Lưu Trọng Văn – Cánh cửa trở về quê hương cần rộng mở cho bất cứ người Việt yêu nước nào

 

Gã từ lâu mong muốn có một phiên thảo luận tại Quốc hội hoặc một Hội nghị Trung ương đảng mang tính đặc biệt để bàn về Hòa giải hòa hợp Dân tộc.

Trước mắt gã rất ủng hộ : Bộ Chính trị của đảng vừa ra một nghị quyết về việc Hòa hợp Dân tộc, thay cho nghị quyết 36 ra đời 22 năm trước đã không còn thích ứng với tầm tư duy mới nữa.

Gã rất hoan nghênh khi nghị quyết khẳng định:

“Đảng, Nhà nước luôn trân trọng, cầu thị, lắng nghe mọi ý kiến đóng góp xây dựng, kể cả những quan điểm khác biệt nhưng không phương hại đến lợi ích quốc gia-dân tộc. Đề cao tinh thần hòa hợp dân tộc; xóa bỏ định kiến, gác lại quá khứ, hướng tới tương lai.

Hoàn thiện cơ chế, chính sách đồng bộ, đột phá, tạo môi trường thông thoáng, thuận lợi để kết nối, thu hút và phát huy hiệu quả nguồn lực, trí tuệ của người Việt Nam ở nước ngoài; gắn kết cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài thông qua mạng lưới hệ sinh thái kết nối bền vững các chuyên gia, trí thức, nhà khoa học, doanh nhân, văn nghệ sĩ và thế hệ trẻ người Việt Nam toàn cầu, đóng góp thiết thực cho sự nghiệp xây dựng, phát triển và bảo vệ Tổ quốc Việt Nam.”

Đặc biệt nghị quyết tuyên bố rõ ràng: “Đề cao tinh thần hòa hợp dân tộc; xóa bỏ định kiến, gác lại quá khứ, hướng tới tương lai.“

Sự khẳng định này hy vọng sẽ đồng nghĩa với Cánh cửa trở về quê hương mở rộng đối với bất cứ người Việt ở nước ngoài nào dù có chính kiến khác nhau, miễn là “không phương hại đến lợi ích quốc gia-dân tộc.”

Gã gặp nhiều người Việt tại Mỹ, Úc, châu Âu có chính kiến bất đồng với đảng cộng sản Việt Nam. Họ khẳng định không bất đồng với Dân tộc, Đất nước Việt Nam . Đa số họ cho rằng dù bất đồng gì chăng nữa thì nhà nước không nên ngăn cản họ về với quê hương, Dân tộc.

Nhiều trí thức nổi tiếng như GSTS Mai Thanh Truyết, từng đóng góp cho bảo vệ môi trường đồng bằng sông Cửu Long, và nhà nghiên cứu văn hóa Nguyễn Hưng Quốc rất tích cực giảng dạy và truyền bá tiếng Việt, trên Facebook của mình nhiều lần viết lên khát vọng trở về quê hương. Tuy vậy tiếc rằng vì lý do nào đó đến nay cánh cửa trở về ấy chưa mở với họ.

Nhà báo Thụy Khuê từng có những bài viết, cuốn sách về “Nhân văn giai phẩm”không vừa ý với ai đó trong nước, dẫn đến những e ngại về chính trị làm cho nhà báo Thuỵ Khuê không thiện cảm với thể chế ở Việt Nam. Bước ngoặt xuất hiện khi nhà thơ Hoàng Hưng thuyết phục Thụy Khuê gửi một cuốn sách nghiên cứu văn hóa Việt Nam cho một nhà xuất bản trong nước in.

Với nhiệt tình ủng hộ hòa hợp trí thức trong và ngoài nước bằng hành động cụ thể, bỏ qua các định kiến quá khứ, nhà văn Nguyễn Quang Thiều giám đốc nhà xuất bản Hội Nhà văn lúc đó đã bảo lãnh cho cuốn sách được in. Thụy Khuê đã về nước dự lễ phát hành sách trong tình cảm của bè bạn văn chương. Chị đã quyết định tự mình tìm hiểu những thay đổi của Đất nước, từ đó chị cùng chồng, một nhà khoa học đã dâng tặng rẩt nhiều bức tranh quý của các hoạ sĩ hàng đầu Việt Nam mà vợ chồng chị sưu tập được cho Bảo tàng Mỹ thuật TPHCM.

Nhạc sĩ Phạm Duy nhận thức rằng, mình trở về là trở về với Đất nước, quê hương, Đồng bào mình. Ông đã được hạnh phúc khi thấy các tác phẩm của mình được Đồng bào mình đón nhận. Ông từng nói với gã: Chỉ khi được sống trong tình cảm quê hương, Dân tộc mới từng bước tìm ra tiếng nói chung với thể chế chính trị và bản thân nhà cầm quyền cũng sẽ tìm ra tiếng nói chung về quê hương, Dân tộc với những người họ từng dị nghị.

Phạm Duy nói thẳng: Hòa hợp không phải khẩu hiệu bô bô xoa dịu nhau mà là tình thương sự tôn trọng với nhau bằng hành động cụ thể nhất. Nhạc sĩ tác giả của “Tôi yêu tiếng nước tôi” nói trong nước mắt, với kẻ xa quê hương, thì hình phạt nặng nề nhất là lệnh cấm không được về lại quê hương. Bởi với kẻ xa quê hương thì nỗi nhớ khủng khiếp dai dẳng nhất đó là nỗi nhớ quê hương. Và niềm hạnh phúc lớn nhất là ngày được trở về thăm quê hương.

Riêng gã, gã luôn cho rằng Hòa hợp thì phải thấy rõ điểm Hợp. Hợp các nền tảng cốt lõi: hợp yêu nước, hợp thương Đồng bào, hợp mong muốn cùng chung tay vì một Tương lai tốt đẹp của Đất nước.

LƯU TRỌNG VĂN 05.08.2026