dimanche 25 octobre 2026

Hùng Trương - Tử tế


Có một câu nói đùa nổi tiếng là ở Mỹ có hai thứ mà không ai tránh khỏi, đó là thuế và cái chết.

Ai rồi cũng chết, nhưng có mấy ai thực sự hiểu được ý nghĩa của cái chết, kể cả tui. Môt đứa trẻ thường tới 13 tuổi trở lên mới hiểu hết về cơ bản chết là gì, còn đứa nhỏ 7 tuổi có khi nó còn tưởng chết là tạm thời, là có thể đảo ngược.

Đó là cái chết, còn những thứ phức tạp cao siêu hơn như chết não, mô tái sinh, mô không tái sinh, tạng… thì là một ngôn ngữ xa lạ với cả người lớn, đừng nói tới trẻ con. Bạn đi hỏi bác sĩ không làm trong ngành hồi sức, ghép tạng coi định nghĩa chết não là gì, khả năng bác sĩ đó sẽ cà lăm là rất cao, đừng nói tới đứa nhỏ làm gì.

Maria Thy Thy - Liệu con cháu chúng ta còn có an toàn?


Tui đã đăng ký hiến mô cách đây 21 năm. Khi đó tui 35 tuổi và đã tìm hiểu kỹ về hiến mô là thế nào.

Tui đồng ý và hiểu việc người bệnh cần ghép tạng quan trọng thế nào nên tui đã ký giấy hiến mô, nếu lỡ tui có đi thì các con sẽ biết mà lần.

Mấy nay rần rần việc cho các học sinh làm khảo sát về hiến tạng mà không thông qua phụ huynh. Tui phản đối điều này dù các con tui đã lớn. Học sinh dưới 18 tuổi và cả nhiều người trưởng thành nếu không tìm hiểu, đọc về hiến tạng thì cũng khó mà trả lời khảo sát. Vì sao là không thông báo với phụ huynh trước khi lấy khảo sát?

Bá Kiến - Đốm sáng nhỏ cuối đường hầm

Mấy ngày nay, ôm nỗi bất an và cay đắng nhìn vào cái đề án khảo sát, dự thảo của Bộ Y tế về luật hiến tạng con nít, lòng tôi và gia đình lúc nào cũng trĩu nặng và bức bối vô cùng.

Giữa những luồng ý kiến cố tình lèo lái, dùng áp lực số liệu của các bệnh nhi để gài bẫy đạo đức và hợp thức hóa điều luật, tôi đã từng có lúc cảm thấy vô vọng. Tôi sợ sự vô cảm của những cái đầu lạnh sẽ bấm nút thông qua, và rồi bất cứ đứa trẻ nào cũng có thể trở thành nạn nhân khi hành lang pháp lý mở cửa cho cái ác lách luật.

Nhưng hôm nay, đọc được bài phát biểu của đại biểu Phạm Khánh Phong Lan tại nghị trường, tôi bỗng thấy có chút hy vọng, có một đốm sáng nhỏ cuối đường hầm.. dù chẳng kỳ vọng nhiều.

Văn Công Hùng - Ghi chép ngày 25.10.2026


Tin sáng

1. "Chốt chặn xuyên đêm, truy bắt 3 phạm nhân trốn trại giam A2"- Ý văn học là mới bắt được một đứa, còn 3 đứa đang... lêu lổng bên ngoài.

2. "Hai con trâu 'đại náo' làng quê, húc nhiều người bị thương ở Lâm Đồng"- Xem cái clip vừa buồn cười vừa hồi hộp. Ông đi mua trâu về, vừa hạ từ ô tô xuống, hai ông bung chạy, à húc ông chủ trâu bị thương nặng đã, húc tiếp mấy người, xông vào một đám cưới phá tanh bành.

Nể nhất ông chồng cứu vợ: Chở vợ xe máy, bị nó húc tung, vợ sợ quá không chạy được cứ lết lết, bị húc vào cổ, vài chỗ nữa. Chồng quay lại nhử cho trâu đuổi mình để vợ thoát. Ôi chồng quốc dân đây chứ tìm đâu nữa?

