Nguyễn Thông - Chủ nghĩa xã hội: Thực tế và cảm nhận từ thực tế (3)

 

Kỳ 3: Quá độ mấy đời người

Suốt nhiều thập niên ở miền Bắc, cũng như ở miền Nam sau “giải phóng”, đám học sinh sinh viên “dưới mái trường xã hội chủ nghĩa” luôn được quán triệt rằng chỉ có chủ nghĩa xã hội mới đem lại hạnh phúc cho con người, “chủ nghĩa cộng sản là mùa xuân của nhân loại”.

Cùng với đó, tất nhiên ngược chiều, chủ nghĩa tư bản cực kỳ ghê tởm, đáng ghét, chỉ bóc lột, xấu xa, làm giàu trên xương máu, mồ hôi nước mắt, công sức của người lao động. Nó là "đêm trước của cách mạng thế giới".

Theo giáo huấn của họ, xã hội tư bản, dù có phát triển mấy đi chăng nữa cũng chỉ phồn vinh giả tạo, cùng quẫn trong cơn giãy chết, về cơ bản vẫn là xã hội bóc lột, cần phải bị tiêu diệt. Công nhân, người lao động trong xã hội đó không có quyền làm chủ tập thể, không khác gì cái máy. Nghe rất kinh.

Trần Quốc Quân - VTV nối giáo cho...truyền thông quốc tế

Bản tin truyền hình tối 17/08/2026 của VTV về vụ cựu đại biểu quốc hội Nguyễn Sỹ Cương tình nghi uống rượu lái xe tông chết nữ sinh 18 tuổi hơn một năm trước, đã tạo ra hiệu ứng truyền thông quốc tế mạnh mẽ.

Theo VTV: "Liên quan đến vụ tai nạn giao thông xảy ra trên đường Nguyễn Huy Tự, TP Hà Nội cách đây hơn một năm do ông Nguyễn Sỹ Cương, nguyên Phó Chủ nhiệm Ủy ban Đối ngoại của Quốc hội khóa XIV, điều khiển phương tiện ô tô gây ra làm một người tử vong và một người bị thương.

Vụ việc đã được các cơ quan chức năng xác minh, điều tra làm rõ nguyên nhân và có kết luận xử lý.

Võ Khánh Tuyên - May, không còn "Lê Văn Tám"!

Ngành Giáo dục đang trải qua chuyện sáp nhập trường. Tinh giản một loạt hiệu trưởng, hiệu phó...

Riêng có một trường hợp sáp nhập trường tại phường Tân Định (Quận 1 cũ) TPHCM tui cho là rất hợp lý, nhân văn và mang tính con người nhân ái.

Đó là việc ba trường tiểu học Đuốc Sống, tiểu học Trần Khánh Dư và trung học cơ sở Văn Lang sáp nhập lại thành trường tiểu học - trung học cơ sở Tân Định.

Bông Lau - Tuyên truyền bịp bợm vẫn có người tin

Từ hôm qua giờ vẫn chưa hết mắc cười với cách dàn cảnh truyên truyền bịp bợm, là Quân cảnh Việt Nam Cộng Hòa đóng đinh vào đầu gối và khớp xương vai tù binh Cộng Sản ở Phú Quốc.

Mắc cười là có tù binh nào nằm yên để người khác đóng dinh vào đầu gối và vai mà hỏng đau đớn giãy dụa. Trừ phi đó là một cái tượng gỗ hỏng nhúc nhích.

Mà đóng đinh xong rồi là phải băng bột vài tháng mới lành. Nhiều khi thành phế nhân luôn. Trại tù binh Phú Quốc có nhiều ủy ban quốc tế đến kiểm tra mà chưa nghe nói bị lên án cảnh đóng đinh như Chúa Jesus bao giờ.

Bông Lau - Bịt mắt tù binh Việt Cộng để bắn?

Thấy cái đoạn phim này trên một trang bò đỏ nói lính Mỹ bịt mắt tù binh Vi Xi trước khi bụp. Bởi zậy mình chẳng bao giờ muốn hòa hợp hòa zải với đám hậu sinh khả  ố này.

Nó hỏng hiểu chiến tranh là gì, mà hay dùng các hình ảnh xưa để tuyên truyền bịp bợm kích động lẫn nhau. Rất tiếc là hàng triệu triệu triệu tín đồ đỏ tin sái cổ.

