Viết nhân chuyến ‘ra đi’ của nhà báo Bùi Tín

Cố nhà báo Bùi Tín.

Nhân được tin truyền thông trên mạng, nhà báo Bùi Tín, một cựu đảng viên đảng Cộng sản Việt Nam (CSVN) phản tỉnh rất sớm, vừa qua đời tại Paris - Pháp quốc, hưởng tuổi 91(1927-2018). Chúng tôi thành kính gửi lời phân ưu đến đại tang quyến và cầu chúc hương hồn nhà báo Thành Tín - Bùi Tín sớm hưởng hạnh phúc vĩnh cữu nơi cõi vĩnh hằng.

Chúng tôi không quen, tất nhiên rồi (vì cách biệt về tuổi tác và khác môi trường sống trong cũng như sau chiến tranh) nhưng biết ông cũng như nhiều người khác còn quan tâm đến đất nước, qua các bài viết của ông phổ biến rộng rãi trên mạng và một số cuốn sách ấn hành tại hải ngoại như “Mặt Thật”, “Hoa Xuyên Tuyết”… Vì vậy về mặt tình cảm chúng tôi không xúc động nhiều, cũng không ngạc nhiên mà chỉ lấy làm tiếc khi nhận được tin nhà báo kỳ cựu Bùi Tín vĩnh viễn ra đi về một thế giới khác, mà nhiều người tin tưởng ở đó không còn chiến tranh, hận thù.

Nguyễn Hùng - Nhà báo Bùi Tín và đứa học trò viết láo ở An Ninh Thế Giới

Nhà báo quá cố Bùi Tín.

Ngay sau khi Đại tá Bùi Tín qua đời tại Paris ở tuổi 91 hôm 11/8, nhiều người chia sẻ các dòng tin và bài viết về một cây bút tài ba, vốn luôn mong mỏi quê hương ông sớm thực sự đổi mới. Nhưng người ta cũng chia sẻ lại cả một bài viết từ cách đây vài năm của người tự nhận chỉ đáng là học trò của ông nhưng có cách viết xấc xược và ma giáo về bậc thầy trong nghề viết. 

Tôi cũng đã định cho qua như ông Bùi Tín, người có lẽ từng nghĩ ‘vật nhau với lợn làm gì, ta thì bẩn mà lợn thì lại sướng vì được vầy’. Nhưng lại nghĩ ông đã nằm xuống và từ nay mỗi khi người ta tìm tên ông trên google có thể sẽ lại thấy bài viết trên An Ninh Thế Giới nên tự thấy cần viết đôi dòng để tỏ lòng tôn kính với người đã khuất.

Bài viết với tựa ‘Bùi Tín, tuổi xế chiều ở Paris’ mở đầu với những câu:

Trương Duy Nhất - Khát vọng trở về

Bùi Tín. Không quen, cũng chưa có cơ hội gặp. Nhưng tôi vẫn tâm nguyện rằng sẽ tìm ông, nếu dịp nào đó ngao du đến Pháp.

Nhưng không kịp. Ông đi mất rồi.

Như nhiều nhân vật bất đồng chính kiến khác đang sống lưu vong, mà tôi đã có cơ duyên trò chuyện. Trong số họ, không phải ai cũng tự tìm đường ra đi, nhiều người thoát khỏi ngục tù là bị trục xuất với đôi dép tổ ong rời tổ quốc.

Ngô Nhân Dụng - Tập Cận Bình đuối sức

(NgườiViệt 14/08/2018) Ông Tôn Tử khuyên phải chủ động chọn thời gian thuận lợi nhất hãy tham chiến. Cuộc chiến tranh mậu dịch xảy ra vào thời điểm bất lợi nhất cho ông Tập Cận Bình.

Trong ba năm qua ông Tập Cận Bình bắt các ngân hàng phải giảm bớt những món nợ đã chồng chất trong hàng chục năm, đang có nguy cơ sụp đổ. Trong thời ông Giang Trạch Dân và ông Hồ Cẩm Đào, kinh tế Trung Quốc tăng trưởng hơn 10% vì ngân hàng thả lỏng việc cho vay, miễn sao các doanh nghiệp nhà nước có tiền dựng nhà máy và chính quyền địa phương kiến thiết hạ tầng cơ sở. Đây là một hình thức “bao cấp” kiểu mới; cho vay tiền thay vì trợ cấp trực tiếp. Các công ty tư nhân cũng theo cơn sóng “tiền dễ dãi” đó mà phát triển.

