Lưu Trọng Văn – Lời chào Phạm Minh Chính

 

Gã có mối quan hệ với thủ tướng Phạm Minh Chính khi ông hồi đáp một bài viết của gã, phản ứng khá gay gắt một số câu viết hơi bốc đồng của ông, khi ông viết thư khen ngợi đội bóng đá U 23 Việt Nam. Thái độ của ông lắng nghe chân thành và cầu thị.

Lúc đó gã chưa hề gặp ông. Sau đó mỗi tết đến ông đều nhớ đến kẻ đã phê phán phản biện ông, bằng cách gửi biếu gã một chai rượu xịn.

Một sớm, đang phượt bụi trên thuyền dọc sông Son gần động Phong Nha quê gã thì nhận được cú điện thoại của Nguyễn Quang Thiều. Thiều bảo tối mai thủ tướng Phạm Minh Chính mời cơm Thiều để cùng trao đổi về văn học. Thủ tướng muốn mời gã cùng dự. Gã từ chối với lý do đang đi phượt bụi quê choa.

Mai Quốc Ấn – Sửa đổi Điều lệ Đảng ?

 

Trong đại đa số các status, người ta chỉ nhắc về việc ông Tô Lâm tái đắc cử Tổng bí thư.

Nhưng theo tôi, việc sửa Điều lệ Đảng ngay sau Đại hội XIV cũng là một thông tin rất đáng chú ý.

VnExpress có viết : “Tiến hành nghiên cứu tổng kết thi hành Điều lệ Đảng ngay từ đầu nhiệm kỳ, và đề xuất bổ sung sửa đổi Điều lệ Đảng cùng với bổ sung sửa đổi cương lĩnh chính trị xây dựng đất nước trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội tại Đại hội XV vào dịp 100 năm thành lập Đảng.”

Lê Huyền Ái Mỹ - Nghĩ vụn trong ngày 23-1

 

Một kết quả tất yếu. Bởi 1 năm, 5 tháng, 20 ngày qua, đã là “bài kiểm tra” toàn diện, là cuộc tập dượt đa dạng. Là minh chứng để đi tới sự thuyết phục từ nguyên lão đến đương kim, là phép tính mà cũng là phép thử cho cuộc cờ chính trị.

Nơi mà đằng sau những đợt cải cách trụ cột thể chế, hạ tầng, nhân lực là bước tập hợp, sàng lọc, thiết lập một đội hình nhằm biểu thị lựa chọn, thiên hướng hành động (hơn là mớ màu xám trước đó). Chấp nhận cách đi “phi truyền thống”, thực dụng, coi trọng kết quả sản phẩm.

Một kết quả chính danh mà đặt trong tiến trình nguyên nhân, cả trong nước lẫn toàn cầu, ít nhất nó có vẻ “ăn rơ” ; hoặc nó không còn lựa chọn nào khác để bớt dần sự “lạc lỏng”, để “không thể đứng ngoài” mà làm phần còn lại nhỏ nhoi của thế giới. Nên, nó cần cho đại cuộc hiện nay.

Chương trình phát thanh RFI ngày 23.01.2026

 

Lê Thọ Bình - Thế giới phân cực : Không còn phe phái, chỉ còn lợi ích

Thế giới đang bước vào một giai đoạn phân cực sâu sắc, nhưng không còn theo mô hình “hai phe” quen thuộc của Chiến tranh Lạnh.

Thay vào đó, một trật tự mới đang hình thành, nơi các quốc gia không còn được chia rạch ròi theo ý thức hệ hay liên minh cứng, mà xoay quanh các trung tâm quyền lực, những quốc gia đủ lớn để thống trị, dẫn dắt và lôi kéo phần còn lại đi theo quỹ đạo lợi ích của mình.

Trong bức tranh đó, bốn trục quyền lực nổi lên rõ nét: Mỹ, Trung Quốc, Nga và Ấn Độ. Điểm chung của họ không phải là cùng giá trị hay cùng mô hình phát triển, mà là đất rộng, người đông, tiềm lực quốc phòng mạnh, năng lực khoa học - công nghệ vượt trội và tham vọng định hình luật chơi toàn cầu.

Một năm của Donald Trump dài như một thế kỷ đối với thế giới

 

Đăng ngày: 21/01/2025

Nhân dịp một năm ngày Donald Trump trở lại Nhà Trắng, báo chí hôm nay 20/01/2026 phác họa một thế giới bị đảo lộn : Trật tự hậu Thế chiến II bị thách thức, châu Âu chao đảo trước hồ sơ Groenland, hồ sơ Ukraina bị bỏ ngỏ, trong khi Hoa Kỳ phô trương sức mạnh tại Davos.

