Đặng Bích Phượng - Tết này không giống tết xưa...

Mồng 1 tết, nghe tiếng chuông báo tin nhắn lúc 7 rưỡi, mới tỉnh giấc nồng. Cứ bảo già khó ngủ, vậy mà nhà em ngủ như chết luôn. Ngủ thế, giặc nó vào nhà, bế đi còn không biết ấy chứ.

Đêm qua nhà em ngủ từ chập tối. Lúc 11 giờ 23 phút, định rủ cô em tòa nhà kế bên ra chỗ hai con rồng, xem bắn pháo hoa. Nhưng lười, lại thôi. Bắn xong, khói mù giời. Cô em bảo, lúc đó em cũng đang ở chùa Tảo Sách, khói quá, về phải nhỏ thuốc mắt lẫn mũi. Thế là nhà em cũng khá sáng suốt.

Những năm trc, lúc gần giao thừa, từ cửa sổ nhìn xuống đường, xe ô tô đậu gần kín lòng đường VCC. Chắc xem bắn pháo hoa xong thì đi chùa luôn thể. Năm nay chỉ có một dãy ô tô thưa thớt, đâu khiêm tốn bên lề đường. Không biết vì người ta thay đổi quan niệm, sở thích, hay vì cái gì?

Mai Quốc Ấn – Mồng một Tết nghĩ về…Trung Quốc

 

Tôi xem rất kỹ clip robot hình người của Trung Quốc biểu diễn võ thuật, múa côn nhị khúc, trường côn, kiếm, đi bài túy quyền… mà lặng người.

Lại lặng người lần nữa khi xem thông tin Trung Quốc đã đăng ký với thế giới kế hoạch phóng 200.000 vệ tinh lên không gian. Gấp 20 lần so với SpaceX của Elon Musk và gấp rất rất rất xa cái gọi là “ngạo nghễ Việt Nam”…

Robot hình người dùng võ thuật được thì bắn súng được, và tham gia chiến tranh bất quy tắc được. Phóng 200.000 ngàn vệ tinh được thì cơ bản điều hướng hỏa tiễn hạt nhân được, như Elon Musk tuyên bố với Putin. Và điều đó Trung Quốc đã làm được !

Liễu Hằng – Chúc xuân

 

Coi vậy mà xuân nay, tìm được câu chúc hợp thời không đơn giản.

Chúc tiền ư ? Chưa bao giờ, tiền dạt dào thế ! Với 2.5 triệu tỉ đồng bơm vào nền kinh tế từ 2025, tiền lênh láng còn hơn nước sông Đà !

Chúc đô thì hỏng dám vì thuộc “hàng cấm”. Chúc vàng ngại giá ngất ngưởng, càng thêm nỗi lo tăng giảm vô thường.

Dương Quốc Chính – Mất tiền vì AI

 

Mình thấy hình bên phải đẹp và sáng tạo hơn cái bên trái. Con ngựa phi ra từ bông mai nó rất vô nghĩa và vô lý. Còn bông mai cách điệu thành cái váy vũ công ba lê nó hợp lý hơn.

Tuy nhiên, con bên phải nó thể hiện tính nghệ thuật, mềm mại, con bên trái có dáng quen thuộc, mạnh mẽ hơn, nên cũng thiếu sáng tạo hơn.

Việc phạt tiền người (có vẻ như) chỉ là chia sẻ, chứ không tạo ra bức ảnh, nó hơi quá đà. Việc này nó nhan nhản và tính nguy hại không đáng kể. Pháp luật cũng cần có tính nhân văn, gọi người ta nhắc nhở được rồi. Nhiều người chia sẻ bài Facebook mà không đủ năng lực đánh giá thật hay giả đâu, báo chí còn đăng tin giả đầy ra.

Nguyễn Thông - Đời hoa phận người

 

Thương trường, nghề buôn bán có quy luật riêng của nó. Buôn bán dịp tết thì quy luật càng rõ, thậm chí nghiệt ngã, bởi thời gian không cho phép kéo dài hoặc sửa chữa sai lầm.

Bán hoa tươi, cây cảnh, trái cây là rõ nhất.

Sức mua kém, đó là thực tế, và cũng là một nguyên nhân gây nên tình trạng ế hàng. Điều này liên quan tới vĩ mô, chỉ nhà nước mới giải quyết được.

Phạm Công Luận - Hoài cố xuân

Tết năm Nhâm Tý 1972 là một cái tết vui, kinh tế miền Nam chưa đến nỗi khó khăn nên nhà nhà sống dễ thở và có thể lo được một cái tết xôm tụ.