Ngô Nhân Dụng - Donald Trump tấn công, Tập Cận Bình thụ động

Các container hàng Trung Quốc tại cảng Hambourg, 27/07/2018.

(Người Việt 10/08/2018) Ngày thứ Năm, 9 Tháng Tám, Bắc Kinh đưa ra danh sách những món hàng nhập cảng từ Mỹ sẽ bị đánh thuế 25%, cùng tổng số $16 tỉ để trả đũa Mỹ. Trong danh sách đó, có một món dự trù sẽ bị đánh nhưng sau cùng đã bỏ ra ngoài; đó là dầu lửa, dầu thô mua về chế biến.

Trung Quốc cần nhập dầu lửa. Hơn 70% nhiên liệu dùng trong xứ phải nhập cảng, và trong 20 năm nữa sẽ tăng lên thành 80%. Nhưng Trung Cộng mua dầu nhiều nhất Nga và Sau đi (Saudi Arabia) nhiều nhất, dầu lửa Mỹ chỉ chiếm 3% tổng số nhập cảng.

Đảng Cộng sản Trung Quốc chia rẽ vì chiến tranh thương mại Mỹ-Trung

Chiến tranh thương mại với Mỹ đang gây chia rẽ trong nội bộ đảng Cộng sản Trung Quốc.

Đăng ngày 14-08-2018 Sửa đổi ngày 14-08-2018 16:09

Cuộc chiến tranh thương mại giữa Hoa Kỳ và Trung Quốc đã gây chia rẽ trong Đảng Cộng sản Trung Quốc (ĐCSTQ). Một số quan chức cho rằng quan điểm của Bắc Kinh quá dân tộc chủ nghĩa, đây có thể là nguyên nhân khiến Washington trở nên cứng rắn hơn.

Cảm giác bất an này có thể nhận thấy ở cấp cao nhất của chính quyền. Người ta nhấn mạnh, ông Vương Hộ Ninh (Wang Huning), một người thân tín của chủ tịch Tập Cận Bình, là « quân sư » đã đề ra chiến lược và chủ thuyết của ông Tập, đang bị chỉ trích dữ dội.

Vương Hộ Ninh là người vẽ ra « Giấc mơ Trung Hoa » cho Tập gia gia - giấc mơ một đế quốc hùng mạnh và thịnh vượng. Nhưng hình ảnh mang nặng tính dân tộc chủ nghĩa của Trung Quốc là một sự khiêu khích đối với Hoa Kỳ.

Sập cầu ở Ý, ít nhất 30 người chết

Cầu Morandi tại Genova (Ý) bị sập ngày 14/08/2018.

(Reuters 14/08/2018) Một chiếc cầu bắc qua xa lộ ở Genova (Gênes theo tiếng Pháp), tây bắc nước Ý bị sập làm ít nhất 22 người thiệt mạng hôm nay. Quốc vụ khanh Ý phụ trách giao thông Edoardo Rixi thông báo như trên.

Trên kênh truyền hình tin tức 24/24 Sky TG24, ông Rixi loan báo : « Đã có 22 người chết và ít nhất 20 chiếc xe bị nạn, chúng tôi cho rằng số thiệt hại sẽ còn nặng hơn ». Sau đó bộ trưởng Nội vụ Ý Matteo Salvini cho biết, một số nạn nhân bị thương quá nặng đã tử vong, nâng tổng số người thiệt mạng lên khoảng 30.

Trần Trung Đạo - Đừng để Trung Cộng có cớ động binh trước

Một điều mà gần như tuyệt đại đa số người Việt đều ước mà chắc chắn làm không được là dời cái bản đồ Việt Nam ra khỏi nơi đang ở hiện nay. Đi đâu cũng được miễn là tránh khỏi Tàu, dù Tàu Cộng hôm nay hay có thể Tàu không Cộng trong tương lai. Tham vọng Đại Hán, dù Đông Hán hai ngàn năm trước hay Cộng Hán này nay cũng chẳng khác nhau nhiều.

Một số quan điểm, phát xuất từ lòng căm thù Tàu Cộng, cho rằng những biện pháp phải thi hành tức khắc khi Việt Nam có dân chủ gồm: (1) Xóa bỏ các hiệp ước kể cả kinh tế bất bình đẳng và phân định biên giới mà CSVN đã ký kết với Trung Cộng, (2) Hủy bỏ tức khắc các hợp đồng kinh tế bất lợi với Tàu Cộng, (3) Tàu Cộng phải rút về nước trong một thời gian rất ngắn toàn bộ lực lượng lao động có mặt trên lãnh thổ Việt Nam.

