Tin tức, bình luận, phóng sự, hậu trường chính trị quốc tế
Vụ một em học trò mới lớp 7 hành hung cô giáo thiệt là ngoài sự tưởng tượng của tôi. Càng kinh ngạc hơn khi cả lớp không em nào can thiệp !
Vụ này làm tôi nhớ đến một video clip nổi tiếng từ khóa học “Justice : What’s The Right Thing To Do ?” (Công lý : Làm điều đúng đắn là gì ?) của giáo sư Michael Sandel tại Đại học Harvard.
Chuyện bên Harvard
Trong đoạn video ngắn, giáo sư Sandel đang giảng bài về công lý (dựa trên triết lý của Immanuel Kant và các nhà tư tưởng khác).
(Sau 1975, năm 1978 là một năm căng thẳng : Khmer Đỏ gây xung đột ở biên giới Tây Nam, cuộc “cải tạo công thương nghiệp tư doanh” (dân gọi là “đánh tư sản”) đi vào cao điểm… Đặc biệt là việc căng thẳng đối phó Trung Quốc ở biên giới phía Bắc và chuyện nóng : Nạn kiều (người Hoa) di tản khỏi Việt Nam cả trăm ngàn người…
Tất cả dẫn đến cuộc đổi tiền lần thứ hai sau 1975, phạm vi cả nước, theo tỉ lệ một đồng Ngân hàng Nhà nước ở miền Bắc được đổi một đồng mới, còn ở miền Nam, một đồng mới bằng 0,80 đồng/80 xu Ngân hàng Quốc gia phát hành ngày 22-09-1975. Và cũng như lần đổi tiền lần đầu tiên ở miền Nam ngày 22-09-1975, mỗi gia đình, cá nhân chỉ được đổi một hạn mức nhất định, còn lại gởi ngân hàng.
Cùng với những căng thẳng về kinh tế, chính trị, việc đổi tiền lần này đã làm bùng phát chuyện vượt biên, di tản của hàng triệu người Hoa lẫn người Việt.
Một người phụ nữ ở Long An (cũ) là người tàn tật, không có khả năng đi lại hay tự phục vụ, nhưng vẫn lao động bằng cách hỗ trợ mẹ ruột của mình bán rau, thịt.
NIềm vui của bà chỉ có cái điện thoại. Ngoài việc phụ bán, bà dùng điện thoại để xem cuộc sống ngoài cái sạp rau của mẹ con bà như thế nào.
Nhưng rồi, hai kẻ còn trẻ, khoẻ mạnh, lành lặn, tay chân đầy đủ là Nguyễn Tiến Đạt (26 tuổi) và Thị Trúc (32 tuổi), lại không dùng tay chân ấy để lao động, giả vờ lại mua rau, cướp luôn điện thoại của người phụ nữ này, vì biết bà không có khả năng chống đỡ hay đuổi theo.
(AFP 23/09/2025, bản tin 22h08 giờ Paris) Ông Donald Trump đã thay đổi hẳn cách nhìn về cuộc chiến ở Ukraina, hôm thứ Ba 23/09 tuyên bố Kiev có thể « tái chiếm lãnh thổ nguyên thủy và thậm chí có thể tiến xa hơn » trước Nga.
Trong một tuyên bố chấn động khác, ông khẳng định các nước NATO cần phải bắn hạ các phi cơ Nga bay vào không phận mình. Tổng thống Mỹ viết trên mạng Truth Social : « Đã ba năm rưỡi Nga tiến hành một cuộc chiến không có phương hướng rõ ràng, mà một Cường Quốc Quân Sự Thực Sự lẽ ra đã thắng trong vòng chưa đầy một tuần lễ ». Theo ông, đất nước của Vladimir Putin « rất giống một con "cọp giấy" ».
Hồi đầu năm nay, Donald Trump từng lạnh lùng nói với tổng thống Ukraina, Volodymyr Zelensky, rằng ông « không có lá bài nào trong tay cả », rồi kêu gọi nên « trao đổi lãnh thổ ».