Đó là vấn đề dân trí thụt lùi trầm trọng. Kích động căm thù rất giỏi, nhưng học hỏi tinh thần nhân văn nhân bản và pháp luật thì dzốt. Bởi zậy Việt Nam vẫn phải “đỉnh” đi... làm thuê cho Nam Hàn và Đài Loan. Và đảng viên cao cấp nườm nượp hoan hỉ vơ vét tiền tham ô xếp hàng đi định cư Mỹ Đế.

Võ Xuân Sơn - Tuổi thọ của người lính

Xem những dòng này, tôi rùng mình nhớ lại những ngày đầu, sau 30/04/1975.

Năm đó, không biết có phải đã hết thanh niên đủ tuổi để đi bộ đội, nhà nước bắt đầu “mượn” tuổi. Tôi sinh vào ngày 27/07, do vậy, qua ngày đó, tôi sẽ được xếp vô nhóm 17 tuổi. Nếu không có ngày thống nhất đất nước 30/04/1975, thì khả năng cao là khoảng tháng 10 năm đó tôi sẽ nhập ngũ và được huấn luyện vài tháng rồi đi thẳng vô chiến trường Miền Nam.

Như hầu hết thanh niên khác ở lứa tuổi của tôi, tôi vô cùng háo hức với việc mình được gia nhập vào đội quân “xẻ dọc Trường Sơn đi cứu nước”. Tôi háo hức với “chú nai vàng nghiêng đôi tai ngơ ngác”, với “bên nắng đốt, bên mưa quây”, hoặc “pháo anh lên đồi cao nã vào đầu giặc Mỹ”… Tôi luôn tưởng tượng “đường ra trận mùa này đẹp lắm”. Và đồng bào Miền Nam đang rên xiết dưới ách đô hộ của Mỹ Ngụy, đang chờ tôi vô giải phóng cho họ.

Dương Quốc Chính – Ông La Văn Cầu chặt bàn tay hay cánh tay tại chiến trường ?

 

Về mặt y tế, chặt bàn tay và chặt cánh tay là rất khác nhau về độ đau đớn và mất máu (không có thuốc giảm đau).

Ông La Văn Cầu kể chuyện chặt tay có hai phiên bản khác nhau. Phiên bản chủ đạo xưa giờ là chặt cánh tay, chắc 99 % chúng ta chỉ biết vậy và tin vậy. Vì thực tế đúng là ông bị cụt tay đến bả vai.

Thực tế còn phiên bản lời kể khác của chính ông, đó là chỉ chặt bàn tay, chỗ cổ tay tại chiến trường. Sau đó phần cánh tay còn lại bị hoại tử, nên phải cắt nốt tại...trạm xá. Có lẽ là tháo khớp vai. Điều này không lạ, có lẽ do y tế tại trạm xá chiến trường kém, nên bị nhiễm trùng. Nhưng lẽ ra chỉ bị tháo khớp đến khuỷu tay thôi, đây lại mất cả cánh tay.

Võ Khánh Tuyên – Qua một thế hệ

 

Lứa tuổi của chúng tôi, đã có một thời luôn thuộc nằm lòng những tấm gương các chiến sĩ quả cảm. Và đa phần cảm phục và tin tuyệt đối.

Sau này, nhiều lý do, nhưng các thế hệ con cháu vẫn phải "tin" vào bao kỳ tích. Có lẽ chờ những nhân vật ấy sang trang ?

Luôn có Tô Vĩnh Diện lấy thân mình chèn pháo lăn xuống vực, Trừ Văn Thố, Phan Đình Giót lấy thân mình lấp lỗ châu mai, Nguyễn Văn Thương 6 lần bị CIA cưa sống chân không thuốc tê để tra tấn. Hoặc bị ngọn đèn cao áp 2.000 W chiếu vào mà vẫn kiên cường bất khuất không khai.

Nguyễn Thông - Thần tượng

Vụ một cuốn sách bị thu hồi, nhà xuất bản bị phạt nặng (còn tác giả, cơ quan chủ quản nhà xuất bản, cơ quan cấp trên xét duyệt xuất bản vẫn chưa biết sẽ như thế nào) khiến người ta bàn tán, dè chừng.

