Tin tức, bình luận, phóng sự, hậu trường chính trị quốc tế
Ngày 03/09/2026, hãng Reuters xác nhận ông Donald Trump vừa tuyên bố rằng "hàng trăm tỉ đô-la" đã được trao cho Ukraine và NATO hoàn toàn "free of charge" (cho không). Ông khẳng định nước Mỹ sẽ yêu cầu châu Âu phải hoàn trả số tiền này.
Dưới góc nhìn pháp lý và cơ chế ngân sách Mỹ, lập luận này hoàn toàn không có cơ sở thực tế, nếu không muốn nói là một sự bóp méo thô thiển.
1. Bản chất của "Hàng trăm tỉ USD" thực sự đi đâu?
Ngày hôm qua Mỹ đã chủ động yêu cầu Ukraine tạm dừng drone tấn công Moscow và các cơ sở năng lượng Nga trong thời gian phái đoàn Witkoff-Kushner ở Nga. Họ không làm vậy nếu cho rằng Ukraine không có khả năng gây thiệt hại thực sự ở sâu trong lãnh thổ Nga.
Còn Trung Quốc còn đi xa hơn khi đề nghị Ukraine không tấn công Vladivostok (cách biên giới Ukraine hơn 6.500 km) để bảo vệ phái đoàn của Phó Thủ tướng Đinh Tiết Tường tại Diễn đàn Kinh tế phương Đông. Việc Bắc Kinh phải “nhờ” Kyiv kiềm chế ở một thành phố xa đến vậy cho thấy họ đánh giá nghiêm túc khả năng Ukraine có thể vươn tới đó.
Tổng thống Zelensky đã OK với hai đề nghị từ hai siêu cường này.
Xuất hiện trên RFI một cú giật tít “xanh rờn”: Tham nhũng có hệ thống ở Ukraine (ảnh).
Để cẩn thận, tôi có nhờ hỏi từ những nhân viên có trách nhiệm trong bộ máy chính quyền Ukraine. Câu trả lời nhận được là tham nhũng là có thật, nhưng thực tế không hẳn như vậy, đồng thời sự kiện và con số của Panorama (“Toàn cảnh”, Ý) cũng không phải là bịa ra. Vậy câu chuyện là gì?
Quy trình phát tán thông tin: Nguồn tin gốc => Tuần báo Panorama (Ý) => Courrier International (Pháp) điểm báo/lược dịch => RFI trích dẫn lại.
Hắn là thiếu tướng Nikolai Varpakhovich, Chỉ huy Sư đoàn không quân ném bom hạng nặng số 22, thuộc lực lượng Không quân tầm xa của lực lượng Hàng không vũ trụ Nga.
Vào tháng 7/2024, hắn đã ra lệnh cho các đơn vị không quân tầm xa dưới quyền phóng tên lửa hành trình Kh-101 nhằm vào Bệnh viện Nhi Okhmatdyt ở Kyiv khiến ba người thiệt mạng. Trong đó có một trẻ em qua đời vài ngày sau đó vì vết thương nặng, cùng hàng chục người khác bị thương.
Nhiều khu vực của bệnh viện, gồm phòng chăm sóc đặc biệt, khoa ung thư, khu phẫu thuật và trung tâm chống độc, chấn thương bị hư hại hoặc phá hủy.
Ngày 07-07-2026, Ngoại trưởng Nga Sergey Lavrov tuyên bố rằng phía Nga đồng ý chấp nhận điều kiện hòa bình và chấp dứt chiến tranh tại Ukraina đã được bàn bạc với Mỹ, trong cuộc gặp với tổng thống Mỹ Donald Trump vào ngày 15-08-2025 (năm ngoái) ở Alaska.
Trong đó có vài điều kiện kiên quyết đối với Nga như được giữ lại các vùng đang chiếm đóng hay Ukraina không được phép gia nhập NATO...
Tuy nhiên, theo ý kiến cá nhân mình, chiến tranh sẽ tiếp tục tiếp diễn, thậm chí thời gian tới có thể căng thẳng thêm, bởi:
1. Tôi vừa nhận được bức ảnh chụp màn hình bài đăng của tài khoản David D. (@secretsqrl123) vào rạng sáng ngày 29/08/2026. Nó chính là một mảnh ghép trùng khớp với bức tranh tôi đã phác thảo trong bài viết ngày 16/08/2026, đồng thời nó phản ánh chính xác thế bế tắc quân số mà chúng ta đã phân tích.