(Về cuộc chiến tranh xâm lược Ukraine của Putler ngày 23/09/2025)
1. Putler điều hành cuộc chiến và bây giờ, cả đất nước như thế nào ?
Mọi người hay hỏi tại sao chiến tranh mãi không chấm dứt, và một trong những lý do lớn nhất cho vấn đề này là sự ngoan cố của Putler. Để giải thích được việc này là việc giải cả một bài toán phức tạp chứ không đơn giản nói ra một hoặc hai câu giải thích mà được. Nhưng cũng chính những câu giải thích đơn lẻ ấy, tổng hợp thành một bức tranh hoàn chỉnh về câu chuyện hiện tại.
Putler đang sống trong một màn sương mù dày đặc như cháo loãng. Như Reuters gần đây đưa tin : Các chỉ huy Nga đang báo cáo láo về tình hình chiến trường, điều này là chính xác. Vậy hàng ngày hắn ta làm việc như thế nào để nắm được tình hình ?
Tù binh Vi Xi trên ngực áo có bảng phân loại CSBV tức là bộ đội chính quy Cộng Sản Bắc Việt.
Gương mặt họ non choẹt, cặp mắt ngơ ngác, có người miệng há hốc như trên trời mới rớt xuống địa cầu. Họ bị đẩy vào miền Nam để giải phóng đồng bào ruột thịt đang “quằn quại rên siết dưới ách đô hộ của giặc Mỹ ác ôn, dưới sự tàn ác dã man của bọn Mỹ Ngụy khoái ăn gan uống máu chiến sĩ cách mạng".
Bên góc trái, một người lính miền Nam đội nón vải cúi xuống, ánh mắt ưu tư như đang hỏi điều gì. Phía xa một người lính Cộng Hòa khác đeo kiếng mát, súng ngắn bên hông, tay vịn vào cột. Ông ấy hình như đang cười.
(New York, Phiên họp đặc biệt Hội đồng Bảo an Liên Hiệp Quốc - Ngoại Trưởng Ba Lan : Pan. Sikorsky)
"...Đối với các đại diện của Nga, tôi muốn nói rằng : Chúng tôi biết các bạn không quan tâm đến luật pháp quốc tế và các bạn không thể sống hòa bình với các nước láng giềng.
Chủ nghĩa dân tộc điên rồ của các bạn chứa đựng khao khát thống trị sẽ không dừng lại cho đến khi các bạn nhận ra rằng thời đại các đế chế đã kết thúc, và đế chế của các bạn sẽ không bao giờ được xây dựng lại.
Theo trang Phây của anh Thái Hạo, Intervision có tên gốc là Intervision Song Contest, do Tổ chức Phát thanh - Truyền hình Quốc tế (OIRT) - một tổ chức của các nước Xô-Viết Đông Âu khởi xướng năm 1960, nhằm làm đối trọng với Eurovision là cuộc thi của các nước “tư bản phương Tây”.
Đến năm 1980 thì Intervision chấm dứt hoạt động.
Năm 2022, Nga bị các nước châu Âu loại khỏi Eurovision vì đã phát động cuộc chiến xâm lược Ukraine. [Để đáp lại] “Ngày 03/02/2025, Tổng thống Putin ban hành sắc lệnh hồi sinh cuộc thi Intervision, mời các quốc gia tham gia, với mục tiêu phát triển hợp tác văn hóa, nhân đạo quốc tế và thúc đẩy các giá trị truyền thống”.
Tin sáng
1. "Bí thư xã nói phạt tù 10 người dân chặn xe chở cánh quạt điện gió là 'hơi nghiêm khắc'"- Lâu lắm thấy một bí thư xã rất hay, ít nhất là dám nói lên chính kiến của mình. Anh này ở sát dân nên hiểu tình hình. "Ông có trao đổi với phía Công an huyện là bà con nhận thức chưa đến nơi, có những lúc hiếu kỳ nên tập trung ngăn chặn, nên xử lý mang tính chất răn đe, cảnh tỉnh".
Nữa : "Trong suy nghĩ của ông lúc đó, hành vi của những người dân này có thể bị xử lý hành chính, hoặc nặng lắm là nhận án treo nếu bị truy tố ra tòa. Bởi vậy khi tòa sơ thẩm lẫn tòa phúc thẩm tuyên án tù giam, ông đánh giá bản án có hơi nghiêm khắc với bà con khi so sánh với nội dung sự việc".
2. "Bắt hai trưởng khoa Bệnh viện Đa khoa vùng Tây Nguyên vụ kê khống 500 ca tán sỏi"- Khổ thân các anh rồi.
