Những phát ngôn cực kỳ vô lý về Ukraine và về chiến tranh Iran của Trump, có chung một tư duy: Mỹ đã bỏ tiền ra thì người khác phải hoàn trả. Bất kể khoản tiền đó được Quốc hội phê chuẩn theo luật nào, được sử dụng vào mục đích gì và nghĩa vụ của các bên được xác lập ra sao.
Theo Hiến pháp Mỹ, quyền quyết định chi tiêu ngân sách thuộc Quốc hội. Chính quyền Biden đề xuất, Quốc hội thông qua các đạo luật phân bổ ngân sách, sau đó các cơ quan hành pháp thực hiện theo thẩm quyền được giao. Ông Joe Biden không thể tự ý lấy tiền trong két ngân khố rồi chở sang Ukraine!
Vả lại cần phân biệt ba loại tiền:
1. Vũ khí lấy từ kho dự trữ Mỹ, Mỹ chuyển giao vũ khí, đạn dược và thiết bị quân sự đã có, giá trị được tính theo định giá kế toán.
2. Tiền mua sắm vũ khí mới: Chính phủ Mỹ ký hợp đồng với các doanh nghiệp quốc phòng Mỹ để sản xuất vũ khí, đạn dược và thiết bị thay thế hoặc cung cấp cho Ukraine.
3. Viện trợ ngân sách, nhân đạo và các chương trình khác: Bao gồm hỗ trợ ngân sách trực tiếp, năng lượng, người tị nạn, nhân đạo, tái thiết và hoạt động của các cơ quan Mỹ.
Như vậy, không thể nói toàn bộ số tiền Quốc hội phê chuẩn đều được chuyển thành tiền mặt cho chính phủ Ukraine.
Theo FactCheck.org, số tiền Quốc hội Mỹ phê chuẩn cho Ukraine và các hoạt động liên quan đến cuộc chiến vào thời điểm tháng 3/2025 là khoảng 174,2 tỉ USD. Con số 350 tỉ USD, thậm chí là 500 tỉ mà Trump tuyên bố là thổi phồng có dụng ý xấu!
Còn theo báo cáo CRS cập nhật ngày 31/08/2026: Mỹ đã cam kết hơn 68,2 tỉ USD vũ khí và dịch vụ quốc phòng cho Ukraine tính đến tháng 6/2026. Khoảng 31,7 tỉ USD là giá trị vũ khí chuyển từ kho dự trữ Mỹ theo cơ chế Presidential Drawdown Authority. 33,5 tỉ USD là ngân sách mua sắm vũ khí thông qua chương trình USAI. 45,8 tỉ USD khác được phân bổ để bổ sung kho vũ khí Mỹ đã chuyển giao.
Vậy Ukraine có phải hoàn trả không? Câu trả lời là: Phần lớn viện trợ Mỹ dành cho Ukraine không phải khoản vay có nghĩa vụ hoàn trả. Có một số ngoại lệ: Trong gói ngân sách năm 2024, khoảng 9 tỉ USD viện trợ được cấu trúc dưới dạng khoản vay. Khoảng 4,7 tỉ USD đã được Biden miễn hoàn trả.
Khoản vay 20 tỉ USD của Mỹ trong chương trình G7 năm 2024 được hoàn trả bằng lợi nhuận phát sinh từ tài sản Nga bị đóng băng, chứ không phải bằng cách buộc Ukraine trả lại tiền từ ngân sách của mình.
Vì vậy, Trump không thể chỉ khoác lác rằng Ukraine phải trả lại toàn bộ viện trợ của thời Biden rồi tự biến những khoản cấp phát theo luật thành khoản nợ.
Muốn đòi tiền, ông phải chỉ ra căn cứ pháp lý cho từng khoản, hợp đồng hoặc nghĩa vụ hoàn trả cụ thể. Một tổng thống không có quyền đơn phương viết lại bản chất pháp lý của những đạo luật chi tiêu đã được Quốc hội thông qua.
Ngày 08/11 vừa rồi trên kênh CBS, về chiến tranh Iran ông Trump còn nói đáng ngại hơn: "Those countries that we've protected are going to pay us back any and all costs that we've had for the war."- Có nghĩa là các quốc gia mà Mỹ bảo vệ sẽ phải hoàn trả toàn bộ mọi chi phí mà Mỹ đã bỏ ra cho cuộc chiến.
Khi được hỏi về Israel, ông tiếp tục khẳng định Israel sẽ không tồn tại nếu không có Donald Trump. Đây là phát ngôn có nhiều vấn đề.
Thứ nhất, ông đang nói đến những quốc gia nào? Ông không đưa ra danh sách cụ thể, không nêu số tiền, không đưa ra thỏa thuận tài chính nào. Trong câu trả lời, ông đặc biệt nhắc đến Israel, nhưng không thể tự suy diễn rằng tất cả các nước vùng Vịnh đều đã đồng ý thanh toán chi phí chiến tranh cho Mỹ.
Thứ hai, căn cứ pháp lý nào để thu tiền?
Trump phát động chiến tranh Iran với những mục tiêu do chính chính quyền của ông ta xác định. Nhưng hậu quả của cuộc chiến không chỉ nằm trong ngân sách quốc phòng Mỹ.
Những quốc gia phụ thuộc vào nguồn dầu khí Trung Đông, những nền kinh tế phải nhập khẩu năng lượng, các doanh nghiệp vận tải và hàng triệu người tiêu dùng đều phải gánh chịu hậu quả. Đặc biệt, eo biển Hormuz có ý nghĩa sống còn đối với thị trường năng lượng toàn cầu. Khi an ninh hàng hải bị đe dọa, chi phí bảo hiểm, vận tải và giá năng lượng đều tăng vọt.
Vậy những quốc gia không tham gia quyết định tiến hành chiến tranh, nhưng phải chịu hậu quả kinh tế, lại còn phải trả thêm tiền cho Mỹ vì Mỹ tuyên bố đã bảo vệ họ ư?
Sức mạnh của Mỹ không chỉ nằm ở máy bay B-2, tàu sân bay hay ngân sách quốc phòng. Nó còn nằm ở niềm tin của đồng minh, uy tín của các cam kết và sự tôn trọng luật pháp. Đánh mất những thứ đó có khi còn đắt hơn rất nhiều so với những tỉ USD mà Trump đang muốn thu hồi.
Rất có thể Trump đang cố an ủi những kẻ nhẹ dạ, ngu ngốc về chí phí cho chiến tranh và hậu quả của nó đang đè gánh nặng lên vai người Mỹ. Chứ ai lại một tổng thống Mỹ mà ngây ngô như trẻ con vậy?Do
LÊ DIỄN ĐỨC 09.11.2026
Aucun commentaire:
Enregistrer un commentaire
Remarque : Seul un membre de ce blog est autorisé à enregistrer un commentaire.