết bao kỷ niệm của một đời người. Những kỷ niệm ấy thường gắn liền với những công trình, những con phố, những góc phố đã trở thành một phần linh hồn của Hà Nội.

Đất nước nào muốn phát triển cũng phải thay đổi. Không ai có thể phủ nhận điều đó. Trong quá trình phát triển, có những công trình, những khu phố hay những tuyến đường không còn phù hợp với nhu cầu của một đô thị lớn thì buộc phải cải tạo hoặc thay thế. Tôi không phải là người hoài cổ đến mức muốn giữ nguyên tất cả chỉ vì chúng gắn với ký ức của mình.

Tuy nhiên, xã hội chúng ta dường như đã đi từ thái cực này sang thái cực khác. Chúng ta từng xóa bỏ sở hữu tư nhân nhân danh chủ nghĩa xã hội. Nhưng rồi vì mô hình đó, chúng ta đã thất bại nghiêm trọng, chúng ta lại lao sang hướng ngược lại : Một thứ chủ nghĩa tư bản hoang dại núp dưới danh nghĩa xã hội chủ nghĩa.

Nguyễn Ngọc Chu – Đền bù giải phóng mặt bằng : Vết thương cần được chữa lành

 

1. ĐỀN BÙ 0 ĐỒNG: XIN HÃY HỌC TIỀN NHÂN

Lịch sử loài người là chuỗi dài những “thước phim” di dân và khai khẩn. Nơi nào có điều kiện sống tốt hơn thì di cư đến. Nơi nào có đất khai phá để sinh sống thì không ngần ngại xông pha. Bởi vậy nên Nguyễn Công Trứ (1778–1858) được ghi công lớn trong việc tổ chức khai hoang, lấn biển và lập làng tại Tiền Hải (Thái Bình), Kim Sơn (Ninh Bình).

Không chỉ khai khẩn mà còn mở rộng biên cương, bảo vệ bờ cõi như chúa Nguyễn Phúc Chu (1675-1725) đã mở rộng vùng Hà Tiên nhờ vào Mạc Cửu (1655–1735).

Mạc Cửu từ Quảng Đông di cư đến Hà Tiên khi vùng này còn hoang vu. Ông quy tụ người Hoa khai khẩn đất đai, mở chợ, lập phố xá, buôn bán đường biển, tạo ra thương cảng sầm uất ở Hà Tiên. Ngoài thương mại, Mạc Cửu còn xây dựng cộng đồng dân cư, tổ chức phòng thủ. Năm 1708 Mạc Cửu xin thần phục chúa Nguyễn Phúc Chu. Chúa Nguyễn phong chức cho Mạc Cửu, cho quyền cai quản Hà Tiên. Nhờ thế, cả vùng Hà Tiên, Kiên Giang, Phú Quốc trở thành đất đai của chúa Nguyễn.

Tạ Duy Anh – Quyền được nói

 

(Nhân rất nhiều chuyện liên quan đến viết và phát ngôn).

Trong một cuộc phỏng vấn diễn ra khoảng năm 2004, thủ tướng sắp mãn nhiệm của Singapore lúc bấy giờ là ông Goh Chok Tong đã lấy thành tích thu nhập đầu người ở Singapore gần 30.000 USD một năm để phản bác lại các quy kết đất nước ông hạn chế quyền tự do ngôn luận và hội họp của công dân.

Ý của ông Goh : Giữa việc mất một chút tự do, với mức thu nhập lớn như vậy giữa một thế giới còn nhiều nghèo đói, chắc chắn rất đáng để quý vị đánh đổi ?

Quả là rất khó bác bỏ, nếu chúng ta biết, tại thời điểm 2004 GDP đầu người của Trung Quốc là gần 1.300 USD, Việt Nam khoảng hơn 500 USD trong khi mức độ "đánh đổi" của công dân ở hai quốc gia sau còn có phần lớn hơn !

Huỳnh Ngọc Chênh – Buồn mà làm chi

 

Thấy nhiều người đang than khóc cho ngày buồn của nền báo chí thành Hồ.

Thật ra cái nền báo chí lẫy lừng của vùng đất này đã chết kể từ sau năm 1975.

Nó đã chết khi không còn Sóng Thần, Chính Luận, Sống, Con Ong, Dân Chủ, Trắng Đen, Tia Sáng … của các tư nhân chống cộng thân chính quyền như Chu Tử, Duyên Anh … đối kháng lại với Tin Sáng, Đối Diện, Trình Bày, Đất Nước … của các tư nhân thân cộng đối lập với chính quyền như Ngô Công Đức, Nguyễn Ngọc Lan, Chân Tín, Lý Quý Chung …

Lưu Nhi Dũ - Arsenal vỡ tan giấc mộng đêm hè !

 

Lại một mùa UEFA Champions League nữa xem trong mưa. Sài Gòn mát rượi, 25 độ C. Trên sân Puskás Aréna tại thủ đô Budapest, Hungary có thể nóng hơn.

Hai đội ngang cơ nhau PSG có vẻ già rơ hơn, nhưng Arsenal với lứa cầu thủ đang độ chín, chơi cũng rất hay. Nếu may mắn Arsenal có thể lấy chức vô địch trong 90 phút nhưng không thể, vì càng đá PSG càng chứng tỏ mình là đương kim vô địch và có nhiều đại danh thủ hơn.

Các cầu thủ của PSG còn có cả sức hấp dẫn của tiền thưởng nếu vô địch, mỗi cầu thủ được ông chủ câu lạc bộ người Qatar thưởng 1 triệu USD.

