Lâm Bình Duy Nhiên -Trước thềm World Cup...

Mùa hè 2026, World Cup tròn 97 tuổi. Trong suốt khoảng thời gian dài gần một thế kỷ đó, thế giới đã trải qua nhiều biến động địa chính trị lớn: có những quốc gia đã bị đổi tên, trong khi một số khác thậm chí đã hoàn toàn bị biến mất trên bản đồ thế giới!

Trong số các quốc gia bị “xóa sổ”, Liên Xô (URSS) đã tham dự World Cup 7 lần với thành tích cao nhất là hạng tư vào năm 1966 với thủ môn huyền thoại Lev Yachine. Tuy nhiên, sau khi Bức tường Berlin bị sụp đổ, chế độ cộng sản của nước này cũng bị tan rã, và quốc gia này chính thức biến mất vào tháng 12 năm 1991.

Ngày nay, đội tuyển quốc gia Nga được Fifa xem như quốc gia kế thừa trực tiếp của Liên Xô.

Mai Phan Lợi – Viết cho các em hôm nay

 

Anh đã đọc những dòng trạng thái của các em hôm nay.

Những clip quay vội ở sân bay, ở nhà ga - ba lô trên vai, vé máy bay trong tay, mặt ai cũng cố giữ bình thản mà ánh mắt không giữ được vẻ bình thường. Tiếng máy bay ầm ù phía sau. Ánh mắt nhìn vào ống kính như muốn nói điều gì mà không tìm ra chữ...

Các em vào Saigon theo lệnh triệu tập của tòa soạn. Lần cuối.

Hoàng Quốc Dũng – Trump quái dị, World Cup thành quái thai

 

Chỉ còn vài ngày nữa là World Cup 2026 khai mạc. Đây lẽ ra phải là ngày hội lớn nhất của bóng đá thế giới, nơi mọi quốc gia, mọi dân tộc và mọi con người cùng gặp nhau trên sân cỏ.

Nhưng thay vì không khí cởi mở và đoàn kết vốn là tinh thần của FIFA, World Cup lần này lại đang bị phủ bóng bởi những quyết định gây tranh cãi của nước Mỹ dưới thời Donald Trump.

Sự việc gây chấn động nhất trong những ngày qua là việc trọng tài FIFA người Somalia Omar Artan bị từ chối nhập cảnh vào Mỹ mặc dù ông có visa hợp lệ, và đã được FIFA chỉ định làm nhiệm vụ tại World Cup. Artan không phải là một người vô danh. Ông được Liên đoàn Bóng đá châu Phi bầu là trọng tài xuất sắc nhất năm 2025 và sẽ là trọng tài Somalia đầu tiên trong lịch sử tham gia World Cup.

Hoàng Tư Giang - Farewell party

 

Tối nay, Đại sứ Liên minh châu Âu tại Việt Nam, ông Julien Guerrier, tổ chức một cuộc gặp thân mật với cánh báo chí tại nhà riêng của ông.

Năm nào cũng có cuộc gặp trước Ngày Báo chí 21/6 nhưng năm nay, ông tổ chức sớm hơn thường lệ. Không ai nói ra, nhưng nhiều người trong căn phòng hiểu rằng, đây có thể là lần cuối chúng tôi gặp nhau với tư cách đồng nghiệp báo chí.

Sau đợt tinh gọn, nhiều tờ báo sẽ thay đổi. Có những cơ quan báo chí không còn tồn tại dưới tên gọi cũ. Có những phóng viên sẽ chuyển nghề. Có những người đã dành cả tuổi trẻ cho một tòa soạn nhưng rồi phải chọn một con đường khác.

Mai Bá Kiếm – Báo chí sẽ có thêm ngày kỷ niệm 15/06 hay 30/06 ?

 

Được biết, ngày 02/07/2026, Cơ quan Báo và Phát thanh, Truyền hình TPHCM sẽ phát hành số báo đầu tiên của kỷ nguyên mới trên lãnh vực truyền thông.

