Nguyễn Thông - Vụ Xôi Lạc

 

Phải công nhận, đứa nào lập ra cái "đài truyền hình" này quá giỏi, nhất là việc đặt cho nó cái tên "Xôi Lạc" đại chúng, gần gũi, dễ thương. Cứ lại tên kiểu Đoàn kết, Vươn cao, Rực rỡ, Cất cánh... ma nó thèm để ý.

Dĩ nhiên vi phạm pháp luật thì bị hệ thống thực thi pháp luật xử lý, bởi pháp luật là do hệ thống ấy đặt ra. Còn vi phạm cụ thể thế nào phải hỏi công an, chẳng hạn đánh bạc, cá độ, bản quyền... Lạ là nó (Xôi Lạc) tồn tại/vi phạm suốt hơn chục năm nay, giờ mới bị mời uống trà. Thế những năm qua nó không vi phạm gì chăng, hay là mỗi thời mỗi khác, cả nó lẫn pháp luật ?

Nó là thứ kênh giải trí của đại chúng, của đám đông coi tivi, ham xem bóng đá. Hơn chục năm qua đã chứng minh điều ấy.

Nguyễn Thông – Chiến tranh (2)

 

Cuộc chiến tranh do Trung Quốc gây ra mở màn hôm 17.2.1979 nhìn dưới góc độ của người Việt tử tế, đó là cuộc chiến tranh xâm lược. Phải dứt khoát như vậy.

Kẻ đem quân đi đánh nước khác ngay trên đất nước ấy, không là chiến tranh xâm lược thì là gì ? Bản thân nhà cầm quyền Trung Quốc thừa hiểu điều đó nhưng nó cố tránh, gọi trẹo đi thành “dạy cho Việt Nam một bài học”. Lạ ở chỗ, có những người Việt Nam lại cố tình không hiểu, cũng tìm cách gọi trẹo như Trung Quốc.

Hệt như lúc này, người ta vì lý do khốn nạn nào đó không dám gọi bọn Nga xâm lược Ukraine là bọn xâm lược, chỉ dám rụt rè thập thò bằng “chiến dịch quân sự đặc biệt”, “xung đột Ukraine - Nga”. Ông hàng xóm nhà tôi bảo chiến dịch chiến dịch cái mả mẹ nhà chúng nó.

Nguyễn Thông - Chiến tranh (1)

 

Đang có những nhận thức/suy nghĩ/ý kiến trái chiều trong cộng đồng người Việt trên nước Việt, trên báo quốc doanh và mạng xã hội về chiến tranh khi nổ ra cuộc chiến tranh ở Iran, trước đó là ở Ukraine.

Đời là vậy, luôn có sự đối lập. Nhẹ thì cãi nhau, nặng thì chửi nhau, phang tẩn nhau. Trong một gia đình chỉ hai vợ chồng mà còn có lúc vậy, huống hồ một cộng đồng đầy rẫy (lưu ý nếu viết đầy dẫy cũng không sai, cả hai cách đều được) bò đỏ, những Cương, Mẫu, Can, Toàn, Du, Quang lùn... bên cạnh những người tử tế.

Hồi tháng 2 vừa rồi (hôm nay mới 3.3) có hai mốc thời gian liên quan tới chiến tranh. Đó là ngày 17.2.1979 - Việt Nam chiến đấu chống quân Trung Quốc xâm lược để bảo vệ tổ quốc, và 24.2.2022 - Nga gây chiến tranh phi nghĩa xâm lược Ukraine, quân dân Ukraine kiên cường đánh trả bảo vệ tổ quốc. Chỉ có điều, báo chí chính thống ở xứ này vẫn rặt một giọng "chiến tranh biên giới phía bắc", không dám chỉ đích danh kẻ thù, quân xâm lược ; còn khi nhắc tới cuộc chiến ở Ukraine thì vẫn lải nhải "chiến dịch quân sự đặc biệt", "xung đột".

Nguyễn Thông - Báo "Nhân Dân Iran"?

 

Nghe đài đọc báo của ta

Đừng nghe đài mạng bàn ra tán vào.

Mỹ và Israel nói tay giáo chủ độc tài cầm đầu Iran mấy chục năm đã chết. Tôi không tin, bởi vừa đọc báo Nhân Dân xong.

Nguyễn Thông - Mắc cười

 

Cả đời sống thực lẫn mạng xã hội bữa ni nóng rực vụ Một Ran bị tẩn.

Người xứ ta cãi nhau chí chóe. Đám phò Nga tiếp tục phò Iran, cầu nguyện cho đại giáo chủ Kha me ni của chúng chiến thắng.

Ông hàng xóm nhà tôi bảo chấp gì bọn khốn nạn, chúng lờ đi chuyện hồi tháng trước giáo chủ của chúng giết mấy chục nghìn người dân biểu tình đòi tự do.