Mai Bá Kiếm - Tại sao không điều tra xã hội học hiện tượng học sinh đánh thầy trong lớp?


Tôi chưa nghe bộ Công an hay Giáo dục & Đào tạo hoặc một hội thảo xã hội, tâm lý học nào về hiện tượng trò đánh thầy ngay trong lớp học; để sửa đổi cách giáo huấn trẻ em từ gia đình, trong trường học và ngoài xã hội.

Vụ bạo lực học đường làm dậy sóng dư luận đa chiều về việc sáng 19/10/2026, tại trường THPT Mạc Đĩnh Chi (Hà Nội), nam sinh L.H.V, 17 tuổi, lớp 12D5 đã đấm cô giáo L.T.H, dạy toán, kiêm chủ nhiệm lớp ngay trên bục giảng, khiến cô H gãy xương cánh mũi phải, bị thương tật 12 %. Em V. bị khởi tố và tạm giam.

Với trí nhớ hạn hẹp của mình, tôi liên tưởng vụ bạo hành học đường 14 năm trước tại Trường THPT Nguyễn Tất Thành (Q.6, TPHCM), thầy giáo L.Đ.H. (dạy môn Toán kiêm giáo viên chủ nhiệm lớp 10C20) đã bị học sinh N.Q.H lớp này đánh chảy máu đầu ngay trong giờ học.

Chương trình phát thanh RFI ngày 25.10.2026


 

samedi 24 octobre 2026

Tino Cao - Ai bảo vệ trẻ em trong chuyện lấy ý kiến hiến tạng?

 

Ngày 21-10-2026, Hội đồng Đội Thiếu niên Tiền phong Hồ Chí Minh tỉnh Khánh Hòa ban hành công văn số 112-CV/HĐĐ, dựa trên công văn số 317-CV/HĐĐTW ngày 19-10-2026 của Hội đồng Đội trung ương, yêu cầu các tổ chức Đội cơ sở trường học khảo sát ý kiến trẻ em về dự thảo Luật Hiến, lấy, ghép mô, bộ phận cơ thể người và hiến, lấy xác (sửa đổi).

Văn bản đưa ra chỉ tiêu “phấn đấu 100 % trẻ em tại địa phương tham gia lấy ý kiến”, đồng thời yêu cầu hướng dẫn trẻ trả lời qua Google forms và bảo đảm hoàn thành các câu hỏi. Công văn không đề cập quyền từ chối tham gia của trẻ, cũng không quy định việc thông báo hoặc tham khảo ý kiến cha mẹ, người giám hộ của trẻ.

Việc tham vấn trẻ em khi xây dựng chính sách là cần thiết và được pháp luật bảo đảm. Tuy nhiên, hiến mô, tạng là vấn đề y khoa phức tạp, liên quan trực tiếp đến sự toàn vẹn thân thể, sức khỏe và sinh mạng con người. 

Phạm Ngọc Hưng – Chính đạo và gian đạo

 

Tục thờ tổ tiên là biểu hiện mạnh mẽ của quan niệm xem cái chết là thiêng liêng, thân thể phải được giữ gìn để thần thức an ổn rời đi.

Trong cảm thức đó, với ba mẹ thì đường dao mổ thu hoạch tạng trên thân thể con mình không phải là hành vi cứu người, mà là một sự xâm phạm.

Quan điểm đó lẽ ra cần phải được xem là một cánh cổng văn hóa – tâm linh mà những người thiết kế dự luật hiến tạng cho người dưới 18 tuổi buộc phải đi qua.

Lê Hải – Hiến tạng trẻ em : Nhận xét của AI về trấn an của Bộ Y tế

 

Tôi hỏi một AI kém nhất hiện nay là Gemini về lời trấn an của Bộ Y tế, đây là câu trả lời của nó, anh em có thể tham khảo thử.

