Chương trình phát thanh RFI ngày 03.03.2024

 

Thọ Nguyễn - Còn có một nước Nga khác

Người Việt có nhiều cách nhìn khác nhau về nước Nga, về người Nga. Nhiều người gắn bó với Liên Xô khi xưa vẫn hay nói về « Tâm hồn Nga ». Họ kể cho tôi nghe những kỷ niệm thật của họ với các gia đình, bạn bè, với các bà mẹ Nga. Tôi rất tâm đắc với những kỷ niệm đó.

Họ tự hào, ngưỡng mộ một cách chính đáng về « Văn hóa Nga ». Những đóng góp của âm nhạc, văn học, nghệ thuật, điện ảnh v.v… và cả kỹ nghệ Nga vào kho tri thức nhân loại là điều không thể phủ nhận. 

Ngược lại có những người coi « Nga ngố » là một lũ cục súc, nát rượu, vô văn hóa. Họ lôi các thói xấu của người Nga khi sang du lịch ở Nha Trang, Vũng Tàu để chứng minh điều đó. Người Việt sống bằng nghề chợ ở Nga thường kể vễ nỗi kinh hoàng mỗi khi gặp cảnh sát OMOH hoặc bọn đầu trọc. Đối với đám này, người Việt hay người Trung Á không đáng là người.

Phúc Lai - Goodbye, but it’s not over, I’ll be back !

(Vài gạch đầu dòng về cuộc chiến tranh của Putox ở Ukraine – 02/03/2024)

Ngày hôm qua, sau khi theo dõi những hình ảnh về đám tang của Navalny trên mạng, tôi có bình với một số anh chị: Đám tang rất đông (không dám dùng từ CỰC ĐÔNG, vì chỉ vài vạn chứ mấy). Đây là vài tấm tôi chụp màn hình từ một phóng sự của Kênh 13 xin gửi lên đây để quý vị cùng “đếm” thử xem có đông hay không.

Quay lại với bình luận của tôi hôm qua: Tôi chỉ nói sơ sơ rằng đám tang diễn ra trong trật tự, thể hiện một sự nguy hiểm cho Putox. Đến hôm nay bài báo của Politico hay quá, phải dịch để dẫn về đây mà bình tiếp.

Có thể nói, cho đến giờ phút này, tình thế của người dân Nga là vô vọng, hay tuyệt vọng… gì cũng được. Đầu tiên, Putox cho bắt Navalny với tội danh đâu như… bao cao su đã qua sử dụng hay gì đó. Gần đây là trò mèo loại “đồng chí” Nadezhdin ra khỏi cuộc đua mặc dù nếu có tham gia tranh cử thì ông này cũng chẳng thắng được.

Bông Lau - Những người Nga tử tế

Đám tang của thủ lãnh đối lập Nga Alexei Navalny hôm qua quy tụ hàng ngàn người tham dự trong thời tiết băng giá ở Mạc Tư Khoa. Khắp nơi quần chúng tụ tập tưởng nhớ một người trẻ tuổi can đảm dám đứng lên chống lại một bạo quyền sắt máu Vladimir Putin và chống cuộc chiến phi nghĩa ở Ukraine. Có hàng trăm người bị bắt vì bày tỏ lòng thương tiếc.

Cách đây mấy năm Alexei Navalny bị đầu độc nhưng được chính phủ Cộng Hòa Liên Bang Đức giúp di tản qua Đức chữa trị và cứu sống. Sau khi bình phục Alexei Navalny quay trở lại Liên Bang Nga để đấu tranh cho nền tự do dân chủ, nhưng anh bị bắt vào tù ngay và thọ án 19 năm.

Hơn một tuần trước Alexei Navalny bỗng đột ngột qua đời trong nhà tù Kharp ở vùng hoang vu cực bắc lạnh giá. Cả thế giới phẫn nộ và cho rằng Vladimir Putin đã giết Alexei Navalny trước cuộc bầu cử, để triệt hạ một mối đe dọa.

Lê Xuân Nghĩa - Tội nghiệp lũ bò !

 

Các bạn Nga đang ra sức chửi các bạn Ukraine vì làm hình nộm radar NASAMS giống như thật. Tiếp đó là quy tội cho trinh sát mặt đất của Nga yếu kém.

Việc Nga hỉ hả, sung sướng tung tóe lên khắp hệ thống tuyên truyền khi bắt giữ được hệ thống radar tìm kiếm và dẫn đường mục tiêu AN/MPQ-64 "Sentinel" tối tân NASAMS do Mỹ sản xuất của Ukraine, và xem đó như một chiến công vang dội, đã gây nên thảm họa.