Ông hàng xóm nhà tôi chua chát bảo, thành công của họ ở chỗ làm cho con người ta, dù là người tốt, đã sợ hãi, an phận, yếm thế.

Một vị phó giáo sư trực tính nhận xét ngắn gọn về cuốn sách: "Nịnh không nên đời cũng bị hạch tội. Sướng chửa". Không nên đời có nghĩa là làm không ra trò, vụng về, thô thiển.

Nguyễn Phong – Vụ « đoàn tàu cho Gaza » và văn hóa tranh luận

 

Một công dân Việt Nam tên Tiêu Nguyễn Bảo Ngọc, tham gia đoàn tàu Global Sumud Flotilla hướng tới Gaza, với danh nghĩa "viện trợ nhân đạo" rồi bị lực lượng Israel bắt giữ khi đoàn tàu bị chặn trên Địa Trung Hải.

Đoàn Global Sumud Flotilla gồm khoảng 50 tàu, chở 428 người từ hơn 40 quốc gia, bị lực lượng Israel chặn lại trong hai ngày 18–19 tháng 5 năm 2026 ở phía đông Địa Trung Hải. Israel bắt giữ đoàn tàu này vì cho rằng họ đang thực thi lệnh phong tỏa và đoàn tàu này cố ý xông vô khu vực phong tỏa của họ.

Vụ này đang là một bài toán ngoại giao rất lớn mà chính phủ Việt Nam đang phải cố mà giải quyết, làm sao phải coi cho được, vừa không mắc lòng Israel mà cũng không phản bội lại với tuyên bố bang giao của mình với Palestine. Chuyện con bé được giải quyết ra sao thì hạ hồi phân giải, tôi viết cái này chỉ vì tôi thấy con bé đang bị chửi từ đầu làng cuối xóm, từ vàng tới đỏ, thậm chí bên đỏ còn đang cố gắng chứng minh, con bé là 3 sọc cài cắm nữa. Hài hước thiệt sự.

Phương Đoàn - Ngu thì chết chứ bệnh tật gì ?

 

Cộng đồng mạng đang chia thành hai phe đối lập trong cách nhìn nhận vụ cô gái Tiêu Nguyên Bảo Ngọc, công dân Việt Nam, tham gia đoàn tàu của tổ chức Global Sumud Flotilla hướng tới Dải Gaza và bị lực lượng chức năng Israel bắt giữ.

Theo nhận xét cá nhân của mình thì cô Ngọc ấy tham gia tổ chức ủng hộ Palestine là vì nhiệt huyết cộng với sự lãng mạn ngây thơ, chứ không hẳn là cô ấy "phông bạt", làm màu, show off, đánh bóng bản thân.

Nhưng điều đáng tiếc là, như Tố Hữu đã viết ấy, "trái tim lầm chỗ đặt lên đầu", cô ấy đã lầm khi "chọn phe". Cô chỉ thấy Palestine bị tàn phá, khổ đau mà thôi chứ cô không quan tâm đến lý do, nguyên nhân sâu xa khiến Palestine phải chịu "thảm họa" như vậy.

Thọ Nguyễn - Uống nước phải nhớ nguồn

Sáng sớm dậy thấy bài viết trên báo Đức: "Als die DDR am Ende der Welt Geschichte schrieb" (Khi CHDC Đức viết nên lịch sử từ nơi tận cùng trái đất).

Bài báo kể về trạm thám hiểm Nam Cực của CHDC Đức được thiết lập cuối tháng 4.1976. Các nhà khoa học xã hội chủ nghĩa ở trạm nghiên cứu mang tên bác học Đức Georg-Forster (1754-1794) đã làm nên lịch sử khi phát hiện ra hiện tượng Ozon hóa khí quyển.

Năm 1981 Tây Đức mới thành lập trạm nghiên cứu Nam Cực mang tên nhà bác học Georg-von-Neumayer (1826-1909). Sau ngày thống nhất đất nước, hai trạm này đã hợp nhất với nhau. Nhưng cái mốc 21.04.1976 được coi là khởi đầu ngành Nam Cực học của người Đức.

Võ Xuân Sơn - Ngày Thống Nhất Đất Nước

Một số bạn nói chuyện với tôi, gọi ngày 30/4 là Ngày giải phóng Miền Nam. Tôi nói thẳng với các bạn ấy, là tôi không thích gọi như vậy.