Nguyễn Thông - Ngày vừa vui vừa buồn

 

Hôm nay, 27.2, theo quy định của nhà nước, là ngày Thầy thuốc Việt Nam. Năm nào cũng vậy.

Chúc các thầy thuốc, nhất là những lương y, vui vẻ, tay nghề siêu giỏi, ngày càng được dân quý mến, tôn trọng.

Chỉ hơi lăn tăn, giá công an đợi tới sáng sớm mai hãy công bố kết luận điều tra, khởi tố, bắt giam một loạt đám cán bộ y tế hư hỏng, trong đó có cả thị cựu bộ trưởng y Nguyễn Thị Kim Tiến thì ngày vui 27.2 sẽ trọn vẹn hơn.

Nguyễn Thông - Sân gôn chiến sân bay

 

Nói phát nữa về sân bay rồi dành thời gian làm sách.

Khá nhiều nhà (lãnh đạo quốc gia, người có học cỡ giáo sư tiến sĩ, các chuyên gia về quy hoạch, giao thông, xây dựng...) đã lên tiếng. Dĩ nhiên họ có trình độ nên ăn nói hay hơn dân thường.

Họ phân tích rằng, kể cả trước mắt cũng như lâu dài, phải làm sân bay Long Thành, bởi không chỉ ABC, XYZ này nọ, mà cơ bản là sân bay Tân Sơn Nhứt đã quá chật chội, quá tải, kể cả đường băng, nhà ga, đường đi lối lại, cả bầu trời. Tân Sơn Nhứt không đáp ứng được nhu cầu phát triển hiện tại và tương lai thì phải đẻ ra dự án Long Thành, làm Long Thành. Vậy thôi. Đừng cãi.

Nguyễn Thông - Gân gà

Dân thường không nên nói về sân bay Long Thành bởi chả ai nghe đâu, nhưng tổng bí thư lên tiếng thì được chú ý, quan tâm.

Đó là chuyện bình thường. Với một dự án, công trình lớn như vậy, dân không được ý kiến ý cò. Nếu chê, nhẹ thì mất 7 triệu tiền phạt, nặng thì đi tù. Còn nhà lãnh đạo nói, tất cả phải lắng nghe và khen. Báo chí khen quá trời.

Cứ như tôi ngu dại, khuyên mọi người đừng để ý cái sân bay Long Thành tốn 16 tỉ đô Mỹ, dẫu sao cũng sự đã rồi. Ngưng làm cũng dở, dây dưa lại càng dở, mà chả nhẽ không làm tiếp. Còn hiệu quả thế nào để đời con cháu thế hệ 2X, thậm chí 3X, 4X, 5X... thế kỷ này chúng tính. Cứ bắt chúng gánh, nặng cũng phải chịu, không biết dùng vào việc gì cũng phải chịu, kệ chúng mày. Ai bảo sinh sau đẻ muộn.

Nguyễn Thông - Công lý

Luật pháp có nghiêm và chuẩn hay không có thể thấy rất rõ qua việc xử án và đặc xá.

Nếu xử đúng người đúng tội mà tha tù/đặc xá bất chấp luật lệ, pháp luật thì đó là sự coi pháp luật chả ra gì, mọi lý do đều trơ trẽn, bậy bạ, dù có nhân danh đạo lý, đạo đức.

Nếu sau khi xét xử, giam giữ, rồi coi xét lại, nhận thấy sự phán quyết án đối với đương sự là vô lý, bất công, bậy bạ, cần phải sửa sai, và thực hiện đặc xá tha tù. Thì bước tiếp theo là cần khởi tố, truy tố, xét xử, kết án chính những kẻ đã ngồi ghế quan tòa xử bậy.

Nguyễn Thông - Không thể không nói

 

Hôm nay 22.02.26, tính theo lịch âm là mùng 6 tháng giêng Bính Ngọ. Nhẽ ra bình thường thì hết tết nhưng trúng ngày nghỉ Chủ nhật, vả lại nhà nước cho nghỉ dài để kích cầu (mua sắm, tiêu thụ hàng hóa, chơi bời, du lịch...) nên vẫn còn hơi hướng vui xuân. Mai thì mọi người đi làm, đi học, lại lao vào vòng đời mưu sinh, bận rộn.

Có lần đứa cháu tôi bảo "đang yên đang lành thì tết" bởi nó chăm chỉ, chỉ thích đi làm. Một ông bạn tôi nhà khá giả, tết nào cũng đi chơi tung hoăng, lại nhắn "mới tết đã hết, nhanh quá mày ạ". Thích hay không, còn tùy người, chứ không phải tất cả "rộn ràng náo nức vào xuân" hoặc "chán tết như cơm nếp nát".