Một năm đủ để phá vỡ trật tự quốc tế hậu Đệ nhị Thế chiến

Libération chạy tít trang nhất « Một năm của Trump mà như một thế kỷ ». Truy quét di dân, chiến tranh kinh tế, tấn công vào vấn đề khí hậu và khoa học, đồng lõa với Putin, dự án Riviera ở Gaza, bắt Maduro, đe dọa sáp nhập Groenland…Một năm sau khi quay lại, bản tổng kết của Donald Trump khiến người ta phải chóng mặt. Tờ báo nhận xét, cách đây một năm đúng vào giờ này, người ta biết rằng sẽ có nhiều biến động. Rằng Ukraina có nguy cơ bị Hoa Kỳ bỏ rơi, rằng thế giới sẽ không còn như cũ sau nhiệm kỳ thứ hai của Donald Trump.

Nhưng không ai có thể tưởng tượng là vị tổng thống Mỹ - vừa có khuynh hướng trẻ con vừa tự cao tự đại - lại hành động nhanh chóng, mạnh mẽ và đi xa đến như vậy. Không hề nghĩ rằng ông sẽ phá vỡ trật tự thế giới được thiết lập sau Đệ nhị Thế chiến, biến các đồng minh châu Âu thành kẻ thù, mời người bạn mới Vladimir Putin ngồi vào một « Hội đồng Hòa bình » có nhiệm vụ quản lý Dải Gaza bị tàn phá bởi một người bạn khác, Benjamin Netanyahu.

Hoàng Quốc Dũng - Mỹ : Từ bá quyền có giới hạn đến bá quyền không giới hạn

Trước hết, cần nói rõ rằng việc phân tích và phê phán chủ nghĩa bá quyền của Mỹ không hề phủ nhận vai trò lịch sử to lớn của quốc gia này; trong việc góp phần giải phóng châu Âu khỏi chủ nghĩa phát xít. Cũng như trong việc cổ xúy, bảo vệ và phổ biến các giá trị tự do và dân chủ trong một giai đoạn dài của thế kỷ XX.

Không cần đợi đến khi Donald Trump xuất hiện, nước Mỹ từ lâu đã mang những đặc trưng rõ rệt của một cường quốc bá quyền. Trong suốt thế kỷ XX và đầu XXI, Hoa Kỳ liên tục can thiệp vào công việc nội bộ của các quốc gia khác, khi thì nhân danh “tự do”, “dân chủ”, khi thì “an ninh toàn cầu”, nhưng thực chất nhằm bảo vệ lợi ích chiến lược và kinh tế của mình.

Cuộc chiến xâm lược Iraq năm 2003 là ví dụ điển hình và tai tiếng nhất. Dựa trên cáo buộc Iraq sở hữu vũ khí hủy diệt hàng loạt – thứ sau đó được chứng minh là không tồn tại – Mỹ đã tiến hành một cuộc chiến trái với tinh thần luật pháp quốc tế, làm hàng trăm nghìn người thiệt mạng và phá hủy cấu trúc xã hội của toàn bộ quốc gia.

Phó Đức An - Trump là cao thủ thương thuyết hay một tay bợm già ?

Đúng cả hai, nếu bạn thích Trump hoặc ghét Trump. Lão PP tất nhiên là người từ lâu đã cho rằng Trump là một cao thủ thương thuyết. Bậc thầy của những bậc thầy thương thuyết từ cổ đến kim.

Mới rồi, tại Davos Trump đã thông báo hủy bỏ kế hoạch áp thuế với 8 nước châu Âu, và cho biết NATO đã đồng ý về một thỏa thuận khung cho vấn đề Greenland ngay sau cuộc gặp với Tổng thư ký NATO Mark Rutte. Thỏa thuận này tất nhiên là theo ý Trump, mà có lẽ đã soạn thảo từ trước.

Theo tờ New York Times, dẫn lời ba quan chức cấp cao quen thuộc với các cuộc thảo luận, thỏa thuận này được đề xuất bởi Tổng thư ký NATO Rutte, Rutte là cựu thủ tướng Hà Lan được cho là có quan hệ thân thiết với Trump. Trọng tâm của thỏa thuận là việc Đan Mạch chuyển giao chủ quyền một phần đất nhỏ ở Greenland cho Hoa Kỳ để xây dựng căn cứ quân sự của Mỹ.

