Phúc Lai - Điểm gãy

(Về cuộc chiến tranh xâm lược Ukraine của Putler, ngày 25/09/2026)

1. Hôm 23/09 trên Ukrinform có bài báo “Nếu Nga không sụp đổ vào ngày mai, chắc chắn họ sẽ thua vào ngày kia”. Và khi đọc nó, tôi nghĩ nếu nhớ được năm ngoái chúng ta đã nói những chuyện gì, ắt hẳn ai cũng sẽ thấy lạnh gáy.

Vào năm 2024 và đầu năm 2025, một số chuyên gia khi quan sát cuộc chiến tranh Nga-Ukraine đã dự báo: Kinh tế Nga sẽ đạt điểm gãy vào cuối năm 2025.

Đến đầu 2026, vẫn đánh nhau, rõ ràng là dự báo đó đã sai, kinh tế Nga chưa đạt điểm gãy. Tối qua khi nhờ AI dịch bài báo này, tôi đã nói chuyện với một nhà kinh tế khác cũng tên là Ivan, học ở Khoa kinh tế ĐHTH quốc gia Mục-tư-khoa. Nào, bây giờ chúng ta cùng nhìn lại sơ lược cuộc chiến từ góc độ... tiền:

Nguyễn Đình Bổn - Ai cũng nhìn thấy nỗi nhục đó, trừ bệnh nhân số 0

Trong bài phát biểu trước Đại hội đồng Liên Hiệp Quốc tại New York ngày 23/09, Tổng thống Zelensky đã công bố một con số gây sốc:

Theo trang chính thức của Liên Hiệp Quốc, ông Zelensky nêu rõ: Từ tháng 1 đến hết tháng 8/2026 (8 tháng), quân đội Nga thiệt hại 248.964 người (chết và bị thương nặng) trên chiến trường Ukraine.

Nga chỉ chiếm được hơn 1.000 km² lãnh thổ Ukraine trong năm nay, và Ukraine đã giải phóng lại một phần đáng kể trong số đó. Như vậy trung bình khoảng 248 sinh mạng cho mỗi km².​

Nguyễn Đình Bổn - Ai thắng ai thua?

Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky và Đệ nhất phu nhân Olena Zelenska vừa đến New York ngày 21/09 (hôm qua theo giờ địa phương). Họ tham dự phiên họp thứ 81 của Đại hội đồng Liên Hiệp Quốc, kéo dài trong vòng 7 ngày.

Có khoảng 20 cuộc gặp dự kiến (gồm với Tổng thống Trump), ký thỏa thuận drone mới, và các hoạt động khác. Zelensky cũng phát biểu vào ngày 23/09.​

Ngay cả Mỹ Iran đang bắn nhau đùng đùng thì Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian cũng đến và dự kiến phát biểu vào ngày 23/09. Ngoại trưởng Abbas Araghchi đã có mặt trước, dù đoàn Iran bị hạn chế di chuyển và một số thành viên bị Mỹ từ chối visa.​

Phúc Lai - Về cuộc chiến tranh xâm lược Ukraine của Putler, ngày 12/09/2026

1. Vừa rồi truyền thông thế giới có một số bài rất thê lương về việc các thành phố của Ukraine bị Nga tăng cường tấn công bằng UAV, loại có động cơ phản lực nên vượt qua khả năng đánh chặn của Ukraine. Trong khi Ukraine đang rất thiếu thốn vũ khí phòng không, ở đây có thể ngầm hiểu là thiếu Patriot.

Hiện tại năng lực của Nga được cho là sản xuất được 3.000 chiếc loại này/tháng, và người ta nhìn nhận đây là một chiến lược mới của Putler.

Vậy cái nhìn của chúng ta cần có là gì? 