Hoàng Quốc Dũng - PSG & Arsenal

 

Tôi là người rất ham mê thể thao và chơi thể thao từ nhỏ. Tôi đá bóng đến tận năm 50 tuổi mới nghỉ, rồi chuyển sang chơi bóng bàn. Tôi cũng hay viết, nhưng hầu như rất ít khi viết về bóng đá.

Hôm nay, nhân dịp PSG giành chức vô địch Champions League (Cúp C1 châu Âu) lần thứ hai liên tiếp, vui quá nên tôi cũng xin có vài lời về trận chung kết này.

Có lẽ Champions League chỉ đứng sau World Cup về tầm vóc và sức hấp dẫn. Trận chung kết năm nay đã được báo chí và các phương tiện truyền thông nói đến từ nhiều tuần nay. Người hâm mộ trên khắp thế giới đều nóng lòng chờ đợi, hy vọng được chứng kiến một trận cầu đỉnh cao, bởi những vòng đấu trước đó đã có rất nhiều bất ngờ, kịch tính...

Văn Công Hùng – Ghi chép ngày 30.05.2026

 

Tin sáng

1. Tin vui đầu ngày dù biết từ... hôm qua : "Đình chỉ điều tra vụ cựu hiệu trưởng ở Cà Mau bị tuyên 7 năm tù vì làm đồ dùng cho học sinh"- Người ta tiền tỉ bình yên/ mình mấy triệu bạc nổi nênh lềnh phềnh...

"Ông Trần Văn Tâm bày tỏ sự vui mừng và nhẹ nhõm sau hành trình dài đối diện với các thủ tục pháp lý. Ông Tâm cho biết rất xúc động khi vụ án được đình chỉ, càng trân quý hơn khi biết nhiều người đã luôn dõi theo, động viên ông. Ông thừa nhận bản thân có sai về nguyên tắc tài chính, nhưng trong thâm tâm chỉ muốn làm lợi cho trường"- Theo nhà cháu, ông hiệu trưởng này hết sức xứng đáng hiệu trưởng.

Theo lời ông Tâm, thời điểm xảy ra sự việc, nhà trường khuyết vị trí phó hiệu trưởng, trong khi học liệu và cơ sở vật chất phục vụ giảng dạy lại thiếu thốn. Trước tình cảnh đó, ông đã tự tay mua vật liệu về làm các vật dụng như kệ hồ sơ, kệ tivi, ghế thang nhằm mục đích tiết kiệm chi phí cho đơn vị. Sản phẩm ông làm ra vừa thực tế vừa tiết kiệm, còn phần dôi dư được tiếp tục dùng cho hoạt động của trường. Ông thừa nhận bản thân chủ quan, không để ý đến nguyên tắc tài chính, chỉ nghĩ làm sao có thiết bị nhanh nhất cho thầy trò sử dụng.

samedi 30 mai 2026

Chương trình phát thanh RFI ngày 30.05.2026


 

Nguyễn Thanh Sơn – Một ngày buồn của báo chí TPHCM

 

Chiều qua, trên nhiều trang Facebook của các nhà báo kỳ cựu, xuất hiện cùng một dòng trạng thái : “Một ngày buồn cho báo chí TP Hồ Chí Minh”.

Có người đăng lại ảnh tòa soạn cũ đã gắn bó gần hết đời nghề. Có người nhắc tên những tờ báo, từng là một phần ký ức của Sài Gòn suốt nhiều thập niên. Cũng có người chỉ để lại một dấu chấm lửng rất dài, như thể chính họ cũng chưa thật sự gọi tên được cảm giác đang diễn ra bên trong mình.

Nhưng điều khiến nhiều người làm báo buồn không hẳn nằm ở chuyện vài cơ quan báo chí có thể biến mất sau một đợt sáp nhập. Cái khiến người ta bất an hơn nằm ở cảm giác một thời kỳ đang khép lại.

Ngọc Vinh – Thêm một cây đinh cho quan tài báo chí

 

1) Anh em làm báo đang khóc như mưa vì sáp nhập và giải thể các tờ báo. Họ khóc vì sợ thất nghiệp, mất việc thay vì khóc cho một nền báo chí đang tắt thở vì bị bóp nghẹt để trở thành cái xác sống công cụ.

2) Bản chất của tin tức báo chí là lan truyền, và đó cũng là mục đích của người sản xuất tin. Tin tức chỉ bán một lần và sau đó nó thuộc về đại chúng. Nếu không được lan truyền tự do, tin tức sẽ chết ngắc.

Vì vậy, không ai xin phép người sản xuất tin để lan truyền tin tức, cho nên điều luật phạt tiền nếu sử dụng tin tức báo chí mà không xin phép người chủ quản là hết sức tào lao.

Tâm Vũ – Bài báo và tác phẩm

 

Tin bài là tác phẩm báo chí do nhà báo hay người lao động báo chí làm ra. Người làm ra nó đương nhiên gọi là tác giả. Song việc “làm ra” đó không nên coi là sáng tác như đối với tác phẩm văn học, nghệ thuật. Đó là nói chung, là như vậy.

Còn nói riêng, cá nhân tôi không gọi bài của mình là tác phẩm. Tôi cho rằng mình không phải “đẻ” ra nó như nhà văn đẻ ra truyện ngắn. Bản thân nhà báo như tôi chỉ truyền tải thông tin mà thôi.

