Mai Bá Kiếm – Báo chí sẽ có thêm ngày kỷ niệm 15/06 hay 30/06 ?

 

Được biết, ngày 02/07/2026, Cơ quan Báo và Phát thanh, Truyền hình TPHCM sẽ phát hành số báo đầu tiên của kỷ nguyên mới trên lãnh vực truyền thông.

Nghe nói, ngày 15/06/2026 hay 30/06/2026, (ngoài SGGP, VOH, HTV, Tuổi Trẻ Online) tất cả manchette báo thuộc TPHCM dù danh tiếng, từng phát hành nửa triệu bản/lần/ngày, sẽ ngưng xuất bản, tức là trước hoặc sau kỷ niệm lần thứ 101 của Ngày Báo chí Cách mạng Việt Nam (21/6/1925 - 21/6/2026). Từ tổng biên tập đến phóng viên của nhiều tờ báo được đình bản chắc sẽ nghĩ ngày đóng cửa báo là môt kỷ niệm buồn !

Nhưng theo tôi, sự "xáo trộn" quá lớn này là Vô Thường, là luật biến đổi không ngừng, không có gì tồn tại vĩnh cửu hay đứng yên một chỗ của vạn vật. Mọi sự vật, hiện tượng, cảm xúc và hoàn cảnh đều sinh ra, phát triển, thay đổi rồi tan biến.

Khái niệm này bao gồm : "Thân vô thường", "Tâm vô thường" và "Hoàn cảnh vô thường" ; là các yếu tố xung quanh như tài sản, danh vọng, các mối quan hệ hay môi trường sống đều có thể đến, đi hoặc biến đổi bất cứ lúc nào.

Tôi vào nghề báo như cái duyên, nhưng đã ngộ ra, thời tổng bí thư Nguyễn Văn Linh viết "Những việc cần làm ngay" thì cán bộ, lãnh đạo rất ngại báo chí đụng đến cơ quan họ. Vả lại, bài báo nào được đồng chí N.V.L chỉ đạo cần làm ngay, thì đoạt giải nhất báo chí, nên một số nhà báo ảo tưởng mình có quyền lực thứ tư.

Nhưng giáo lý Nhà Phật gọi ảo quyền đó là "Ngã Chấp", chỉ biết cái tôi của mình, nên khi viết sai cả bài, chỉ đính chính vài dòng hoặc cố cãi. Đó không phải truyền thông trung thực.

Nhiều phóng viên hay khoe "Tao "đánh" nó (công ty, cơ quan, người nổi tiếng) một bài cho biết mặt". Chữ "đánh" thể hiện thù hằn, ác khẩu của chấp ngã. Đối lập với "nhà báo đánh", có "nhà báo bơm xịt" chuyên viết nịnh, quá xa sự thật để lấy quảng cáo. Đây cũng không phải là truyền thông trung thực.

Tôi ngộ ra nghề báo dễ bị nạn nếu viết không trung thực, nhưng có thể bị ở tù nếu viết thật trung thực. Với tôi, nghề báo là nghề nguy hiểm, nên tôi không cho hai con học báo chí để theo nghề mình.

Tôi viết cả ngàn bài chính luận đủ thể loại, đủ lãnh vực. Tôi viết hàng trăm tiểu phẩm châm biếm trên Tuổi Trẻ Cười, Long An Cười, Làng Cười, trang Chợ Cười trên Phu Nữ cuối tuần. Nhưng tôi không in một cuốn sách nào của hai thể loại vì đời quá vô thường, tôi cố buông bỏ bám chấp !

MAI BÁ KIẾM 09.06.2026