Hiệu Minh - Putin và nghệ thuật “không đánh ai cả” bằng xe tăng

Tin cho hay nhóm công tác của Trump gặp Putin rồi lại bay sang Kiev để bàn tiếp. Cứ cái đà này, năm năm nữa có khi vẫn còn… bàn. Người ta nói rất đúng, cái gì không muốn làm thì đem ra bàn.

Cuộc chiến Ukraine có một thứ rất đáng nghiên cứu: Nghệ thuật nói chuyện sao cho mỗi câu đứng riêng thì có vẻ hợp lý, nhưng ghép cả bài lại thì chẳng hiểu mình đang nói cái gì.

Đầu tiên, Ukraine được mô tả là một quốc gia không thực sự tồn tại, một sản phẩm nhân tạo, thậm chí không có tư cách lịch sử để tồn tại độc lập. Rất hay. Chỉ có điều, nếu Ukraine không tồn tại thì quân Nga đang đưa xe tăng vào… đâu?

Phúc Lai – Ngăn ngắn về cuộc chiến tranh xâm lược Ukraine của Putler, ngày 29/08/2026

 

1. Tôi vừa nhận được bức ảnh chụp màn hình bài đăng của tài khoản David D. (@secretsqrl123) vào rạng sáng ngày 29/08/2026. Nó chính là một mảnh ghép trùng khớp với bức tranh tôi đã phác thảo trong bài viết ngày 16/08/2026, đồng thời nó phản ánh chính xác thế bế tắc quân số mà chúng ta đã phân tích.

Vậy mẩu tin viết gì? Nó dẫn thông tin tài liệu nội bộ bị rò rỉ từ Evraz (tập đoàn sản xuất thép hàng đầu của Nga với hơn 70.000 nhân sự).

Cụ thể là chỉ thị do Giám đốc vận hành Golovatenko của Liên hợp Thép Tây Siberia ký, yêu cầu Phòng quân vụ (Voenkomat) tại Nizhny Tagil – trung tâm công nghiệp quốc phòng cực kỳ quan trọng của Nga (nơi có xưởng xe tăng Uralvagonzavod) lập danh sách nhân viên thuộc diện dự bị nhưng được hoãn/miễn động viên (tức là có thẻ bron – бронь).

Nguyễn Đình Bổn - Một cô gái Nga chống chiến tranh xâm lược của Putin!

Margarita Reut, người Nga, sinh năm 1994 đã bị bắt sau sự việc xảy ra ngày 13/08/2026 tại Sevastopol.

Người thiệt mạng được xác định là Robert Mansurovich Shageev, 49 tuổi, sĩ quan Hải quân Nga, nhưng là một tên phản bội người Ukraine, từng chỉ huy tàu ngầm Ukraine Zaporizhzhia. Y ta đã đầu hàng Nga, nộp chiếc tàu ngầm duy nhất của Ukraine cho Nga, khi Putin chiếm Crimea năm 2014.

Cô bị bắt sau vụ nổ và bị đưa vào diện điều tra với cáo buộc khủng bố. Kênh Mash nói rằng khi được hỏi có hối hận hay không, Reut trả lời “không”.

Phạm Đình Trọng – Sự dối trá không lương thiện

 

1. Vào Facebook đọc được một stastus của một ông tự nhận là sinh viên không biết ở trường đại học nào, xưng xưng kể về tuổi trẻ rực rỡ lý tưởng, tràn đầy khát vọng cống hiến. “Ngày 20/02/1979 sinh viên chúng tôi tham gia phục vụ chiến đấu bảo vệ tuyến phòng thủ số 1 tại Thất Khê, Lạng Sơn chống quân Trung Quốc xâm lược”. Tôi giật mình kinh ngạc.

Ngày 20 tháng Hai năm 1979, ngày thứ ba quân Đặng Tiểu Bình tràn sang cướp nước ta, gây tội ác với dân ta. Sáu trăm ngàn quân xâm lược vẫn đang còn sức mạnh của yếu tố bất ngờ và lực lượng chiến đấu chặn giặc vẫn chỉ có lực lượng tại chỗ, rất ít ỏi, nhỏ bé. Giặc đang tận dụng thời cơ lấn sâu vào nội địa nước ta.