Có chăng sự phát hiện và cách truyền tải của mỗi người, mỗi tờ báo khác nhau. Tôi, làm ẩu thì có thể mắc chứ tuyệt đối không bao giờ làm giả.

vendredi 29 mai 2026

Mai Quốc Ấn – Danh xưng và chức phận

“Một ngày buồn cho báo chí TPHCM” là một câu cảm thán.

Xa hơn một chút, “Cơn ớn lạnh chạy dọc sống lưng làng báo.” cũng là một câu cảm thán.

Nhưng xa hơn một chút nữa, ngày mà cán bộ nhân viên báo Sài Gòn Tiếp Thị đặt một vòng hoa tang tiễn đưa một thương hiệu từng gắn bó rồi bị xóa sổ. Nó lại tiếp tục tái sinh cũng cái tên đó nhưng con người cũ đã thành danh, góp tiếng cho tờ báo không còn.

Lê Huyền Ái Mỹ - Nghĩ vụn chút chơi

 

Ơ, hơn 2 năm nay, cơ man ban ngành tinh gọn, sáp nhập, giải thể, không ít lời cổ võ rằng, gọn để tinh - tinh để mạnh. Nhẽ chỉ là chuyện nhà người.

Mà ngó xuống coi chuyện nhà người, địa bàn phình to ra nhưng nhân sự cũng bấy nhiêu, lương chưa thấy tăng, mà phải làm cho ra sản phẩm, có kết quả.

Đến như thân làm tới… lãnh đạo phường, xã sau sáp nhập, là to phải biết. Mà mới hôm qua còn nghe sẽ phải đánh giá lại đội ngũ lãnh đạo phường xã để tái bố trí, sắp xếp cho hợp lý, hiệu quả hơn.

Đá Cuội – Nên dẹp những tạp chí, trang tin chuyên tống tiền

 

Hôm nay, thông tin về việc một số báo ở TP Hồ Chí Minh bị giải thể, gây tiếc nuối nhất định với nhiều người yêu mến, thường xuyên đọc các tờ báo này.

Cá nhân tôi cũng thấy hơi tiếc vì một số tờ như báo in của Tuổi Trẻ hay Pháp Luật TPHCM, cơ bản họ còn có nhiều nhà báo còn làm báo nghiêm túc, có nghề.

Nhưng đáng tiếc nhất, trong khi các cơ quan báo đó bị dẹp thì còn vô số các tạp chí, trang tin nhỏ nhỏ trong thời điểm này, phóng viên của họ vẫn đánh đấm, làm tiền doanh nghiệp theo kiểu bẩn thỉu còn rất nhiều.

Văn Công Hùng – Ghi chép ngày 29.05.2026

 

1. "Nhân sự mới Ban Chỉ đạo Trung ương về phát triển văn hóa Việt Nam, có 9 Ủy viên Bộ Chính trị", và rất nhiều trung ương ủy viên - cực mạnh cực đông cực chất. Yên tâm rồi văn hóa Việt ơi.

Trước mắt, hạn chế thấp nhất các cuộc học trò tẩn nhau đi ạ. Xem clip kinh lắm cơ. Liên quan : "Hỗn loạn tại lễ trưởng thành ở 1 ngôi trường Hà Nội : Học sinh lao vào đấm đá, phụ huynh hoảng hốt"- Ai chưa xem thì... đừng xem, vì kinh lắm. Nhà cháu xem hôm qua và hôm nay kịp đưa vào bài viết "Tiếng nói nhà văn" cho báo Văn Nghệ vừa mail đi.

2. "Bắt tạm giam rapper Mr. Nhân liên quan chuyên án phá đường dây ma túy liên tỉnh"- 1 trong 140 người bị bắt và xử lý trong đường dây ma túy liên tỉnh đấy ạ. Cũng liên quan văn hóa đấy ạ.

Võ Khánh Tuyên – Giống và khác

 

1. Từ hơn một tháng trước đây, trên Facebook tràn ngập đủ áng văn thơ, tùy bút, tản văn, than thở, kêu gào...cho một vấn đề không mới. Đó là việc dân Hà Nội bị giải tỏa cho các dự án.

 Những trạng thái, tâm sự đều không khác với những nơi khác bị giải tỏa trên toàn quốc, nhưng qua lăng kính của người Hà Nội sẽ phải khác. Vì họ thuộc "tinh hoa", giàu cảm xúc, nơi từng góc bếp, phòng khách, thậm chí cả nhà vệ sinh đều gợi nhớ những kỷ niệm không thể xóa nhòa.

2. Rồi rộ lên mới hôm qua, tình hình nghe đâu 2.400 nhân sự "nhà báo" ở TPHCM sẽ bị thất nghiệp khi hệ thống báo chí sắp xếp lại.

Nickie Tran - Thương "Dạ", Ghét "Vâng" ?

Tại sao nhiều người Saigon nghe chữ “Vâng ạ” hay “nước dùng” là bị dị ứng ? Thật ra không phải dị ứng hay vì ghét ai hết đâu. Vì họ chông chênh đó bạn biết hông ?

Tới một lúc nào đó, người ta bắt đầu nhận ra một thành phố không biến mất bằng tên gọi hành chánh, bằng những thay đổi của tên đường, hay sự thay thế của những xóm nhà lá bằng nhà cao tầng. Nó biến mất bằng cái cách mà xưa giờ nó đang dần biến mất : Phương ngữ !