Nghe nói, ngày 15/06/2026 hay 30/06/2026, (ngoài SGGP, VOH, HTV, Tuổi Trẻ Online) tất cả manchette báo thuộc TPHCM dù danh tiếng, từng phát hành nửa triệu bản/lần/ngày, sẽ ngưng xuất bản, tức là trước hoặc sau kỷ niệm lần thứ 101 của Ngày Báo chí Cách mạng Việt Nam (21/6/1925 - 21/6/2026). Từ tổng biên tập đến phóng viên của nhiều tờ báo được đình bản chắc sẽ nghĩ ngày đóng cửa báo là môt kỷ niệm buồn !

Nhưng theo tôi, sự "xáo trộn" quá lớn này là Vô Thường, là luật biến đổi không ngừng, không có gì tồn tại vĩnh cửu hay đứng yên một chỗ của vạn vật. Mọi sự vật, hiện tượng, cảm xúc và hoàn cảnh đều sinh ra, phát triển, thay đổi rồi tan biến.

Lê Huyền Ái Mỹ - Một cái gạch nối, nhỏ thôi, có được không ?

 

Cũng những ngày tháng Sáu, cách đây tròn 30 năm, mình đặt chân vô Sài Gòn. Một người quen đưa mẫu đăng tuyển phóng viên của báo Phụ Nữ TPHCM, mình gọi điện về nhà nhờ lo hồ sơ, bằng đại học còn chưa kịp có, chỉ là giấy chứng nhận đã tốt nghiệp.

Ngày phỏng vấn, đông đến nỗi phải mượn sảnh của Nhà văn hóa Phụ nữ cạnh bên để tổ chức. Mình không biết mặt mũi tờ báo ra sao, chỉ biết trả lời theo hiểu biết. Rồi làm bài. Ra về, với tâm trạng như vừa xong một việc… cho vui.

Ấy vậy mà có trong danh sách (đăng trên báo) đi tiếp. Rồi trải qua lớp học căn bản với các thầy cô giáo là những nhà báo lẫy lừng (mãi sau này mới biết chứ đó là nhà báo Trần Trọng Thức, Nguyễn Sơn…) và thi nhau ai viết nhiều bài được đăng thì được nhận. Mọi thứ công khai, rõ ràng.

Nguyễn Thông - Thế sự du du nại lão hà (1)

 

Đó là câu mở đầu bài “Cảm hoài” (còn có tên “Thuật hoài”) của danh tướng Đặng Dung thời Hậu Trần (thế kỷ 15), có nghĩa : Việc đời ngổn ngang chồng chất mà ta già mất rồi.

Những ngày tháng này, xứ ta biết bao việc, đâu kém ngày xưa. Nhà cháu còn già hơn cả cụ Đặng Dung, nhưng tranh thủ lúc rảnh rỗi, tỉ mẩn nhặt nhạnh biên ghi lại những “thế sự du du” như một thứ tư liệu.

- Ngày 30.10.2025: Tạp chí Tài chính Doanh nghiệp và một tờ báo khác hôm nay có bài rút tít rõ to “Người dân Việt Nam đang nắm giữ tới 500.000 tấn vàng”, trong đó phần sa pô viết cụ thể “Đại biểu quốc hội Thạch Phước Bình (Vĩnh Long) dẫn số liệu từ Hội đồng Vàng thế giới cho thấy người dân Việt Nam đang nắm giữ từ 400.000 - 500.000 tấn vàng, khoảng 35 - 40 tỉ USD, tương đương 8 % GDP”.

Tạ Duy Anh - Cho những ai chưa đọc

Việc lấy ra một vài đoạn, vài câu, thậm chí một từ, một chữ và tách chúng khỏi ngữ cảnh, khỏi tổng thể cuốn sách nhiều trăm trang để phán như đúng rồi về nội dung của nó, là việc rất không nên làm. Ngay cả khi nó vô hại, cũng không nên.

Còn lại, nếu nó không gây nguy hiểm cho tác giả trong một vài trường hợp, thì việc làm đó cũng xóa trắng công sức, tình cảm tác giả bỏ ra. Bởi vì không ai viết sách mà lại không mong có người đọc. Độc giả là động lực tinh thần và vật chất, để ông hay bà ta ngồi xuống bàn, bóp trán lắm phen đến lồi cả mắt.