Thất Khê cách đường biên chưa đến mười cây số, ngay từ ngày đầu cuộc chiến đã lọt vào vùng giặc chiếm đóng. Đã tràn ngập lũ giặc tham tàn cướp bóc, đâu còn trận địa của ta để sinh viên đến “tuyến phòng thủ số 1 tại Thất Khê, Lạng Sơn chống quân Trung Quốc xâm lược”!

Nguyễn Đình Bổn - Gác lại tranh cãi lịch sử giữa hai nước đồng minh để cùng chống xâm lược Nga!

Theo thông báo từ Bộ trưởng Quốc phòng Ba Lan Władysław Kosiniak-Kamysz (ngày 09/70/2026), việc chuẩn bị sản xuất tên lửa đánh chặn PAC-3 cho hệ thống Patriot tại Ukraine (mà Mỹ đã cấp phép) có thể bắt đầu trong vài tuần tới. Ba Lan sẽ đóng vai trò quan trọng trong việc chuyển giao công nghệ và hợp tác sản xuất/bảo dưỡng.

Ba Lan là một trong bốn nước NATO (cùng Đức, Hà Lan, Thụy Điển) được Mỹ cho phép tham gia trung tâm bảo dưỡng và sản xuất tên lửa PAC-3 tại châu Âu.

Warsaw khẳng định sẽ hợp tác trực tiếp với Ukraine trong chương trình này sau thỏa thuận đa phương với Mỹ và các đối tác NATO.

Phúc Lai - Viết ngắn về cuộc chiến tranh xâm lược Ukraine của Putler ngày 06/07/2026

Mấy hôm nay Nga điên cuồng bắn vào các cây xăng của Ukraine vùng biên giới các tỉnh Kharkiv, Sumy, Dnipro và hôm qua đến Odesa. Tôi bình luận trên tường nhà một người bạn: Phải bắn cây xăng là hỏng rồi. Khi anh không tìm được đầu và giữa của chuỗi cung ứng, anh phải tiêu diệt cái ngọn.

Một quân đội sở hữu các vũ khí tầm xa đắt đỏ nhưng lại phải phung phí hỏa lực đi “điên cuồng bắn phá” những cây xăng dân sự nhỏ lẻ tại Kharkiv, Dnipro, Sumy, Odesa, điều đó phản ánh một sự bất lực trong công tác trinh sát nắm mục tiêu.

Tình trạng hỗn loạn ở Kuban cũng đã tăng dần đến mức nghiêm trọng cho thấy lãnh đạo nước này từ các tỉnh đến trung ương, bắt đầu cuống. Đây là tin ở ảnh 2 ngày 05/07/2026. Nó mô tả cuộc khủng hoảng nhiên liệu nghiêm trọng bùng phát thành bạo loạn, ẩu đả giữa các tài xế tại vùng Kuban (đặc biệt tại Temryuk và Anapa).

Phúc Lai - Về cuộc chiến tranh xâm lược Ukraine của Putler ngày 05/07/2026

 

A. Nga sẽ được coi là thắng nếu…

… nếu như chúng chiếm nốt được 2 thành phố Slovyansk và Kramatorsk. TUYỆT VỌNG là từ chuẩn nhất để chỉ tình thế của Putler, cả về lĩnh vực bảo vệ đất nước sâu trong nội địa lẫn trên chiến trường. Nhưng cũng chính vì vậy gần đây chúng liên tục tung tin về những “chiến thắng giòn giã” và “tấn công vũ bão”… Dưới đây là sự thật.

