Trần Nhung - Cần tiêu chí chuyên môn nghiệp vụ trong bổ nhiệm lãnh đạo

Theo dõi kỳ họp Quốc hội đang diễn ra,thấy những Đại biểu Quốc hội có chuyên môn nghiệp vụ phát biểu về vấn đề thuộc chuyên ngành có tính đúng đắn chuyên sâu sát thực tiễn được dư luận hoan nghênh, và ngược lại.

Chẳng hạn Đại biểu Quốc hội Phong Lan có chuyên môn về y tế nên phát biểu về luật hiến tạng có sức thuyết phục cao được dư luận đồng tình ủng hộ. Nhưng ý kiến một vị sư cũng về luật hiến  tạng thì dư luận cảm thấy có gì điều đó chưa phù hợp, chưa đúng mức và thiếu sức thuyết phục.

Lại nhớ có vị sư ở Quốc hội khóa trước phát biểu Việt Nam cần phát triển công nghiệp quân sự như  Bắc Triều Tiên có vũ khí hạt nhân khiến nhiều người thấy xa lạ với một vị tu hành Phật giáo. Giá như các vị chức sắc tôn giáo là Đại biểu Quốc hội hãy phát biểu về vấn đề tín ngưỡng tôn giáo và tâm linh thì chắc phù hợp hơn là đi vào những lĩnh vực không thuộc chuyên môn nghiệp vụ mà các vị  am hiểu.

Không phải bây giờ mà đã từ lâu có vấn đề cán bộ lãnh đạo chuyên ngành không có hoặc thiếu chuyên môn nghiệp vụ khiến công tác lãnh đạo chỉ đạo kém hiệu quả . Do không nắm vững chuyên môn nên phải dựa vào đội ngũ cán bộ cấp dưới và chuyên gia nhưng không có năng lực thẩm định sự đúng đắn của các đề xuất  dẫn đến việc có sự chỉ đạo sai thực tế không khả thi mà vì thế cấp dưới không tâm phục khẩu phục gây ra hiện tượng  trên bảo sai dưới không làm và nếu  làm thì sai phạm .

Theo dõi sự lãnh đạo chỉ đạo của nhiều vị đứng đầu các cơ quan từ trung ương đến địa phương lại thêm những ví dụ sinh động cho việc thiếu chuyên môn nghiệp vụ trong lĩnh vực được giao quyền lãnh đạo.

Như  lãnh đạo  về lĩnh vực văn hóa thể thao báo chí thì thiếu hiểu biết về báo chí là  báo chí có tiêu chí quan trọng nhất là sự trung thực, đưa tin phải đúng sự thật, nên đã có việc tác động bưng bít thông tin làm giảm uy tín của mình.

Hoặc có vị từ Bí thư Tỉnh ủy đưa lên lãnh đạo cơ quan báo chí cũng thiếu về nghiệp vụ báo chí, nên chỉ quan tâm vấn đề quản lý hành chính tài chính nhân sự mà thiếu sự chỉ đạo sâu sát thực tế, khiến chất lượng thông tin ngôn luận của cơ quan báo chí này không có sự phát triển đột phá mà dẫm chân tại chỗ.

Hoặc Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo thiếu chuyên ngành về y tế, lại đề xuất việc chuyển các trường đại học Y về Bộ Giáo dục và đào tạo quản lý. Dẫn đến việc trong lần giải trình tại kỳ họp Quốc hội đã nhận định sai về đào tạo bác sĩ nội trú, bác sĩ chuyên khoa 1, bác sĩ chuyên khoa 2 và tiến sĩ y khoa, để khẳng định trình độ chuyên môn chuyên môn trong thực hành nghề y.

Có thể dẫn ra nhiều ví dụ về người đứng đầu ở các cơ quan từ địa phương đến trung ương thiếu chuyên môn nghiệp vụ, khiến hiệu quả công tác không cao hoặc mắc sai phạm.

Nhiều người biện minh cho việc lãnh đạo thiếu chuyên môn nghiệp vụ là ở các nước ngay Bộ trưởng Quốc phòng cũng không phải là quân nhân, có khi chỉ là một nữ viên chức. Mà quên đi rằng thể chế chính trị của họ khác xa ta nên không thể lấy tiêu chí lãnh đạo của họ áp vào ta được.

Thế nên từ thực tiễn đã diễn ra thì đã đến lúc rất cần thiết phải đặt vấn đề nghiệp vụ chuyên môn là một tiêu chí quan trọng, cùng với các tiêu chí khác trong bổ nhiệm lãnh đạo. Tại Hội nghị Trung ương 4 vừa diễn ra Tổng Bí thư Chủ tịch nước Tô Lâm đã nhấn mạnh rất rõ về yêu cầu cần phải có chuyên môn nghiệp vụ trình độ năng lực cao để dám nghĩ dám làm dám đột phá đối với cán bộ các cấp từ địa phương đến trung ương. 

Một cán bộ lãnh đạo không có hoặc thiếu chuyên môn nghiệp vụ trong lĩnh vực mình lãnh đạo, thì chắc chắn không thể dám nghĩ dám làm dám chịu trách nhiệm và dám đột phá được.

TRẦN NHUNG 31.10.2026