Trong xóm tôi, anh Hùng nhà cuối xóm đã xóa hình con heo mà anh vẽ vào giáp tết Tân Hợi năm ngoái trên thân cái cột xi măng đặt bàn thiên trước nhà, để vẽ hình con chuột tượng trưng cho năm Tý. Năm nào anh cũng vẽ một con giáp, nên thấy anh bày sơn cọ ra trước cái bàn thiên là biết tết sắp đến.

Ba tôi vừa đọc xong tờ nhật báo Hòa Bình số tất niên, tôi vội chụp lấy, háo hức xem chương trình tết trên tivi. Lướt mắt từ trên xuống dưới chương trình bốn ngày Tết, thấy rạo rực cả người vì năm nay có nhiều tiết mục quá hấp dẫn: Trước hết, có tới bốn chương trình dành cho thiếu nhi.

Thái Vũ - Tiếng Việt đang bị phụ rẫy ngay trên đất Việt

 

Nếu không phân biệt được, hiểu được nghĩa của từ Tết và Tất ; thì bằng cảm nhận thông thường, quen tai tiếng Mẹ đẻ thôi thì cũng biết là "tất niên" chứ "Tết niên" là vô nghĩa.

"Tất" (nghĩa là hoàn thành, hoàn tất), "niên" là "năm". "Tất niên là một năm đã trôi qua, đã kết thúc. Tiếng Anh là "Year-End". Tiệc Tất Niên là Year End Party, "họp mặt tất niên" là "Year End Gathering"...

"Tết" là đọc từ âm Hán Việt "Tiết", nghĩa là thời tiết, chỉ sự thay đổi khí hậu, các thời điểm phân chia thời gian như tiết lập xuân, tiết xuân thu v. v ...). Nó cũng có nghĩa là dịp hội hè, tiệc tùng vui vẻ. Tiếng Anh có thể dùng festival, celebration.

Nguyễn Hưng Quốc – Tết, nhớ

Sống ở hải ngoại, cứ mỗi lần tết đến, tự dưng tôi hay thấy buồn buồn và mơ hồ thoáng một chút gì như tiếc nuối.

Cảm giác buồn buồn của những cái tết tha hương thì có lẽ chả có gì khó hiểu. Tết, trong tâm thức của người Việt, trước hết, là đoàn tụ ; và đoàn tụ, trước hết, là với gia đình, láng giềng, và hơn nữa, quê quán, nơi để lại những hình ảnh đẹp nhất trong ký ức và hầu như gắn liền với tuổi thơ.

Sống ở hải ngoại, cả ba điều ấy đều chỉ là những giấc mơ. Quê quán hay quê hương nói chung thì xa lắc ; với riêng tôi, thì không thể về được ; (đại) gia đình thì mỗi người một ngả ; còn hàng xóm thì ngó quanh, chỉ thấy toàn... Tây !

Nguyễn Thông - Chuyện bánh chưng tết (2, kỳ cuối)

 

Sự luộc bánh là cả mớ kỷ niệm khó quên. Nhà tôi có chiếc nồi đồng khá to, xếp vào đó được chục chiếc. Cái nồi này bu tôi mua lại của một gia đình diện bần-cố nông trong làng được chia quả thực dạo cải cách ruộng đất. Xưa kia, chỉ nhà địa chủ mới dám sắm thứ vật dụng khủng như vậy.

Bánh gói xong, xếp kín trong nồi, đổ nước xâm xấp. Trước đó, anh Uy tôi đã theo chỉ đạo của tư lệnh thày, khệ nệ ra sau nhà bưng ra hơn chục hòn gạch xếp thành ba ông đầu rau ở góc sân.

Suốt đêm lạnh trước thềm xuân, ngồi với nhau quanh bếp lửa đỏ rừng rực luộc bánh chưng, chuyện nọ xọ chuyện kia, ngắm sao trời nhấp nháy, ngửi mùi bánh chín tỏa ra dìu dịu khó cưỡng nổi cơn thèm. Ngắm sao, anh Uy tôi kể cho cả đám nghe chuyện “Những vì sao” của Alphonse Daudet, anh nói hay lắm nhưng trẻ nhãi chúng tôi cứ lắc đầu, lại còn cằn nhằn chả thấy đánh nhau gì cả.

