jeudi 23 avril 2026

Mai Thanh Hải - Đường đến 30 tháng 4 (3)

 

... “Vợ Anh hùng mà mua có chừng này thịt thôi à ? Mọi người xem vợ Anh hùng mua nhiều thịt chưa này ?” – Một thanh niên trong làng lục tung giỏ xe đạp khi tôi đi chợ về, giơ 2 lạng thịt xoay xoay trước mặt.

Vợ Anh hùng phải giàu có lắm. Họ nghĩ vậy chăng.Tôi nói : “Vợ Anh hùng đánh giặc. Chứ không phải vợ anh hùng ăn cướp”.

Năm 1978, chồng tôi được phong Anh hùng. Xe ô tô về trước ngõ đón hai vợ chồng ra Quân khu 4. Người làng đi ra đồng đứng lại nhìn. Tôi không biết họ nghĩ gì và cũng không biết cảm giác của mình ra sao.

Xong xuôi buổi chào đón, một người trong Bộ Tư lệnh Quân khu mời tôi vào phòng riêng nói chuyện : - Bây giờ cho cô giải quyết một việc. Việc gì mà cô thấy quan trọng nhất ! Tôi ngần ngừ rồi trả lời : - Kinh tế khó khăn là vấn đề chung của cả nước, em không phàn nàn gì. Vợ chồng em chỉ có một nguyện vọng là sinh con. Lấy nhau 7 năm rồi mà chưa có con !

Đấy chính là lý do ông muốn gặp riêng tôi. Vợ chồng ông điều trị nhiều năm ở các bệnh viện nhưng vẫn chưa có con. Những cơn sốt rét ác tính đã tiêu diệt hết tinh trùng. Ông khuyên vợ chồng tôi nên tập trung vào việc chữa bệnh vì tuổi chồng tôi lúc này cũng đã 40.

Vợ chồng tôi khăn gói ra bệnh viện 108 ở Hà Nội, bắt đầu công cuộc tìm con. Đến đây chúng tôi quen thêm nhiều vợ chồng cùng cảnh ngộ.

Một cô giáo có chồng đi bộ đội từ 1958. Ngày đi anh chồng 60 kg, lúc về chỉ 38 kg, vợ không nhận ra. Anh ấy đã đi hết hai cuộc kháng chiến và người vợ ở nhà cũng chờ đợi gần hết tuổi sinh con.

Một người chồng khác làm ở bộ phận radar, tình trạng nặng hơn chồng tôi. Cô vợ nằm bên cạnh chồng, héo hon sầu muộn. So với cô ấy, thì tôi còn nhiều hy vọng – So với những người kém may mắn hơn. Đó là cách mà người ta an ủi hoàn cảnh mình chưa tồi tệ.

Một người đàn ông hẹn chiều nay ra ngoài cổng bệnh viện, anh chở đi chơi công viên. Đó là bác sĩ điều trị cho chồng tôi. “Chồng em không có con được đâu” – Anh ta đã nhìn tôi với cái nhìn không phải là bác sĩ dành cho bệnh nhân.

“Em cứ đi chơi cho thoải mái tinh thần. Anh không còn hy vọng vào việc chữa trị đâu” – Chồng tôi nói. Anh khuyên tôi có thể sinh con với 1một người đàn ông khác. Tôi nắm bàn tay gầy gò, xương xẩu của chồng.

Một năm sau tôi thụ thai. Thai nhi được 2 tháng thì hỏng.

Tôi lại có thai lần thứ hai. Sau 9 tháng giữ gìn. Cơn đau đẻ kéo dài 3 ngày. Ông y sĩ đỡ đẻ không cho tôi nhìn thấy đứa trẻ khi lọt lòng. Nó đã không ra hình dạng con người và chết trong bụng mẹ.

Lần thứ ba, thứ tư và những lần tiếp theo. Bảy lần sinh nở và mang thai. Hai đứa con ở lại với cha mẹ.

Chúng tôi đã có con. Tôi được làm người mẹ hạnh phúc. Căn nhà đã có tiếng trẻ bi bô.

Cơn sốt rét trở lại. Những người đàn ông đàn bà ở chiến trường Lào đều mang về quê nhà ký sinh trùng âm ỉ trong cơ thể hàng chục năm trời. Chồng tôi mỗi lần sốt rét là mê sảng. Hai đứa con nhìn ba sợ hãi.

- Quyên. Rang cơm cho ba ăn đi họp.

- Hôm nay là Chủ nhật mà ba !

- Chống lệnh hả ? Bọn mày chống lệnh hả ?

Con Quyên 10 tuổi không hiểu sao khuôn mặt ba bỗng biến sắc. Nó chạy đi tìm mẹ.

Tôi quay về không thấy anh đâu. Ba mẹ con dớn dác đi khắp nhà, đi ra vườn. Tôi gọi tên anh nhưng không nghe thấy trả lời.