Saigon ngày xưa có một kiểu lịch sự rất khác. Người ta không “Vâng ạ.” Người ta “dạ.” Mà chữ “dạ” của Saigon nó kỳ lắm. Nó không cúi xuống để phục tùng. Nó chỉ là một cách làm cho cuộc nói chuyện mềm đi. Người Saigon có thể nói chuyện trống không, có thể cười hề hề, có thể chọc nhau tưng tửng, nhưng trong cái kiểu bất cần đó lại có khoảng không cho người khác tồn tại.

Chương trình phát thanh RFI ngày 29.05.2026


 

Tiểu Vũ - Một cách hiểu khác về câu "Văn Bắc, báo Nam"


"Văn Bắc, báo Nam” là câu nói được truyền miệng trong đời sống văn chương, báo chí nhiều năm qua. Câu nói này gợi lại một cách nhìn quen thuộc: miền Bắc được xem là vùng đất của văn chương, còn miền Nam, đặc biệt là Sài Gòn, là nơi báo chí, nhà in, thông tin và đời sống đô thị phát triển mạnh.

Nhìn vào lịch sử báo chí quốc ngữ, cách nhìn này có cơ sở. Gia Định báo ra số đầu tại Sài Gòn ngày 150.4.1865, thường được xem là tờ báo chữ quốc ngữ đầu tiên ở Việt Nam. Từ mốc này, Nam Kỳ sớm hình thành một không gian báo chí gắn với nhà in, đô thị, thị trường độc giả và nhu cầu thông tin của một xã hội đang chuyển động.

Nhưng điều làm nên báo chí miền Nam không chỉ nằm ở mốc ra đời sớm. Giá trị lớn hơn là khí chất nghề nghiệp. Báo chí miền Nam đi gần đời sống, gần dân, gần những biến động nóng của xã hội. Trong cách làm báo đó có sự nhanh nhạy của đô thị, sự thẳng thắn của vùng đất mở và tinh thần hào hiệp: Thấy điều bất bình thì lên tiếng, thấy cái sai thì đeo bám, thấy người yếu thế thì bảo vệ.

jeudi 28 mai 2026

Mai Phan Lợi – Văn Bắc, báo Nam (2)

 


Bài 2 : ĐI TÌM MÔ HÌNH PHÙ HỢP CHO SỨ MỆNH PHỤNG SỰ BẠN ĐỌC TRONG KỶ NGUYÊN MỚI

Nếu bài 1 là lịch sử, thì bài này là câu hỏi.

Câu hỏi không dễ trả lời : Trong bối cảnh quy hoạch báo chí, chuyển đổi số và sức ép kinh tế truyền thông hiện nay, những thuộc tính tốt nhất của dòng “báo Nam” có thể tồn tại dưới hình dạng nào ?

1. Nguy cơ thực sự không phải là công nghệ

Khi nói về khủng hoảng báo chí Việt Nam hiện nay, người ta hay đổ lỗi cho mạng xã hội, cho YouTube, cho TikTok. Không sai, nhưng chưa đủ. Thực ra, có một nguy cơ sâu hơn và ít được nói đến hơn : Sự xói mòn của tính tự chủ tài chính.

Mai Phan Lợi – Văn Bắc, báo Nam (1)

 

Bài 1 - CÁI NÔI CỦA MỘT NỀN BÁO CHÍ BIẾT TỰ NUÔI MÌNH

Tôi có 17 năm làm việc cho một cơ quan báo chí TPHCM. Không dài nhưng là khoảnh khắc, là thời thanh xuân đẹp đẽ nhất.

Có một câu nói không biết ra đời từ bao giờ, nhưng cứ lặng lẽ tồn tại trong ký ức của người làm nghề truyền thông Việt Nam : “Văn Bắc – Báo Nam.”

Không phải khen, không phải chê. Là sự đúc kết. Miền Bắc sinh ra những trang văn. Miền Nam sinh ra những tờ báo. Và cái sự phân công địa – văn hóa ấy không phải ngẫu nhiên. Nó xuất phát từ lịch sử, từ đất đai, từ cách người ta chọn sống với chữ nghĩa.

Văn Công Hùng – Ghi chép ngày 28.05.2026

 

Tin sáng

1. Dân mạng rất tài. Một vụ một anh sơ vin lịch sự như... công chức, gây hấn với một lái xe khác dù xem clip xe anh trái hoàn toàn. Trên xe kia có trẻ em (em bé này hết sức ngoan, khuyên bố như người lớn) nhưng anh văng các thứ các loại của quả liên tục. Trước xe còn để cái phong bì P C gì đó he he. Nửa ngày sau dân mạng tìm ra lý lịch ba đời nhà anh.

Khổ thân anh.

Cũng như thế, đang có một clip, nhà cháu cho rằng... phếch, học trò tẩn nhau trong mộ lễ tổng kết năm học, hihi, ngay trong phòng liên hoan.

2. "Sau 'Xôi Lạc TV', tiếp tục triệt phá đường dây vận hành 'Bún Chả TV' phát sóng lậu bóng đá"- Hì, thực ra cũng khó nhỉ ? Như có ai tự nhiên thuê nhà cháu bình luận bóng đá, mỗi tháng 40 triệu (à không, vừa xem lại, 70 triệu lận), có nhận lời không nhỉ ?

Lưu Nhi Dũ - Ngày buồn của báo chí TPHCM

 

Tin mới nhận : Sáng nay 28/05/2026, lúc 9 giờ, Hội nghị Ban chấp hành Đảng bộ TPHCM dưới sự chủ trì của bà Văn Thị Bạch Tuyết - Phó bí thư Thành ủy TPHCM, đã thông qua việc thành lập Cơ quan báo đài TPHCM.

