Tin tức, bình luận, phóng sự, hậu trường chính trị quốc tế
Vụ Mỹ hốt Maduro vừa rồi làm dậy sóng dư luận tranh luận phải trái đúng sai. Có mấy anh em bò đỏ vào húc đại khái là :
Nhà mày đang yên đang lành, có thằng hàng xóm nhảy vào cướp giết hiếp vợ con mày, bắt chủ nhà đi. Đây là tiền lệ xấu để thằng Nga, Tàu cũng mần tương tự...Nên không thể ủng hộ.
Chuyện này nên vui hay nên buồn, nên ủng hộ hay chống đối, nó tùy vào nhận thức chính trị của mỗi người.
Công đạo là công pháp quốc tế hay là luật pháp quốc tế, hình thành trên nền tảng tuyên ngôn nhân quyền và các công ước quốc tế được hầu hết các quốc gia trên thế giới phê chuẩn hoặc ký kết.
Công đạo bảo vệ trật tự thế giới, bảo vệ chủ quyền các quốc gia, nhưng tối thượng là bảo vệ con người trên hành tinh với đầy đủ quyền làm người vốn có của họ.
Công đạo không bảo vệ nguyên thủ quốc gia độc tài cùng nhà nước của chúng, khi nhà nước đó vi phạm nhân quyền.
Mọi người đang xúc động nhốn nháo, hớn hở lẫn phẫn nộ khi ngài tổng thống (TT) Donald Trump ra lịnh oanh kích, và cho biệt kích Delta đột kích bắt sống TT Venezuela Nicolás Maduro. Biến cố chỉ mới bắt đầu và còn lâu mới có đoạn kết. Hy vọng sẽ có “happy ending”.
Trước tiên, sự cáo chung của nhà độc tài Nicolás Maduro làm những người yêu dân chủ rất sung sướng. Nhưng hành động tự ý dùng quân đội để bắt cóc một vị nguyên thủ quốc gia thì rất nhiều người không đồng ý.
Thủ tướng Anh Keir Starmertuyên bố UK không hề dính líu tới cuộc hành quân này. Hầu hết các nước Châu Mỹ La Tinh, ngoại trừ Argentina, đều phản đối. Tuy nhiên đây là vấn đề pháp lý chuyên môn chỉ dành cho các luật sư bàn cãi.
Hôm 22 tháng 2 và 16 tháng 4/2025, Mỹ cùng với một số chế độ độc tài như Bắc Triều Tiên, Niger, Sudan và... Nga bỏ phiếu chống lại Nghị quyết của Liên Hiệp Quốc (LHQ) lên án cuộc xâm lược Ukraina của Nga, tôi đã phát choáng và hết sức bất bình.
Nhưng đặt mình vào trong logic của Trump 2.0, thì chuỗi hành động này… không hề ngẫu nhiên.
Đây không còn là lập trường “trung lập” nữa, mà là đảo trục đạo đức.
Không hề run sợ, đứng ngay trong lòng nước Mỹ, chủ tịch nước ta “tát vào mặt” tổng thống Mỹ khi dõng dạc tuyên bố rằng : Mỹ nên bỏ cấm vận Cuba và đưa nước bạn của ta ra khỏi danh sách nước tài trợ khủng bố.
Chưa quốc gia nào dám làm như vậy kể cả anh cả đỏ Trung cộng. Chủ tịch nước ta đã phát huy chủ nghĩa anh hùng cách mạng nên rất dũng cảm làm điều đó.
Rồi dũng cảm và tự trọng hơn nữa, khi lãnh đạo cả trăm quốc gia xếp hàng đăng ký để được gặp tổng thống Mỹ thì chủ tịch ta lạnh nhạt và kiêu hãnh bỏ ra về. (Sự thật có khi không phải vậy nhưng ta cứ đưa cả hệ thống chính trị vào tuyên truyền như vậy thì sự thật sẽ về phía ta). Thêm một cái tát nữa vào mặt tổng thống Mỹ tên là Trump.
1. Trên diễn đàn, chủ tịch nước lên án mạnh mẽ việc cấm vận Cuba là không đúng thời điểm. Khi mà Mỹ đang tỏ thái độ rất cứng rắn đối với vùng Caribê, điển hình là tập trung Hải quân đe dọa Venezuela. Lên án mạnh mẽ việc cấm vận Cuba chỉ làm tăng sự nóng giận của tổng thống Trump và bộ sậu.