Lê Diễn Đức - Không có chuyện Mỹ “lấy được Greenland mà không tốn một cắc”

 

Tại diễn đàn Davos, ông Trump lải nhải về việc sau khi Thế Chiến 2 kết thúc, bày tỏ sự hối tiếc là Mỹ đã trao trả Greenland cho Đan Mạch và phàn nàn Đan Mạch “không biêt điều”, rằng Mỹ đã bảo vệ Greenland bằng tiền bạc và sinh mạng. Thực tế như thế nào ?

Trong Thế chiến II, khi Đan Mạch bị Đức quốc xã xâm chiếm vào tháng 4/1940, vùng lãnh thổ Greenland (một thuộc địa của Đan Mạch) đứng trước nguy cơ bị Đức khai thác như một bàn đạp chiến lược ở Bắc Cực. Đan Mạch không thể tự bảo vệ đảo này, nên Chính quyền Đan Mạch lưu vong ở Washington phải ra quyết định quan trọng : ký thỏa thuận cho Mỹ đảm nhiệm phòng thủ Greenland thay mặt Vương quốc Đan Mạch.

Sau khi thỏa thuận được ký vào 9 tháng 4 năm 1941 (đại sứ Henrik Kauffmann đại diện Đan Mạch tại Mỹ chấp thuận cho quân Mỹ bảo vệ Greenland), Mỹ tiến hành xây dựng các căn cứ không quân và hải quân rộng khắp đảo.

Groenland : Thế giới trước một trật tự bị Trump đảo lộn

 

Đăng ngày: 20/01/2026 

Từ lời đe dọa chiếm Groenland của Donald Trump, đến cuộc đàn áp đẫm máu người biểu tình Iran và những đòn không kích của Nga khiến thường dân Ukraina chìm trong bóng tối giữa mùa đông, báo chí Pháp hôm nay 19/01/2026 phác họa một thế giới bất ổn, nơi Hoa Kỳ không còn là điểm tựa như trước. 

Groenland : Châu Âu buộc phải tỉnh giấc trước tham vọng của Trump

Libération chạy tít trang nhất « Groenland : Châu Âu trước sự trấn lột của Trump », Le Figaro nhấn mạnh « Châu Âu cao giọng trước Trump », Les Echos cảnh báo « Groenland : Bóng ma một cuộc chiến tranh thương mại ». Libération nhận định trong bài xã luận, ai có thể ngờ rằng một liên minh từ 77 năm qua có thể bị tan vỡ vì một mảnh đất băng giá ở một nơi hẻo lánh trên thế giới ? Sau sự khiêu khích mới của Donald Trump cuối tuần qua, châu Âu không còn có thể ngồi yên với hy vọng tránh bị trừng phạt thêm, hay cứu vãn NATO bằng mọi giá.

Đông đảo người Đan Mạch và Groenland đã xuống đường hôm thứ Bảy để nói không với chủ nghĩa đế quốc của Mỹ với hình thức tệ hại nhất là chiếm đoạt lãnh thổ dưới vỏ bọc thỏa thuận thương mại. Và vì tổng thống Mỹ chỉ hiểu được qua lăng kính thương mại, nên châu Âu cũng phải lý giải tương tự. Liên Hiệp Châu Âu là đối tác thương mại lớn nhất của Hoa Kỳ, chỉ riêng điều này đã tạo thành tương quan lực lượng. Nịnh nọt Trump không có được tác động lâu dài, nên cần kiên quyết ủng hộ Đan Mạch.

Văn Công Hùng – Ghi chép ngày 22.01.2026

 

Tin sáng

1. "Rút ngắn thời gian làm việc Đại hội XIV của Đảng, dự kiến bế mạc 23-1"- Hân hoan ạ, là chiều mai ạ. Nói thật với các bác, một số bà con chỉ quan tâm tới... kết quả, thế nên rút ngắn là họ càng biết sớm kết quả, nên họ... hân hoan, chưa kể còn tiết kiệm khối tiền ạ. Thế chứ lị. Nhà cháu thì, như vẫn, tin tưởng hết sức vào sự sáng suốt của các đại biểu và đại hội. Các tin lèo phèo bên ngoài là nhà cháu bỏ ngoài tai hết, thề.

À một thông tin bà con cũng cần biết : "Trung ương Đảng khóa XIII thống nhất chưa bổ sung, sửa đổi Điều lệ Đảng tại Đại hội XIV".

2. "Xác minh vụ hai mẹ con đánh thai phụ gây xôn xao ở Bắc Ninh"- Họ là bà con rất gần đấy ạ, tranh cãi gì đấy mà bà mẹ với thằng con xông vào đánh rất dã man hai chị em ruột, một đang mang thai, một đang bế cháu bé mấy tháng tuổi.

