 |
| Điện Thái Hòa, Hoàng thành Huế. |
Bài viết công phu
của một người Huế gốc, một Phật tử thuần thành về chữ Quốc ngữ.
Tôi cắp sách đến
trường ở Huế từ cấp tiểu học cho đến hết bậc đại học, rất yên chí mình là một
người biết chữ. Nhưng sự tự tin này đã bị thách đố,
xói mòn khá nhiều trong những lần tôi đứng trước các bia văn, các câu đối, các
cổng tam quan, thậm chí cả bia mộ viết toàn bằng chữ Hán, những di sản văn hóa
vẫn tồn tại rất nhiều trong và chung quanh Cố đô Huế.
Nhan nhản trong hoàng thành và tại các thắng cảnh địa
phương gần đó có nhiều tấm bia ghi lại các bài thơ, nghe nói là của các vị vua
triều Nguyễn - những di tích văn hoá lẽ ra rất sống động và đáng tự hào của dân
tộc nếu người dân bình thường có thể đọc được.
Tôi dùng từ “nghe
nói” vì trước những văn bia vua chúa ấy tôi là thằng dân mù chữ một trăm phần
trăm. Sẽ lúng túng, sẽ “ốt dột” biết chừng mô cho một cư dân địa phương bị
người nước ngoài nhờ giải thích những câu chữ hoặc những bài thơ trên các bia
văn ấy. Nhất là trong bối cảnh cố đô Huế được UNESCO bầu chọn là di sản văn hoá
thế giới.
