Chuyến tông du thăm Pháp và trụ sở Unesco của Đức Giáo Hoàng từ ngày 25 tới ngày 28/09/2026 được rất nhiều người chào đón.
Tại Trung tâm Hội nghị của Metz, ngày 29 tháng 9 năm 2026, ngài có bài phát biểu không dài nhưng ý tứ thì sâu sắc đề cập vấn đề nóng nhất của thời đại là Chiến tranh và mối đe dọa hủy diệt luật pháp, đạo đức con người xây dựng hàng trăm, hàng ngàn năm nay.
Bài diễn văn giới hạn tầm nhìn trong phạm vi châu Âu, nhưng phóng tầm mắt rộng hơn chúng ta có thể thấy tình hình cả thế giới trong phát biểu của vị Giáo Hoàng. Một thế giới đang bước vào thời loạn, đạo đức suy đồi, lòng tin chao đảo, các thế lực dân túy, cực đoan không sợ chiến tranh, chống lại dân chủ, chống bình đẳng, bác ái đang xuất hiện nhiều hơn trên thế giới, tại cả những quốc gia độc tài lẫn dân chủ.
Theo cách tôi hiểu, bài diễn văn nói lên hiện trạng: Châu Âu bây giờ bây giờ là “một lò sát sinh vô nghĩa, nơi vô số mạng người bị giết mỗi ngày”. Châu Âu bây giờ đồng thời cũng là “điểm đến của rất nhiều người chạy trốn chiến tranh, sự bức hại để tìm một cuộc sống tốt hơn, xa đói nghèo, khổ cực”.
Nguyên nhân tới từ sự xâm phạm mạnh mẽ:
- Các chuẩn mực “không phân biệt chủng tộc, màu da, giai cấp hay nghề nghiệp”, xâm phạm “tinh thần tôn trọng các giá trị nội tâm vốn là nguồn gốc của sự cao quý của Loài Người”,
- “Các giá trị toàn cầu tạo thành nhân quyền không thể xâm phạm và không thể nhượng bộ như tự do, dân chủ, bình đẳng và pháp quyền”,
- “Nền đạo đức tôn trọng con người và trách nhiệm, tôn trọng tình anh em phúc âm, tôn trọng luật pháp truyền thống từ xưa, lòng yêu nét đẹp được trau chuốt nhiều thế kỷ, tôn trọng sự cam kết đối với sự thật và công lý được mài dũa bởi kinh nghiệm ngàn năm”.
Loài Người sẽ đứng trước thảm họa nếu những thế lực tin rằng “con đường thực thi quyền lực của họ không bị ngăn trở”. “Nếu luật pháp quốc tế và chủ nghĩa đa phương về sự bình đẳng giữa các quốc gia lui bước trước tham vọng thống trị”. Nếu “quan hệ giữa các cá nhân hay giữa các quốc gia ngày càng man rợ”, nếu con người “không giữ lời hứa, thậm chí còn hãnh diện vì nói dối và lừa gạt”…
Metz là vùng đất Pháp nằm gần Lục-xâm-bảo và Đức, chứa nhiều di sản lịch sử, văn hóa. Từng là nơi tranh giành giữa Pháp và Đức, Metz hiện nay là vùng đất hòa bình, là hình tượng của Liên Âu. Bài phát biểu của Đức Giáo Hoàng vang lên tại Metz mang ý nghĩa của một lục địa giàu truyền thống, biết dung nạp các nền văn hóa, biết học “bài học tận chiều sâu của tội ác nhân loại trong thảm kịch thế chiến 2”, đang cố gắng xây dựng sự bình đẳng giữa các quốc gia, xây dựng “sự hài hòa vượt ngoài tham vọng bá quyền”.
Đức Giáo Hoàng nhắc lại lời của ông Robert Schuman, người công dân vĩ đại của Metz, được xem là người sáng lập Liên Âu: “Mong sao ý tưởng về một châu Âu hòa giải, thống nhất, hùng mạnh trở thành tấm gương cho thế hệ trẻ khao khát phụng sự nhân loại thoát khỏi hận thù và sợ hãi”.
Hoan nghênh tấm gương của châu Âu bảy mươi năm qua đã chứng minh rằng các ý kiến đa chiều, các quyền lợi khác nhau có thể đòi hỏi bằng thảo luận thay vì xung đột, Đức Giáo Hoàng kêu gọi giới trẻ:
“Can đảm nhận trách nhiệm xiển dương hòa bình từ trong trái tim, trong các mối giao tiếp, trong gia đình, trong trường học và đại học, trong thành phố và quốc gia và trên toàn châu Âu
Đừng lùi bước trước bạo lực và đàn áp
Yêu từng giây phút cuộc sống, không sợ tương lai!
Không sợ lập gia đình, đưa con cái mình ra thế giới, bảo vệ phẩm giá từng con người, từ lúc thụ thai tới khi nhắm mắt.
Dừng ngại làm việc không mệt mỏi vì điều tốt cho cộng đồng, kể cả tham gia chính trị.
Hãy là người xây dựng cộng đồng!
Với các bạn, châu Âu, có gốc rễ bện chặt trong di sản, sẽ tiếp tục nở hoa và gợi cảm hứng cho toàn thế giới”.
Anh chị tìm đọc nguyên văn bài phát biểu trong hình đính kèm. Các đoạn để trong dấu ngoặc được trích từ bài phát biểu, do tôi dịch sang tiếng Việt.
LÊ HỌC LÃNH VÂN 01.10.2026
Aucun commentaire:
Enregistrer un commentaire
Remarque : Seul un membre de ce blog est autorisé à enregistrer un commentaire.