1. Khu vực Oleksandrivka:

Tuyên truyền của bọn Pro-Nga sử dụng bản đồ đồ họa của Военная Хроника (“Biên niên sử quân sự”) để vẽ nên một khung cảnh Cụm tác chiến Đông (“Vostok”) vừa chiếm xong Oleksandrivka (bên cạnh Pisanki/Pisanky) và chuẩn bị tiến dọc theo quốc lộ N-15, chỉ cần vượt con mương là Pokrovskoe đã nằm trong tầm tay.

Phúc Lai – Rất ngắn về cuộc chiến tranh xâm lược Ukraine của Putler, ngày 01/07/2026

Xuất hiện một tin ngắn về thái độ và ý tứ của Putler về việc chấm dứt chiến tranh – nguồn Đài phát thanh quốc tế Trung Quốc.

Tin này thể hiện rất rõ thế bế tắc của Nga. Mạnh nhất hiện nay của Nga là tập kích đường không sâu vào lãnh thổ Ukraine, nhưng từ đầu chiến tranh đến nay chiến lược này rất ít tác dụng vì Ukraine là bên yếu thế hơn, buộc phải thi hành chiến lược chiến tranh phi đối xứng.

Và đến cuối 2025, nửa đầu 2026 chúng ta đang chứng kiến Ukraine đang chơi đôi công với Nga. Đáng buồn cho Putler rằng năng lực phòng không của nước này quá kém, số lượng quá ít và quá nhiều mục tiêu phải bảo vệ.

Phúc Lai – Sự thật về việc người Nga hỗn loạn tháo chạy khỏi Crimea

 

(Về cuộc chiến tranh xâm lược Ukraine của Putler, ngày 27/06/2026)

Có người hỏi: Dân Nga Crimea kéo nhau về mainland làm tắc đường lên cầu Kerch đến 50 km. Nhờ anh kiểm tra thông tin xem sao?

Trả lời nhanh, tôi nói: Cầu Kerch từ khi bị tấn công đến lần thứ mấy, năng lực thông xe của nó giảm đi rất nhiều đồng thời các biện pháp an ninh chặt chẽ làm cho nó thường xuyên tắc dài hàng cây số. Những diễn biến xung quanh bán đảo Crimea tuần qua hoàn toàn có thật và nó chắc chắn dẫn tới việc… tắc đường. Tuy nhiên bản chất của câu chuyện như thế nào, cần nhìn nhận tỉnh táo.

Đúng, thông tin về tình trạng tắc đường lịch sử tại cầu Kerch đang tràn ngập các trang mạng xã hội và báo chí quốc tế trong suốt 24 – 48 giờ qua (tính đến sáng 27/06). Cho đến hôm qua, trang The New Voice of Ukraine đưa tin tắc ở đầu cầu khoảng 15 ki-lô-mét, từ làng Ivanivka đến tận chân cầu. Tin này cũng được kênh Telegram độc lập Astra và kênh giám sát Krymsky Most của chính chính quyền chiếm đóng đưa: tính đến tối 26/06 dòng xe cộ kéo dài đến như vậy thật. Nguồn 

Phúc Lai – Ngăn ngắn về cuộc chiến tranh xâm lược Ukraine của Putler, ngày 26/06/2026

 

1. Quay lại với khủng hoảng ngoại giao Ba Lan – Ukraine gần đây : Nói nốt cho hết.

Một số người ủng hộ Ukraine nhưng bây giờ đứng về phía Ba Lan, quay ra phê phán Ukraine “vô ơn”. Vậy chúng ta hãy cùng nhìn lại lịch sử giai đoạn đầu chiến tranh nhé.

+ Thứ nhất. Công ơn của Ba Lan là trời bể, đơn giản nhất là cho người Ukraine chạy nạn sang trú chân, nuôi ăn, cho việc làm, nhường cơm sẻ áo...

+ Thứ hai. Ba Lan cung cấp địa điểm cho hoạt động cung ứng từ phía Tây sang cho Ukraine, và tôi không nghi ngờ rằng có một thời gian dài nhiều hoạt động sản xuất quốc phòng của Ukraine phải đưa sang đất Ba Lan.