Chính người Nga, các kênh, blogger chuyên theo dõi cuộc chiến của Nga phát hiện ra đó chỉ là hình nộm. Vậy là một cuộc chiến trong lòng nước Nga diễn ra !

Thái Vũ - Hậu « Ga tàu thủy Bạch Đằng »

Câu chuyện "ga tàu thủy Bạch Đằng" đã yên ổn tốt đẹp rồi, vừa bụng bọn bàn phím Facebook lắm rồi. Nhưng cho nói một suy nghĩ gọi là hết nhẽ.

Từ khi thay tên Saigon bằng một tên khác, rồi sau đó thay tên hàng loạt con đường, không có ai không có bất kỳ một suy xét, cân nhắc nào tới tâm tư người dân Saigon, người miền Nam.

Chính cái đó tạo ra tâm lý đè nén để ra cớ sự "ga tàu thủy Bạch Đằng".

Lê Học Lãnh Vân - Quê hương và niềm vui giản dị

Nhân đọc các bài viết về tình quê hương cùng quyết định sống trong nước của vài người bạn, Vương bỗng xúc động…

Hơn ba mươi năm trước, Vương có đầy đủ điều kiện định cư nước ngoài và đang chuẩn bị rước người thân qua Canada. Người lớn trong gia đình không chịu đi nên anh bàn với bà xã và quyết định trở về sống lâu dài tại Việt Nam.

Về Việt Nam, Vương trở lại dạy trường đại học Tổng Hợp Thành phố Hồ Chí Minh, nơi anh ra đi. Và tham gia sinh hoạt Hội Trí Thức Yêu Nước Thành phố Hồ Chí Minh (Vương quen dùng tên này dù hình như lúc đó cơ quan này được gọi là Liên Hiệp Các Hội Khoa Học Kỹ Thuật TP HCM). Hội tổ chức buổi thuyết trình đầu tiên của Vương cho thành viên về đề tài Sinh Học Phân Tử Mở Những Chân Trời Gì Cho Y Học.

Võ Khánh Tuyên - Người Sài Gòn dễ bị lừa

 

Bỗng nhiên gần một tuần nay, cái mồ ma "hãy lấy 3 tờ" lại đội mồ sống dậy, có lẽ từ một anh"nhà báo" ra vẻ...phát hiện mới. Thế là nhiều Facebook đua nhau share lại, thậm chí có cả một anh nhà thơ-như thường lệ- cũng viết bài ca ngợi.

Thật ra, hình ảnh này đã xuất hiện vài năm trước, năm 2018, ở số 202-204 Tô Hiến Thành quận 10 (gần Siêu thị Big C). Và tác giả của các thùng "hãy lấy 3 tờ"này là Phòng khám "có yếu tố Trung Quốc" thời bấy giờ mang tên Royal. Bạn có thể kiểm tra bảng tên Royal ở góc cột. Chúng thực hiện chiêu trò bỏ những đồng bạc lẻ nhằm lôi kéo và đánh bóng tên tuổi, lừa đảo rất nhiều bệnh nhân.

Lịch sử hình thành của Phòng khám này đã đổi tên rất nhiều lần để lừa đảo, và lần nào cũng bị Sở Y tế xử phạt, bệnh nhân trở thành nạn nhân kêu than thán oán. Cụ thể:

Đặng Sơn Duân - Xăng Cuba tăng giá : Cứ bình tĩnh

 

Nghe nói giá xăng ở Cuba nay tăng 500 %, khiến nhiều người lo ngại người đồng chí bên kia hăm he bỏ gác thì anh em chúng mình phải gánh team cho hòa bình thế giới.

Quả là Cuba có tăng giá xăng gấp 5 lần, nhưng một số báo quy đổi đồng peso Cuba ra tiền Việt để nói giá xăng tăng từ 25 peso (25.700 đồng) lên 132 peso (135.700 đồng) thì chưa phản ánh chính xác lắm.

Vì Cuba có đến 3 tỉ giá:

Đinh Huy Hoàng - Xưa ơi

 

1. Mươi năm trước phố Lò Đúc nổi lên "hiện tượng lẩu Long Bẹt".

Đông kinh khủng. Và rất rẻ. Thành thử có cảm giác như cả quận Hai Bà kéo đến mỗi tối. Chật kín ngõ ngách, tầng trên tầng dưới. Muốn ăn phải chờ.