Tôi đã qua cái tuổi háo hức "năm mới thắng lợi mới". Vả lại sống ở nơi những ngày tết, kể từ hôm cúng ông Táo tới bữa nay, mặt trời như hòn lửa, nóng chẳng khác lò than, sáng nào vừa bảnh mắt việc đầu tiên là mở coi thời tiết, tinh dững 36 - 37 độ.

Nguyễn Thông - Loanh quanh

 

Vụ đứa ở Hà Tĩnh ngang nhiên để ô tô chắn lối đi lại công cộng, khoe quen biết rộng, xem thường pháp luật, "coi công an bằng vung", thách thức éo sợ phạt, nhiêu tiền cũng chơi..., tất cả đều có người làm chứng, có video clip. Túm lại nhân chứng vật chứng đủ cả, điều tra và kết luận dễ như ăn bánh chưng tết.

Nhưng không phải vậy. Báo chí đăng, dân phản ánh và tố cáo là chuyện của báo chí và dân, còn công an cứ thong thả, rề rà tìm hiểu, xác minh, gặp gỡ, thụ lý. Mất mấy ngày, qua đủ các cấp, từ phường, tới tỉnh, tới cục (bộ), vẫn chưa xác định dứt khoát nó vi phạm điều gì, can tội gì, sẽ chịu hình phạt ra sao.

Theo báo Tuổi Trẻ ngày 20.2.26, "Trong quá trình làm việc với công an, anh N.V.L. và chị Đ.T.H. đã nhận thức hành vi của mình là sai và thiếu ý thức trong tham gia giao thông đường bộ. Hiện Công an phường Trần Phú đang tiếp tục xác minh và lập hồ sơ xử lý theo quy định".

Nguyễn Thông - Gạo và lòng tốt (2)

Nhiều năm qua, Việt Nam với lợi thế của mình về lương thực, cụ thể là gạo, đã thể hiện tình anh em chung chiến hào, hoạn nạn có nhau, chia ngọt sẻ bùi, tặng/biếu/cho/giúp Cuba rất nhiều gạo.

Khi ít vài ba nghìn tấn, lúc nhiều cả chục nghìn tấn. Ai muốn biết cụ thể, cứ mở Gu gồ (Google) mà tra cứu, rõ ngay. Trăm năm trong cõi người ta/Cái gì không biết thì tra gu gồ.

Hàng xóm khi tối lửa tắt đèn, bạn bè gặp thiên tai địch họa, giúp là phải rồi. Nhưng Cuba hai phần ba thế kỷ qua không bị vậy. Họ như anh mù quờ quạng khua khoắng trên con đường kiên định nghèo đói. Cả thế giới mở mắt nhìn về tương lai, còn họ cứ nhắm tịt. Rồi đổ cho khách quan. Đổ tại cấm vận.

Nguyễn Thông - Gạo và lòng tốt (1)

Sau chuyến “thăm” của đặc phái viên Cuba từ ngày 01-03.02.2026 khi nước này rơi vào cuộc khủng hoảng trầm trọng, có lẽ căng nhất từ trước tới nay kể từ khi anh em Fidel Castro nắm quyền, Việt Nam lại có động thái giúp đỡ người anh em “môi răng” đang cùng nhau canh giữ hòa bình thế giới.

Ngày 14.02, ngày tình yêu Valentine, nhiều báo quốc doanh Việt đồng loạt đưa tin, đại loại: “Việt Nam chuyển 250 tấn gạo, hỗ trợ Cuba đảm bảo an ninh lương thực”, “Việt Nam hỗ trợ Cuba 250 tấn gạo để đảm bảo an ninh lương thực”, v.v...

Có thể hai bên còn những trao đổi riêng không tiện công bố, nhưng thông tin về “chuyển gạo”, “hỗ trợ” “250 tấn” kia được công khai kể ra cũng khí muộn. Từ ngày 03-14.02, tức sau gần 2 tuần, đại chúng mới biết sự việc, chắc là có sự cân nhắc, về nhiều mặt, chứ không phải chỉ gạo.

Nguyễn Thông - Đời hoa phận người

 

Thương trường, nghề buôn bán có quy luật riêng của nó. Buôn bán dịp tết thì quy luật càng rõ, thậm chí nghiệt ngã, bởi thời gian không cho phép kéo dài hoặc sửa chữa sai lầm.

Bán hoa tươi, cây cảnh, trái cây là rõ nhất.

Sức mua kém, đó là thực tế, và cũng là một nguyên nhân gây nên tình trạng ế hàng. Điều này liên quan tới vĩ mô, chỉ nhà nước mới giải quyết được.

Nguyễn Thông - Hai chuyện

Những ông bà có mặt trong bức ảnh chụp kỷ niệm tại lễ động thổ đền thờ quốc mẫu ở Nghệ An cần bị lôi ra cách chức hết đi. Bất luận lý do gì, đã ngu dốt như thế thì không thể làm lãnh đạo.