Nhiều người nói rằng, rất đông những bạn đang bức xúc về cuốn "Chuyện với Thanh, lời kể mới về ánh sáng" chưa hề đọc sách! Nếu điều đó đúng, cũng là bình thường. Mới có vài ngàn cuốn sách ra thị trường trong thời gian ngắn, cứ nhân 10 lần lên thì cũng chỉ vài chục ngàn người đọc. Nhưng có hàng trăm ngàn người đang quan tâm, tôi cứ tạm ước tính thế căn cứ độ nóng của dư luận.

Nguyễn Thông - Chuyện hộ khẩu (2)

Buồn cười nhất là cái gì cũng đòi hộ khẩu. Muốn mua nhà cũng không được bởi không có hộ khẩu thì không làm được giấy tờ sang tên, đứng tên. Muốn nhập khẩu vào thành phố thì nhân viên hộ khẩu hộ tịch phường lại hỏi đã có nhà chưa mà nhập.

Rất oái oăm, mua nhà phải có hộ khẩu, nhập khẩu phải có nhà. Cái sự vô lý ấy kéo dài suốt bao nhiêu năm trời, dân tình oán thán nhưng cắn răng chịu bởi đó là quy định.

Mà không chỉ chuyện nhà cửa, nơi cư trú, xây nhà làm nhà. Ngay cả những việc hệ trọng như xin học cho con, làm chứng minh thư, đi học nghề hoặc học đại học, yêu nhau lấy nhau… không có hộ khẩu sẽ bị vật lên bờ xuống ruộng. Suốt mấy chục năm, nặng nhất trong thời bao cấp, hộ khẩu như cái ách choàng lên cổ dân.

Trần Trung Đạo – Trung Cộng phải sụp đổ

 

Ngân sách quốc phòng của Trung Cộng khác nhau tùy theo nguồn ước lượng và gia tăng hàng năm. Năm 2023, trên giấy tờ ngân sách gia tăng 7,7 phần trăm, tính theo dollar lên đến 227,9 tỉ. Năm nay, 2026, theo Viện Nghiên cứu Chiến lược Quốc tế (The International Institute for Strategic Studies (IISS)), ngân sách quốc phòng Trung Cộng lên đến 277 tỉ dollar. Lần nữa đó cũng chỉ là thông tin “chính thức” từ nhà nước, con số thật sự sẽ cao hơn.

Trung Cộng có quân đội hiện dịch khoảng 2.3 triệu quân với 500 ngàn quân trừ bị. Trung Cộng có kho vũ khí và phương tiện chiến tranh tối tân và hiện đại hơn tất cả các quốc gia khác ở Á Châu. Quân đội Giải phóng Nhân dân (PLA) có hơn hai triệu nam và nữ được đào tạo đang tại ngũ, khiến lực lượng này trở thành lực lượng vũ trang lớn nhất thế giới.

Nhưng cho dù tối tân bao nhiêu và đông đảo bao nhiêu cũng không thể so với 27 ngàn đầu đạn nguyên tử, các hạm đội hùng mạnh và 250 sư đoàn bộ binh được trang bị tận răng của Liên Xô trước ngày 25 tháng 12 năm 1991.

Dương Quốc Chính - Nghiên cứu về bác sao cho đúng

Nói chung hầu hết đánh giá đúng hay sai về tiểu sử chủ tịch Hồ Chí Minh giai đoạn bôn ba tìm đường cứu nước, hay tìm đường du học, hay xuất khẩu lao động (tùy góc nhìn và thời điểm), đều dựa trên nguồn của hai tác giả T. Lan và Trần Dân Tiên.

Hai bác này thì nhân thân ảo lòi rồi, toàn kể khơi khơi chứ không có gì xác minh.

Ví dụ anh Văn Ba bạn bác là anh nào? Cha mẹ họ hàng, anh chị em, bạn bè ở đâu, không ai biết! Vậy làm sao để xác minh câu chuyện "Ra đi tìm đường cứu nước" mà họ nói chuyện với nhau? Nếu khoa học là phải tìm cách truy tìm gia đình, bạn bè anh này, chả nhẽ không còn ai, nếu có thật?