Dưới cơ quan này chỉ còn thương hiệu và bộ máy của Sài Gòn Giải Phóng, HTV, TTO. Các cơ quan khác sẽ không còn nữa và cũng chưa rõ có tồn tại và tồn tại như thế nào, hay chỉ “gắn” cái măng-set lên cơ quan báo chí cái, như tạp chí Tia Sáng gắn trên VnExpress ? Còn Báo Công an TPHCM thì do Bộ Công an quy hoạch, chưa biết sẽ ra sao…

Vẫn phải chờ đợi và số phận hơn 2.400 nhà báo ở TPHCM vẫn đang hết sức bấp bênh.

Chương trình phát thanh RFI ngày 28.05.2026


 

Bông Lau - Tinh thần thượng võ


Bức tượng John McCain ở Hồ Trúc Bạch Hà Nội gục đầu đưa thẳng hai tay lên trời đầu hàng hoàn toàn không đúng với những gì đã xảy ra.

Câu chuyện bắt đầu như sau. Ngày 26 tháng 10 năm 1967 Thiếu tá Hải quân John McCain lái chiếc khu trục phản lực A-4E Skyhawk được tân trang máy móc điện tử và radar của thời gian ấy, từ hàng không mẫu hạm của Đệ Thất Hạm Đội bay vào oanh kích ở khu vực Hà Nội.

Chiếc A-4E Skyhawk bị hỏa tiễn địa không bắn trúng nổ văng mất cánh bên phải. Chiếc Skyhawk bốc cháy xoay tít rớt với tốc độ cao. John McCain kích hoạt phóng ghế thoát hiểm khỏi máy bay. Nhưng tốc độ ghế thoát hiểm 500 knots cộng thêm máy bay đang quay mòng mòng rớt làm cánh tay phải của John McCain gãy làm ba khúc, tay trái cũng bị gãy, đầu gối phải cũng bị gãy. John McCain bất tỉnh nhân sự ngay lúc ấy.

mercredi 27 mai 2026

Phúc Lai - Về cuộc chiến tranh xâm lược Ukraine của Putler ngày 27/05/2026


1. Lão “dáo xư Giang” đã viết  gì?

Một người bạn gửi cho tôi link bài blog của một lão châu Á nào đó tự xưng là chuyên gia và đề nghị tôi nhận xét.

Trích: "Báo cáo tóm tắt của Giáo sư Giang

Nga còn chưa thèm động viên tổng lực. Vẫn đang gọi Ukraine là một "chiến dịch đặc biệt"

Ba năm diễn ra chiến sự tại Ukraine. Putler vẫn gọi đó là một "chiến dịch quân sự đặc biệt".

Văn Công Hùng - Ghi chép ngày 27.05.2026


Tin sáng

1. Hai việc vừa làm: Một là cà phê với mấy bạn, có ông bác sĩ trưởng khoa ngoại cứu chữa ban đầu cho cháu bị rìu... "đánh" vào đầu.

Báo chí thì nói cháu bị bạn mang rìu tới lớp... đánh vào đầu, bác sĩ tả: như quả dừa bị chém, sơ cứu rồi chuyển đi luôn. BS bảo rất may, bởi lưỡi rìu không trúng đỉnh đầu, nhưng cũng rất kinh hoàng rồi. Tức chém chứ không phải đánh.

Mấy bạn nữa kể, rút kinh nghiệm, mấy cuộc "tri ân" trong những ngày này, một số trường không cho lớp 9 dự, he he, trong khi chính chúng mới là đối tượng được dự. Không cho nhưng một số trường chúng vẫn đến. Ngồi đầy các quán nước quanh trường, cô hiệu trưởng ra: Các em có thương cô thì về đi, chứ ngồi đây cô bạc tóc thêm. Lý do không cho đến: sợ chúng thanh toán ân oán với nhau. Một số trường thì làm kiểu khác: không cho mang cặp vào trường.

Hà Đình Nguyên - Lê Hoàng Long và Gợi Giấc Mơ Xưa


Họ đã từng có một mối tình thật đẹp... Khi người con gái bị sức ép của gia đình bước lên xe hoa thì trong nỗi đớn đau tuyệt tình, chàng trai đã sáng tác một ca khúc. Hình như tất cả tâm huyết của chàng đã trút hết vào đó nên từ đó đến nay chàng chỉ có duy nhất bài hát này.

Nhạc sĩ Lê Hoàng Long năm nay 82 tuổi, sức khỏe đã yếu, phải nằm ở nhà cho vợ săn sóc. Tôi nhớ, hơn mười năm trước ông còn năng nổ lắm. Hễ có việc gì "bức xúc" là ông điện thoại hoặc gửi thư cho tôi.

Ông không theo đạo nhưng giấy viết thư của ông có in tiêu đề Nhạc sĩ Lê Hoàng Long - được Đức giáo hoàng Gioan ban phép lành Tòa Thánh, ở góc trái. Còn nhớ, ông luôn chê nhạc sĩ Th.O là "cả đời chỉ làm được mỗi một bản nhạc!". Tôi phải bật cười, thầm nghĩ: "Sao ông không nhớ là mình cũng chỉ có một bản nhạc độc nhất. Còn cụ Th.O thì có nhiều chứ". Nghĩ thế, nhưng không dám cãi vì phải tranh thủ tình cảm để hỏi chuyện về người đẹp trong ca khúc Gợi giấc mơ xưa của ông.