Hoàng Quốc Dũng - Chiến dịch “40 ngày”: Ukraine tìm cách đưa chiến tranh vào «pháo đài kiên cố Moscow»

 

Ngày 25/06/2026, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky công bố việc phê chuẩn một chiến dịch kéo dài 40 ngày, nhằm gia tăng áp lực lên Nga và buộc Moscow chấm dứt chiến tranh.

Chiến dịch này tập trung vào việc tấn công có hệ thống các cơ sở hạ tầng phục vụ nỗ lực chiến tranh của Nga : Nhà máy lọc dầu, kho nhiên liệu, mạng lưới năng lượng, trung tâm hậu cần và các tuyến tiếp vận chiến lược.

Trên thực tế, chiến dịch này không phải là một bước ngoặt mới, mà là sự tiếp nối và nâng cấp của một chiến lược đã được Ukraine triển khai từ nhiều tháng trước. Các cuộc tấn công bằng drone của Ukraine nhằm vào nhà máy lọc dầu, kho nhiên liệu, căn cứ không quân và cơ sở hạ tầng năng lượng của Nga đã liên tục gây thiệt hại đáng kể. Theo một số phân tích, có thời điểm tới khoảng một phần ba công suất lọc dầu của Nga bị ảnh hưởng tạm thời, dẫn đến thiếu hụt nhiên liệu ở nhiều khu vực và buộc chính quyền Nga phải áp dụng các biện pháp khẩn cấp.

Phúc Lai - Ngăn ngắn về cuộc chiến tranh xâm lược Ukraine của Putler, ngày 22/06/2026

Theo nhận xét của tôi, Nga đang đứng trước những thực trạng cực kỳ đau đớn sau cú tấn công của Ukraine vào nhà máy lọc dầu nằm giữa thành phố Mục-tư-khoa hôm 19/06 vừa qua.

Tất nhiên, lãnh đạo nước này vẫn luôn to mồm, mà như toàn thế giới đã nhận ra: Họ liên tục tuyên bố về những lằn ranh hết lần này đến lần khác.

Hồi 2022, sau khi Putler vội vàng sáp nhập 4 tỉnh của Ukraine, bọn dư luận viên pro Nga đã hoắng huýt: “Chết rồi, Gấu sáp nhập rồi, bây giờ tấn công vào đất đó là tấn công vào đất Nga rồi, toàn dân Nga sẽ vùng lên đập chết Ukraine!”. Tôi thì nhận xét: Putler ngu rồi, đó chỉ là một trong những bước đi bế tắc, không chiếm được trên thực tế, thì chiếm được bằng... nước bọt.

Phúc Lai - Không chịu học sử!

Năm 1812, hoàng đế nước Pháp Napoleon Bonaparte dẫn quân đến trung tâm nước Nga. Dù cuộc hành binh thất bại nhưng ông ta đốt trụi thành phố này. Burnt to the ground.

Hai trăm năm sau, có một chàng trai trẻ đóng vai ông hoàng đế này trong bộ phim điện ảnh hài hước có tên là "Rzhevsky chống lại Napoleon" (tiếng Nga: Ржевский против Наполеона, tên tiếng Anh: Rzhevsky Versus Napoleon hoặc Corporal vs. Napoleon). Chàng trai đó là Zelenskyy.

Bộ phim được chính thức công chiếu vào tháng 1 năm 2012, vốn là một dự án điện ảnh hài hợp tác giữa Nga và Ukraine thời bấy giờ, do đạo diễn Maryus Vaysberg thực hiện.

Phúc Lai – Về cuộc chiến tranh xâm lược Ukraine của Putler, ngày 19/06/2026

 

1. BUNG NÓC !

Ngày hôm nay làm gì còn chuyện gì nữa ngoài BUNG NẮP ! Tràn ngập cõi mạng là hình ảnh cái nóc bồn chứa dầu bay lên như một cái đĩa bay, một cái vung khổng lồ của nồi áp suất Liên Xô trứ danh.