Nguyễn Quang Thiều - Ba vấn đề lớn từ một chiếc thẻ lên tàu…rất nhỏ

Cách đây mấy ngày, tôi nhìn thấy trên Facebook của thầy giáo tôi, thầy Nguyễn Tích Lăng, những tấm biển chỉ dẫn các nhà ga của tuyến đường sắt trên cao Hà Đông - Cát Linh. Tôi sững sờ. Trên các tấm biển chỉ dẫn đó ghi hai thứ tiếng : Trung và Việt. Tiếng Trung ở trên và tiếng Việt ở dưới. 

Tôi mò vào tìm đọc thông tin này thấy một tờ báo online chính thống nói thông tin từ Ban quản lý ( phía Việt Nam) giải thích đó là lỗi của nhà thầu ( phía Trung Quốc) chứ không phải của Ban quản lý, và lý do họ đề tiếng Trung Quốc vì để cho các chuyên gia Trung Quốc đang giúp vận hành thử tàu. Tờ báo cũng nói những biển chỉ dẫn đã được tháo bỏ. Vì thế tôi không định bàn về việc đó nữa. 

Mạnh Kim - Chiếc vé 4.0

Sân ga nhộn nhịp. Mọi người háo hức chuẩn bị bước lên chuyến tàu bốn toa, tượng trưng cho cuộc cách mạng công nghiệp hiện đại hóa phiên bản 4.0. Vẻ mặt người nào cũng vui vẻ. 

Xen lẫn âm thanh ồn ào là tiếng rao hàng vang dội, bằng song ngữ, tiếng Hoa trước rồi tiếng Việt sau. Bọn trẻ bán hàng rong thế mà “hội nhập” nhanh thật. Nhốn nháo một lúc, thế rồi, mọi người ngoảnh đầu về phía chiếc loa to, đang vang vang kêu gọi hành khách nhanh chóng lên tàu cho kịp giờ khởi hành. Loa cũng phát bằng song ngữ. Hoa trước, Việt sau.

Phạm Đình Trọng - Những người cuối cùng của thế hệ hào hoa mà lạc bước đã ra đi

Nhà báo Bùi Tín khi còn ở trong nước. Người đội mũ nồi đứng giữa.

Cùng đang học trung học chuẩn bị thi tú tài. Người sinh tháng Chín, người sinh tháng Mười Hai, cùng năm 1927. Cùng 18 tuổi khi cuộc Cách mạng tháng Tám, 1945 nổ ra. Cùng bị cuốn hút bởi tiêu chí say đắm ngất ngây của cuộc Cách mạng tháng Tám: Đập tan xiềng xích nô lệ, giành tự do cho nhân dân, giành độc lập cho đất nước. 

Nhờ tài năng và nền tảng văn hóa của một nền giáo dục nhân văn, cả hai đều trở thành những tên tuổi, những gương mặt văn hóa sáng giá, đóng góp lớn cho cuộc cách mạng, để lại cho lịch sử và nền văn hóa đất nước những giá trị văn hóa bền vững. Hai tên tuổi đó là nhà báo Bùi Tín và nhạc sĩ Tô Hải.

Song Chi - Vĩnh biệt nhà báo Bùi Tín, vĩnh biệt nhạc sĩ Tô Hải

Nhà báo Bùi Tín và nhạc sĩ Tô Hải. Ảnh ghép của Tiếng Dân

Trong một ngày hai tin buồn: nhà báo Bùi Tín qua đời ở Paris và nhạc sĩ Tô Hải ra đi tại Việt Nam. Cả hai đều là những người sinh ra, lớn lên, trưởng thành trong lòng chế độ cộng sản, là người có công với chế độ, nhưng đều nhận ra bản chất thực sự của đảng và nhà nước cộng sản Việt Nam và cái chủ nghĩa, cái mô hình thể chế chính trị sai lầm này, nên đã thức tỉnh và trở thành những tiếng nói mạnh mẽ tố cáo chế độ.

Không chỉ thế, cả hai cùng sinh năm 1927 và bây giờ, cùng ra đi một ngày: 11.8.2018 tức ngày mồng 1 tháng Bảy âm lịch, năm Mậu Tuất.

