Đường cao tốc M-14 là một tuyến giao thông quốc tế quan trọng của Ukraine, chạy dọc theo bờ biển phía nam từ Odesa qua Mykolaiv, Kherson, Melitopol và kết thúc tại biên giới Nga gần Mariupol. Tuyến đường này đóng vai trò là "xương sống" trên "cầu đất liền" nối khu vực miền nam Ukraine với bán đảo Crimea.
Sau khi xâm lược các khu vực phía nam Ukraine (bao gồm Mariupol, Melitopol, Berdiansk), Nga đã tiến hành sáp nhập và đồng bộ hóa lại mạng lưới giao thông tại đây vào hệ thống của mình.
Phía Nga đã gom đoạn tuyến thuộc đường M-14 cũ (đoạn từ biên giới vùng Rostov qua Mariupol, Melitopol) kết hợp với đường A280 sẵn có của Nga. Toàn bộ hành lang giao thông kéo dài từ Rostov-on-Don đến Crimea này được họ đặt tên lại là Đường cao tốc liên bang R-280 "Novorossiya".
Vào ngày 11 tháng 11 năm 2022, sau một đợt phản công lớn, quân đội Ukraine đã chính thức giải phóng thành phố Kherson và các khu vực lân cận ở bờ tây sông Dnieper, buộc lực lượng Nga phải rút hoàn toàn sang bờ bên kia sông.
Trong năm 2023, Ukraine đã nhiều lần muốn vượt qua bờ đông để phong tỏa tuyến đường M-14 nhằm uy hiếp bán đảo Crimea nhưng không thành công vì Nga hiểu tầm quan trọng của tuyến đường này và họ đã đem một lực lượng phòng thủ lớn về đây.
Có lúc Ukraine thực sự đã lập được vài đầu cầu nhỏ ở Krynky và vùng phụ cận nhưng họ không thể mở rộng thành một cuộc đột phá lớn để cắt hành lang bộ tới Crimea. Xe tăng khó vận chuyển qua sông rộng.
Nhưng sau khi Ukraine thành công vang dội về sản xuất UAV, mọi chuyện đã dần thay đổi vào đầu năm 2026.
Đến đầu tháng 5, UAV của Ukraine đã liên tục tấn công các xe tải quân sự và nhiên liệu chạy trên tuyến này để vào Crimea khiến Nga phải "tạm thời" cấm các phương tiện giao thông dân sự lưu thông trên các tuyến đường bộ trọng điểm (bao gồm cả cao tốc M-14 và các tuyến đường hành lang trên bộ qua vùng Zaporizhzhia và Kherson) để đến Crimea.
Như vậy Ukraine không thể cắt “hành lang Crimea” bằng xe tăng hay bộ binh như kỳ vọng năm 2023, nhưng họ đang đạt được một phần hiệu quả tương tự bằng drone tầm xa và họ đã thay đổi bằng chiến lược mới theo 3 tầng:
1. Không cần chiếm đất ngay, chỉ cần làm hậu cần Nga “mất an toàn”. Drone đã cho phép Ukraine đánh xe tải, kho đạn, trạm radar, đoàn xe, tàu chở nhiên liệu và các kho xăng dầu, điểm sửa chữa sâu 50–200 km sau tiền tuyến mà không cần mở cuộc tấn công mặt đất lớn.
2. M-14 đang bị biến thành “vùng nguy hiểm liên tục” bởi drone Ukraine đã xuất hiện dọc Mariupol → Melitopol → Crimea, các xe nhiên liệu và hậu cần bị săn trực tiếp trên đường khiến Nga phải đổi tuyến, chạy đêm, phân tán đoàn xe. Đây là chiến thuật “drone blockade” — phong tỏa bằng drone.
Điểm mới là Ukraine không chỉ đánh “mục tiêu cố định” nữa, mà đánh cả phương tiện đang chạy, logistics động, tuyến tiếp tế thời gian thực.
3. Ukraine đang đánh vào “độ sâu chiến dịch” của Nga mà Reuters gọi đây là chiến thuật “middle strikes” - các đòn đánh tầm trung 30–180 km sau tiền tuyến. Mục tiêu không chỉ là phá vài chiếc xe, mà là buộc Nga dùng thêm phòng không, kéo giãn radar, giảm tốc độ vận chuyển, tăng chi phí hậu cần, làm mọi hoạt động ở Crimea và nam Ukraine chậm lại.
Dù vậy hiện Ukraine vẫn chưa kiểm soát hoàn toàn hành lang Crimea, xe quân sự Nga vẫn còn chạy trên đường, trong khi phòng không và tác chiến điện tử Nga vẫn hoạt động mạnh. Nhưng theo Forbes mô tả là Ukraine đang tạo ra kiểu bao vây hiện đại, đó là bao vây bằng drone thay vì bộ binh. Họ chưa cần chiếm thành phố mà chỉ cần làm cho đường tiếp tế luôn bị đe dọa khiến đối phương hao mòn dần và đến lúc nào đó sẽ cắt hẳn.
Nếu xu hướng này tiếp tục vài tháng nữa, tác động lớn nhất có thể không phải là “Crimea bị cô lập ngay”, mà là chi phí giữ Crimea của Nga tăng mạnh, tốc độ tiếp tế giảm và khả năng cơ động quân ở mặt trận nam Ukraine yếu đi đáng kể.
Chính UAV đã làm điều mà xe tăng, bộ binh không làm được.
NGUYỄN ĐÌNH BỔN 23.05.2026
Aucun commentaire:
Enregistrer un commentaire
Remarque : Seul un membre de ce blog est autorisé à enregistrer un commentaire.