“Bộ Y tế vừa lên tiếng trấn an dư luận về việc hiến tạng ở người dưới 18 tuổi. Hãy đọc kỹ lời trấn an của họ. Bỏ qua mấy lý thuyết màu hồng, anh em thử nhập vai một tay trục lợi sừng sỏ, nhìn thẳng vào thực tế trần trụi của xã hội xem chính những lời trấn an đó lộ ra những kẽ hở nào:

1. Áp lực "con cứu mạng": Bộ trấn an rằng chỉ hiến mô tái sinh (tủy xương, tế bào gốc) cho ruột thịt. Nhưng thực tế, sự "tự nguyện" của một đứa trẻ 10-15 tuổi đối với cha mẹ là số 0. Đẻ đứa thứ hai ra chỉ để lấy tủy cứu đứa đầu bị ung thư, bắt nó chịu đựng đau đớn vì áp lực đạo đức gia đình thì ai bảo vệ quyền phản kháng của nó?

Dương Phong - Đừng bắt trẻ 7 tuổi trả lời bằng ngôn ngữ của người lớn

 

Một đứa trẻ 7 tuổi được mời góp ý dự luật, nhưng ngay câu đầu đã gặp định nghĩa mô là tập hợp các tế bào biệt hóa. Đến câu 4, em phải đọc về chết não, chết tuần hoàn rồi chọn giữa hai phương án lấy mô, bộ phận cơ thể người dưới 18 tuổi.

Người soạn phiếu cần chịu trách nhiệm về mức độ phù hợp của cách hỏi ấy.

Mẫu số 02 do Sở Y tế Đồng Nai công bố ghi đối tượng từ 7 đến dưới 18 tuổi. Phần thông tin có ô tiểu học. Phiếu yêu cầu người tham gia đánh giá những quy định về hiến mô lúc còn sống, đăng ký hiến và vai trò của người đại diện. Cùng một văn bản được đưa tới nhóm tuổi chênh nhau tới 10 năm phát triển.

Phan Mạnh Tường – Hiến tạng : Sao lại đặt trách nhiệm lên vai trẻ ?

 

Nhóc nhà tui 12 tuổi, học lớp 7, hôm vừa rồi có bạn gái cùng lớp tổ chức sinh nhật. Nhóc tự lên mạng tìm quà, rồi nhờ bố đặt mua để tặng bạn.

Thế là cả nhà được một phen náo loạn, người lo đặt hàng, người chờ nhận hàng, người hí hoáy đóng gói sao cho thật đẹp. Đến tối, bố còn phải đích thân chở nhóc đến nhà bạn dự sinh nhật rồi lại đón về.

Nhìn cái cách nhóc tự tìm quà, biết quan tâm đến bạn bè, đôi lúc tui cũng thấy nó ra dáng người lớn phết. Nhưng suy cho cùng, mối quan tâm hàng đầu của nhóc vẫn là game, gà rán, Coca-Cola, mì ống và những màn làm nũng bố mỗi khi muốn vòi vĩnh thứ gì đó. Đấy mới là thế giới của một đứa trẻ 12 tuổi!

Nguyễn Ngọc Chu – Tăng tiết dạy của giáo viên : « Thượng sách, trung sách hay hạ sách » ?

 

Gần đây Chính phủ và Bộ Giáo dục & Đào tạo (GD&ĐT) đã ban hành một số chính sách nhằm cải thiện vị thế nghề giáo qua việc tăng lương và giảm áp lực công việc. Với chính sách mới, tổng thu nhập thực tế của giáo viên ước tính tăng thêm khoảng 16 % (Tiểu học là 16,13 %, còn THCS và THPT là 16,44 %).

Dù được cải thiện, nhưng tổng thu nhập thực tế của giáo viên vẫn chưa tiệm cận với nhóm ngành nghề thuộc bậc cao nhất trong khu vực công, đó là chưa kể đến các nguồn thu nhập ngoài lương khác của nhóm bậc cao này.