Võ Khánh Tuyên - Tết truyền thống, hiện đại, lãnh tụ và tính chiến đấu

Một hai năm trở lại đây, đang có phong trào hẻm hẻm dựng quầy Xuân, góc góc mang Tết về. Đó có thể là một mảng tường cũ kỹ, bong tróc sơn, cũng có thể là một góc khuất vốn ngày thường khai nồng mùi amoniac. Bỗng vài hôm thay áo mới kiểu...công nghiệp.

Nhìn chung, gần như đều có một công thức chung cho việc trang hoàng những góc kẹt này. Một phông bạt in hiflex được quảng cáo là 3D dai bền xài mấy mùa không phai nhan sắc. Hoặc một tấm phên tre, cá biệt là một...chiếc chiếu, trên đính chữ Tết cách điệu.

Căn bản hơn là một bàn và hai ghế nhỏ bằng tre, mấy cái đèn lồng nhựa Trung Quốc. Rồi không thiếu mâm ngũ quả, bánh chưng, dưa hấu, hoa mai vàng rực, hoa đào đỏ thắm hăng hắc mùi nhựa kinh khủng.

Nguyễn Thông - Chuyện bánh chưng tết (1)

Bạn Phạm Văn Tuyên  ở huyện Ninh Giang tỉnh Hải Dương (nay đã gộp vào Hải Phòng, thành đồng hương) nhắn tôi rằng, chú ơi, tết nhất sát sạt rồi, chú viết gì về tết xưa đi.

Tôi đang dở bận cái bài về... Campuchia (nhiều điều rất hay) chưa xong, nhưng sực nhớ nhời Tuyên, bèn hầu bạn phây bài bánh chưng này.

Nói về bánh chưng, có mà cả ngày cũng chửa dứt. Chiếc bánh chưng không chỉ gắn bó với Tết mà với nếp sống, phong tục của người Việt. Lứa chúng tôi hồi nhỏ, hầu như đứa nào cũng thuộc đôi câu đối đặc sản tết, liệt kê đủ món cổ truyền: “Thịt mỡ, dưa hành, câu đối đỏ/Nêu cao, tràng pháo, bánh chưng xanh”. 

Phúc Lai – 1.300 xe tải hàng bị nghẽn ở cửa khẩu, Tết nhất đến nơi !

 

Chuyện nóng nhất mấy ngày hôm nay là Nghị định 46 ra gần như là sự thay thế cho Nghị định 15/2018, vốn là “di sản” cải cách hành chính lớn nhất của ngành thực phẩm (cho phép doanh nghiệp tự công bố).

Có thể nói, chúng ta cũng đang đối mặt với một “điểm nghẽn hành chính” đang gây thiệt hại kinh tế cực lớn cho doanh nghiệp, kinh khủng là nó đang diễn ra ngay sát thềm tết Bính Ngọ 2026.

Vì là dân luật, nên tôi thường quan tâm đến kỹ thuật, ngoài kỹ thuật xây dựng văn bản còn là kỹ thuật ban hành và khâu hướng dẫn thi hành, giải thích khái niệm, từ ngữ… là cực kỳ quan trọng. Nếu chưa chuẩn bị được những khâu đó, thì đừng vội vàng ban hành. Trong lịch sử hành pháp của chúng ta, đã không biết bao nhiêu lần Chính phủ ra Nghị định và… đóng băng một lĩnh vực vì chờ Thông tư hướng dẫn.

Bông Lau – « Bảo vệ » Thành Nội Huế 24 ngày

 

Trong ảnh là khuôn mặt còn đượm vẻ kinh hoàng của người bộ đội chính quy cộng sản Bắc Việt. Theo phóng viên AP, thì họ bị binh sĩ Biệt Động Quân Việt Nam Cộng Hòa bắt sống khi các đơn vị này tấn công và tràn ngập Thành Nội Huế trong Tết Mậu Thân 1968.

Có lẽ AP ghi chú sai vì theo tài liệu, các đơn vị tấn công tái chiếm Thành Nội Huế là Thủy Quân Lục Chiến Mỹ và Đại Đội Trinh Sát Hắc Báo của Sư đoàn 1 Bộ Binh Việt Nam Cộng Hòa. Thủy quân lục chiến Việt Nam Cộng Hòa làm thành phần ngăn chận bên ngoài không cho quân cộng sản Bắc Việt rút lui.

Tết Mậu Thân 1968, chính phủ Việt Nam Cộng Hòa tin lời phe Cộng Sản là hai bên tạm ngưng bắn mấy ngày để mọi gia đình sum họp đón năm mới và thờ cúng tổ tiên theo truyền thống.