Trong khi Thủ tướng hỏi "Vì sao giá chung cư cả 100 triệu/m², giá vậy sao dân mua được?"
Thì mấy hôm nay ngày nào mình cũng chạy suốt đại lộ Hùng Vương vài vòng [thành phố Đông Hà cũ] nhìn hàng chục công sở bề thế to đẹp. Mặt tiền Hùng Vương giá thôi khỏi nói, nhiều trụ sở tính cả giá đất phải lên tới hàng trăm tỉ đang lộ ra sự hoang phế sau chưa tới ba tháng sáp nhập, bỗng ngậm ngùi.
Nhà cửa chỉ cần bỏ hoang chừng một, hai năm là sẽ xuống cấp vô phương cứu chữa.
Thủ tướng yêu cầu phải có câu trả lời vì sao bất động sản có tình trạng "giá liên tục tăng và cao mãi".
Phó thường dân Nam Bộ như tôi thấy hình như câu trả lời báo chí đăng lâu rồi. Các khu đô thị bỏ hoang là một đặc trưng của “kinh tế bất động sản” tại Việt Nam hai mươi năm nay ! Chỉ cần tìm cụm từ “khu đô thị bỏ hoang” và gắn với các tên tỉnh thành sẽ có cùng chung kết quả (xem ảnh).
Giá nhà, giá đất tại Việt Nam càng cao thì người nghèo càng không có cơ hội tiếp cận. Giá nhà, giá đất được định giá cao hơn giá trị thực thì đoạn chênh lệch lợi nhuận mà chỉ đầu tư hưởng sẽ được quy thành nợ cho người mua. Nợ nhiều thì lãi nhiều ! Lãi này người mua thật sẽ gánh cũng chưa hẳn đúng, mà nên hiểu là cả nền kinh tế sẽ phải gánh chịu.
Cách đây mấy năm có vụ cô giáo bắt cả lớp xếp hàng cùng nhau tát một bạn trong lớp mấy trăm cái. Khinh bỉ đứa gọi là "cô giáo" đó là dĩ nhiên rồi. Nhưng tôi từng chia sẻ với các bạn, tôi thấy sợ hãi hơn ở chỗ không hiểu nổi sao những đứa nhỏ đó có thể như những cái máy vô cảm mà tát bạn mình như vậy?
Mới vừa rồi là học sinh lớp 7 đè đầu cô giáo ra đánh, cả lớp cũng im re!
Còn mấy chuyện "linh tinh" như bạo lực học đường, trẻ con bắt nạt, cấu xé nhau dã man đã phổ biến đến mức có đăng clip lên cũng chả mấy ai quan tâm.
Ở nhiều nước có nền giáo dục phát triển trên thế giới, họ thường sử dụng các hình thức kỷ luật rất đa dạng cho học sinh trong học đường. Mà họ sẽ lập ra các bước kỷ luật từ nhẹ tới nặng.
Để minh bạch, trước khi các con vào học, trường sẽ thông báo chi tiết cho các con và gia đình biết về quy trình kỷ luật của trường và phải ký vào cam kết tuân thủ.
Chi tiết như sau:
1/ Bị rút đặc quyền: Thu hồi một số đặc quyền trên lớp hoặc trường của học sinh để các em thấy nếu vi phạm kỷ luật thì khó chịu thế nào khi các bạn ai cũng được phép làm điều mà các em bị cấm.
So với các vụ cố ý làm trái để tham ô tham nhũng khác, vụ “máy hỏng 2 năm vẫn tán sỏi” có thiệt hại không quá lớn về mặt tiền bạc. Trong 2 năm, có 255 bệnh nhân đã được cứu chữa tán sỏi thận bằng cái máy hỏng vô tích sự này.
"Trong đó, 235 hồ sơ thuộc đối tượng bảo hiểm y tế được Bảo hiểm xã hội tỉnh Đắk Lắk thanh toán số tiền hơn 273 triệu đồng, bệnh nhân cùng chi trả hơn 33 triệu đồng. Có 20 hồ sơ không thuộc bảo hiểm, bệnh nhân tự chi trả hơn 25 triệu đồng, đồng thời, bệnh viện đã chi trả chế độ phẫu thuật, thủ thuật theo 255 hồ sơ số tiền hơn 60 triệu đồng.
