Phó Đức An - Dám làm dám chịu

Lão PP là một cây viết rất khắt khe khi dùng từ ngữ. Dùng sai một từ là băn khoan khó ngủ. Nửa đêm thức giấc để sửa cho chính xác.

Lại nói chuyện Shark Bình. Vừa qua trên vành móng ngựa, cậu ta dùng cụm từ “Dám làm dám chịu” với bộ mặt dương dương tự đắc như vừa lập công ở sa trường trở về. Cậu ta đã dùng sai ngữ cảnh. Nếu không giải thích rõ, lớp trẻ ngây ngô tưởng hay ho học theo thì phản tác dụng.

Sự thô bỉ cố vớt vát lại danh dự của hắn khiến người ta tởm lợm. Hắn hiên ngang tươi cười đã khiến người ta ghê tởm. Hắn lại mở miệng đóng “yêng hùng” khiến người ta còn ghê tởm gấp bội.

Dám làm dám chịu không dùng được ở trường hợp này, mà nhẽ ra là một cụm từ khác chứa chấp nỗi day dứt biết mình có lỗi, biết ăn năn sám hối, nhận tội và thề hối cải. Chứ không phải là “dám phạm tội “ rồi “dám đi tù”. Hắn dám hay không dám thì pháp luật đều tống cổ vô tù. Có chi đâu mà đáng hãnh diện, đáng tự sướng, đáng huênh hoang!

“Nhất nhật tại tù, thiên thu tại ngoại”, một ngày trong tù như nghìn thu ở ngoài. Chỉ có những người có trái tim con người mới nhận ra sự nhục nhã của tù tội. Còn súc vật thì không!

Cái “dám làm dám chịu” của hắn là dám bán rẻ lương tâm đi lường gạt thiên hạ. Đẩy hàng ngàn gia đình vào chỗ bần cùng. Là dám làm một bi kịch tha hóa nhân cách, khiến bao nhiêu mảnh đời bị nghiền nát trước lòng tham của hắn. Hắn dám bán nhân phẩm của mình đi để đổi lại cuộc sống trên mồ hôi nước mắt của người khác. Lão PP chưa hề thấy ai tuyên bố một sự thật “dám làm” như vậy.

Hắn nói như vậy là thách thức với xã hội, là coi thường pháp luật, là dậy hư con trẻ. Đưa ra một tín hiệu sai lầm cho lớp trẻ rằng: Vì tiền, hãy dùng bất kể thủ đoạn nào để lừa gạt hút tiền. Phải dám làm! Nếu phải tù tội, hãy hiên ngang đi tù, phải dám chịu và đừng sợ hãi.

"Dám làm dám chịu" là một thành ngữ dùng để chỉ tính cách con người. Cụm từ này mô tả một người táo bạo trong một hành động chính đáng; khi phải đối mặt với hậu quả từ việc mình làm hoặc những sai sót đã gây ra, họ sẵn sàng nhận lấy toàn bộ trách nhiệm, tuyệt đối không né tránh hay đổ lỗi cho người khác.

Cụm từ này không dùng cho kẻ phạm tội, thường được dùng theo nghĩa tích cực để tán dương phẩm chất, lòng can đảm hoặc thái độ của một người trong cách giải quyết vấn đề. Nó thường xuất hiện trong các tình huống sau:

1. Chủ động thừa nhận lỗi lầm và chịu trách nhiệm sau khi mắc sai sót hoặc gây ra rắc rối.

Ví dụ: Vô tình làm hỏng tài sản của người khác hoặc mắc lỗi trong công việc, nhưng không che giấu, không trốn tránh trách nhiệm hay tìm lý do bao biện, mà thẳng thắn đối mặt và giải quyết vấn đề.

• Ví dụ: "Dù đây là lỗi của tôi, tôi dám chịu trách nhiệm và sẽ bồi thường cho những tổn thất đã gây ra."

2. Đánh giá phẩm chất của một cá nhân (thường mang ý nghĩa khen ngợi).

• Thường dùng để mô tả những người có bản lĩnh và tinh thần trách nhiệm.

Vậy hẳn không nên lạm dụng cụm từ này để cổ xúy cho hành động lừa đảo, kiếm tiền phi pháp không từ thủ đoạn. Các bạn trẻ nên hiểu rõ để trách, không bắt chước. Dám làm những việc có ích cho xã hội. Và dám chịu trách nhiệm nếu có sai sót hoặc thất bại. Dám khắc phục hậu quả, gánh vác trách nhiệm.

Hãy nhìn gương các giang hồ mạng dám đùa với pháp luật chưa? Tất cả đều lần lượt tra tay vào còng số 8 nhập kho hết.

Các bạn trẻ nên học hỏi noi gương những người tốt việc tốt, làm một người có ích cho cộng đồng! Còn như Shark Bình, gây ra tội ác còn dương dương tự đắc chỉ đáng nguyền rủa. Hắn ta bị đề nghị 9-10 năm tù. Sự trừng phạt khắt khe nhất không phải sự phán quyết của pháp luật mà ở lương tâm con người. Biết sai, biết hổ thẹn, biết ăn năn sám hối mới là một nam nhi thực thụ!

PHÓ ĐỨC AN 08.11.2026