2. Đoàn đại biểu Việt Nam với nhiều thành viên VIP rất hy vọng có cuộc gặp với tổng thống Trump (với kỳ vọng thuyết phục ông ấy để giảm con số bị áp thuế 20 %). Nhưng mặc dù tổng thống Trump đã gặp gỡ rất nhiều nguyên thủ của các nước tham dự, nhưng ông không gặp Việt Nam.
2. Mỹ đáp trả ngay, vừa công bố áp thuế tăng chóng mặt với một số ngành hàng xuất khẩu của Việt Nam:
(New York, Phiên họp đặc biệt Hội đồng Bảo an Liên Hiệp Quốc - Ngoại Trưởng Ba Lan : Pan. Sikorsky)
"...Đối với các đại diện của Nga, tôi muốn nói rằng : Chúng tôi biết các bạn không quan tâm đến luật pháp quốc tế và các bạn không thể sống hòa bình với các nước láng giềng.
Chủ nghĩa dân tộc điên rồ của các bạn chứa đựng khao khát thống trị sẽ không dừng lại cho đến khi các bạn nhận ra rằng thời đại các đế chế đã kết thúc, và đế chế của các bạn sẽ không bao giờ được xây dựng lại.
Tôi không thích con người và chính sách Trump, cùng bộ sậu ông ta, nhưng phần nào đồng ý thằng bạn ở Mỹ đã bỏ phiếu cho ông : "Trump đủ gian và bất ngờ để làm những điều cần thiết".
Kiểm lại tất cả những lời nói và việc làm chứng minh cho lập luận này : Việc thả bom đánh boong ke vào cơ sở hạt nhân Iran là một.
Đầu tiên, ông ta nói :
- Iran, hãy đầu hàng !
Điều đó rõ ràng, không thể chối cãi hay bao biện bằng bất cứ lý lẽ nào. Bởi lẽ:
- Nga, quốc gia là Thường trực Hội đồng Bảo an Liên Hiệp Quốc đã đơn phương xâm lược toàn diện Ukraine, một quốc gia độc lập, có chủ quyền, là thành viên của Liên Hiệp Quốc, quốc gia chưa hề gây hấn hay đe dọa đến an ninh hoặc người dân trong biên giới của Nga.
Nga xâm lược Ukraine một cách trắng trợn bằng những lý do do Nga tự suy diễn, tự bịa ra một cách khiên cưỡng và phi pháp. Không chỉ vậy, Nga còn sử dụng sức mạnh quân sự và hạt nhân của mình đòi tước đoạt quyền tự quyết của dân tộc Ukraine, tước đoạt quyền chính đáng vũ trang bảo vệ đất nước của Ukraine.
Việt Nam vừa bỏ phiếu thuận, cho sự hợp tác giữa Liên Hợp Quốc và Hội đồng châu Âu, trong đó, theo những người am hiểu, văn bản có tới ba lần nhắc lại cụm từ NGA XÂM LƯỢC UKRAINA.
Đây là lần thứ hai Việt Nam gián tiếp thừa nhận điều đó như một sự thật không thể bóp méo.
Điều gây bất ngờ nhất là lần này Mỹ bỏ phiếu chống, trong khi Trung Quốc bỏ phiếu trắng. Cả khối ASEAN thể hiện một lập trường thống nhất và có lẽ đây là lần hiếm hoi.
Mỹ đã bỏ phiếu chống lại (trong số 9 quốc gia) một nghị quyết của Liên Hợp Quốc về "Hợp tác với Hội đồng Châu Âu". Chỉ vì trong văn bản của nghị quyết này có những cụm từ lên án hành động xâm lược của Nga đối với Ukraine.
Phái đoàn Hoa Kỳ tuyên bố rằng, “Nghị quyết lặp lại những tuyên bố không có ích trong việc thúc đẩy mục tiêu hòa bình”.
Điều đáng nói, Việt Nam nằm trong các nước bỏ phiếu thuận (105 quốc gia).
Hôm 06.03, tại trụ sở Liên Hiệp Quốc, UN Women, cơ quan của Liên Hiệp Quốc về bình đẳng giới, đã công bố một báo cáo đáng lo ngại về sự suy giảm quyền phụ nữ.