Vậy mẩu tin viết gì? Nó dẫn thông tin tài liệu nội bộ bị rò rỉ từ Evraz (tập đoàn sản xuất thép hàng đầu của Nga với hơn 70.000 nhân sự).
Cụ thể là chỉ thị do Giám đốc vận hành Golovatenko của Liên hợp Thép Tây Siberia ký, yêu cầu Phòng quân vụ (Voenkomat) tại Nizhny Tagil – trung tâm công nghiệp quốc phòng cực kỳ quan trọng của Nga (nơi có xưởng xe tăng Uralvagonzavod) lập danh sách nhân viên thuộc diện dự bị nhưng được hoãn/miễn động viên (tức là có thẻ bron – бронь).
Cuộc tấn công của Nga gần Kyiv gây ra đám cháy lớn và các vụ nổ thứ cấp tại một địa điểm chứa vật liệu nổ. Đã có 37 người thiệt mạng, hàng chục người bị thương, hơn 200 người sơ tán.
Tại làng Mila thuộc quận Bucha của vùng Kyiv, một chiếc drone của Nga được cho là đã rơi hoặc tấn công vào một doanh nghiệp, gây ra đám cháy quy mô lớn theo sau là các vụ nổ thứ cấp.
Một đoạn đường cao tốc Kyiv–Chop, từ kilomet 15 đến kilomet 32, đã bị đóng cửa.
BBC và nhiều báo đài loan báo máy bay quân sự C17 của Hoa Kỳ chở Giám đốc CIA John Ratcliffe đến Mocow để cảnh báo Liên Bang Nga chớ có toan tính tấn công các quốc gia NATO. Đặc biệt là các nước nhỏ vùng Baltic nằm ngay biên giới Liên Bang Nga.
John Ratcliffe là một nhân vật trầm tĩnh ít nói, ít bị tai tiếng, và được lòng nhiều người từ nhiệm kỳ Donald Trump 01. Trái ngược với tên nịnh thần, trí tuệ kém, và lố lăng Pete Hegseth. John Ratcliffe không a dua nịnh bợ và không cổ võ cuộc chiến ngu ở Iran.
Nếu nguồn tin của BBC chính xác thì chúng ta thấy Vladimir Putin rất thông minh và lợi hại.
Trong đợt tấn công từ tối 26 đến sáng 27/08, Nga phóng các tên lửa đạn đạo Iskander-M/KN-23 và Ukraine tuyên bố đã đánh chặn được cả 7 quả tên lửa đạn đạo. Ngoài ra còn hạ/áp chế 1 tên lửa Oniks và 222 UAV trong tổng số 258 UAV được phóng.
Điều đáng chú ý nhất chính là 7 tên lửa đạn đạo.
Đây là loại mục tiêu cực kỳ khó đánh chặn vì tốc độ cao và thời gian phản ứng rất ngắn. Trong bối cảnh Ukraine từng thiếu nghiêm trọng tên lửa đánh chặn Patriot, thành tích này quả thật rất đáng mừng.
Khi Ukraine tấn công khắp nơi vào sâu nội địa Nga còn ở chiến trường Nga vẫn không thể tiến lên, thực hiện các mục tiêu chiếm hoàn toàn 4 tỉnh của Ukraine, nhiều nguồn tin cho rằng có thể sắp tới Putin sẽ sử dụng vũ khí hạt nhân chiến thuật.
Chuyện ông trùm CIA Ratcliffe ghé Moscow vội vàng ngày25/08 và ngay thời điểm đó Putin ký 3 sắc lệnh mật (số 605, 606 và 607), nội dung không được công bố công khai trên Cổng thông tin pháp lý chính thức của Nga; cũng nằm trong nghi vấn này.
Vào cuối tháng 8/2026, theo Bloomberg (dựa trên nguồn gần Điện Kremlin), một số quan chức Nga ngày càng bàn luận về khả năng Putin có thể cân nhắc sử dụng vũ khí hạt nhân chiến thuật (tactical/non-strategic nuclear weapons – đầu đạn công suất thấp, dùng trên chiến trường)
1. “Ukraine có giành được chiến thắng trong chiến tranh hay không?”