Thực ra khi tôi còn trẻ, tôi nghe riết thành quen, và bản thân tôi hồi đó vẫn gọi đó là Ngày giải phóng Miền Nam. Có một bài hát mà tôi thuộc lòng từ khi mới 13, 14 tuổi, trong đó có đoạn: “Trên cánh đồng miền Nam đau thương mây phủ chân trời. Khi ca lên Hồ Chí Minh, nghe lòng phơi phới niềm vui”.

Những lời hát này khắc sâu vào tâm trí tôi, rằng đồng bào Miền Nam quê hương tôi đang đau thương quằn quại dưới gót giầy quân xâm lược Mỹ và ngụy quyền Sài Gòn.

Nguyễn Đình Bổn - Sao chúng lại vui!

Vì sao một số tờ báo Việt Nam và bò đỏ tỏ thái độ vui mừng khi Iran phong tỏa eo biển Hormuz?

Hay chúng không biết hiện nay sản lượng dầu thô dự kiến ​​sẽ giảm xuống còn 5,8 triệu đến 8 triệu tấn mỗi năm trong giai đoạn 2026-2030, so với sản lượng trung bình hàng năm là 8,6 triệu tấn trong 5 năm qua.

Và khi sản lượng trong nước sụt giảm sẽ khiến Việt Nam càng phụ thuộc vào nhập khẩu, vốn đã tăng 5,3 % lên 14,2 triệu tấn vào năm 2025 (theo số liệu hải quan Việt Nam- Reuters dẫn tin).

Lưu Nhi Dũ - Nghĩ vụn về Cuba và Iran

 

Thấy “người anh em” Cuba đang rã đông, chợt nhớ đọc đâu đó nhà văn Nguyễn Khải từng viết về vị lãnh tụ Fidel. Loay hoay tìm thì thấy trong bài “Đi tìm cái tôi đã mất”. Đây là một tiểu luận xuất sắc của ông. Ở đó ông viết thật, chẳng có rào đón gì, kể cả với Fidel Castro :

“Đám đông không thể đứng mãi dưới nắng để nghe lãnh tụ diễn thuyết. Họ luôn mong đợi được giải tán để về nhà. Con người ở nhà vẫn cũ kỹ nhưng là người thật chứ không phải là sự nhập đồng chốc lát khi đứng trong đám đông.

Tôi thật lòng yêu mến, ngưỡng mộ Fidel, một nhà yêu nước kiên cường, một nhân vật đã thuộc về lịch sử của Cuba. Ông là một trí thức lớn, bạn tâm giao của Marquez, nghe nói trong túi lúc nào cũng có một cuốn tiểu thuyết đang đọc dở. Bởi vậy tôi mới lấy làm lạ khi ông buộc dân chúng phải đứng hàng nửa ngày dưới nắng để nghe ông cao đàm khoát luận về đủ mọi vấn đề.

Nguyễn Thông - Không thể không nói

 

Hôm nay 22.02.26, tính theo lịch âm là mùng 6 tháng giêng Bính Ngọ. Nhẽ ra bình thường thì hết tết nhưng trúng ngày nghỉ Chủ nhật, vả lại nhà nước cho nghỉ dài để kích cầu (mua sắm, tiêu thụ hàng hóa, chơi bời, du lịch...) nên vẫn còn hơi hướng vui xuân. Mai thì mọi người đi làm, đi học, lại lao vào vòng đời mưu sinh, bận rộn.

Có lần đứa cháu tôi bảo "đang yên đang lành thì tết" bởi nó chăm chỉ, chỉ thích đi làm. Một ông bạn tôi nhà khá giả, tết nào cũng đi chơi tung hoăng, lại nhắn "mới tết đã hết, nhanh quá mày ạ". Thích hay không, còn tùy người, chứ không phải tất cả "rộn ràng náo nức vào xuân" hoặc "chán tết như cơm nếp nát".

Tôi đã qua cái tuổi háo hức "năm mới thắng lợi mới". Vả lại sống ở nơi những ngày tết, kể từ hôm cúng ông Táo tới bữa nay, mặt trời như hòn lửa, nóng chẳng khác lò than, sáng nào vừa bảnh mắt việc đầu tiên là mở coi thời tiết, tinh dững 36 - 37 độ.