Nhưng giống như chuyện ‘Tái Ông thất mã’ – mất ngựa chưa chắc đã hoạ, được ngựa chưa chắc đã may. Chính sách giảm thiểu áp lực hành chính chưa biết sẽ san gánh nặng được bao nhiêu, nhưng dự kiến tăng định mức tiết dạy trên lớp lại là một áp lực hiển hiện trước mắt.

Nguyễn Đình Bổn - Tàu dừa nước trên sông Sài Gòn

 

1. Cây cầu đi bộ bắc qua sông Sài Gòn, mang hình tượng lá dừa nước, dù chưa khánh thành nhưng tôi rất thích ý tưởng này. Đưa hàng ngàn tấn thép thành một biểu tượng uyển chuyển, mềm mại bắc qua con sông rộng quả là một kỳ công.

Là người Nam ai cũng biết cây dừa nước nên hình ảnh lá dừa nước không chỉ là cảm hứng kiến trúc mà còn là lời nhắc nhớ về loài cây thân thuộc của đất Nam Kỳ xưa. Từ Lục tỉnh, Sài Gòn – Gia Định, dọc theo những con rạch Bình Dương, Lái Thiêu cho đến những cánh rừng ngập mặn Cần Giờ, dừa nước vẫn luôn hiện diện như một phần máu thịt của miền sông nước phương Nam.

Và giờ đây, trên chính dòng sông Sài Gòn, hình bóng lá dừa nước ấy được nâng lên thành công trình hiện đại, giữ hồn cốt quê hương trong nhịp sống đô thị là ý tưởng đẹp.

Văn Công Hùng – Ghi chép ngày 24.10.2026

 

Tin sáng

1. Tin đầu tiên vẫn là tin... buồn.

"Khởi tố 2 nữ giảng viên đại học tiếp tay tiêu thụ văn bằng, chứng chỉ giả"- Mà là giảng viên đại học Ngoại thương, một đại học danh giá. Sao mà phải khốn khổ thế hả giời?

Tới 1.500 văn bằng, chứng chỉ giả, cũng nên truy ra xem ai dùng ạ. Và không chỉ bây giờ, truy từ trước tới nay, có khi cũng vui và bất ngờ phết?

Liên quan: "Chủ tịch Quốc hội xót xa khi nhiều giáo sư, bác sĩ giỏi vướng vòng lao lý"- Huhu ạ.

Nhưng vẫn có tin vui: "Hai nhà khoa học Việt Nam vào top 60 thế giới về nghiên cứu buồng trứng"- Cụ thể, thạc sĩ - bác sĩ Hồ Mạnh Tường xếp hạng 1 Việt Nam và hạng 45 thế giới; Phó giáo sư - tiến sĩ - bác sĩ Vương Thị Ngọc Lan xếp hạng 2 Việt Nam và hạng 52 thế giới. Và nhà cháu mới nhận thông tin từ một bác sĩ: họ là hai vợ chồng, là con gái và con rể giáo sưu Ngọc Phượng.

Mai Bá Kiếm – Sinh con rồi mới sinh cha, sinh cháu giữ nhà rồi mới sinh ông

 

Câu ca dao này không nói chuyện nghịch lý lẫn lộn thế hệ như "kỳ đà là cha tắc ké, tắc ké là mẹ kỳ nhông, kỳ nhông là ông kỳ đà". Mà là cách chơi chữ "sinh" có hai nghĩa "đẻ ra" và "trở thành".

Câu trên là điều kiện ắt có: Sinh (đẻ) con thì (người đó) mới sinh (trở thành) cha, sinh (cháu) giữ nhà (từ gieo vận) rồi mới (người đó) sinh (trở thành) ông.

Đây là quy trình thế hệ, giống như quy trình học vấn: Tốt nghiệp trung học phổ thông (THPT) mới được học đại học, đậu cử nhân mới được học thạc sĩ, có thạc sĩ mới thành nghiên cứu sinh tiến sĩ. Trừ trường hợp mua bằng như Vương Tấn Việt (Thích Chân Quang) chưa tốt nghiệp THPT mà có 3 bằng cử nhân, thạc sĩ, tiến sĩ. Nhưng, không ngờ!