2. Có đận chờ lâu quá, tôi rút điện thoại gọi luôn lên công an phường. Phàn nàn lấn chiếm vỉa hè.

Hoàng Nguyên Vũ - Ông sư Chân Quang đã đi quá xa giáo lý nhà Phật

Cơ quan chức năng, hãy làm gì để ngăn những phát ngôn bừa bãi của những người như ông sư Chân Quang lại được không? Sư Chân Quang, càng ngày đi quá xa giáo lý của nhà Phật, với rất nhiều phát ngôn thực sự gây sốc, thiếu chuẩn mực, thậm chí bậy bạ, lệch lạc và đầy ác ý.

Gì mà “giờ nằm liệt một chỗ, phải rồi, là bị quả báo do đi du lịch nhiều quá”?

Gì mà, hát karaoke nhiều thì quả báo bị câm? (Dù là tôi và cả toàn nhân dân yêu chuộng hòa bình này ghét cay ghét đắng việc tra tấn nhau bằng karaoke loa kẹo kéo tại gia, thưa ông).

Lê Xuân Nghĩa - Ukraine sắp nhận được hàng trăm nghìn quả đạn pháo

 

Bộ trưởng Quốc phòng Phần Lan tuyên bố: "Ukraine nên tấn công các mục tiêu quân sự bên trong nước Nga với vũ khí được chúng tôi cung cấp. Nếu không, các mục tiêu này sẽ tấn công vào Ukraine.

Đây là hành động phòng thủ mà Ukraine đang tiếp hành hoàn toàn hợp pháp bởi Hiến chương Liên Hợp Quốc cho phép tấn công các mục tiêu quân sự xuyên biên giới đất liền”.

Đồng thời, Tổng thống Cộng hòa Séc vui mừng thông báo rằng EU đã chuyển được 50 % kinh phí của lô đạn pháo 800 nghìn quả. Hàng trăm nghìn quả đạn pháo 155 mm sẽ đến Ukraine trong vài tuần nữa.

Chương trình phát thanh RFI ngày 02.03.2024

 

Phúc Lai - Vài gạch đầu dòng về cuộc xâm lược Ukraine của Nga Putox ngày 01/03/2024

1. Tin chiến sự trên các mặt trận

• Bản tin của Bộ Tổng tham mưu Ukraine tính đến 15 giờ (giờ Hà Nội) ngày 01/03/2024 về cuộc xâm lược của Nga Putox.

- Trong khu vực trách nhiệm của cụm tác chiến – chiến lược “Khortytsia” theo hướng Kupyansk, lực lượng phòng thủ Ukraine đã đẩy lùi 2 cuộc tấn công của kẻ thù tại các khu định cư Petropavlivka và Tabaivka của tỉnh Kharkiv.

- Trên hướng Lyman, binh sĩ Ukraine đã đẩy lùi 12 đợt tấn công của địch ở Terna, Yampolivka, tỉnh Donetsk và Belogorivka, tỉnh Luhansk.

Trần Thị Sánh - Loay hoay căn cước công dân

 

Đọc tít bài “Dồn lực chuẩn bị đổi thẻ căn cước” trên báo Thanh Niên mà lộn cả ruột gan và ngứa cả mắt.

- Ngứa mắt và lộn ruột, bởi đây là loại giấy tờ tùy thân rất quan trọng của người dân. Trước khi làm các cơ quan chức năng phải cân nhắc cẩn thận từng câu chữ, cách trình bày đến nội dung ghi trên căn cước. Hai năm qua, đã có 83 triệu dân được cấp căn cước công dân mới, bây giờ đổi lại sẽ vô cùng lãng phí tiền của, thời gian.

- Theo giải thích của các cơ quan chức năng thì căn cước công dân (CCCD) đã cấp có giá trị vô thời hạn. Vậy lần này chỉ cấp mới cho ai thích đổi căn cước mới thì đổi, và cho những người làm căn cước khi đến tuổi. Vậy thì việc gì phải dồn lực và ghi là đổi thẻ CCCD?

Dương Quốc Chính - Đa nghi là yêu nước !

 

Mình bị cái tật đa nghi nên cũng tâm tư mấy sự cố khi bán vé phim Đào. Một là việc tự dưng web bán vé của Trung tâm chiếu phim quốc gia bị sập, nên phải bán vé tại quầy thôi.

Vụ thứ hai là vé ghi bằng tay ở rạp Cinestar khi máy in hỏng.