Vừa qua, trên RFI có bài của nhà địa chính trị Cyrille Bret với tiêu đề như vậy. Tôi đọc thấy cũng có nhiều bổ ích nhưng chú ý thấy ông Bret bỏ ngỏ kết luận và chốt hạ bằng một câu khá... khẩu hiệu:
“...việc lựa chọn chiến lược không chủ yếu thuộc về tân tổng tham mưu trưởng Ukraina, Mykhailo Drapatyi, bởi chiến lược cần áp dụng đối với Nga không chỉ đơn thuần là một hoạt động quân sự, mà lựa chọn này thuộc về các nhà chức trách chính trị cấp cao hơn và do đó, về nguyên tắc, thuộc về chính người dân Ukraine.”
Margarita Reut, người Nga, sinh năm 1994 đã bị bắt sau sự việc xảy ra ngày 13/08/2026 tại Sevastopol.
Người thiệt mạng được xác định là Robert Mansurovich Shageev, 49 tuổi, sĩ quan Hải quân Nga, nhưng là một tên phản bội người Ukraine, từng chỉ huy tàu ngầm Ukraine Zaporizhzhia. Y ta đã đầu hàng Nga, nộp chiếc tàu ngầm duy nhất của Ukraine cho Nga, khi Putin chiếm Crimea năm 2014.
Cô bị bắt sau vụ nổ và bị đưa vào diện điều tra với cáo buộc khủng bố. Kênh Mash nói rằng khi được hỏi có hối hận hay không, Reut trả lời “không”.
Nga đang dồn dập tấn công Ukraine bằng tên lửa đạn đạo, trong đó có cả những tên lửa do Bắc Triều Tiên cung cấp. Kyiv và nhiều thành phố Ukraine tiếp tục hứng chịu những đợt tấn công khủng khiếp, thường dân chết và bị thương, trong khi hệ thống phòng không Ukraine ngày càng thiếu đạn đánh chặn.
Đau đớn nhất là Ukraine đang thiếu Patriot – loại vũ khí đặc biệt quan trọng để đánh chặn tên lửa đạn đạo.
Zelensky gần như đang van nài Washington: Ukraine không xin Mỹ đưa quân sang chiến đấu với Nga. Ukraine chỉ muốn mua một phần rất nhỏ năng lực phòng thủ của Mỹ – thậm chí chỉ 5 % hay 10 % số Patriot mà Mỹ đang có – để bảo vệ bầu trời và sinh mạng người dân.
Phát biểu trong chuyến đi thăm chính thức Serbia, Tổng thống Volodymyr Zelenskyy cho hay, Mỹ và Ukraine đã đạt thỏa thuận về việc Mỹ cung cấp đều đặn các tên lửa đánh chặn Patriot cho Ukraine hằng tháng.
Zelensky nói đây là các đợt cung cấp thường xuyên, nhưng đồng thời nhấn mạnh rằng số lượng hiện nay vẫn chưa đủ để bảo vệ toàn bộ Ukraine.
Điều thú vị là chuyện này diễn ra chỉ ít ngày sau một cú “quay xe” như thường lệ của Trump. Chỉ trong vòng một tháng, Tổng thống Mỹ Donald Trump khiến cả đồng minh lẫn đối thủ xoay như chong chóng.
Ukraina đang phát triển Freyja, một chương trình phòng thủ chống tên lửa đạn đạo do Ukraina phối hợp với châu Âu. Hệ thống này sử dụng interceptor FP-7.X của công ty Ukrana Fire Point.
Tháng 6, FP-7.X đã trải qua một cuộc thử nghiệm bay có kiểm soát; phía Ukraina cho biết đây là nền tảng cho hỏa tiễn đánh chặn của Freyja.
Financial Times đưa tin hồi tháng 6 rằng Fire Point đã thử nghiệm FP-7.X, và nhà thiết kế trưởng Denis Shtilerman nói sản xuất hàng loạt có thể bắt đầu sớm nhất vào tháng 8, nếu công ty nhận được đầu dò hồng ngoại quan trọng từ công ty Diehl Defence của Đức. Giá dự kiến khoảng $700.000/hỏa tiễn, chỉ khoảng một phần năm giá một Patriot PAC-3.
Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky đã công khai tuyên bố ông hoàn toàn hài lòng với kết quả chiến dịch 40 ngày gây sức ép lên Nga trong cuộc phỏng vấn trên chương trình tin tức quốc gia Ukraine ngày 08/08.