Dương Quốc Chính - Quân ta húc quân mình

Hôm qua mình thấy anh em đỏ, bao gồm cả các chuồng và anh em ôn hòa, tổng tấn công anh Nam FPT. Chưa bàn về nội dung đúng sai về fact, cái này mình biết vì có sách rồi, mà thấy anh em húc hung hăng thật, về cái văn phong teen của cuốn sách.

Cuốn này đang được PR mạnh, nhiều KOL giới thiệu, đủ thành phần, đặc biệt là các em Spiderum hợp tác truyền thông từ lâu rồi. Mình ngồi hóng các KOL, anh Nam với team Spiderum lên tiếng bảo vệ nền tảng tư tưởng của cuốn sách!

Nói gì nói, cuốn này cơ bản cũng ca ngợi bác, đúng lề, truyền thông cũng hướng về ca ngợi bác Hồ. Có màu phản động gì đâu, văn phong có chút khẩu ngữ tuổi trẻ thôi. Còn những cái sai về fact thì anh em bên chuồng có biết mà chỉ ra được mấy đâu, toàn húc văn phong nó kỳ.

Hiệu Minh - Chuyện nhỏ về anh Nguyễn Thành Nam FPT

Nhớ năm 2017 về hưu ở Hà Nội được vài năm, tôi cũng hay viết cho báo, chia sẻ những chiêm nghiệm đi qua cuộc đời. Nhớ quê xưa, tôi có viết bài về “Tơ vàng làng quê Tụ An” trên Facebook cá nhân và Hiệu Minh Blog. Có báo dùng và đăng online.

Vừa đăng lên báo, anh Nguyễn Thành Nam FPT share về trang của anh ấy. Hồi đó là bạn Facebook và cũng quen chút ngoài đời, thuở hàn vi thỉnh thoảng anh hay đến viện Tin học dự seminar học thuật.

Lời dẫn anh có nói ý là dân IT viết về tơ tằm thì vớ vẩn, kiểu bạn bè đồng nghiệp giễu nhau chút thôi. Thế là friends của anh đông như quân Nguyên (100k++) mắng tôi không tiếc lời, y như tôi là kẻ thù của anh Nam.

Hoàng Linh - Diễn biến vụ Nguyễn Thành Nam và cuốn sách « Chuyện với Thanh »

(Tôi không tham gia tranh luận vì chưa đọc sách và không thuộc lĩnh vực tôi am hiểu)

- Cơn thịnh nộ của đám đông.

- Báo Nhân Dân gỡ bài khen Chuyện của Thanh, xin lỗi cách nghiêm trọng.

- Các báo khác lần lượt gỡ bài.

Nguyễn Thông - Thời sự

 

- Lẩn thẩn nghĩ tới số phận làng báo thành Hồ giữa tháng Sáu này, trong đầu chợt ong ong câu của tivi thời trước : "Chương trình truyền hình tối nay đến đây là hết, thân ái chào các đồng chí và các bạn".

Hồi thập niên 80, tivi chỉ phát tới 11 giờ đêm thôi, bởi nhiều lý do.

Chẳng hạn chả mấy nhà có tivi, cúp điện liên tục, máy móc kỹ thuật của nhà đài còn nghèo nàn, ít quảng cáo (chỉ có nhà may Sĩ Tân, nội thất Tống Kim Hoa, dầu nhớt Castrol...).

Nguyễn Thông - Chuyện hộ khẩu (1)

 

(Đây là một truyện trong cuốn "Chuyện thời bao cấp" tập 2 sắp ra mắt bạn đọc).

Tới gần cuối thập niên thứ nhì thế kỷ 21, có lẽ chỉ còn vài nước trên thế giới, trong đó có xứ ta, là còn duy trì sự quản lý bằng hộ khẩu. Thời buổi công nghệ thông tin - thế giới phẳng mà còn áp dụng biện pháp thô lỗ của Thương Ưởng đời nhà Tần bên Tàu cách nay hơn 2.000 năm thì phải nói rằng rất... không bình thường, nếu không muốn nói thẳng đầu óc có vấn đề.

