Liễu Hằng - Cái đẹp mê hoặc trong ca từ trước 1975

Một trong những lý do khiến tôi mê dòng nhạc trước 1975 là vì ngôn ngữ.

Có nỗi nhớ nào lặn sâu vào thịt da như “Gác vắng mưa gợi niềm chăn chiếu!”. Rồi giọt mưa ấy tan ra theo “Mưa sụt sùi buổi chiều thổn thức”. Sao không là mưa dầm dề, mưa ào ào? Bởi chỉ “sụt sùi” mới thấu hết cơn khóc không thể ngưng của chia ly…

Ngôn ngữ Phạm Duy sử dụng ở dòng nhạc dịch khiến tôi choáng váng.

Chỉ với vài câu, ông lột tả tâm can Người vũ nữ thân gầy: Chưa nói yêu nhau mà lòng đã đau. Chưa nói mê say mà tình đã bay. Chưa biết môi em mà hồn đã quên. Đã qua một đêm. Cái “qua một đêm” ấy khiến ta rùng mình. Qua một đêm vui vũ trường hay “qua đêm” của một xác thân mua bán? Dùng chữ kinh thật.

Vậy nên khi hát dòng nhạc này, tôi luôn cố gắng hát đúng. “Từ đây giã từ đôi cánh tay ma” chứ không phải “tay mơ”. “Rồi những đêm thế trần đón Noel” chứ không phải “giáo đường đón Noel”…

Nhạc Việt giờ vẫn dùng tiếng Việt. Sau 75, Trịnh Công Sơn vẫn viết tông thứ, slow. Dẫu vậy với tôi, cái dư vị trong từng câu chữ của những bản nhạc trước 75, không tìm thấy nữa.

LIỄU HẰNG 11.10.2026 (Tựa bài do Thụy My đặt)