Nguyễn Thông - Về

Khổ thơ này, của bác thi sĩ trứ danh Tô Thùy Yên, có lẽ những người về nghỉ kia không xứng nhận, nhưng ít nhiều cũng có phần hợp cảnh hợp tình.

Tôi mạn phép, trộm vong linh bác thi sĩ, chép tặng các chú. Ngó các chú (gọi vậy bởi tôi hơn tuổi chứ không có ý xếch mé hoặc hạ thấp) cười tươi tắn trước khi rũ áo từ quan, thấy cũng đường được.

Thơ rằng :

Nguyễn Thông - Vẫn còn rụt rè

 

Hôm nay 22.01.2026, các báo nhà nước đều đưa tin, ông Hoàng Đăng Quang - Phó trưởng ban thường trực Ban Tổ chức trung ương (đảng) thông báo rằng tại đại hội 14, trung ương đã thống nhất chưa sửa đổi hoặc bổ sung Điều lệ đảng hiện hành.

Như vậy, dĩ nhiên không xảy ra điều mà nhiều người mong muốn : Gộp hai chức danh tổng bí thư và chủ tịch nước, còn gọi là "nhất thể hóa".

Vấn đề cơ bản không phải là nhất thể hóa hai chức danh thành một (chả giải quyết được gì nếu chỉ làm hình thức bởi chỉ như thứ cách mạng nửa vời). Mà là đừng có duy trì cái bộ máy lãnh đạo song trùng (thậm chí tam trùng, tứ trùng) từ trung ương tới địa phương nữa. Quá tốn kém, cồng kềnh, không giống ai.

Lưu Nhi Dũ - Không thấy Chủ tịch nước Lương Cường, Thủ tướng Phạm Minh Chính !

 

Đại hội XIV đã công bố danh sách 180 Ủy viên Trung ương chính thức và 20 Ủy viên Trung ương dự khuyết. Trong danh sách không thấy tên Thủ tướng Phạm Minh Chính, Chủ tịch nước Lương Cường.

Như vậy lời đồn là có thật. Chính phủ sẽ có Thủ tướng mới, Chủ tịch nước mới hay là...

Hai bộ trưởng Đào Hồng Lan và Nguyễn Kim Sơn vẫn tại vị. Y tế và giáo dục đồng tiến !

Chương trình phát thanh RFI ngày 22.01.2026

 

Iran : Năm ngày chìm đắm trong bóng đêm và biển máu

 

Đăng ngày: 16/01/2026 

Báo chí Pháp ngày 15/01/2026 nhận định, trong khi chế độ Hồi giáo Iran đàn áp đẫm máu phong trào biểu tình, cắt đứt hoàn toàn Internet để che giấu cuộc thảm sát, Washington đứng trước một lựa chọn mang tính quyết định. Cuộc khủng hoảng Iran không chỉ làm rung chuyển Trung Đông mà còn khiến Trung Quốc và Cuba lo ngại bị mất thêm những đồng minh then chốt trong phe chống phương Tây. 

120 giờ bị cắt Internet : Tội ác không nhân chứng

Biểu tình, cắt mọi liên lạc, thảm sát... Dù Internet bị phong tỏa, một nhà báo Iran đã thành công trong việc chuyển ra bên ngoài câu chuyện về năm ngày trong bóng tối và máu lửa. Libération đăng tải bài viết không ký tên tác giả, thuật lại 120 tiếng đồng hồ hoàn toàn bị tách rời với thế giới bên ngoài. Khi chặn Internet trên toàn quốc, chế độ Hồi giáo Iran toan che giấu vụ đàn áp và tàn sát dã man nhất từ 50 năm qua.

Tác giả cho biết mỗi đêm, những con đường trên các thành phố Iran biến thành bãi chiến trường. Khắp nơi mỗi khi đoàn biểu tình được hình thành, lực lượng an ninh bắn đạn thật vào đám đông. Đến khuya, khi mọi thứ đã lắng xuống người biểu tình đã giải tán, dấu vết của bạo lực kinh hoàng vẫn còn đó : những vết đạn trên tường và cửa kiếng các tiệm buôn, mặt đường nhựa bị xé toạc, đá sỏi vương vãi trên đường phố. Thùng rác bị lật úp bốc cháy, khói dày đặc bốc lên không trung, nơi mùi thuốc súng vẫn còn vương. Những vệt máu từ từ khô lại trong giá lạnh. Theo những thông tin lẻ tẻ từ bệnh viện, nghĩa trang và nhà xác, hàng ngàn người đã bị giết chết trong khoảng 100 giờ đồng hồ.