Cù Mai Công - Trôi xa từng mảnh "Giấc mơ xưa"


Giữa những ngày cuối tháng 5-2026, Sài Gòn nắng oi ả như chưa phải mùa mưa, cuộc trưng bày tranh của nhà văn - họa sĩ “những cô bé tóc dài mắt to” Đinh Tiến Luyện “Một thời tuổi ngọc” chen chúc thân hữu và khách hoài nhớ thuở yêu thương.

Anh Đinh Tiến Luyện là một tên tuổi viết và vẽ cho tuổi mới lớn mà hầu hết thanh thiếu niên Sài Gòn xưa nghe danh, ngưỡng mộ.

Anh Đinh Tiến Luyện cùng với anh trai mình (sau là linh mục) vốn là lễ sinh (giúp lễ) đời đầu tiên giáo xứ An Lạc - cùng với hai con trai bà lý Sóc trong ngõ Con Mắt (nay là hẻm 766 Cách Mạng Tháng Tám). Bà lý Sóc là mẹ của giáo sư sử học Trần Đình Thọ của tập san Sử Địa trước 1975, là mẹ vợ trung tá Trần Khắc Kính - chỉ huy phó Lực lượng Đặc biệt tung biệt kích, gián điệp ra Bắc và thiếu tá Trần Khắc Nghiêm - sư đoàn 18 bộ binh của thiếu tướng Lê Minh Đảo.

Đặng Dũng - Trùm Tội Phạm Sydney Bị Bắn Chết Tại Sài Gòn, Hai Sát Thủ Bị Bắt Ở Sihanoukville


Lorenzo Laemalu, 24 tuổi, bị bắn chết bên ngoài nhà hàng Cee'f ở Phường Bến Thành, Thành phố Hồ Chí Minh vào ngày 21 tháng 5. Một người Úc khác, Sauni Sam, bị thương nặng.

Laemalu là một nhân vật cấp cao trong băng đảng Coconut Cartel của Sydney, những người lãnh đạo đã điều hành hoạt động từ Đông Nam Á kể từ khi chạy trốn khỏi Úc.

Trước đó, anh ta có liên hệ với mạng lưới tội phạm Alameddine thông qua Proper 60, một băng đảng đường phố Merrylands mà anh ta đã xăm tên lên bụng.

Nguyễn Văn Tuấn - Ai bắt hai tên sát thủ?


Tin về hai tên sát thủ rất ư là ... lẫn lộn. Từ tên họ, quốc tịch, đến nơi bị bắt giữ đều khác nhau giữa các nguồn tin.

Một tên tội phạm thuộc một băng đảng khét tiếng gốc Úc bị tiêu diệt ở TPHCM vào ngày 21/05 [1]. Theo báo chí Việt Nam, tên của tay này là Lemalu Lorenzo Tovia [1], sanh năm 2001.

Nhưng theo báo Úc người này tên là Lorenzo và họ là Laemal [2]. Thật ra, Lorenzo Laemal là người gốc Samoa nhưng có quốc tịch Úc.

Nguyễn Đình Bổn - Các YouTuber sẽ mệt với quy định này!


Chính phủ Việt Nam vừa ban hành Nghị định 174/2026/NĐ-CP xử phạt hành chính lĩnh vực bưu chính, viễn thông có hiệu lực thi hành từ ngày 01/07/2026.

Tại điều 95 về xử lý vi phạm các quy định về trách nhiệm sử dụng dịch vụ mạng xã hội, theo đó mạng xã hội khi cung cấp, chia sẻ các tác phẩm báo chí, văn học, nghệ thuật, xuất bản phẩm mà không được sự đồng ý của chủ thể quyền sở hữu trí tuệ hoặc chưa được phép lưu hành hoặc đã có quyết định cấm lưu hành hoặc tịch thu, sẽ bị phạt từ 20 đến 30 triệu đồng.

Mức phạt này cũng được áp dụng cho việc lợi dụng mạng xã hội để sản xuất nội dung dưới hình thức phóng sự, điều tra, phỏng vấn báo chí.

Chương trình phát thanh RFI ngày 27.05.2026


 

Hoàng Tư Giang - Đánh thức não bộ


Điều tôi chú ý nhất trong chuyến công du Trung Quốc gần đây của ông Trump là những người đi cùng ông.

Trong phái đoàn tháp tùng có hàng loạt cái tên quyền lực nhất của nền kinh tế Mỹ hiện nay như Elon Musk, Jensen Huang, Tim Cook cùng nhiều lãnh đạo các tập đoàn công nghệ và AI hàng đầu thế giới. Tổng tài sản của họ trên “nghìn tỉ USD”. Từ Google, Apple, Microsoft cho tới Tesla, Nvidia hay OpenAI, phần lớn những công ty đang dẫn dắt cuộc cách mạng AI toàn cầu đều sinh ra ở Mỹ.

Điều Mỹ làm giỏi nhất có lẽ là tạo ra một môi trường nuôi dưỡng những ý tưởng khác biệt để chúng lớn lên thành doanh nghiệp toàn cầu.

Hoàng Nguyên Vũ - 13 học sinh cá biệt trấn lột, bạo hành bạn cùng lớp đến chết: Bố mẹ, thầy cô dạy dỗ kiểu gì?


Khi nghe mẹ nạn nhân nói rằng, để đứa con 14 tuổi của bà phải cùng quẫn tìm đến bước đường cùng và hiện giờ vẫn còn nguy kịch dẫn đến quyết định tự gi.ải thoát cho mình khỏi nanh vuốt của 13 bạn học (lớp 8, trường THCS Nguyễn Du, xã Di Linh, Lâm Đồng), lúc đầu tôi không dám tin.