AFP trích dẫn văn kiện này nhận định, tình trạng thụt lùi trong bình đẳng giới được ghi nhận tại gần một phần tư các quốc gia trên thế giới, gây cản trở cho việc tôn trọng các điều khoản được đề ra trong Hội nghị toàn cầu về phụ nữ tại Bắc Kinh vào năm 1995.
UN Women nhấn mạnh một vấn đề đáng lo ngại khác, đó là bạo lực nhắm vào phụ nữ.
Đối chiếu qua những sự kiện đã xảy ra trên thực tế, thiệt tình tôi rất hoài nghi về khả năng "đàm phán - deal" của Trump. Ngay cả khi tổng thống Trump "vừa đi đường vừa tự sướng" cho mình là thiên tài độc nhứt vô nhị.
Thứ nhứt, vụ "đàm phán" giữa Trump và Kim Jong Un nhiệm kỳ Trump 1.0 về nội dung "phi hạt nhân bán đảo Triều tiên". Quay video lại mà xem. Khác gì một màn hài kịch ti vi rẻ tiền, kiểu chương trình Táo quân của Việt Nam ? Hai cuộc hội đàm Hà nội và Singapore, cờ quạt rùm beng. Được gì ?
Lại thêm một cuộc trình diễn tổng thống Mỹ đầu tiên bước qua biên giới Bắc Hàn. Kết quả là gì ?
Rạng ngày 24/02/2022 cách đây đúng ba năm, tổng thống Nga là Putin đã ra lệnh phát động tổng lực một cuộc xâm lược toàn diện vào Ukraine.
Tên đại ác này đã gây ra một cuộc chiến tranh vô cớ vì tham vọng của mình, biết chắc rằng rất nhiều và rất nhiều thường dân vô tội sẽ bị chết oan nhưng vẫn tiến hành. Lúc đó ông Trump đang là cựu tổng thống Mỹ, đã vội vã khen ngay ông Putin có một bước đi thiên tài khi mở đầu chiến dịch đánh chiếm Donbass.
Ông Trump ca tụng thần tượng của mình không có gì là lạ. Điều lạ là rất đông bạn bè của tôi vẫn còn đang tin rằng ông Trump là một đấng cứu thế mà Chúa đã cử xuống cứu nước Mỹ, mơ ước ông ấy sẽ trở lại làm tổng thống thứ 47 của Mỹ.
(Reuters 24/02/2025) Hoa Kỳ hôm thứ Hai 24/02 buộc lòng phải vắng mặt trong cuộc bỏ phiếu ở Đại hội đồng Liên Hiệp Quốc về một nghị quyết do chính Mỹ soạn thảo, nhân kỷ niệm ba năm chiến tranh ở Ukraina, vì các nước châu Âu đã sửa đổi và được thông qua.
Những sửa đổi này chủ yếu nhằm đưa vào nghị quyết việc Nga xâm lăng quy mô lớn vào Ukraina, và về một nền hòa bình công chính, bền vững và toàn diện, phù hợp với Hiến chương Liên Hiệp Quốc. Nghị quyết cũng tái khẳng định rằng Liên Hiệp Quốc ủng hộ chủ quyền, độc lập, thống nhất và toàn vẹn lãnh thổ của Ukraina.
Văn bản của Mỹ sau sửa đổi đã được thông qua với 93 phiếu thuận, 73 vắng mặt và 8 phiếu chống.
Nếu ta làm thử một cuộc so sánh. Ta thấy rằng cả hai cuộc chiến "Biên giới tháng Hai 1979" giữa Việt Nam và Trung Quốc, với cuộc chiến hiện thời đang xảy ra giữa Nga và Ukraine. Hai cuộc chiến có một điểm chung: Chiến tranh VỆ QUỐC. Tức chiến tranh bảo vệ tổ quốc.
Dân chúng cả hai bên và dư luận quốc tế đều nhìn nhận rằng đây là một cuộc chiến "vệ quốc" của hai dân tộc Việt Nam và Ukraine.