Lê Diễn Đức - Trump ở Davos : Khi giọng điệu dịu đi, nhưng tham vọng không hề đổi

 

Tại Davos, Donald Trump xuất hiện với một gương mặt khác : Bớt gào thét, bớt khiêu khích, nói năng có vẻ mạch lạc và “hợp lý” hơn thường ngày. Ông khẳng định sẽ không chiếm đoạt Greenland bằng vũ lực, mà muốn “mua lại” như nước Mỹ từng làm trong lịch sử.

Nghe qua, nhiều người có thể thở phào : Trump đã biết kiềm chế. Nhưng nếu lắng nghe kỹ, vấn đề không nằm ở giọng nói, mà ở tư duy quyền lực phía sau những lời nói đó.

Trump vẫn lặp lại luận điểm cũ : Hoa Kỳ là trung tâm của thế giới, khi Mỹ đi lên thì cả thế giới đi lên, và khi Mỹ suy yếu thì các nước khác cũng không thể đứng vững. Đó là một phần sự thật. Nhưng ông không nói về hợp tác, mà nói về sự phụ thuộc. Không phải “chúng ta cùng thịnh vượng”, mà là “các anh đi theo tôi”.

Văn Công Hùng – Ghi chép ngày 21.01.2026

 

Tin trưa

1. Huấn luyện viên Kim xin lỗi, các cầu thủ xin lỗi..., việc rất đáng tôn trọng. Nhưng có khi người hâm mộ chúng ta cũng phải... xin lỗi, vì chúng ta kỳ vọng nhiều quá, lãng mạn... cách mạng quá, cứ tưởng cả đội Trung Quốc chỉ có mỗi thủ môn biết đá bóng bằng... tay.

Chúng ta quên rằng, để đến được vị trí thủ môn còn cả cái sân rộng mênh mông, còn cả 10 ông cầu thủ nữa. Mà Trung Quốc, trong châu lục, họ là một thế lực, chúng ta vẫn... phía sau họ. Với nhà cháu, được như thế là quá tốt rồi, là thần may mắn đã ủng hộ chúng ta rồi. Và về mặt nào đấy, lần này thần cũng giúp chúng ta thỏa mãn ước nguyện thầy Kim : Gặp Hàn Quốc.

Dẫu nhiều dự định tốt đẹp của một số người chưa được thực hiện tối qua như... đi bão, như thắng độ, nhưng với nhà cháu, biết đủ là đủ, biết sức mình tới đâu, nên như thế là đủ, dẫu cách thua thì hơi... thua. Chứ cứ lơ lửng trên mây mãi, cũng... đau lưng phết hihi.

Văn Công Hùng – Ghi chép ngày 20.01.2026

 

Tin sáng

1. Té ra sáng nay mới : "Khai mạc Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng"- Hôm qua mới trù bị.

2. Cũng hôm nay, 22 giờ 30 đội U23 Việt Nam sẽ tẩn U23 Trung Quốc trên sân Prince Abdullah Al-Faisal Sports City. Về cơ bản, dân Việt đều tiên đoán Việt Nam thắng. Thực ra thì, thắng mới khó chứ thua thì cũng... dễ thôi.

3. Cho tới sáng nay hai tên cướp ngân hàng ở Pleiku vẫn bặt vô âm tín. Thương chúng, chả biết tối qua ngủ nghê thế nào ? Túi đầy tiền (khoảng 1,8 tỉ) nhưng có chỗ để tiêu không ? Chắc chiều nay sẽ thấy rõ mặt chúng hihi. Hôm qua có cái ảnh hai thằng ăn mặc đúng thế, đội mũ đúng thế, ngồi tắc xi. Nhà cháu nói ngay, pha ke đấy, he he.

Nguyễn Tấn Cứ - Thơ « hiện đại » và cú lừa thế kỷ

 

Đọc mười bài thơ của các nhà thơ quốc doanh hiện nay thì có đến chín bài bốc mùi « dịch từ thơ nước ngoài ». Chỉ toàn chữ - những chữ xuống dòng không khác một trang văn xuôi.

Nói như ông Trần Mạnh Hảo là « thơ hũ nút », không ai hiểu mấy ổng mấy bà viết cái quái gì nhưng nó vẫn tồn tại như một thứ thời trang của « làng chùa ».

Nó không thể thiếu trong ngôn ngữ « hiện đại, hậu hiện đại » đang bao trùm lên không gian sáng tác.