Tôi từng nghĩ, chắc người mẹ xót con quá nên một chuyện mâu thuẫn nhỏ của trẻ con cũng thành chuyện lớn.

Nhưng hôm nay, tôi đã đoán sai, khi mà chính Công an đã khẩn trương xác minh, điều tra rõ ràng, và kết quả ban đầu, đứa cầm đầu trong băng đó đã bị khởi tố về hành vi “Cưỡng đoạt tài sản”

Trần Nam Anh - Bạo lực học đường? Hãy gọi đó là cuộc săn người giữa lòng trường học


Sáng sớm mở Facebook, đọc được bức thư cầu cứu của gia đình em Đặng Minh Huy, tôi đã phải ngồi lặng đi rất lâu. Cái cảm giác không còn là buồn nữa, mà là một sự phẫn nộ lạnh người, như có ai đó vừa cầm một cục than đỏ dúi thẳng vào ngực. 

Rồi tôi tra lại thông tin trên Wikipedia, trên hàng loạt mặt báo lớn, thì thấy vụ việc đã được xác nhận: Chiều ngày 18.05.2026, tại xã Di Linh, tỉnh Lâm Đồng, một nam sinh lớp 8 của Trường THCS Nguyễn Du đã treo cổ tự tử sau thời gian dài bị bạo hành, bị đe dọa, bị ép “cống nạp” tiền như một thứ nô lệ học đường thời hiện đại.

Em hiện đang nằm cấp cứu trong tình trạng nguy kịch tại Bệnh viện Nhi đồng 3, TP.HCM. Và đau đớn nhất là chi tiết này: Để có tiền nộp cho nhóm bạn cùng trường, em phải đi nhặt ve chai.

Trần Kim Vân - Tôi kêu cứu cho con trai mình: Nạn nhân bạo lực học đường, con tôi đã treo cổ!


Con tôi là Đặng Minh Huy, sinh năm 2012, hiện là học sinh lớp 8A3, Trường THCS Nguyễn Du, xã Di Linh, tỉnh Lâm Đồng.

Trong thời gian dài tìm hiểu, gia đình tôi ghi nhận con tôi thường xuyên bị một nhóm học sinh 14 người cùng trường đánh đập, gây tổn thương nghiêm trọng cả về thể chất lẫn tinh thân. Cháu luôn sống trong sợ hãi, hoảng loạn và áp lực kéo dài mỗi ngày. Theo phản ánh và những thông tin gia đình thu thập được, học sinh Nguyễn HV lớp 8A3, Trường THCS Nguyễn Du được cho là người cầm đầu nhóm này.

Gia đình được con phản ánh rằng hằng ngày cháu bị ép phải đưa ít nhất 10.000 đồng - 50.000 đồng cho một học sinh tên Nguyễn Hữu Vương cùng lớp. Số tiền nộp không đủ vào ngày hôm nay sẽ bị cộng dồn vào ngày hôm sau. Vì hoàn cảnh không có tiền, cháu phải đi nhặt ve chai để kiếm tiền "cống nộp". Mỗi khi không đưa đủ tiền, cháu tiếp tục bị đánh đập, chửi bới và đe dọa ngay tại trường cũng như trên đường đi học về.

Mai Quốc Ấn - Lời giải xăng nào?

Báo Thanh Niên có một bài viết “Xăng E10, giải đáp băn khoăn trước giờ G”.

Bài viết này chừng mực hơn kiểu giật tít “Nhân dân đồng thuận cao với xăng E10”. Các bạn có thể đọc bài viết của Thanh Niên để tự đánh giá.

Tôi làm về lĩnh vực môi trường nên đưa thêm một góc nhìn khác về xăng đối với môi trường, và lấy ví dụ về một quốc gia trong khối Đông văn - khối dùng đũa, có văn hóa tương đồng với Việt Nam là Nhật Bản.

Cù Mai Công - Kết quả thăm dò trái ngược


Tính từ 26-05-2026, Chỉ còn 6 ngày nữa, từ 01-06-2026, các cây xăng chỉ còn bán một loại xăng E10 (10 % Ethanol).

Có hai luồng thông tin chính: Yên tâm xài hoặc lo lắng. Bên nào cũng đưa ra những chứng cứ, số liệu để chứng minh mình đúng (bên lo lắng đưa ra nhiều hơn).

Thậm chí cắt cúp thông tin để đưa theo hướng… có lợi cho mình. Ví dụ: Nhiều nước đã bán xăng có cồn (tôi không nói “xăng sinh học” vì dù ít hay nhiều, tỉ lệ xăng khoáng vẫn cao hơn, như xăng E10 chỉ có 10 % cồn trong một lít xăng -  sinh học gì nổi) nhưng không nói các nước đều có bán cả hai loại xăng để khách tự chọn.

Văn Công Hùng - Ghi chép ngày 26.05.2026


Tin sáng

1. Trước hết là trịnh trọng phê bình nhà... điện thoại. Đổi mới kiểu gì mà giờ phát wifi từ điện thoại rất khó, cái dãy số mật khẩu đọc mù mắt mà tìm chỗ đổi mật khẩu không ra. Vời ông khách trẻ tầng trên cũng mang laptop xuống, ổng cũng hì hục 30 phút mới xong.