Phúc Lai - Về cuộc chiến tranh xâm lược Ukraine của Putler ngày 02/02/2026

1. Thấy gì qua một trò tuyên truyền bôi nhọ rẻ tiền?

Gần đây trên báo giáo dục và thời đại, có bài “Xe tăng Abrams và Leopard đang ‘bùng cháy như diêm’ trên chiến trường” của tác giả Bạch Dương (ngày 17/01/2026) với đánh giá “GD&TĐ – Việc sử dụng xe tăng Abrams và Leopard của phương Tây trong Lực lượng vũ trang Ukraine bị xem là một thất bại.”

Nhưng cũng thời điểm đó, có thông tin không chính thức rằng Leopard của lữ đoàn cơ giới 155 Ukraine chiến đấu ở Pokrovsk cực kỳ ổn định trong cuộc chiến kéo dài từ ngày này qua tháng khác, gây cho quân Nga những thiệt hại nặng nề.

Do không xác định được nguồn tin này có chính xác hay không, tôi không tổng hợp nhưng một khi Lenta (nguồn của bài báo trên) dẫn ấn phẩm National Interest chê bai các xe tăng phương Tây, tôi hiểu rằng quân Nga đang gặp vấn đề cực lớn với đối thủ là xe tăng Leopard trên chiến trường.

Nguyễn Thông - Cải lương nên hạ màn

Thiên hạ đang ì xèo việc Hà Nội sáp nhập 6 cơ quan báo chí truyền thông làm một. Nhất thể chính thức có hiệu lực từ hôm nay 1.2.2026.

Cũng là một dạng cây tre trăm đốt, không chỉ riêng lĩnh vực báo chí.

Sài Gòn, quên, TPHCM, đã từng làm điều này từ hồi chưa xảy ra vụ sáp nhập tỉnh, rốt cuộc có bớt được tờ/đài nào đâu. Giống như cuộc cách mạng ở làng Mùi trong truyện của Lỗ Tấn.

Dương Quốc Chính – Dừng húc

 

Dạo một vòng bên các chuồng vừa rồi húc mạnh chống lật sử, húc Nỗi Buồn Chiến Tranh, húc Bộ Giáo dục, húc TPHCM và các ông Gia Long, Lê Văn Duyệt...tóm lại là húc để bảo vệ nền tảng tư tưởng bảo thủ, thì thấy im ắng cả, trật tự hết rồi. Như chưa bao giờ có cuộc húc nhau.

Đúng như mình dự đoán nhé. Anh em chỉ quậy đến xong Đại hội, xong mâm bát rồi là nín hết. Vì có con chỉ đạo chung mà. Vậy giờ có còn loại Nỗi Buồn Chiến Tranh ra khỏi sách giáo khoa nữa hay thôi ! Ông ngủ gật vẫn trụ hạng đó, có húc tiếp không ?

Trong một diễn biến khác, các tài khoản PR cho bác Giang bị bay màu khỏi Facebook, ngay sau khi có kết quả. Có tài khoản bị chặn IP Việt Nam, có tài khoản chắc bị xóa vì xong nhiệm vụ ?

Mai Quốc Ấn – Quyền « Thưa Đảng »

 

Nếu chúng ta nghe “nhạc đỏ”, sẽ thấy nó khác hẳn “nhạc vàng”. Dĩ nhiên đỏ và vàng khác nhau từ giai điệu đến ca từ.

Xuất phát của giai điệu và ca từ của nhạc nào cũng là từ nội tâm người sáng tác. Để tạo ra nhạc, chí ít là một bài nhạc tạm “nghe được” trở lên tới mức nghệ thuật, thì cũng đòi hỏi người sáng tác và trình bày có một trình độ nhất định.

Tôi chắc chắn không cười cợt vào quyền riêng tư được “Thưa Đảng” của nhạc sĩ/ca sĩ Anh Tú vì “Mọi người sinh ra đều có quyền bình đẳng. Tạo hóa cho họ những quyền không ai có thể xâm phạm được.” Quyền sáng tác và hát “Thưa Đảng” của nhạc sĩ/ca sĩ Anh Tú là cần được tôn trọng. Ai không thích, có thể không đến xem biểu diễn hay không nghe qua YouTube và mang xã hội. Lần nữa, xin nhắc lại, cần tôn trọng quyền tư do đó ở mức bình đẳng nhất.