Hai vụ này sẽ khiến cho doanh thu bán vé sẽ không minh bạch được, trong khi toàn bộ tiền vé sẽ phải nộp vào ngân sách nhà nước.

Nguyễn Chương - Mắc cười đến vậy, không ngờ cũng viết cho bằng được !

 

Tôi thường chú tâm vào những chữ nghĩa nào gây hiểu lầm về căn tính của TIẾNG VIỆT. Thỉnh thoảng, mới đưa lên mấy chữ đi quá xa của sự khôi hài, gọi là giải sầu chơi. Như cái chữ "chuẩn đoán".  

(1) Tôi nghe đồn rằng có tour du lịch này kia ghi hai chữ "thăm quan", cứ nghĩ chuyện hài hước, nói dóc chơi. Trên mạng, phần lớn ghi "tham quan" (không "thăm").

Ai dè, ngay Hà Nội kinh kỳ, lại rất "kỳ" bởi cách dùng chữ thật "kinh": xe buýt to đùng treo băng-rôn ghi "... khách THĂM QUAN Hà Nội"!

Tiểu Vũ - Khi người Quảng cãi với người Quảng

Từ xưa tới nay, cãi đã trở thành "đặc sản" của người Quảng. Đó là sự thật hiển nhiên không cần phải bàn cãi thêm. Khi cãi đã đời với thiên hạ thì người Quảng cũng lại cãi với người Quảng. Trường hợp này thì quả rất ác liệt.

Và dưới đây là một vụ cãi mà người viết đã chứng kiến từ đầu đến cuối.

Số là gần đây, nhạc sĩ Trần Quế Sơn vào Sài Gòn tổ chức họp báo giới thiệu liveshow "Cõi quê" - chương trình âm nhạc gồm những sáng tác của anh lấy cảm hứng từ thơ Bùi Giáng (cả hai đều là người Quảng). Đây cũng là dịp để Trần Quế Sơn tranh thủ cãi với thiên hạ về bài hát "Thưa các em miền Nam". Anh nói "Bài hát này tôi chỉ lấy cảm hứng từ một tứ thơ của ông Bùi Giáng chứ không phải phổ thơ của ông.  Vậy mà người ta viết: "Nhạc Trần Quế Sơn - Thơ Bùi Giáng là chưa chính xác, nay tôi xin đính chính lại lần nữa".

Phan Xuân Trung - Cái bến ở Sài Gòn

Xưa kia Sài Gòn có nhiều sông rạch, giao thông đường thủy nhiều ; do đó có nhiều bến bãi cho ghe, tàu neo đậu. Các bến đó là Bến Thành, Bến Nghé.

Sau khi chính quyền Ngô Đình Diệm thành lập, các tên đường phố Sài Gòn được chuyển đổi từ tên Tây sang tên Ta. Ông Ngô Văn Phát, nhà văn – bút hiệu Thuần Phong được giao nhiệm vụ đặt lại tên đường cho Sài Gòn.

Tất cả các tên đường được sắp xếp rất khoa học, có liên quan với nhau. Ví dụ đường Hai Bà Trưng và đường Thi Sách ở bên nhau, đường Hai Bà Trưng thì dài còn Thi Sách thì ngắn, nhỏ do công trạng trong lịch sử. Cô Giang, Cô Bắc, Nguyễn Thái Học được đặt gần nhau. Võ Tánh, Gia Long, Ngô Tùng Châu... ở gần nhau. Trần Hưng Đạo, Lê Lợi, Nguyễn Huệ được đặt cho các con đường lớn nhất...

Lê Thanh Phong - Biết lắng nghe thể hiện văn hóa cao

 

Về cách dùng từ "ga" để chỉ một bến tàu cũng không sai, nhưng nếu để "bến" như cách gọi cũ vẫn đúng thì tại sao lại phải thay đổi. Trong khi, "bến sông", "bến nước" của đường thủy đã đi vào thơ ca, văn chương, âm nhạc và cả "tâm trạng" của con người.

Ngồi bên "bến" để ngóng trông một người có lẽ "tâm trạng" hơn là "ga". Trừ phi là ga tàu lửa như trong "Những bóng người trên sân ga" của Nguyễn Bính.

Rất hay là ông Nguyễn Kim Toản - Giám đốc Công ty TNHH MTV Thường Nhật (chủ đầu tư tuyến buýt sông số 1), đã theo dõi những ý kiến đóng góp mang tính xây dựng, có sức thuyết phục và đưa ra quyết định thay đổi.