Zelensky nhấn mạnh các đòn tấn công vào hệ thống hậu cần của Nga đã gây thiệt hại “đáng kinh ngạc” lên tới khoảng 1.000 tỉ rúp (tương đương khoảng 12–12,2 tỉ USD), và Nga đang gặp “vấn đề nghiêm trọng”.
Cuối tháng 6/2026 (khoảng 25/06), Zelensky phê duyệt chiến dịch “gây ảnh hưởng/gây sức ép” kéo dài 40 ngày do Cơ quan An ninh Ukraine (SBU) chủ trì, nhằm buộc Nga chấm dứt xung đột. Chiến dịch tập trung vào các cuộc tấn công tầm trung và tầm xa (được gọi là “trừng phạt tầm xa/trung”) vào hậu cần, cơ sở năng lượng, nhà máy lọc dầu, kho hàng và hệ thống vận tải của Nga.
Ngày 03/08/2026, phía Mỹ đã thông báo cho Quốc hội về đề nghị chuyển giao vĩnh viễn số vũ khí Mỹ có trong kho của Thổ Nhĩ Kỳ cho Ukraine.
Hồ sơ nêu rõ bên đề nghị chuyển giao là chính phủ Thổ Nhĩ Kỳ, còn Ukraine là nước nhận. Việc chuyển giao được dự kiến tiến hành sau khi hoàn tất thời hạn thông báo cho Quốc hội.
Danh sách rất đáng chú ý:
Mấy tuần trước mọi người đều nghe rõ lời tuyên bố của ngài Giáo Chủ kính mến, là ngài sẽ cho phép Ukraine bằng sáng chế hỏa tiễn Patriot. Hôm qua ngài quay xe không muốn cho Ukarine đặc ân đó nữa.
Lý do thì có nhiều nhưng bài này không nói về lý do, mà nói về chữ tín.
Ngôn ngữ lễ phép là “quay xe”. Ngôn ngữ bình dị ai cũng hiểu là “nói láo”. Ngôn ngữ văn chương là “sự bội tín”. Cuồng chống anti – Trump hay dùng cụm từ chát chúa hơn mà chúng ta thường nghe là “nhổ ra liếm lại”.
1. Phi lộ
Đến thời điểm giữa năm 2026 này, đây là một câu hỏi cực kỳ khó, vì sự cố có thể xảy ra bất cứ lúc nào. Tuy vậy tôi vẫn cho rằng, cuộc chiến tranh này phải kết thúc bằng sự kiện chấm dứt quyền lực của Putler, rồi từ đó mới ngừng bắn và đi đến hòa bình.
Putler hiện là lực cản lớn nhất cho tiến trình đó. Tất cả những gì chúng ta đã bàn luận, đến nay chưa xảy ra chủ yếu là do Ukraine chưa đủ sức tạo ra một cú kinh thiên động địa đủ để tác động lên tình hình, do vậy mà thế giằng co vẫn đang tiếp tục.
Năm 2026 đã cho thấy Ukraine đạt được bước tiến mới trong tấn công sâu vào nội địa Nga, nhắm vào các cơ sở kinh tế phục vụ trực tiếp cho chiến tranh.
Xem những dòng này, tôi rùng mình nhớ lại những ngày đầu, sau 30/04/1975.
Năm đó, không biết có phải đã hết thanh niên đủ tuổi để đi bộ đội, nhà nước bắt đầu “mượn” tuổi. Tôi sinh vào ngày 27/07, do vậy, qua ngày đó, tôi sẽ được xếp vô nhóm 17 tuổi. Nếu không có ngày thống nhất đất nước 30/04/1975, thì khả năng cao là khoảng tháng 10 năm đó tôi sẽ nhập ngũ và được huấn luyện vài tháng rồi đi thẳng vô chiến trường Miền Nam.
Như hầu hết thanh niên khác ở lứa tuổi của tôi, tôi vô cùng háo hức với việc mình được gia nhập vào đội quân “xẻ dọc Trường Sơn đi cứu nước”. Tôi háo hức với “chú nai vàng nghiêng đôi tai ngơ ngác”, với “bên nắng đốt, bên mưa quây”, hoặc “pháo anh lên đồi cao nã vào đầu giặc Mỹ”… Tôi luôn tưởng tượng “đường ra trận mùa này đẹp lắm”. Và đồng bào Miền Nam đang rên xiết dưới ách đô hộ của Mỹ Ngụy, đang chờ tôi vô giải phóng cho họ.