Vậy mục tiêu cụ thể là gì ?  Là nhà máy lọc dầu Mátxcơva mang tên Kapotnya. Kapotnya là nhà máy cung cấp tới 40 % lượng xăng dầu cho toàn bộ thủ đô nước Nga. Nếu tôi nhớ không nhầm, cách đây khoảng 2 ngày (cần kiểm tra lại thời gian) nó đã bị tấn công một lần vào tháp ngưng tụ, và vẫn chưa thể đi vào hoạt động trở lại : Nó không thể lọc dầu thô thành xăng thương phẩm được nữa.

Tuy nhiên, hệ thống bồn chứa khổng lồ tại đây thì vẫn nguyên vẹn. Trong bối cảnh các kho dầu vùng từ biên giới đến cận trung tâm liên tục bị đe dọa và tấn công, Nga buộc phải biến các bồn chứa của nhà máy Kapotnya này thành một kho trung chuyển và lưu trữ xăng dầu thành phẩm quy mô lớn.

Phúc Lai – Về cuộc chiến tranh xâm lược Ukraine của Putler ngày 09/06/2026

1. Bài hôm nay tôi muốn mở đầu bằng cuộc chiến… xe tải, chủ đề yêu thích của tôi từ đầu chiến tranh.

Dữ liệu của Bộ Quốc phòng Ukraine cho thấy tính đến ngày 29/5, tổng số xe tải/xe bồn Nga mất là 100.230 xe. Đến ngày 02/06, con số này nhảy vọt lên 102.138 xe. Nhưng thống kê khác nghe còn sướng tai hơn : Chỉ trong vòng 5 ngày đó, Nga đã mất chính xác 1.908 xe tải/xe bồn (nếu tính rộng ra cả các phương tiện cơ giới phụ trợ và xe bọc thép hậu cần chuyên dụng, con số này vượt mốc 2.300 chiếc).

Đến đây, tôi muốn mở rộng thống kê một chút. Tháng Tư 2026, tổng số xe tải và xe bồn của Nga bị đốt là khoảng 6.500 đến 7.000 xe, trung bình 220 xe/ngày. Tháng Năm 2026, con số đã là hơn 12.500 xe (tháng này trở thành tháng kỷ lục cao nhất từ đầu chiến tranh) đạt trung bình ~ 400 xe / ngày (Có những ngày đỉnh điểm vọt lên trên 500 xe).

Hoàng Quốc Dũng – Từ nước Nga hùng mạnh đến Trung Quốc trỗi dậy : Bài học của hơn nửa thế kỷ

 

Cách đây 52 năm, tôi lên tàu hỏa rời Việt Nam sang Ukraina du học. Khi đó Ukraina còn là một phần của Liên Xô. Chuyến đi kéo dài gần hai tuần, xuyên qua toàn bộ lãnh thổ Trung Quốc rồi đến nước Nga rộng lớn. Đó là một hành trình mà đến hôm nay tôi vẫn nhớ như in.

Đối với một thanh niên Việt Nam thời đó, được thực hiện một chuyến đi như vậy là một niềm hạnh phúc vô cùng lớn lao. Không chỉ là cơ hội được nhìn thấy những chân trời mới, đó còn là bước ngoặt của cả cuộc đời tôi. Chính chuyến đi ấy đã giúp tôi tận mắt quan sát những xã hội khác nhau, chứng kiến những thực tế mà sách vở và tuyên truyền không nói hết, từ đó hình thành những suy nghĩ chính trị mà tôi vẫn mang theo cho đến tận ngày nay.

Điều gây ấn tượng mạnh nhất đối với tôi là sự tương phản gần như tuyệt đối giữa Trung Quốc và Liên Xô.