Phạm Xuân Nguyên - Tôi « liên lụy » Bùi Tín

Nhân ông Bùi Tín mất (1927 – 2018) tôi nhớ lại chuyện này. Tôi không gặp ông trong đời. Nhưng cuốn sách “60 ngày ở Sài Gòn” ông viết (với bút danh Thành Tín) về thời gian tham gia ủy ban quân sự liên hợp bốn bên sau hiệp định Paris 1973, tôi đã đọc từ hồi học phổ thông. 

Tôi cũng đã đọc các cuốn “Mặt thật”, “Hoa xuyên tuyết” ông viết khi đã đi khỏi nước. Sau ngày ông sang Pháp và quyết định ở lại làm một “dissident” (người ly khai, bất đồng chính kiến) ông đã có nhiều bài viết và bài trả lời phỏng vấn trên các báo chí hải ngoại. Và một trong những bài đó đã khiến tôi bị “liên lụy”.

Vũ Thư Hiên - Tô Hải đã đi xa

Nhạc sĩ Tô Hải thời trẻ.

Tô Hải đã giã biệt chúng ta!

Chúng ta mất một chiến sĩ can trường đấu tranh không mệt mỏi cho tương lai đất nước tự do và dân chủ. Tôi mất người bạn già với những kỷ niệm không bao giờ quên – những chiều hành quân qua những đồi tím hoa sim: Kim Bôi, Kim Tân, Kiểu, Nho Quan … trong những vần thơ chan chứa buồn đau một thời chinh chiến của Hữu Loan. Nhắc tới anh lại nhớ đến những nụ cười thơ ngây của các nàng sơn nữ bên đường, trong tình yêu trong mơ của người lính Tô Hải.

Liên Hiệp Quốc: Một triệu người Duy Ngô Nhĩ bị giam ở Trung Quốc

Người Duy Ngô Nhĩ Trung Quốc qua Thái Lan tị nạn. Ảnh chụp tại Songkhla, nam Thái Lan ngày 15/03/2014.

Đăng ngày 11-08-2018 Sửa đổi ngày 11-08-2018 11:06

Một ủy ban gồm các chuyên gia Liên Hiệp Quốc hôm qua 10/08/2018 thông báo đang nắm giữ nhiều thông tin khả tín, theo đó hiện có một triệu người Duy Ngô Nhĩ đang bị nhốt trong « các trại giam khổng lồ được giữ bí mật ».

Reuters dẫn lời bà Gay McDougall, thành viên của Ủy ban thanh toán nạn phân biệt chủng tộc trực thuộc Liên Hiệp Quốc, cho biết bên cạnh đó còn có hai triệu người, gồm người Duy Ngô Nhĩ và các dân tộc thiểu số khác theo đạo Hồi, bị buộc phải sống trong các « trại học tập chính trị », tức trại cải tạo, ở khu Tự trị Tân Cương.

Phi cơ Mỹ bay trên Biển Đông bị Trung Quốc liên tục cảnh báo

Phi đội trên tàu sân bay USS Carl Vinson hoạt động tuần tra trong vùng Biển Đông hôm 14/02/2018.

Đăng ngày 11-08-2018 Sửa đổi ngày 11-08-2018 13:33

Đài CNN hôm nay 11/08/2018 cho biết một phi cơ trinh sát P-8A Poseidon của Hải quân Mỹ khi bay trên quần đảo Trường Sa ở Biển Đông đã bị quân đội Trung Quốc xua đuổi, đòi hỏi « phải rời lãnh thổ Trung Quốc ngay lập tức » đến sáu lần.

Phóng viên CNN có mặt trên phi cơ tường thuật, trong suốt chuyến bay phía Trung Quốc liên tục cảnh báo : « Hãy rời đi ngay lập tức, tránh bất kỳ sự hiểu lầm nào ». 

Mỗi lần như thế phi hành đoàn chiếc Poseidon đều trả lời : « Đây là phi cơ của Hải quân Hoa Kỳ, đang tiến hành hoạt động quân sự hợp pháp bên ngoài không phận và hải phận của các nước. Khi thực hiện các quyền được luật pháp quốc tế bảo đảm, chúng tôi hoạt động với sự tôn trọng quyền và nghĩa vụ của mọi Nhà nước ».

Tin vắn 11.08.2018

Nhà báo Bùi Tín trong "Việt Nam thiên sử truyền hình"

(RFI) – Nhà báo Bùi Tín qua đời tại Pháp

Nhà báo Bùi Tín đã qua đời tại bệnh viện André Grégoire ở Montreuil, ngoại ô Paris sáng nay 11/08/2018, thọ 91 tuổi. 