Lâu nay vẫn phát và vào mật khẩu khá dễ. Báo hại hôm qua cần sửa hai trăm chữ cho một bài báo không mail đi được, phải chụp ảnh đoạn ấy gửi cho thư ký tòa soạn nhờ... đánh máy lại.

2. "Ký tên lên áo đồng phục cuối cấp là ký ức đẹp hay sự lãng phí?"- Gờm, thế 50 năm ra trường còn đi gặp nhau mà gọi sang trọng là đi hội khóa, rồi họp lớp có lãng phí hem? Chục triệu á chứ chả ít đâu? Nhưng vui mà. Trên mạng có hai chuyện vui.

lundi 25 mai 2026

Nguyễn Thông - Nhật ký tháng 5.2026

 

- Ngày 15 - 16.05:

Những ngày qua, báo chí nhà nước, và cả truyền thông nhân dân (mạng xã hội) đưa tin TPHCM dự định từ năm học 2027 - 2028 sẽ bỏ thi tuyển vào lớp 10 phổ thông, chỉ thực hiện xét tuyển.

Nếu được vậy dân chúng rất mừng, bởi lâu nay “cuộc thi tuyển vào lớp 10” chẳng khác hòn đá tảng vừa đè nặng lên cuộc sống của phụ huynh và học sinh, vừa là chiếc barie chặn đường vào tương lai của biết bao đứa trẻ tuổi “ăn chưa no, lo chưa tới”.

Phải nói rằng, dù cùng trong một thể chế với rất nhiều áp đặt, phải tuân thủ, nhưng TPHCM luôn đi đầu sự đổi mới, bứt phá, “xé rào”, rũ bỏ trì trệ, thường lấy sự phục vụ nhân dân làm mục đích.

Hoàng Linh - Ai là người mua túi xách cá sấu của bà Trương Mỹ Lan ?

 

Trung tâm Dịch vụ đấu giá tài sản TPHCM đã tổ chức đấu giá trực tuyến đối với hai chiếc túi Hermès bạch tạng của bà Trương Mỹ Lan.

Trong đó, một túi Hermès có kích cỡ 30 cm, màu trắng, không đính đá hoặc vật liệu trang trí, có giá khởi điểm hơn 2,3 tỉ đồng. Tiền đặt trước hơn 468,7 triệu đồng, tương đương 20 % giá khởi điểm. Sau khi đấu giá, chiếc túi này được chốt với mức 2,5 tỉ đồng.

Chiếc túi Hermès còn lại có kích cỡ 25 cm, màu trắng, được đính đá màu trắng ở phần khóa và viền túi, giá khởi điểm hơn 1,7 tỉ đồng. Tiền đặt trước hơn 354,3 triệu đồng, tương đương 20 % giá khởi điểm. Kết quả, chiếc túi này được đấu giá thành công với mức 11,6 tỉ đồng.

Võ Khánh Tuyên – Chuyên gia đến từ đâu ?

 

Vài năm gần đây, ta thường hay thấy rộ lên các danh xưng chuyên gia, phát biểu và cho ý kiến trên khắp mọi lãnh vực.

Điều oái oăm là, cái danh xưng "chuyên gia" này được sử dụng vô tội vạ, và hầu như do báo chí, Đài phát thanh truyền hình "phong tặng" cho mấy nhân vật mà họ đang dựa dẫm.

Gần nhứt là tay Nguyễn Tiến Nam, hiện đã bị bắt tạm giam, điều tra khởi tố vì quảng bá, cổ súy và thu lợi hàng trăm tỉ đồng do thứ nước thần thánh gọi là ion kiềm.

Chương trình phát thanh RFI ngày 25.05.2026


 

Tuấn Khanh - Thư cho người bạn trẻ: Khi chúng ta thật sự đau!


Năm 2014, tu viện Larung Gar ở Tây Tạng bị cháy rụi, mà theo nhiều lời kể là Trung Quốc không muốn tồn tại hệ thống đào tạo tăng sinh độc lập của Phật Giáo Tây Tạng, nên tu viện này đã "tự cháy".

Khi đó, một người bạn là nhà báo, luôn có những bài viết kính trọng Phật giáo, đã quằn quại, viết khóc la về một nơi chốn Phật giáo đã bị hủy hoại. Lời kêu khóc của bạn ấy mới thật là thương tâm làm sao.

Nhưng đến năm 2016, chùa Liên Trì của hòa thượng Thích Không Tánh bị đập nát không rõ nhu cầu, mà đến giờ, nơi đó vẫn là một bãi hoang. Cũng là một người đi chùa, là một Phật tử nhưng bạn hoàn toàn thờ ơ và không có một ý kiến gì trước một sự kiện chấn động này, gần như là chiếm trọn báo chí Việt Nam và cả quốc tế trong một thời gian.

Đặng Sơn Duân - Một số thông tin liên quan đoàn tàu Gaza

Trong thông báo trừng phạt ngày 19.05, Bộ Tài chính Mỹ xác định bốn nhân vật cộm cán liên quan đến đoàn tàu đi đến Gaza, bao gồm:

- Saif Hashim Kamel Abukishek: Thành viên hoạt động tại Tây Ban Nha của Ban thư ký Hội nghị Bình dân vì kiều dân Palestine (PCPA). Abukishek bị Bộ Tài chính Mỹ cáo buộc đóng vai trò chủ chốt trong đoàn tàu, là thành viên Uỷ ban Điều hành.

- Hisham Abdallah Sulayman Abu Mahfuz: Quyền Tổng thư ký và Chủ tịch của PCPA, hoạt động tại Jordan.