Cuộc chiến Việt-Trung 1979, mở đầu từ ngày 17 tháng 2 năm 1979 và chấm dứt ngày 5 tháng 3 năm 1979, giới hạn trên địa bàn các tỉnh biên giới phía Bắc của Việt Nam. Việt Nam gọi đó là cuộc chiến “xâm lược”: “Chiến tranh xâm lược ngày 17-2-1979 là đỉnh cao của những hành động thù địch của lãnh đạo Trung Quốc”. Ý nghĩa của từ “xâm lược” rất nặng nề : Xâm là tiến vào, lược là cướp.
Bài 3- THÂN PHẬN NHƯỢC TIỂU
Ông Trump bắt đầu giải quyết cuộc chiến Nga-Ukraine bằng việc trước hết gặp riêng Nga - quốc gia tấn công tàn bạo Ukraine, một quốc gia có chủ quyền. Cuộc gặp không có Ukraine và châu Âu, dù nó xảy ra trên lãnh thổ Ukraine và lãnh thổ châu Âu.
Cuộc gặp ấy cùng với các phát biểu của ông Trump không phân biệt bên xâm lăng và bên bị xâm lăng, khiến thế giới tôn trọng Hiến chương Liên Hiệp Quốc ngỡ ngàng, cảm thấy bị phản bội.
Dịp này, nhiều người Việt nhắc lại việc Hoa Kỳ bỏ rơi đồng minh năm xưa, khi Trung Cộng tấn công chiếm một phần Hoàng Sa của Việt Nam Cộng Hòa.
Bài 2- ÔNG TRUMP VỚI MỤC ĐÍCH VÀ SỨ MẠNG LIÊN HIỆP QUỐC
Không chỉ tham muốn giành chiếc bánh, cách giành giựt cũng đặt vấn đề. Áp thuế cao với lập luận để chống lại những bất công trong thuế quan hay trong quan hệ kinh tế còn hiểu được. Nhưng áp thuế để trừng phạt các khác biệt về quan điểm chính trị hay cách ứng xử thì không được chính đáng.
Dùng sức mạnh kinh tế trong trường hợp này, về căn bản, khác gì dùng sức mạnh quân sự vì chúng có cùng triết lý: Dùng sức mạnh của siêu cường áp chế các quốc gia khác chứ không dùng lý lẽ.
Sau thế chiến thứ hai với cái giá gần trăm triệu nhân mạng, năm cường quốc của ba châu lục là Hoa Kỳ, Nga, Anh, Pháp và Trung Hoa thỏa thuận cùng với một số các quốc gia khác lập ra Liên Hiệp Quốc với mục tiêu “duy trì an ninh và hòa bình thế giới, đạt sự hợp tác hữu nghị giữa các quốc gia về kinh tế, xã hội và các vấn đề nhân đạo”.
Sau khi tham dự Hội nghị Thượng đỉnh BRICS tổ chức 3 ngày (22-24/10) tại Kazan, Nga, ông Guterres, Tổng Thư ký Liên Hợp Quốc, cho biết có kế hoạch tới Kyiv.
Tuy nhiên, các nguồn tin từ quan chức Kiev và từ chính ông Zelensky cho thấy tổng thống Ukraine đã không đồng ý điều này. Không có sự đồng ý của tổng thống nước chủ nhà, tất nhiên Guterres không tới được Kyiv.
“Một số quan chức [của LHQ] đã lựa chọn những cám dỗ từ Karan hơn là chất tinh thần của Hiến chương Liên Hiệp Quốc,” trong thông điệp hàng tối vào tối 25/10 ông Zelensky chỉ trích ông Guterres đã tham dự Hội nghị BRICS, trùng Ngày Liên Hiệp Quốc 24/10.
Hôm qua coi tivi, thấy ông Biden phát biểu tại diễn đàn đại hội đồng Liên Hợp Quốc, nhà cháu phục lăn.
Thực ra khen ổng, cũng như khen những người dạng ổng, chả khác gì khen giời cao, khen phò mã tốt áo.
Một người ngoại bát tuần (80) ăn nói rất khúc chiết, rành mạch, tự tin, và ghê nhất kinh nhất là đăng đàn suốt mấy chục phút mà không cần giấy cần phao gì cả, không cắm mặt đọc. Cứ ngẩng đầu nói, lúc nhìn thẳng, lúc quay bên này, quay bên kia. Cả hội trường chăm chú lắng nghe, không một ai đứng lên bỏ ra ngoài.