Hộ khẩu là cái gì ? Cứ hiểu nôm na, danh từ “hộ” để chỉ đơn vị gia đình, cụ thể là một gia đình. Ví dụ, xã A có 200 hộ. Đáng nhẽ chỉ cần ngắn gọn thế cũng đủ hiểu, nhưng lâu nay người ta kèm thêm chữ khẩu để mở rộng nghĩa, thành hộ khẩu, bởi nhà nào mà chẳng có miệng ăn.

“Khẩu” là từ Hán Việt, chỉ cái mồm (miệng), nghĩa bóng chỉ người, nhân khẩu. Mỗi miệng ăn là một người. Ông tổ trưởng dân phố báo với công an khu vực rằng hộ A có mấy khẩu, công an hiểu ngay có mấy người. Công an căn cứ vào đó cấp cuốn sổ xác định người trong gia đình, tên thông dụng là “sổ hộ khẩu”.

Lưu Nhi Dũ -"Ong, ve hay "con sâu, cái kiến" ?

 

Gọi dân là "ong, ve" tệ nhưng còn đỡ hơn gọi dân là "con sâu, cái kiến". Hổng biết Thông tấn xã Việt Nam có thấy sai chưa ?

Người dân nêu những thắc mắc về xăng sinh học E10 là điều dễ hiểu. Bộ Công thương làm truyền thông không tốt về xăng E10, bị phó thủ tướng Phạm Gia Túc phê bình khá gay gắt, vậy sao Thông tấn xã Việt Nam nói dân như vậy ?

Có làm có sai, làm báo cũng vậy. Sai thì đính chính, xin lỗi dân.

Nguyễn Thông - Con kiến

 

Hơn tuần rồi, nhà cháu bận việc nhà nên không có thì giờ tút tiếc gì sất, chứ không phải do bị ai đó dạy dỗ này nọ mà e ngại. Đó là chuyện vặt, không đáng quan tâm.

Nhưng nhiều lúc tự nghĩ mình cũng chả khác gì con kiến.

Trong cõi sống muôn loài, kiến luôn bị coi là bé nhỏ, tầm thường nhất. Người ta vẫn nói phận "con sâu cái kiến".

Hoàng Tư Giang - Một chuyện thú vị

 

Trong đời làm báo, tôi được gặp nhiều người thú vị và nghe nhiều câu chuyện hay. Nay kể lại cho các bạn một chuyện.

Năm 1980, khi kế hoạch kinh tế - xã hội 5 năm gần như đã thất bại sau những hào hứng của năm 1975, Tổng bí thư Lê Duẩn mời một nhóm trí thức, nhà nghiên cứu còn khá trẻ tới trao đổi về tình hình đất nước.

Trước cuộc gặp, một vị trí thức đề nghị : "Tổng bí thư đã mời chúng tôi góp ý thì xin mỗi người nói 10 phút và không ngắt lời." Tổng Bí thư đồng ý. Nhưng khi vị trí thức ấy phát biểu được vài phút, Tổng Bí thư lại chen ngang và nói liền một mạch khá lâu. Đợi ông nói xong, vị trí thức ấy bình tĩnh đáp : "Thưa Tổng Bí thư, Tổng Bí thư đã không giữ đúng cam kết."

Lưu Trọng Văn – Báo Sài Gòn hoặc Thời báo Sài Gòn

Gã không bàn về chuyện sắp xếp báo chí ở Sài Gòn đúng trật thế nào.

Nhưng gã nghĩ nghề nào cũng cần người có tâm, có tài. Tinh gọn gì cũng được những người có tâm có tài phải được trọng dụng. Một khi người có tâm có tài không được trọng dụng thì chắc chắn việc sắp xếp, tinh gọn đã thất bại.

Riêng chuyện các báo của Sài Gòn nhập vào báo Sài Gòn Giải Phóng, nên chăng báo SGGP đổi tên thành “Báo Sài Gòn”hoặc “Thời báo Sài Gòn”thì vừa gọn.