Hoàng Nguyên Vũ - Dù là phim giải trí, nhưng nhà sản xuất và nghệ sĩ nên có văn hóa!

Mình thì không ghét gì bạn Trấn Thành, cũng chẳng muốn trầm trọng hóa vấn đề chất lượng của phim Tết. Đơn giản là, đi xem để giải trí, Tết nhất xem cho vui, là mình xem.

Thực tế, năm nay mình xem cả ba phim: Nụ hôn bạc tỉ, Yêu nhầm bạn thân và phim của Trấn Thành. Cả ba phim đều vui nhưng nói về mức độ vui thì Nụ hôn bạc tỉ vui nhất; còn Yêu nhầm bạn thân trẻ trung, cảnh quay đẹp, lại mang bóng dáng cảnh đẹp nước nhà. Nó thể hiện văn hóa của người làm phim rất rõ ở đó.

Tính không nói gì về phim của Thành vì chán lắm rồi năm nào ra phim Tết, ê kíp Thành cứ đủ kiểu đôi co với truyền thông. Đã vậy Thành còn đăng đàn với cái giọng: Phim Oscar cũng có lỗi nói gì phim của Thành?

Nguyễn Phạm Khánh Vân - Việt kiều về quê ăn Tết

Hồi xưa, những ngày gần Tết là xóm tôi lại nô nức đi đón Việt kiều về ăn Tết. Nhà nào mà có Việt kiều về thì khỏi nói, rần rần mấy tháng luôn.

Nhà tôi gần sân bay nên chỉ cần chơi với bất kỳ ai trong nhà có Việt kiều thôi, sẽ ma-ki-dê làm tóc cầu kỳ, hăm hở ra phi trường cùng đón người phương xa về. Bởi đông thế nên nhà nào có Việt kiều toàn phải thuê xe. Gần gần thì đi xích lô, cả một đoàn xích lô siêu to khổng lồ đi vô phi trường, cứ ba, bốn người chất lên một xe. Xa xa thì thuê xe lam, xe Đai-su.

Khi đi sẽ ra cửa hàng bán hoa, mua một vòng hoa được kết bởi một đống hoa cúc và hoa đồng tiền để đeo lên cổ Việt kiều. Đến nơi, đứng chờ mãi chờ mãi cho đến khi lớp trang điểm ma-ki-dê và chuốt lông nheo đã nhòe nhoẹt be bét dưới trời nắng nóng như đổ lửa của Sài Gòn, thì nghe gào lên “Ơ anh Y ra rồi, anh ấy kìa, ôi đẹp trai lắm, áo trắng đấy đấy đấy”.

Đặng Đình Mạnh - Tôi đi tìm lại một mùa xuân

Trong số hàng trăm nhạc phẩm xuân, nghe đi nghe lại, tôi vẫn thích nhất nhạc phẩm “Tôi đi tìm lại một mùa xuân” của nhạc sĩ Đoàn Nguyên.

Nhiều ca sĩ đã hát nhạc phẩm này, như: Lệ Thu, Lâm Thúy Vân, Hồ Hoàng Yến và cả ca sĩ tài danh nhưng sớm bạc mệnh Ngọc Lan. Nhưng tôi vẫn thích nghe nhạc phẩm này qua giọng ca của ca sĩ Minh Hiếu. Hình như bà nổi tiếng trong những năm cuối thập kỷ 50, đầu thập kỷ 60 của thế kỷ trước, có lẽ chỉ vì cách hát mộc mạc của bà.

Riêng về phần nhạc sĩ Đoàn Nguyên, tôi tìm nhưng hầu như không có thông tin nào về nhạc sĩ cả. Kể cả những nhạc phẩm cùng tác giả. Hoặc thông tin về thời điểm nhạc sĩ sáng tác nhạc phẩm... Thật tiếc.

Cù Mai Công - "Xuân đương tới, nghĩa là xuân đương qua..."

 

Thời tiết Sài Gòn năm nay phải nói là rất đẹp, thuộc “hàng hiếm” cuối năm ở miền Nam, khi gió xuân se lạnh từ tháng 12-2024 tới giờ vẫn chưa dứt, hơn hai tháng rồi. Nhiều ngày 20, 21 độ; buổi trưa 31, 32 độ thỉnh thoảng lên 33 độ, nhưng gió vẫn se khô.