Chương trình phát thanh RFI ngày 24.10.2026


 

Dương Công Quan - Lời mẹ dặn của Phùng Quán


Yêu ai cứ bảo rằng yêu

Ghét ai cứ bảo rằng ghét

Dù ai ngon ngọt nuông chiều

Cũng không nói yêu thành ghét

Dù ai cầm dao dọa giết

Cũng không nói ghét thành yêu

Trên thế giới này có ba nhân vật không riêng gì tôi mà rất rất nhiều người ghét : Putin của Nga, Tập Cận Bình của Tàu và Kim Jong Un của Bắc Hàn. Đó là ba tên gian hùng dùng máu xương của người dân vô tội để củng cố ngai vàng.

Lê Diễn Đức - Trump hoặc là bị Putin thao túng, hoặc chẳng bao giờ đọc sách sử

Tháng 9/1938 Anh, Pháp, Đức và Ý ký Hiệp định Munich, cho phép Hitler sáp nhập vùng Sudetenland của Tiệp Khắc, nơi có đông người nói tiếng Đức sinh sống.

Tiệp Khắc không được tham gia trực tiếp vào cuộc đàm phán quyết định số phận lãnh thổ của mình.

Ký hiệp ước xong, Thủ tướng Anh Neville Chamberlain từng trở về với tuyên bố nổi tiếng về “hòa bình cho thời đại chúng ta”. Nhưng buồn thay, lời hứa của Hitler không ngăn được chiến tranh; chính sách nhân nhượng của các chính trị gia đã không đạt được mục tiêu mà những người ủng hộ nó mong muốn.

Hoàng Quốc Dũng - Paris xấu xí, nước Pháp xấu xa?


Hahaha!

Nhân những vụ lộn xộn xảy ra gần đây ở Paris, trên mạng lại xuất hiện không ít phần tử thi nhau « chửi bới » nước Pháp và thủ đô Paris. Nói tóm lại, trong mắt họ, Pháp là một nước thực dân xấu xa, còn Paris thì xấu xí, bẩn thỉu, nhếch nhác, chẳng có gì đáng để ngưỡng mộ.

Đúng là nước Pháp từng có một quá khứ thực dân với những trang sử đen tối. Nhưng thử hỏi, có quốc gia nào trên thế giới chỉ có những trang sử vẻ vang mà không có những trang sử đáng xấu hổ? Có thành phố lớn nào chỉ toàn những đại lộ sạch đẹp, những công trình nguy nga mà không có những khu phố nghèo và không được sạch…?

Nguyễn Ngọc Chu - Giáo dục Việt Nam và "khắc nhập, khắc xuất"


Tính đến cuối tháng 8/2026, tất cả 34 tỉnh thành trên toàn quốc đã hoàn thành phương án sắp xếp, giảm số lượng cơ sở giáo dục công lập toàn quốc từ 37.530 trường xuống còn 18.555 trường (giảm 50,6 %). Hơn 28.200 cán bộ quản lý (hiệu trưởng, hiệu phó) được điều chuyển sang công tác giảng dạy trực tiếp [1].

Đây là nỗ lực trông thấy trong tinh gọn bộ máy.Tuy nhiên việc sáp nhập cơ học đồng loạt đã làm xuất hiện 5.749 trường quy mô lớn và cực lớn (theo định nghĩa của Bộ GD&ĐT: Trường Mầm non hơn 30 lớp, Tiểu học hơn 40 lớp, THCS hơn 45 lớp) với số lượng học sinh từ 1.200 – 4.500 học sinh.

Trong đó có 114 "Siêu trường" đặc biệt lớn có trên 100 lớp học (từ 4.500 đến hơn 10.000 học sinh) tập trung tại 17 tỉnh, thành phố. Kỷ lục là Trường Tiểu học Nha Trang (Khánh Hòa) sáp nhập từ 13 trường cũ, đạt quy mô 287 lớp với hơn 10 500 học sinh [1].