- Súng đây rồi. Súng đây rồi các đồng chí ơi !

Anh nấp sau cái nong lớn dùng phơi lúa. Anh nấp sau và nín thở khi nghe bước chân ba mẹ con tôi đi qua. Ba mẹ con tôi là địch.

Tôi giữ được cái đòn gánh mà anh tin đó là cây súng. Anh ôm “súng” vùng chạy. Thấy vũng nước vũng bùn là nằm xuống núp. Tôi kéo được anh về. Tôi trùm chăn lên người anh. Ba chiếc chăn chiên chăn bông. Ba mẹ con nằm đè lên giữ chặt cơ thể anh vẫn đang run bần bật. Qua cơn rét, mồ hô túa ra, anh vùng dậy chạy.

Mẹ con tôi chạy theo nhưng bước chân anh nhanh quá. Anh lao ra đường và mất hút. Em trai tôi và những người hàng xóm đi tìm. Anh trốn ở đâu ?

Nhớ lại chuyện một lần đi trinh sát bị địch truy đuổi, anh chui vào hầm nhà vệ sinh của địch và ngồi trong đó suốt mấy ngày. Tôi lặng lẽ qua hố xí nhà hàng xóm, biết đâu anh lại làm như cách hồi đó.

Một con chó quẫy đuôi bên đường. Tôi chạy ra. Đây là cống thoát nước khi mưa lớn. Em trai tôi vào nhà tìm đèn pin mang ra rọi. Anh nằm co quắp trong cống. Bị lộ, anh chạy ra phía bên kia miệng cống và lao xuống ruộng : - Xung phong. Chạy. Tiến lên anh em ơi ! Anh chạy bì bõm qua các thửa ruộng. Đến tựa vào một bờ ruộng, hai tay làm tư thế đang ngắm bắn : “Pằng pằng pằng”.

Những người hàng xóm chạy ra xem.

Em trai tôi lại gần : - Về anh. Anh đang ốm mà anh !

“Bịch !” – Cú đấm giữa mặt khiến thằng em tôi ngã lăn ra đất.

- Mày đầu hàng hả. Thấy quân địch đông quân ta yếu, mày bảo về hả ? Về là đầu hàng địch, nghe chưa ?

Ông hàng xóm là chủ tịch xã nhanh trí : - Báo cáo thủ trưởng. Quân địch đông quá mà quân ta ít. Ta phải về họp ban chỉ huy bàn phương án chia ra các mũi đánh, mới hiệu quả !

- Nói như đồng chí là đúng. Ta về !

Người anh lấm lem bùn đất. Anh mặc mỗi chiếc quần đi trước, mọi người đi theo sau, như những người lính tuân lệnh.

Ai đó pha cho anh cốc nước chanh đường : - Mời thủ trưởng uống cốc nước cho đỡ mệt

- Đưa cho thằng bị thương uống

- Báo cáo. Đồng chí bị thương đã uống rồi. Mời thủ trưởng uống đi.

Anh cầm cốc nước hất vào mặt người vừa nói : - Định lừa hả ? Chưa cho thương binh uống mà dám nói cho uống rồi à ? Anh gọi tên người đã chết. Những người ra đi cùng với anh ở làng.

Đột nhiên anh khóc : - Các đồng chí ơi. Bác Hồ gửi gạo vào đây rồi. Không bị đói nữa rồi, các đồng chí ơi !

Tôi cũng khóc. Em trai tôi, ông chủ tịch xã, những người hàng xóm, không ai ngăn được nước mắt.

Hai đứa con tôi, sợ quá cũng khóc theo…

* Ghi theo lời kể của bà Nguyễn Thị Duyên, vợ Anh hùng lực lượng vũ trang (LLVT) Phan Châu Mỹ (hiện đang ở Phúc Đồng, Hương Khê, Hà Tĩnh) ; Đừng kể tên tôi, Phan Thúy Hà.

* Anh hùng LLVT Phan Châu Mỹ, sinh năm 1945, dân tộc Kinh. Quê quán xã Phúc Đồng, huyện Hương Khê, tỉnh Hà Tĩnh ; nhập ngũ tháng 2/1964. Khi được tuyên dương Anh hùng LLVT, là thượng úy - chính trị viên D7 bộ binh, E29, Đoàn 565, Bộ Tư lệnh 559. Phan Châu Mỹ liên tục chiến đấu ở chiến trường từ năm 1964 đến năm 1975 (...). Ngày 06.11.1978, Phan Châu Mỹ được Chủ tịch nước tặng danh hiệu Anh hùng LLVTND

MAI THANH HẢI 20.04.2026

Mai Thanh Hải - Đường đến 30 tháng 4 (2)

Mai Thanh Hải - Đường đến 30 tháng 4 (1)

Aucun commentaire:

Enregistrer un commentaire

Remarque : Seul un membre de ce blog est autorisé à enregistrer un commentaire.