“Thiên thời” lắm, thuận mùa tết lắm. Tiếc là địa chưa lợi (kẹt xe tứ tung trước tết) và nhân chưa yên tâm, chưa hòa. Có lẽ vậy nên hoa trái mùa tết dầu tốt tươi, đẹp đẽ lại ế chưa từng thấy. Thương người bán đã đành, cũng nên thương cả người mua sắm tết năm nay - hoa đẹp ai chẳng mê, nhưng vẫn phải tính toán túi tiền.

Cả chợ lẫn siêu thị cũng vắng chưa từng thấy. Trưa 27-1 (28 tết, năm rồi không có 30) tôi vô một một siêu thị thuộc group lớn, chi phối mạnh nhóm thịt thà của thị trường thành phố. Cả siêu thị chỉ có hai khách, trong đó có tôi. Cửa hàng trưởng lắc đầu: “Tết năm nay thua”.

Trịnh Đình Sĩ - Ngày Xưa, Phim Chiếu Tết

Phim chiếu Tết hồi ấy còn rôm rả hơn bây giờ nhiều. Người ta xếp hàng để mua vé thành chuỗi dài từ sảnh các rạp ra tới ngoài vỉa hè và thậm chí, tới đầu đường. Phim xuất trước đang chiếu thì đã có người mua vé, không chỉ cho xuất kế tiếp mà còn nhiều xuất sau đó, thậm chí xuất tối.

1/ Phim Tây hay phim Việt đều ra rạp, mà phim với nội dung hài hước sẽ ăn khách. Ngay cả các rạp lớn như Rex cũng áp dụng lịch chiếu hai phim cùng lúc, ngày chẵn tính theo Âm lịch một phim, ngày lẻ một phim, bắt đầu từ 29-30 Tết đến 14-15 Giêng.

Một số rạp cũng chịu khó trang hoàng mặt tiền cho khác ngày thường, với cây Mai, câu đối, tranh Tết. Những phim hài tha hồ hốt bạc vì đầu Xuân, ai cũng thích tìm về cội nguồn văn hóa mà không gì bằng, mua lấy tiếng cười để mong một năm sẽ ngập trong niềm vui. Những tên tài tử đứng đầu bảng thời điểm ấy là La Thoại Tân, Thẩm Thúy Hằng, Thanh Nga, Văn Chung, Thanh Việt, Tùng Lâm, Phi Thoàn.

Phạm Thành Nhân - "Xuân đang tới nghĩa là xuân đang qua"

(Thơ Xuân Diệu)

Nhiều năm rồi, tết, với gã, hết ngay khoảnh khắc ba chiếc kim đồng hồ chồng lên nhau ở số 12.

Mấy năm trước, gã vẫn thường xung phong trực ca Giao thừa (vì ca trực ấy sẽ kéo dài đến tận 1, 2 giờ sáng) nên xem như làm việc suốt... 2 năm. Năm nay không trực Giao thừa nên có thì giờ ngồi hộ giá công chúa - che tai con khỏi những tiếng pháo nổ đùng đùng chíu chíu (cũng hên là phòng cách âm khá tốt).

Loanh quanh nhìn phố xá bằng cặp mắt của gã người rừng, gã chợt nhận ra nhiều điều lạ lẫm. Tết năm nay người ta mua sắm ít hơn, tiết kiệm hơn (Bộ Tài chính nói luôn đó) trong khi mấy dự báo vẫn kêu mảng bán lẻ sẽ hồi phục, rồi tầng lớp trung lưu Việt Nam sẽ tăng nhanh blah blah...

Nguyễn Gia Việt - Miền Nam cúng mùng ba Tết

Mùng ba là chánh thức hết Tết, các gia đình Nam Kỳ sẽ làm một mâm để cúng tiễn ông bà, dân gian gọi là kiếu ông bà. Kiếu là tiễn. Từ đây không còn cúng cơm ngày hai bận nữa.

Ngày mùng ba là ngày dân Nam Kỳ mần gà cúng Tết nhà, Tết vườn. Dính tới nhà phải có đòn bánh tét. Mùng ba là ngày nhà nào cũng có ít nhứt một đòn bánh tét. Dân Miền Nam nấu bánh tét vào trưa và đêm mùng hai Tết đặng mùng ba có bánh cúng.

Bánh tét là bánh dân gian truyền thống của người Miền Nam. Bánh tét là bánh cúng vì nó có nếp và đậu xanh, tét ra khoanh tròn. Cục thịt kho nước dừa vuông vức, cái hột vịt tròn, khoanh bánh tét tròn, là quy luật âm dương.