Một kiến thức rất sơ đẳng mà họ không biết thì không bằng đứa trẻ con. Cho làm lãnh đạo chỉ gây hại.

Mà tôi nói luôn cả chuyện này nữa. Năm nào cũng vậy, cứ tới tết ta và đầu xuân lại diễn ra Tết trồng cây trên cả nước. Đó là tập tục mới tốt được cụ Hồ khởi xướng, phát động.

Nguyễn Thông - Chuyện bánh chưng tết (2, kỳ cuối)

 

Sự luộc bánh là cả mớ kỷ niệm khó quên. Nhà tôi có chiếc nồi đồng khá to, xếp vào đó được chục chiếc. Cái nồi này bu tôi mua lại của một gia đình diện bần-cố nông trong làng được chia quả thực dạo cải cách ruộng đất. Xưa kia, chỉ nhà địa chủ mới dám sắm thứ vật dụng khủng như vậy.

Bánh gói xong, xếp kín trong nồi, đổ nước xâm xấp. Trước đó, anh Uy tôi đã theo chỉ đạo của tư lệnh thày, khệ nệ ra sau nhà bưng ra hơn chục hòn gạch xếp thành ba ông đầu rau ở góc sân.

Suốt đêm lạnh trước thềm xuân, ngồi với nhau quanh bếp lửa đỏ rừng rực luộc bánh chưng, chuyện nọ xọ chuyện kia, ngắm sao trời nhấp nháy, ngửi mùi bánh chín tỏa ra dìu dịu khó cưỡng nổi cơn thèm. Ngắm sao, anh Uy tôi kể cho cả đám nghe chuyện “Những vì sao” của Alphonse Daudet, anh nói hay lắm nhưng trẻ nhãi chúng tôi cứ lắc đầu, lại còn cằn nhằn chả thấy đánh nhau gì cả.

Nguyễn Thông - Ai?

Đã tới lúc, thậm chí khí muộn, cần công khai cho dân biết ai là người đã ký ban hành bản chỉ thị tối mật Z30 năm 1983.

Cho tới nay, đã 43 năm, tất cả vẫn mờ ảo, hư hư thực thực, chả ra làm sao, vớ va vớ vẩn, cứ như thứ lệnh miệng vô tội vạ của trưởng thôn.

Một chỉ thị vô pháp, vô nhân, vô đạo đức đánh vào dân đã được công khai thực hiện và bị lờ đi sau khi bị phản đối kịch liệt.

Nguyễn Thông - Chuyện bánh chưng tết (1)

Bạn Phạm Văn Tuyên  ở huyện Ninh Giang tỉnh Hải Dương (nay đã gộp vào Hải Phòng, thành đồng hương) nhắn tôi rằng, chú ơi, tết nhất sát sạt rồi, chú viết gì về tết xưa đi.

Tôi đang dở bận cái bài về... Campuchia (nhiều điều rất hay) chưa xong, nhưng sực nhớ nhời Tuyên, bèn hầu bạn phây bài bánh chưng này.

Nói về bánh chưng, có mà cả ngày cũng chửa dứt. Chiếc bánh chưng không chỉ gắn bó với Tết mà với nếp sống, phong tục của người Việt. Lứa chúng tôi hồi nhỏ, hầu như đứa nào cũng thuộc đôi câu đối đặc sản tết, liệt kê đủ món cổ truyền: “Thịt mỡ, dưa hành, câu đối đỏ/Nêu cao, tràng pháo, bánh chưng xanh”. 

Nguyễn Thông - Người ra đi

 

Một nhân vật đương đại “lừng lẫy trong im lặng” vừa ra đi - ông Đoàn Duy Thành.

Thú thực tôi không định viết về ông lúc này bởi hiểu biết về ông quá mỏng, vả lại dễ bị quy là ăn theo, đu trend, vô tình tầm thường hóa một nhân vật lịch sử đáng kính trọng. Nhưng cần phải có vài chữ, vài lời, như một nén nhang kính tiễn ông về cõi, nơi làm người không khó.

Ai muốn tỏ tường về ông Thành, về số phận chìm nổi của ông, cứ đọc bài của đại tá nhà báo Trần Nhung, của nhà báo Mai Phan Lợi, hay lắm, rõ lắm.

Nguyễn Thông - Cuba

Bị cấm vận (cứ cho là bị đi, còn vì sao bị thì đã có câu trả lời) dẫn đến cuộc sống khó khăn, không phát triển, thậm chí thụt lùi.

Nhưng không thể cứ đổ tất cho cấm vận, đó là chưa nói lúc nào họ cũng đề cao sự độc lập tự chủ.

Nó cấm mình thì mình cấm lại nó. Rõ ràng, sòng phẳng, mẹ nó, sợ gì.