Cơ quan điều tra xác định, hành vi của hai bị can gây thiệt hại quỹ bảo hiểm y tế hơn 273 triệu đồng, gây thiệt hại tài sản của bệnh nhân hơn 59 triệu đồng". (Công an Nhân dân, Thứ Hai, 22/09/2025, 19:02 - hết trích)
Sự việc đau lòng, học trò tiểu học trường Vĩnh Tân ngồi học với bàn ghế cũ, hư hỏng lập tức được đích thân ông Nguyễn Văn Được chủ tịch TPHCM giải quyết.
Lệnh ban:
1. Sở Giáo dục và Đào tạo phối hợp với Sở Tài chính khẩn trương điều phối, bố trí ngay bàn ghế và trang thiết bị cần thiết để thay thế, đảm bảo điều kiện học tập an toàn, đầy đủ cho học sinh. Hoàn thành và báo cáo kết quả thực hiện cho UBND thành phố trước ngày 23-09-2025.
(Lệnh này ngay lập tức được thực hiện).
Tin sáng
1. "Ly cà phê 40.000 đồng ship 60.000, quán xá cạnh nhà, người trẻ vẫn thích đặt đồ ăn 'đến tận giường'"- Nhà có điều kiện, làm gì nhau ? Cấm cãi.
2. "Hai anh em ruột mới 5 tuổi và 8 tuổi chết thương tâm do cổng trường sập đè"-Thương các cháu quá, và hết sức chia sẻ với nỗi đau khủng khiếp của bố mẹ các cháu.
3. "Ông Kim Jong Un nêu điều kiện đối thoại với Mỹ, giải thích lý do không bỏ vũ khí hạt nhân"- Cháu liều cháu có quyền. Nhớ năm nào ổng chọn Việt Nam làm điểm đối thoại, Việt Nam đón gần chết, anh Thưởng lên tận biên giới bắt tay.
Đúng ngày này của 50 năm trước 22.09.1975, Sài Gòn và cả miền Nam Việt Nam đổi tiền lần thứ nhứt sau 1975.
Trước đó một hôm, người ta đã chộn rộn về tin đổi tiền dù được nhà nước chuẩn bị rất bí mật. Nhà giàu tung tiền ra mua hàng, mua vàng. Người có chút tiền thì đổ xô mua hàng hóa thiết yếu. Tôi lúc đấy chẳng có tiền nên rất dửng dưng và cũng chẳng suy nghĩ ngày mai rồi sẽ sống ra sao ?
Trước 75, đi làm có tiền, tiêu không hết thì gom gởi ngân hàng. Ngày 25.04.75 xếp hàng chen nhau nhưng không lãnh được, hôm sau ngân hàng đóng cửa di tản, thế là mất hết. Lúc đó định rút tiền để mua nhà, căn nhà ở đường Trần Quý Cáp (Võ Văn Tần bây giờ) thấy ưng cái bụng quá nên muốn mua. May mà rút tiền không xong chứ mua được căn nhà ấy không có giấy tờ, mấy ổng vào cũng tịch thu rồi. Lại thêm tức.
Clip một nam sinh lớp 7 túm tóc, nhấn đầu, đẩy ngã cô giáo trong lớp học của Trường trung học cơ sở Đại Kim (Hà Nội) đã làm dậy sóng phẩn nộ trong xã hội, khiến Bộ & Sở Giáo dục Đào tạo và chính quyền địa phương đành phải "chỉ tay" buộc Trường "ra tay" kiểm điểm làm rõ sự việc.
Lẽ ra, khi Ban giám hiệu trường thấy clip là biết ngay thằng học sinh mất dạy của trường mình bạo hành giáo viên, thì phải tổ chức xử lý ngay và báo cáo cấp trên, xin lỗi công chúng. Đàng này Ban giám hiệu quê xệ, đề nghị Công an điều tra xử lý người phát tán clip khi chưa được phép của nhà trường và xử lý theo quy định của pháp luật.
Tức là, Ban giám hiệu không thấy lỗi của mình là chỉ gắn camera cho "có tụ" mà không giám sát, nên người được xem camera mới phát tán mà không xin phép, vì có thể Ban giám hiệu sễ không cho, mà cũng không xử lý !
