Cách báo chí đưa tin về hợp đồng hợp tác xuất bản 1 tỉ đồng giữa ông Nguyễn Thành Nam và nhà xuất bản Hội Nhà văn dường như có một ẩn ý cho rằng đây là việc ông Nam hối lộ Hội Nhà văn để in sách của ông.
Và điều này càng châm ngòi cho thuyết âm mưu rằng có thế lực nào đó đang tìm cách làm "cách mạng màu", tấn công các thần tượng của dân tộc như bác Hồ, bác Giáp...
Nhưng có thật là như thế không? Hiện nay thông tin cung cấp về vụ án nhỏ giọt nên không thể biết chắc được là 1 tỉ đồng này chính xác được dùng vào việc gì. Tuy nhiên, ở đây thì 120 triệu đồng cho ba người phụ trách bản thảo (ông Đoàn, ông Yên Ba và có lẽ là bà Hằng) là tiền biên tập, sửa bản in.
Một tỉ là số tiền lớn với việc in một quyển sách. Nhưng ở đây chưa rõ số bản in gắn với hợp đồng 1 tỉ này là bao nhiêu. Theo các thông báo trước đây thì lượt in đầu, ông Nam in 9.700 cuốn. Cứ giả định rằng 1 tỉ này là gắn với 9.700 cuốn này thì tính ra một cuốn vào khoảng 100 ngàn tiền chi phí (bao gồm cả chi phí in ấn và quảng bá, giới thiệu...). Nếu so với giá bán cuốn sách này mà tôi nhớ không nhầm là khoảng 350 ngàn thì mức chi phí trên giá bán như vậy là bình thường.
Tuy nhiên thực tế, có lẽ nhà xuất bản chưa in hết 9.700 cuốn. Báo chí đăng là sau thông báo thu hồi thì nhà xuất bản này đã thu hồi hơn 2.000 cuốn. Đây là chi tiết tôi thấy hơi "cấn", tôi không nghĩ là ông Nam đã bán hay tặng được nhiều sách như thế chỉ trong vài tháng, tức là tới hơn 7.000 cuốn.
Nếu chúng ta biết là thị trường sách vở Việt Nam èo uột ra sao và cuốn này dù được quảng bá mạnh không phải là sách bán chạy, có lẽ do giá quá cao, thì điều tôi thấy khó hiểu là không rõ 7.000 cuốn này đi đâu? Một giả thiết là có thể nhà xuất bản chưa in hết 9.700 cuốn (mà chỉ làm hồ sơ để xin in 9.700 cuốn thôi) còn lại họ sẽ túc tắc in theo số lượng bán ra. Đó có thể là lý do nhà xuất bản này mới tiêu 280 triệu cho hoạt động in ấn, quảng cáo và ra mắt sách và vẫn còn hơn 600 triệu.
Nói tóm lại, con số 1 tỉ đồng cho việc ra đời một cuốn sách tất nhiên là to nhưng có thể nó là nhỏ với ông Nam, một người giàu có và ông coi đây là công trình tâm huyết cuộc đời ông. Nhưng đây có thể hoàn toàn là một hợp đồng liên kết xuất bản bình thường giữa cá nhân và nhà xuất bản trong đó cá nhân lo kịch bản, kinh phí in sách, và có thể cả việc phát hành, bán sách (vì thế ông Nam rất tích cực hợp tác với Spiderum trong bán sách) trong khi nhà xuất bản lo các khâu giấy phép, biên tập, in ấn, một phần phát hành....
Số tiền này lớn đơn giản vì tham vọng của ông Nam là phát hành tối thiểu 10 ngàn cuốn, trong khi đa số sách trên thị trường chỉ có lượt in đầu 1.000 cuốn, hay thậm chí 500 cuốn. Chi phí biên tập, ví dụ 50 triệu cho Tổng biên tập là ông Đoàn (và có lẽ mức tương tự cho ông Yên Ba) thì đúng là cao so với chi phí biên tập sách thông thường. Nhưng cũng có thể hiểu được vì hai ông này đều là biên tập viên kỳ cựu và đây là cuốn sách nhạy cảm, khó xuất bản, cần có biên tập viên cứng, những người mà sự đứng tên biên tập của họ gần như là sự bảo chứng để có được giấy phép xuất bản.
Cuốn sách chắc chắn là có nhiều vấn đề (như nhiều bạn đọc và cả báo chí đã chỉ ra). Và trách nhiệm của các ông Yên, ông Đoàn, bà Hằng là không thể phủ nhận khi thiếu đi nghiệp vụ hay sự tỉnh táo trong công tác biên tập. Nhưng việc đưa tin có tính chọn lọc, nhấn mạnh vào những con số như 1 tỉ đồng, 50 triệu...của cơ quan chức năng dễ gây ra ấn tượng xấu rằng có một âm mưu mua chuộc cán bộ Nhà nước trong lĩnh vực xuất bản ở đây.
Và điều này cũng sẽ dễ bị nhiều người hiểu theo ý đấy, khiến cho những quy kết với ông Nam, bà Hằng, ông Đoàn và ông Yên Ba sẽ dễ đi xa so với thực tế. Lại khiến các căng thẳng của xã hội quanh vụ việc này dường như lại được kéo thêm ra, hoàn toàn không phải là một thứ có lợi cho sự kết dính xã hội Việt Nam trong giai đoạn hiện nay.
VŨ HOÀNG LINH 15.07.2026 (Tựa bài do Thụy My đặt)
Aucun commentaire:
Enregistrer un commentaire
Remarque : Seul un membre de ce blog est autorisé à enregistrer un commentaire.