Ông từng là phó tổng biên tập báo Nhân Dân, có bút danh Thành Tín, đến năm 1990 nhân dịp sang Paris dự ngày hội báo L’Humanité ông đã xin tị nạn và trở thành nhà bất đồng chính kiến. Nhà báo tự do Bùi Tín thường xuyên viết bài đấu tranh cho tự do dân chủ, bài viết cuối cùng của ông mang tựa « Về hai lời tuyên bố của ông Nguyễn Phú Trọng » đăng trên trang Bauxite Việt Nam ngày 30/07/2018 và một số trang khác. Hai tác phẩm nổi tiếng của ông viết sau khi ra nước ngoài là « Hoa Xuyên Tuyết » và « Mặt Thật ».

Đồng tiền Thổ Nhĩ Kỳ lao đao vì thuế nhôm thép của Mỹ

Đồng tiền lira của Thổ Nhĩ Kỳ đang bị mất giá mạnh vì đòn tấn công thương mại của Mỹ. Ảnh chụp ngày 10/08/2018.

Đăng ngày 11-08-2018 Sửa đổi ngày 11-08-2018 11:47

Đồng lira của Thổ Nhĩ Kỳ hôm qua 10/08/2018 đã sụt giá nặng nề sau khi ông Donald Trump loan báo sẽ tăng thuế lên thép và nhôm của Ankara. Tuy nhiên tổng thống Recep Tayyip Erdogan vẫn khẳng định sẽ chiến thắng trong cuộc « chiến tranh kinh tế » này.

Tổng thống Mỹ trên Twitter thông báo thép và nhôm của Thổ Nhĩ Kỳ sẽ bị đánh thuế lần lượt là 50% và 20%. Ông Trump nói thêm, quan hệ giữa Hoa Kỳ và đồng minh NATO này « hiện không tốt ». Ngay sau đó đồng lira của Thổ Nhĩ Kỳ đã bị sụt 16,6% giá trị, trong khi hồi đầu năm đã bị mất giá gần phân nửa so với đồng đô la. Ông Erdogan kêu gọi người dân « nếu có đô la, euro hay vàng trong nhà hãy đến ngân hàng đổi ra đồng lira, đây là cuộc chiến đấu của quốc gia ».

Syria : Nga triển khai quân sát khu phi quân sự Golan

Khu phi quân sự trên cao nguyên Golan do Israel chiếm đóng.

Đăng ngày 11-08-2018 Sửa đổi ngày 11-08-2018 14:23

Quân đội Nga đã triển khai một đồn quan sát gần khu vực phi quân sự ở cao nguyên Golan bị Israel chiếm đóng năm 1967. Theo phía Nga hôm nay 11/08/2018, biện pháp này nằm bảo vệ an ninh cho thường dân.

Từ Beyrouth, thông tín viên RFI Paul Khalifeh tường trình :

Trung Quốc chi 10 tỉ đô la một năm để kềm kẹp Tân Cương

Công an Trung Quốc đánh đập phụ nữ Duy Ngô Nhĩ ở Tân Cương, tháng 7/2009. Ảnh Guang Niu/Getty Images

Đăng ngày 10-08-2018 Sửa đổi ngày 10-08-2018 17:15

Mười tỉ đô la một năm để giữ an ninh, 100.000 đồn công an, nửa triệu người Duy Ngô Nhĩ phải đi học tập cải tạo, công nghệ nhận diện khuôn mặt...Tân Cương hiện là trại tập trung lớn nhất thế giới, như trong tác phẩm "1984" của George Orwell.

La Croix hôm nay 10/08/2018mô tả « Tân Cương dưới sự giám sát của Big Brother Trung Quốc ». Vùng đất Hồi giáo ở miền tây bắc đang phải chịu đựng một « bộ máy an ninh tổng lực » duy nhất trên thế giới, khoảng mấy chục ngàn người Duy Ngô Nhĩ đã bị tống vào các trại cải tạo.

100.000 đồn công an và công nghệ cao để theo dõi người dân

Đối với 10 triệu người Duy Ngô Nhĩ ở Tân Cương, cuộc sống ngày càng giống với thế giới được nhà văn George Orwell hình dung ra trong tác phẩm nổi tiếng « 1984 ». Từ hai năm qua, Tân Cương bị đàn áp không thương tiếc. Theo ông Marc Julienne, Quỹ Nghiên cứu Chiến lược (FRS), thì đây là « bộ máy an ninh tổng lực chưa từng có trên thế giới và trong lịch sử » ; với các phương tiện tài chính, nhân lực và công nghệ khổng lồ.